Druckschrift 
2 (1481) Tabula tractatuus hui[us] secūde ptis sūme alexādri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

ylicet actus ſit naturalis eſt in coeūte fornicariod drn̄tiam actus eſt ꝯͣ naturā: nihilominus tn̄ ꝓut ēpct̄m: eſt ꝯtra naturaꝫ. pct̄m em̄ eſt auerſio ab eo qd̓ eſtẜm naturā in id qd̓ eſt preter naturā. vt dicit damaſceUn̄ ꝯtra naturā dr̄ dupliciter. ꝯtra naturalē ꝯcubitū ēmaris femina. et pōt eſſe actus ille ẜm naturaꝫAlio v̓o dr̄ ꝯtra natura qd̓ eſt ꝯtra naturalem habitudinē ad bonū gratie vel v̓tutis. et dr̄ pct̄m mortale ꝯtra naturā. corrūpit em̄ bonū nature qd̓ ē ſpēi modi et ordīs. aūt dr̄. j. ro. Mutauer̄t nat̉alē vſū ⁊cͣ.mo accipit̉. Ad ſcd̓m v̓o dd̓m. aliud ē de actumedēdi actu coeūdi. actꝰ em̄ coeūdi ꝓcedit ex vi generatiua corruptōꝫ hꝫ quādā vltͣ illā ē ī alijs viribꝰ. vn̄ſuus actus ē pct̄m niſi excuſet̉ bonū mr̄imonij. Adterciū dd̓m. eſt ſimile de eo qd̓ factuꝫ fuit ab abra: et de eo qd̓ fit ī moderno tꝑe. abrahā cogͦuit agaraffectu mr̄imoniali ꝯſentiēte ſara vxore ſua qͣi iure ip̄iꝰeo eſſet ſterilis. et tūc ncc̄itas erat ml̓tiplicitas ad cu dei. vn̄ habuit qͣſi vxorē. aūt expulit inſpiraton diuīa factū fuit in figura alterius ſacr̄i. Ad qͣrtūdd̓m. eſt vel ꝯtra ꝓhibitōem ſic̄ habet̉ exo. xx. ẜm aliam trāſlatōem. et ſicut habet̉ ad hebre. alubi ab apl̓o.vbi on̄dit eſſe mortale. ē etiā ꝯtra ius nature ẜm illā intentōem nature om̄e pct̄m mortale eſt ꝯtra naturā: liꝫ ſit ꝯtra ius nature ẜm alterū modū. Ad illud v̓oqd̓ obijcit̉. vtrū ſit veniale pct̄m? dicendū in illa auctoritate dat̉ intelligi fornicatōem mortale pct̄m. alit̓ em̄ pateret̉ penas eternas. et in dat̉ intelligi opuspietatis et miſcd̓ie motiuū qd̓dā eſt. vt impetret̉ faciliusveniā patiēti lubricū carnis. et notat̉ in excellētia operis pietatis et miſcd̓ie reſpectu ieiunij alioꝝ opeꝝ inꝗbꝰ eſt exercitatio corꝑis. Si v̓o obijciat̉ fornicatōeſt mīmꝰ gͣdus pct̄i carnalis. dd̓m mīmus gͣdus dicit̉duplicit̓. vel ẜm gͣdus diſtinguūt̉ ẜm dr̄n̄tias ꝑſonaꝝ ꝗbus eſt coītus. et pōt mīmus gͣdusut dr̄ adulteriū vincit fornicatōem vincit̉ aūt ab inceſtu. inceſtus aūt vincit̉ a vicio qd̓ eſt ꝯͣ naturā. ꝓut aūtminimꝰ gͣdus dr̄ in genere pct̄i minus hꝫ deformitatis. ẜm primꝰ motus carnalis pct̄i dr̄ mīmus gradus vel delectio citra conſenſum. ſuꝑioris ꝑtis ratōnisvere vel interp̄tatiue. Si aūt obijciat̉ nulli fit