Queſtio.clxxij.
dicitur. ꝙ ignorantales excuſat a reatu criminis nona fructu emptōis. ¶ Ad qd̓ dicendū eſt. ꝙ ſic iudicandꝰeſt in hmōi ſic̄ in alijs enormibꝰ pct̄is. in ꝗbꝰ ob teſtatōneꝫ crimīs puniunt̉ ꝗ nō delinq̄rūt. Pretea ex alieno donō nō dꝫ ꝗs lucrū reportare. vn̄ ex dolo ꝑentū nō dꝫ filiꝰlucra reportare. Prete̓a ꝗ ab initio nō hūit canonicū ingreſſum. fructu poſſeſſionis nō dꝫ gaudere. ¶ Ad illd̓ v̓oqd̓ obijcit̉. dicendū ꝙ licꝫ ipſe nō peccauerit nihilominꝰrei iniuſte acquiſite eſt poſſeſſor: ideo in hoc punienduseſt vt poſſeſſione priuetu¶ Membrum ſextumExto querit̉ de ꝗbuſdaꝫ caſibꝰ ꝗ fiūt ꝑ iōrantiā. Et q̄rit̉ d̓ illo ꝗ nō oīno ẜuauit hͨip̄m qd̓ ip̄e dn̄s legit̉ feciſſe de ſacr̄o corporis ſui. vtrū talis ꝑ ignorātiam excuſet̉? etvr̄ ꝙ nō. qꝛ hmōi igͦrātia ē in his q̄ ꝑtinēt ad ius diuinūet quoꝝ ſcīa incūbit officio: ſꝫ hmoī ꝑ igͦrantiā ꝑpetratūnō ē dignū excuſatōe ſic̄ ſupͣ habitū ē: gͦ nō excuſat̉ a peccato ſic agēs ꝑ igͦrantiā. ¶ Hoc etiā vr̄ ꝑ hͦ qd̓ dīc Ciprianus. Nob̓ nō pōt ignoſci ꝗ nūc admoniti ⁊ inſtructi ſumus vt calicē dn̄i cū vino mixtuꝫ ẜm ꝙ dn̄s obtulit offeramꝰ: ſꝫ hͦ exempluꝫ dn̄i potuit eos inſtrue̓ ſic̄ ⁊ nos. ſi qͦnob̓ nō eſt igͦſcentia nec illis fuit ignoſcēdū ꝓpt̓ igͦrantia¶ Econtͣ v̓o dīc criprianꝰ. Si ꝗs d̓ an̄ceſſoribꝰ nr̄is veligͦranter vel ſimpl̓r nō hͦ obẜuauit ⁊ tenuit: qd̓ nos dn̄sface̓ exemplo ⁊ magiſterio docuit. pōt ſimplicitati eiuſdem etiā indulgētia dn̄i venia ꝯcedi. ¶ Ad qd̓ dicendūeſt. ꝙ loquit̉ ibi de his ꝗ nō ponebāt aquā cū vino. credētes nō eē nccͣiū: qꝛ panis ſigͣt corpꝰ xp̄i ⁊ vinū ſanguinemnec exp̄ſſe hr̄ de aqͣ in eo qd̓ dn̄s fecit. ¶ Ad illud v̓o qd̓obijcit̉. dicendū ē ꝙ potuit tūc tꝑis indulgētia ꝯcedi cuꝫpeccauerūt ꝑ igͥrantiā. nondū eī habita fuit inſtructō exſcpͥturis q̄ pꝰ habebat̉. ex hͦ em̄ ꝙ de latē xp̄i fluxerūt ſanguis ⁊ aqͣ cū alijs rōnibꝰ: deinceps habitu ē. ꝙ aqͣ cū vinō pone̓t̉. ita ꝙ ī vinū ꝯuerteret̉: ad deſigͣndū vnionē fidelis ppl̓i ꝗ ꝑ aquā deſigͣnt̉ cū xp̄o in corꝑe miſtico. hec ēhoſtia ⁊ oblatio ī odorē ſuauitatis. Si v̓o dicat̉ ꝙ hec fuit igͦrantia iuris diuini. dicendū ē ꝙ in p̄mitīa eccl̓ia an̄ꝙͣ veniret plena illuīatio ſcpͥturaꝝ: igͦrantia aliquarūſunt ī iure diuīo nō ita fuit eis gͣuis. qꝛ nōdū ex doctrinacceꝑant. Et dīc aug. ꝙ igͦrantia illa excuſabilis ē. cumnō fuit a qͦ diſceret nec rumore ꝯceꝑit opinionē doctrine.¶ Ad aliud d̓o dicendū. ꝙ differēter ē de nob̓ ꝙͣ de illis.nos em̄ iam admoniti et inſtructi ſumus: illi v̓o nōdumadmoniti et edocti erant.Deinde queritur.