Druckschrift 
2 (1481) Tabula tractatuus hui[us] secūde ptis sūme alexādri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

fraudulenta Ad ſcd̓m dicendum. qm̄ inꝗetudo mentisꝓut naſcit̉ ex accidia. determinat ſibi aliquam materiam. etem̄ mens accidioſi auertit ſe q̄rens illicitam ꝗetem. circuit cogitatōe deſiderio res qͣſi infinitas: vt ſal in illis ꝗetem inueniat. iſtud dr̄ inꝗetudo mētis ī accidia. ꝓut v̓o naſcit̉ ex auaricia: determinat ſibi materiaꝫ.ſ. pecuniam circa quam ꝯgregandam ſtude̓ non ceſſat.iſtud ſtudium pecunie ꝯgregande dr̄ inꝗetudo mentis inauaricia.Pubitatur enim.§. ij.de rōne numeri filiaꝝ auaritie ẜm Yſid̓. aſſignataꝝ. Ponit autem Yſido. nouem filias ſunt. mēdatium. frausfurtum. ꝑiurium. turpis lucri appetitꝰ. falſa teſtimonia.inhumanitas. rapacitas. Que ſic pn̄t diſtingui. mendacium eſt deceptō in ore. fraus furtum in oꝑe. ſed diſtinguunt̉ hac rōne: vt fraus ſit deceptio in negociando: furtum in occulto aliena ꝯtractando. ꝑiurium eſt in ore addeceptionem: mendaciū ad abſcondendum. turpis lucri appetitus eſt in corde. etiā ſi deficiat poſſe. falſum v̓oteſtimoniū eſt in ore qd̓ ſit freq̄ntiſſime tꝑali emolumēto. vt qn̄ ponit̉ ſub p̄cio falſitas dicenda ꝓximo ꝯͣ ꝓxīm.violentia d̓o eſt coactio ꝑſone ꝓximi vt inde aliꝗd exͣhatur. In humanitas eſt leſio ip̄iꝰ ꝑſone vt inde aliꝗd extrahatur. Rapacitas v̓o eſt reꝝ ipſius ꝑſone vim dep̄datio. Reducamꝰ iſtam diuiſionem ad illam eſt ẜm greg ſoluent̉ multe dubitatōes poſſent fieri. dicamꝰ ſic mendacium ẜm Yſido. comp̄hendit̉ ſub fallatia: ẜmGrego. ſic̄ patꝫ ex dictis. furtum v̓o ſub fraude ſic̄ iamſupͣdictum eſt. humanitas rapacitas ſub violentiap̄hendunt̉ ẜm greg. Nam ip̄e accipit violentiaꝫ omnimodo extorq̄ndi pecuniam vim. Si v̓o querit̉ dedacio ꝑiurio ſalſo teſtimonio. hec aliqn̄ fiunt nonlucrandi: ſꝫ vel odij vel luxuriandi vel timoris. vn̄vident̉ eſſe filie auaritie dd̓m. qm̄ etſi ꝯtingat iſta viciaad fines alioꝝ ordinari. iſtud raro accidit ſepe. frequēter v̓o ſepe vt in pluribꝰ hec ẜm vicia ad finē auaritie ordinantur ſine alio vicio mouente. niſi ipſa auaritia ideoqꝫ filie auaritie recte dicunt̉. Nembrum ſextumOnſequēter dicendum eſt de filiabꝰ gule. ponunt̉. v. ẜm Greg. Inepta leticia. ſcurrilitas. immunditia. multiloꝗum. ebetudomentis circa intelligentiam. Primo ponenda eſt iſtius numeri. Scd̓o ꝓponunt̉ dubitabiliacirca numeꝝ. numeri hec ē. pct̄m qd̓ gignit̉ ex gula.aut eſt in intellectu dr̄ ebetudo mētis. aut eſt in effectu: hec ꝯtingit dupliciter. vel oꝑis dr̄ īmūditia: vel ẜmonis hoc dupliciter. vel turpitudinem v̓boꝝ dr̄ ſcurrilitas. ſuꝑfluitatem dr̄ multiloqum. Si v̓o eſt in effectu dr̄ inepta leticia. ẜm hoc ſunt ꝗnqꝫ pct̄a ex gulaignunt̉. Scd̓m Yſido. at̄ ſunt duo ꝯmeſatio ebrietasmeſatio at̄ eſt in cibis ebrietas autem eſt in exceſſu inpotibꝰ.Secundo queritur .§. j.de dubitabilibꝰ circa numeꝝ vident̉ multoplures filiegule ꝙͣ que dicte ſunt. Nam dr̄. xxxj. Eccͣi. Uinum multum potatum irritatōeꝫ iram ruinas multas facit.irritatio ira ſunt filie gule. Item ꝓuerb̓. vl. Nullumſecretum vbi regnat ebrietas. reuelatō ſecreti ē filia gule. Item ꝓuerb̓ .xxiij. oculi tui videbunt exͣneos os tuum loꝗt̉ ꝑuerſa. glo. penale eſt vicium mulierem ptꝰ vinain corde ꝯcupiſcere comitante etiam turpitudine v̓boꝝ. luxuria eſt filia gule. Secundo dubitat̉ de inepta leticia. nam ipſa videt̉ comitare omne pct̄m ꝓuerb̓. iiij. letantur cum male fecerunt exultant in rebꝰ peſſimis. Itēdic̄ Aug. amor hn̄s id qd̓ amat̉ fruens eo leticia eſt. ſꝫtalis amor generalis eſt ad multa vicia ſic dr̄ ineptꝰ.