iniuriain pct̄o. et ita ē pct̄m mortale. ſoluēdū eſt interemptōnem em̄ deo cuius tēplū violat ẜm illd̓ j. cor. vj. neſcitis qꝛ mēbra vr̄a templū ſunt ſpūſſct̄i. ſiquis aūt violauerit templū dei diſperdet eum deus. Nemorū terciūErcio querit̉ ſi fornicatō eſt mortale peccatū. vtꝝ ſit maius vel minꝰ alijs peccatisEt videt̉ ſit minꝰ pct̄m. qd̓ dic̄ aug.in li. de adulterinis ꝯiugijs. adulterij malum vincit fornicatōem. vincit̉ aūt ab inceſtu. peſſimuꝫaūt eſt qd̓ eſt ꝯtra naturā. Et in eodē li. grauius peccaadulter ꝙͣ fornicator. ſed hos inceſtuoſi trāſcēdūt.tra. pōt aliquis cognoſcere ſuā delectationis minꝰ ordinate tn̄ debito ẜm naturā. ſꝫ minꝰ eſt peccare ī ſuaꝙͣ peccare in ſua: minꝰ eſt illud pct̄m carnis ꝙͣ fornicatōis pct̄m. Ad idē aug. Tātū valet ordinato creatoris ordo creature vt rebꝰ ad vtendū ꝯceſſis. modꝰexcedit̉ longe fit tolerabilius ꝙͣ in eis ꝯceſſa non ſuntvel vnus vel rarus exceſſus. ſꝫ exceſſus fornicatōis ē ī illa ē ꝯceſſa. exceſſus aūt in ꝯiugata debito ẜm naͣturā ē in ſua. minus pct̄m eſt. Ad qd̓ dd̓m. minꝰpct̄m ē huius ī ꝯiugata ſua ꝙͣ in fornicaria. dr̄ tn̄ fornicatio eſſe minus pctm̄ in gradibꝰ pct̄i carnis. fit em̄ comꝑatio ad alia genera peccatoꝝ ẜm drn̄tias ꝑſonaꝝ. plꝰem̄ pct̄m eſt coīre aliena ip̄m ꝯiugatū vel etiā cumſua ꝙͣ ſolutū ſoluta. plus etiā eſt pct̄m accedit̉ virginē ꝙͣ ad corruptā alijs paribꝰ. plus etiā fit trāſgreſio voti in altera ꝑſonaꝝ ꝙͣ ē trāſgreſſio alijs ꝑibꝰ.plus etiā qn̄ eſt ꝯtra vinculū nature vel ꝯtra ip̄am natu

. et ita patet ꝯꝑatōe ad iſlas ſpēs dr̄ eſſe minꝰ pct̄mfornicatio. ꝓcedūt due rōnes ꝯcludūt.Queſtio. clxv. DeadulteriOnſequenter dice eſt de adulterio circa qd̓ pͥmo q̄rit̉.vtrū adulteriū tm̄ ꝑpetret̉ cum alienaScd̓o ſi peccat̉ etiā ſua mortaliter.vtrū ẜm om̄em modū debeat dici adulteriū vel ſub alin ſpecie ꝯtineri. Tercō de magnitudineiſtius pct̄i. Quarto de pena huius peccati. Membrū primūD p̄mū ſic videt̉ tm̄ ſit adulteriū aliena. adulteriū em̄ eſt ad alienū thoꝝ acceſſus. ſicut ip̄a intētō noīs determīat. cuꝫaliena tm̄ ꝑpetrat̉ adulteriū. Itē augꝰAnechus ē relicta ſua aliena ꝯcupiſcit̉. Itē leo papaadulteriū ꝯmittit̉ vel ꝓprie libidinis inſtinctu vl̓ aline ꝯſenſu altero vel altera ꝯtra pactū ꝯiugale ꝯcubitur: atqꝫ infrangit̉ fides magnū bomū ē. Sil̓iteryſid̓. ſuꝑ exo. adulteriū facit: p̄ter ſuā ad alteraꝫ accedit. ex ꝗbꝰ colligit̉ ꝯiūgi