§. j.de illis ꝗ ꝑ igͦrantiaꝫ occiderūt xp̄m. vtꝝ hͦ intelligat̉ demaioribꝰ ⁊ mīoribꝰ iudeis. Ꝙ at nō intelligat̉ de maioribꝰ. vr̄ ꝑ hͦ qd̓ dīc aug. quō ſcierūt demones: ſic ⁊ ſcierūtpͥncipes iudeoꝝ. et quō igͦrabāt et illi igͦrabant: ſꝫ demones n̄ excuſabāt̉ ꝓpt̓ ſuā īgrātiā de eo ꝙ ſuggeſſer̄t vt crucifigerēt xp̄m: gͦ nec maiores excuſāt̉. ¶ Prete̓a. xv. ioh̓.dr̄. Si nō veniſſeꝫ ⁊ eis locutꝰ nō fuiſſeꝫ: pct̄m nō hr̄ent.nūc aūt excuſatōeꝫ nō hn̄t de pct̄o. Sꝫ pct̄m ꝑ igͦrantiaꝫfacti vr̄ dignū excuſatōe: gͦ nō peccabat ꝑ igͦrantiā facti.¶ Cont̓. ſic̄ dīc aug. igͦrabāt miſteriū qͦ filiꝰ dei erat abet̓nō et ſacr̄m incarnatōis: gͦ habuerūt ignorantiā facti.¶ Prete̓a ſic̄ hr̄. xxiij. luc. xp̄c orauit ꝓ crucifixoribꝰ dicens. pr̄ igͦſce illis qꝛ neſciūt ꝗd faciūt. gͦ pct̄m illoꝝ fuitꝑ igͦrantia. ¶ Hoc etiā accipit̉ ex eo ꝙ dr̄. iij. act̄. ſcio ꝗaꝑ igrantiaꝫ feciſtis vos ſic̄ ⁊ pͥncipes vr̄i. ¶ De mioribꝰtia iudeis q̄rit̉ vtꝝ īmunes eēt pena: qd̓ videt̉. or̄o em̄xp̄i in aliꝗbꝰ hūit effectū. in oībꝰ em̄ exauditus eſt ꝓ ſuireuerentia ſicut habet̉. v. ad Heb̓. non niſi ꝓ minoribusergo peccatum minorū erat ignoſcibile quo ad penam.¶ Contra. ille immunis dicitur a pena qui nō habuit aquo diſceret. neqꝫ rumore comperit opinioneꝫ doctrine.ſed minores iudei cum p̄dicaret̉ veritas vt eam addiſcerent operam non dederūt: ergo nō erant immunes a cul
pa et pena. ¶ Ad qd̓ dicendum eſt. ꝙ nec maiores iudeinec minores īmunes erant a culpa: ſed differeter. maiores em̄ nō erant īmunes eo ꝙ ſcire poterāt ipſuꝫ eſſe quiꝓmiſſus erat in lege ꝑ ſigna ꝓphetie. vnde ꝑ inuidiam ⁊maliciā ipſum occiderūt. et de his dicit beda. non orat ꝓeis qui ꝑ inuidiā et ſuperbiā queꝫ filiū dei intellexeruntnegant ⁊ crucifigūt. licet gͦ in ꝑte non cognoſcerēt: tamēpeccatū eoꝝ nō fuit excuſabile ꝑ ignorantiā. vn̄ nō oīnoꝯtinebat̉ ſub illa ſpecie pct̄i que eſt ꝑ ignorantiā: ſed potius ſub illa ſpē peccati q̄ eſt ꝑ induſtriā. Et licꝫ eēt ignorantia facti: non tn̄ excuſabiles erant. ꝗa fuit ignoratiafacti qd̓ oportuit ſcire: et nō dederūt operā ad plene ſciēdum. dicit aūt aug. cuꝫ erat vt diſceret et a qͦ diſcreret: ſꝫnegligentior luxuria aut maliuolētia factus ē talis: inexcuſabilis ē a crimine. ¶ Qd̓ aūt dicit̉. iij. act̄. ꝙ principes eoꝝ peccauerunt ꝑ ignorantiā. intelligendū eſt quoad quid. qͦ ad hoc .