ꝑadiſum factum. vt infirmitas ꝓna in ruinā turpitudinis honeſtate exciꝑet̉ ꝯiugij. ¶ Ad qd̓ dd̓m eſt ẜm aug.de bono ꝯiugij. debent ſibi ꝯiugati nōſolū ſexus ſui ꝯmiſcēdi fidē ꝓcreandoꝝ liberoꝝ cauſa q̄ prima eſt hūanigeneris ī iſta mortalitate ſocietas. verūetiam infirmitatis inuicē excipiēde ad illicitos ꝯcubitꝰ euitādos mutuāqͦdāmō ſeruituteꝫ. Scd̓m hͦ eſt gͦ dd̓m. ꝙ tribꝰ de cauſisfit ꝯuenient̓ ꝯcubitus ꝯiugalis. vel cā ꝓlis ꝓcreāde. velcā debiti reddēdi. vel cā vitande fornicatōis. ¶ Ad ob̓maūt dd̓m eſt. ꝙ illud v̓bū greg. qͦ dr̄. tūc ſolū ꝯiuges ī admixtione ſunt ſine culpa: intelligendū eſt ꝙ talis admixtio cā ꝓlis ꝓcreande potuit eſſe ſine culpa. hͦ eſt cū nulla fuit culpa. ſic em̄ ꝯſtitutū fuit ꝯiugiū. ſꝫ nunc ſi fit aliade cauſa: nō eſt ſine culpa originali p̄cedēte: licet ſit ſineculpa actuali. Uel aliter pōt notari excluſio vt dicat̉ tūcadmixtio cā ꝓlis ꝓcreāde ſolū ſine culpa fieri: cū nō admiſcet̉ d̓ libidinis motu. ¶ Ad ſcd̓m v̓o dd̓m ẜm illd̓ qd̓dicit greg. de ꝯceſſione mīoꝝ ad vitatōnē maioꝝ. pōt intelligi de illo ꝗ cognoſcit ꝯiugē ꝓ explenda libidine. taliem̄ ꝑmittit̉ ꝙ vnus eſt ad vitandū maius pct̄m .ſ. fornicatōem et ẜm hͦ ꝯceſſio dr̄ ꝑmiſſio. Si v̓o ꝯceſſio accipit̉aliter tūc diceret̉ ꝙ ꝯceſſit actū ꝯiugalē .i. ꝯceſſum on̄ditꝓpter vitandā fornicatōem. nō qꝛ actus ꝯiugalis ſit minus pct̄m ſꝫ qꝛ ꝯtingit fieri cū minori pct̄o. Ad terciū dicendū ꝙ dicit ambro. ꝙ ꝗ ſolū explēde libidinis cā cōpulant̉ fornicari vident̉. pōt ſic exponi de primo ꝯſenſu quiem̄ adinuicē ꝯſentiūt nō affectu mr̄imoīali ſꝫ affectu fornicario nō ſunt dicēdi ꝯiuges ſꝫ magis fornicarij. ſi v̓o d̓iam copulatis intelligit̉ oportet tūc referre ad ip̄m motū vt motus ille referat̉ ad libidinē priuſꝙͣ ad ꝯiugium.dicit em̄ aug. ad hͦ nuptie ſunt vt illa ꝯcupīa redacta adlegittimū vinculū nō deformis ⁊ diſſoluta fluitaret hn̄sde ſeip̄a irrefrenabilē infirmitatē de nuptijs aūt indiſſolubilē fidei ſocietatē de ip̄a ꝓgreſſum immoderate coeundi de nuptijs modū caſte ꝓcreādi ꝑ qd̓ on̄dit̉ ꝙ motꝰexplende libidinis plꝰ ad ꝯcupīam ꝑtinet ex qua eſt fornicatio ꝙͣ ꝑtineat ad ꝯiugiū. Ad quartū dd̓m. ꝙ illud v̓bū hiero. vbi dr̄ ꝙ nō rite ꝯiugiū dici pōt ſꝫ magis adultēriū intelligit̉ de illa ꝯiūctōe ꝯiugis cū ꝯiuge. qͥ dr̄ ꝙ oīsardentior amator ꝯiugis ſue adulter eſt. ⁊ intelligit̉ illomō qͦ ſupra dictū eſt nō ꝙ ſit ſimpliciter adulteriū ſꝫ ẜmquandam reputatōem.