ad multas v̓tutes: ſic dr̄ aptꝰ amor ſiue ordinatꝰ. noneſt ſpāle pct̄m ineptā leticia. Item inepta leticia fereſemꝑ vel freq̄nter ordinat̉ ad finem luxurie. erit eius filia. Tercio dubitat̉ de ſcurrilitate. nam Yſido. poniteam filiam luxurie. Item multiloꝗum circa illicita videtur idem qd̓ ſcurrilitas. Nam circa licita non erit moͣrle iuxͣ illud Math̓. xij. de omni v̓bo ocioſo ⁊cͣ. ibi dic̄ hiero. vt de friuolis fabulis: ſcurrilia at̄ non ſunt ocioſa ſꝫcriminoſa. Quarto dubitat̉ de immūditia. ipſa magis videt̉ ꝑtinē̓ ad luxuriam ꝙͣ ad gulam. Item cum tal̓immūditia ſit niſi fomitꝰ vel eructatio. hec at̄ non ſūtniſi pena: non erit pct̄m immūditia. Quinto dubitat̉de ebetudine. nam ebetudo videt̉ naſci ex qͦlibet pct̄o. omne em̄ pct̄m hoc pͥuat modum ſpēm ordinem: ebetudinem mētis inducit. Item videt̉ ſit idem pͥma filia luxurie dr̄ cecitas. Nam ſuꝑ illud. xxij. ꝓuerb̓. cuive ⁊cͣ. dic̄ glo. immoderatꝰ hauſtus vini interioris exterioris: viſus ingerit cecitatem. Item omne pct̄mſit volūtariū. nulla at̄ ebetudo voluntaria: qͣre nulla ebetudo erit pct̄m. Ad p̄mum dd̓m ira irritatio reuelatio ſecreti ⁊cͣ. non generant̉ ꝓprie ex gula. qꝛ nec immdiate nec ſe ſꝫ accidental̓r. ꝓpter hoc em̄ nutrit irritat fom item dicunt̉ ex gula ꝓuenire illa pct̄a: immediate naſcunt̉ ex fomite nutrito ſiue irritato gulam.hoc ſoluunt̉ omnia pͥmo obiecta. Ad ſcd̓m dd̓m inepta leticia dr̄ large qͦcunqꝫ gaudio ſurgente ex libidine. volumꝰ delectari in geſtilatōe corꝑis muſicis inſtrumentis luſibꝰ carnalibꝰ. ſic inepta leticia naſcit̉ex gula vel ex luxuria ſꝫ dr̄nter. naſcit̉ em̄ ex voluptatgule. nam hoc incitat̉ libido ī guſtu vt delectabilius exerceat actum ſum. ex hoc iocundius cibaria ſumunt̉.ideo recte filia gule dicta eſt ad finem eiꝰ ordinat̉. Exvoluptate d̓o luxurie an̄ actum aliqn̄ naſcit̉ ad finemeius ordinat̉ ſꝫ ex oꝑe minime. ideoqꝫ non ita ꝯuenienterluxurie filia dici pt̄. Ad terciū dd̓m. qd̓ obijcit de ſcurrilitate ſic̄ de inepta leticia. Nam ex oꝑe voluptate gule ſcurrilitas naſcit̉. hoc ꝯſiderauit Greg. ex voluptate v̓o luxurie ꝙͣuis non ex oꝑe: illud ꝯſiderauit Yſido.Dr̄a v̓o inter multiloqum ſcurrilitatem patꝫ ꝯſideranti ſuꝑ poſitas illoꝝ rōnes diffinitōnes. ꝙͣtum ad materiam ꝙͣtum ad formam. Nam multiloqum eſt in verbis ꝗbuſcunqꝫ inordinata multiplicatio. ſcurrilitas eſtſolum in v̓bis turpibꝰ inhoneſtis. Item multiloqum libidinis in guſtu ꝯẜuatum ē. ſcurrilitas excitatiua. Adqͣrtum dd̓m. qn̄ immūditia non accipit̉ turpitudinefeditate eſt ꝯͣria mūditie: ſꝫ voluntate ſiue immoderato appetitu homo ingurgitat ſe replet̉ cibarijs. ex quoſequit̉ immūditia feditas in fomitu eructatione. aſequela iſtud peccatum trahit nomen ſuum vt dicat̉ immunditia. Ad ꝗntum dicendum ebetudo accipiturmultipliciter. nam eſt ebetudo naturalis carentia ſubtilitatis intellectus ex inepto ꝓueniens inſtrumento. eſebetudo defectus penetrandi ſpūalia. eſt volūtaria ebetudo. eſt duplex. nam aut eſt ebetudo cognitōnis aut affectionis. Si cognitionis ſic eſt filia gule eſt em̄ voluntarius error vicij citra bona ſpūalia. vt iudicamus bona ſpūs eſſe mala: eo ſunt aſpera carni vt ieiunia. vigilias. alias fatigatōes pnīe. Un̄. j. eccͣi. execratio pct̄oris cultura dei. ẜm dr̄ opponi gula dono intellectꝰ. Siaffectiones: ſic ē filia luxurie dr̄ cecitas mentis. Eſttalis cecitas deſipientia dulcedinis dei vel error volūtarius circa illam. de. j. Ecc̄i. execratio pct̄oribꝰ ſapīa.rōne huiꝰ dr̄ luxuria opponi dono ſapientie. hoc ſoluuntur obiecta. Nembrum ſeptimuꝫOnſequenter dd̓m eſt de filiabꝰ luxurie.ſunt. viij. ẜm greg .ſ. cecitas mētis. incōſideratio. incōſtātia. p̄cipitatō. amor ſui. odiūdei. affectꝰ pn̄tis ſeculi. horror ſiue deſꝑaiō