ſ. ꝙ nō ſciebāt ip̄m eſſe filiū dei ab et̄nō ſimpl̓r. gͦ fuit peccatū ꝑ induſtriā illoꝝ: ẜm quid perignorantiā. ſi tn̄ vellent illi ꝯuerti ꝑ pnīam ad xp̄m tu nctꝑis liberati eēt a pct̄o. ¶ Ad illud v̓o qd̓ obijcit̉ de minoribꝰ iudeis. dicendū eſt ꝙ peccauerūt ꝑ ignorantiam.zelū em̄ dei hēbant ſed non ẜm ſcīam. et ꝓ talibꝰ orauit:ꝗa neſcierūt quid fecerūt. vnde ꝓ aliquibꝰ eſt exauditꝰ etdimiſſa ē culpa eis ip̄is penitētibꝰ. non em̄ fuit illa ignorantia q̄ reddit hoīem īmunē a pena et culpa. cū em̄ poterant diſcere et habebāt a qͦ diſcerent et opera nō dederunt ꝓut oportuit: nō oīno excuſabant̉ ꝓpter ignorantiāſed ī ꝑte. nō eniꝫ tenebant̉ ſcire miſteria ꝓphetie ad mōdum quo maiores tenebant̉.Deinde queriturᵐ. §. ij.de aliqͦ ꝗ fuit in aliqͣ ꝓuintia in qͣ fit ꝓmulgatō alicuiusſnīe vel ꝯſtitutōnis q̄ ꝯtingit ip̄m. et tn̄ nō audiuit illamſnīam vel ꝯſtitutōeꝫ. vtrū talis īmunis ſit ita ꝙ non incidat in ſententiā vel in tranſgreſſioneꝫ ꝯſtitutōis ſi cōtraꝓbibitōeꝫ fecerit. Et videt̉ ꝙ ſic. ignorat eniꝫ nec credihmōi ꝓmulgatōeꝫ eſſe factā. et ita videt̉ excuſabilis. hocetiā videt̉ ꝑ hoc qd̓ dicit̉ in can̄. lxxxij. diſ. plurimos. vbidicit̉ ꝙ aliquāti de quibꝰ loꝗmur vt tua ſanctitas retulit igͦrantia lapſos ſe deflent eſſe. his in hac ꝯditōne dicimus miſcd̓iaꝫ nō negandā. et loꝗtur ī caſu in qͦ fuit promulgata ꝯſtitutō de ꝯtinentia ſacerdotuꝫ et leuitarum.¶ Ad ideꝫ facit qd̓ dic Inno. in eadeꝫ di. ſi ad aliqͦs for̄aeccl̓iaſtice vite ꝑiter ⁊ diſcipline q̄ ab ep̄o ſiricio ad om̄esꝓuintias ꝯmeauit nō ꝓbabit̉ ꝑueniſſe. his ignorantibꝰvenia nō negabit̉. ex qͦ ꝯcludit̉ ꝙ excuſant̉ ꝑ ignorantiaꝫ¶ Sꝫ ecōtra vr̄ ꝑ hoc qd̓ dīc gelaſiꝰ in can̄. Cū nō potuerit ignorare ſnīaꝫ ꝓprij ſacerdotis a ſuo officio ſuſpēdatur. ¶ Ad idē facit ꝙ nulli igͦrare ꝑmittit̉ ea q̄ publice fiunt: gͦ nō excuſant̉ ꝑ igͦrantiā. ¶ Ad qd̓ dicendū ꝙ factapublicatōe debito mō nemo excuſat̉ ꝑ igͦrantiā niſi oſtēdat ſe iuſtā hr̄e cām igͦrantie. vn̄ canon vnꝰ loꝗtur qn̄ iuſta cā erat iḡrantie et ꝓbabil̓r poterat igͦrare. Alter v̓oloquit̉ in alio caſu vbi p̄ſumebat̉ ꝯtra ip̄m. et ſic ẜm diuerſos ſtatꝰ excuſat̉ vel nō excuſat̉gnorantiam.¶ Queſtio. clxxiij. de peccatis in ſpiritumſanctum.Ictū eſt ſupra decto ex infirmitate ⁊ igͦrantia: ꝯn̄ter dicendū eſt de peccato qd̓ eſt ex induſtriaqd̓ dicit̉ pct̄m in ſpm̄ſanctū: ſicut pct̄mex infirmitate dicit̉ pct̄m in patrē: pct̄mex igͦrantia dr̄ eſſe pct̄m in filiuꝫ. ¶ Et prīo querit̉ ꝗd ſitpct̄m in ſpm̄ ſct̄m. Scd̓o vtꝝ idē ſit pct̄m in ſpm̄ ſct̄m qd̓pct̄m ad mortē. Tercio qͦt ſint dr̄ie pct̄i in ſpm̄ſanctumQuarto vtꝝ om̄e pct̄m poſſit dici ꝑ aliquā additōeꝫ peccatū in ſpm̄ſanctū. Quīto cui gr̄e ꝑ ſe ⁊ pͥmo opponaturSexto quare peccatū in ſpm̄ſanctuꝫ dicat̉ irremiſſibile.