¶ Membrū ſecundūEcundo q̄rit̉ qn̄ ſit peccatuꝫ mortale ⁊ qn̄veniale. ⁊ videt̉ ꝙ ſit veniale cū peccāt ꝯiuges in ꝯiugio ſaluato vſu naturali. cū em̄vſus eſt ꝯtra naturā eſt mortale. Un̄ augde bono ꝯiugali. Ille ꝯcubitus ꝗ ē ꝯtra naturā execrabiliter fit in meretrice ſꝫ execrabilius ī ꝯiuge. dr̄ em̄. j. cor.vij. Reuertimī in idip̄m ne temptet vos ſathanas ꝓpterincōtinētiā vr̄aꝫ. hͦ aūt dico ẜm indulgētiā nō ẜm īperiūet dic̄ aug. ī li. de bono ꝯiugali. quis ambigat abſurdiſſime dici nō eos peccaſſe ꝗbꝰ venia dat̉ ſꝫ illū ꝯcubitū ẜmveniā ꝯcedit ꝗ fit ꝑ incōtinētiā: nō cā ꝓcreādi. ex qͦ accipꝰtur ꝙ inordinatus ꝯcubitus ī ꝯiugibꝰ ſit veniale pct̄m.¶ Itē ī eodē li. ꝯcubitus ꝗ vltra ncc̄itatē generandi progredit̉: iā nō rōni ſꝫ libidini obſequit̉. ꝗ aūt libidini obquit̉ ſaluato vſu nature in ꝯiugibus eſt veniale. Dic̄ em̄aug. ī eodē. Ille vſus naturalis ꝗꝓbabit̉ vltra pacta naturalia nuptialia .i. vltra ꝓpagandi ncc̄itatem: venialiseſt in vxore in meretrice damnabilis. ¶ Itē aug. in eodēSi turpe eſt libidinoſe vti velle marito: honeſtū tn̄ ē nolle miſceri niſi marito. ex qͦ accipit̉ ꝙ motus libidīs excuſabilis ē ꝓpt̓ ꝯiugiū. gͦ venialis. ¶ Itē ī li. de nuptijs ⁊ ꝯcupīa. aliud eſt nō ꝯcūbe̓ niſi ſola volūtate generādi qd̓nō hꝫ culpā. aliud carnis ꝯcūbēdo appetere voluptatemſꝫ nō p̄ter ꝯiugē qd̓ venialē hꝫ culpā. gͦ motus naturalisin ꝯiugibꝰ ē venialis cū ē inordinatus. ¶ Itē ī eodē huius plage quidā pruritus ī adulterioꝝ ⁊ fornicatōnum⁊ qͦrūlibet ſtuproꝝ feditatibꝰ regnat. in ꝯnubioꝝ v̓o ne-
ceſſitatibꝰ ſeruit. ibi de dn̄io talis damnatur turpitudohic de pediſſequa talis honeſtas verecundat̉. cū gͦ nō regnat hmōi ꝯcupīa: erit nō mortale ſꝫ veniale. ex his videtur ꝙ motus inordinatus naturalis tn̄: ſit venialis ī cōiugibꝰ ẜm quācunqꝫ fiat drn̄tiam. maxime cū nō fiat exceptō. motus gͦ ꝗ ē inordinatus ꝙͣtū ad finē ⁊ modū ordaꝫ ⁊ locū et tp̄s et ꝑſonā ī ꝯiugibꝰ erit venialis. ¶ Cōtra ex ꝑte finis obijcit̉ ꝑ hͦ qd̓ dic̄ hiero. Ardentior amator vxoris ſue adulter eſt. adulteriū aūt vere vel interp̄tatiue ē mortale pct̄m. ¶ Itē aug. de bono ꝯiugali. ſi ambo tali ꝯcupīa ſubigunt̉: rē faciūt nō plane nuptiaꝝ. exqͦ videt̉ ꝙ ſit mortale pct̄m. cū ambo ſint ſubiecti ꝯcupīenec excuſent̉ ꝑ bonū nuptiaꝝ. ¶ Itē inordinatus motusꝙͣtū ad circūſtantiā tꝑis videt̉ eē mortale pct̄m. dic̄ em̄hiero. quicūqꝫ vxori debitū reddit vacare nō pōt oratōi.nec de carnibꝰ agni comedere. ⁊ poſt ſubiungit. eo tpecarnes agni manducaturi ſumus: vacare a carnalibusoꝑbꝰ debemus. ex qͦ accipit̉ ꝙ ꝯcubitus carnalis ī ꝯiugeindignū reddit reſpectu ꝑceptōis euchariſtie. ſꝫ indignūnō facit niſi mortale pct̄m. gͦ illicitꝰ ꝯcubitꝰ ī ꝯiuge ē mortale pct̄m. ¶ Itē aug. in qōnibꝰ vete. ⁊ no. te. xp̄iano cōuenire cū ſua vxore aliqn̄ licet aliqn̄ n̄ lꝫ ꝓpt̓ ꝓceſſionieī dies ⁊ ieiunioꝝ aliqn̄ n̄ lꝫ ꝯuenire: qꝛ a licitis et̄ abſtinendū eſt ad tp̄s: vt facilius impetͣri poſſit qd̓ poſtulat̉.vn̄ apl̓s. ex ꝯſenſu abſtinēdū ē ad tp̄s