aliena adulteriū ecōuerſo. Cōtra. hiero. nihil intereſt ex honeſta ꝗs inſaniat. vn̄ ſextus pitagoricus adult̓ inꝗt eſt in ſuā vxoremardētior amator. Et iterū nihil fediꝰ aūt ꝙͣ vxorē amaretanꝙͣ adulterā. adulteriū pōt committi aliena. Itē aug. in li. de nuptijs ꝯcupiſcētijs. Si ambo nonſūt tales. audeo dice̓: aut illa qͦdāmō ē mariti meretrix.aūt ille adulter vxoris. adulteriū ꝯmitti pōt cogͦſcendo alienā. Ad qd̓ dd̓m. adulteriū ꝓprie dr̄ ad alienū thorū fit acceſſus. nihilominꝰ tn̄ dr̄ adulteriū ꝯiugatꝰ vel ꝯiugata ad ꝑſonā ſolutā accedit. extenſo aūt vocabulo dr̄ adulteriū aliqn̄ ꝓpria vxore. ſꝫ eſt ẜm qͣn iuris interp̄tatōem. dr̄ em̄ adulteriū ita ardenterdiligit vxorē ſuā vt ſi eſſet vxor alterius: minꝰ carnaliter ꝯmiſceret ſe ea. ſimilitudine adulterine libidīsdr̄ adulteriū. qꝛ pena adulterij ei debeat̉. ẜm illud qd̓dr̄. adulteriū ſcd̓m locū tenet in penis. et hoc ſoluiillud qd̓ obiectū eſt primo. Ad ſcd̓m dicēdū. illa auctoritas aug. in dr̄ ille eſt adulter vxoris. intelligiide illis ꝑſonis qͦꝝ altera ſcꝫ vir intendit extinguere fetūin ventre materno. reputat̉ adulter: qꝛ dignꝰ ē penaſimili vel ampliori adulteris eſt determinata. facit em̄ꝯtra bonū ꝓlis et ꝯtra bonū ſacramenti. Nembrū ſecūdūEcundo querit̉ ſi etiā peccat̉ ſua mortaliter. vtrū ẜm om̄em moduꝫ debeat dicignant̉ aūt qnqꝫ modi. Primo cum cognoadulteriū vel ſub alia ſpecie ꝯtineri. Aſſiſcit eam cauſa ſatiande libidinis meretricias blandicias. Secūdo preter naturalē modum. Tercio etiāꝑe ꝓhibito. Quarto cum loco ꝓhibito. Quinto accedit ad p̄gnātē vicinā partui: vel ad mēſtruatā tꝑeſtrui. Et videt̉ ſit fornicatō ẜm modū ſpāleꝫ fornicatōis. ſit fornicatō ſoluti ſoluta ẜuato vſu nat̉ali. ſimilit̓ pt̄ ītelligi de alijs ſpēbꝰ pct̄i carnalis. ſic̄ de ſtuprovel inceſtu. reſtat ſit adulteriū. Itē minus videtur pct̄m explende libidinis cognoſcit. ꝙͣ acceditp̄ter naturalē modū: vel accedit ad mulierē mēſtrua vl̓ vicinā ꝑtui vbi timet̉ ꝑiculū ꝓlis. Et dic̄ hiero. tūcviri dn̄t abſtinere ab eis: qꝛ tūc ꝯcipiūt̉ mēbris damnati. ceci. leproſi. gibboſi et hmōi. ſi illud pct̄m dr̄ adulteriū ꝓpt̓ ſui enormitatē: ml̓to fortiꝰ ſcd̓m terciū ita dealijs. Preterea. adulteriū reputat̉ ſit contra bonifidei ꝯtra bonū ꝓlis. ſimiliter cum ſit ꝯtra bonum ſacramenti. ſed in om̄ibꝰ his fit ꝯtra aliquod iſtoꝝ bone: in om̄ibꝰ his reputatur adulterium. Contra. adul-