vt vacetis oratōniex qͦ habet̉ ꝙ ꝯcubitus ꝯiugū tꝑe orōnis eſt illicitꝰ ⁊ itamortale pctm̄. ¶ Itē aug. de bono ꝯiugali. hͦ ẜm veniā cōcedit̉ cuius delectu nō hn̄t hortatrices nuptias. ſꝫ dep̄catrices. ſꝫ dei miſcd̓iam nō a ſe auertāt. vel nō abſcōdēdoꝗbuſdam diebus vt oratōibꝰ vacēt. ⁊ ꝑ abſtinētiā ſicut ꝑieiuniū ſuas preces conuincent. vel immutando natuturalem vſuꝫ in eū ꝗ eſt ꝯtra naturā. ex qͦ accipit̉ ꝙ auertit̉ miſcd̓ia dei cū nō abſtinēt tꝑe orationis ꝯiuges a cōcubitu inordinato et ita eſt mortale peccatū. ¶ Hoc etiāapparet ex diſiūctione ꝑ hoc quod ſequit̉ de immutatōenaturalis vſus in eū qui eſt ꝯtra naturā qd̓ damnabileeſt in ꝯiuge. ¶ Sil̓iter oſtenditur de circūſtantia loci indebiti. ꝗ em̄ ꝯcumbit in eccleſia: ſacrū locū violat. violatio aūt ſacri loci eſt mortale pct̄m. gͦ hmōi cōcubitus eſtmortale pct̄m. ¶ Itē ex niceno ꝯcilio habet̉ vbi dicit̉. eccleſijs ſemel deo ꝯſecratis nō debet iterū ꝯſecratō adhiberi: niſi ab igne exuſte aut ſanguinis effuſione aut ſemine cuiuſdā pollute fuerint. ſi gͦ pollutio fit ꝑ ꝯcubituꝫ libidinoſuꝫ: ꝯiuges qui concumbunt peccant mortaliter.¶ Sꝫ poteſt obijci ꝙͣtū ad ꝯditōꝫ ꝑſone. vt ſi vicina fuerit partui mulier vel ſi fuerit menſtruata. De primo dicit ambro. ſuꝑ epl̓am ad coꝝ. Ip̄a ratio ꝯceptus et partus iuxta lege ceſſare vſum carnalem his debere tꝑibꝰ domōſtrat. ¶ Preterea. illo tꝑe imminet ꝑiculū partus. cūgͦ hoc fit ꝯtra bonuꝫ prolis: erit ꝯtra matrimoniū. et itaerit mortale pct̄m. ¶ Itē hiero. p̄cipit̉ vt viri nō ſolū inalienis ſꝫ in ſuis vxoribꝰ modū ⁊ tꝑa ſeruēt. vn̄ tp̄us eſtamplexandi ⁊ tp̄s longe fieri ab amplexibꝰ. Ex qͣ habetur ꝙ tempus quo mulier vicina eſt partui ſi eaꝫ cognoſcit peccat mortaliter faciendo ꝯtra p̄ceptū. ¶ Similit̓oſtenditur de menſtruata. dicit̉ em̄. xviij. ezech̓. ſi ad mulierē menſtruatā nō acceſſerit ⁊cͣ. et ꝯputat inter oꝑa iuſticie. et dicit̉ in glo. ſi quis acceſſerit: dicunt̉ ꝯcepti fetꝰviciū ſeminis ꝯtrahere: vt leproſi et elefantici ex hac corruptōne naſcunt̉. ¶ Similiter dr̄. xviij. leuit̉. Ad mulieerem que patit̉ menſtruū ne accedas. Et dicit aug. cumhoc ſuꝑius ſufficienter ꝓhibuiſſet: hic repetit forte. ne īſuꝑioribꝰ videret̉ figurate accipiendū vbi talia ꝓhibentur. et ſubditur. In hac re nō natura damnat̉ ſꝫ ꝯcipiende ꝓli noxiū ꝓhibetur. cū gͦ ſit ꝓhibitio: faciens ꝯtra hͦmortalit̓ peccat. ¶ Item in xx. leuit. qui cōierit cū muliere in fluxū menſtruo ⁊ reuelauerit turpitudinē eius ip̄aqꝫ apparuerit fontem ſanguinis ſui: interficientur amboſed huiuſmodi pena in lege indicat mortale peccatuꝫ: gͦeſt pct̄m mortale. ¶ Qd̓ etiā videt̉ ꝑ hoc qd̓ dic̄ eſicius.ſuper illud. xv. leuitici. Mulier que redeunte menſe ⁊cͣ.