Queſtio.clv.
eſt gͦ grauiſſimū vel maximū pct̄m. ¶ Ad qd̓ dicēduꝫduobꝰ modis ē loqui de inuidia. Uno mō ꝙͣtuꝫ ad gepct̄i. alio mō ꝙͣtuꝫ ad nocumētuꝫ qd̓ ex ipſa ſequit̉ ī illoin qͦ eſt. Primo mō dicimꝰ ꝙ nō ē maximū pct̄m. ſꝫ dicit̉maximū ſcd̓o mō .ſ. ꝙͣtū ad nocumētū. ⁊ hoc ē ꝙ illud ēpct̄m qd̓ maxīe inter alia pct̄a punit ſuū ſubiectū ⁊ affligit. emulator em̄ anteꝙͣ eū qui inuidet ſeip̄m punit ⁊ nūꝙ quieſcit. vnde maxīe vexat ⁊ affligit hoīem inuidia: ⁊ita maximū malū ac nociuū cū infert ip̄i non dimittensip̄m quieſce. ac ꝙͣtuꝫ ad hͦ dicit̉ a ſct̄is eſſe maximū .ſ. ꝙͣtum ad nocumētuꝫ. nō ꝙͣtuꝫ ad genꝰ pct̄i. ⁊ ꝙ ſic intelligant ptꝫ ex dictis eoꝝ qm̄ Criẜ. poſt pͥmā aucͣteꝫ ordīate dicit ⁊ exponit ſe qͣſi vocat maximū dicēs. emulator eīante eū cui inuidet ſeip̄m punit ⁊ in ſupplicium mittit ⁊nūꝙͣ quieſcit a pct̄o ſꝫ ꝯtinue ē in id qd̓ faciēdo. Itē Criſo. in omel̓. lv. Nihil liuore deteriꝰ vt aliū ꝑdat ⁊ ſeipſuꝫſimul ꝑdat inuidi oculis loquat̉ triſticia ⁊ morte viuitꝯtinuā. Item in glo. ambro. gal̓. v. ſequit̉ huic vultus tumax. toruꝰ aſpectus. pallor in facie. in labijs tremor eſt.ſtridor in dentibꝰ. v̓ba rabida ⁊ effrenata ꝯuitia. manusad violentiā ꝓmpta. etſi gladio interimi pacuo. odio tāmen furiate mētis eſt armata. ſic gͦ ptꝫ ſentētia ſct̄oꝝ dicentiū hoc pct̄m eſſe grauiſſimū. ¶ Ad aucͣteꝫ Ambro.dicendū ꝙ ꝑ hoc vult deſignare ꝙ eſt pct̄m qd̓ reſpōdetintimo ip̄ius dyaboli. q. d. infundit qn̄qꝫ dyabolꝰ venenum ꝑ exteriꝰ qn̄qꝫ ꝑ intimū. ⁊ ſicut aranea extrahit filade intimis: ſic dyabolꝰ de ſuo intimo extrahit hͦ pct̄m qꝛdyabolꝰ ſuꝑbus effectꝰ fuit: ⁊ ſuꝑbiēdo inuidꝰ factꝰ fuit.ꝓpterea inuidiā vult homī impͥmere ꝑ imitatōeꝫ.Queritur poſtea.§. j.circa hoc vtꝝ ſit pct̄m irremediabile. ⁊ videt̉ ꝙ ſic. dicitem̄ Criſo. Plaſmat̉ os dyaboli ꝑ maledictōes ꝯtumelias ⁊ emulatōeꝫ. qualē gͦ habebimꝰ veniā? q. d. nullam⁊ poſt ſequit̉. magis aūt .ſ. habebimꝰ qualē nō ſuſtinebinus pena. cū linguā qua digni effecti ſumꝰ de carne guſtare dominica: hanc deſpicimꝰ que ſunt dyaboli loquentes. ex hoc ptꝫ ꝙ hoc pct̄m nō eſt dignū venia: gͦ eſt irremediabile ⁊ ſic eſt pctm̄ in ſpm̄ ſct̄m. ¶ Itē Criſo. dolerenos oꝑtet in his q̄ patimur malis. nō ī his in ꝗbꝰ aliosapprobari videmur. ſic̄ ſupple facit inuidia. ꝓpterea om̄ipͥuat̉ venia hͦ pct̄m. gͦ irremediabile ita maximū. ¶ Itēhiero. Nō facilis ē venia praua dixiſſe de rectis ꝗdā mihi manū oſculabāt̉ ſed ore vippio detrahebāt. ⁊ loquit̉de pct̄o inuidie. et ſi nō facilis venia: gͦ ip̄a eſt pct̄m ī ſpirituſct̄m ⁊ ita maximū. ¶ Itē Criſo. in omel̓. lv. fera venenoſa ē inuidia neꝗtia excuſatōe pͥuata. gͦ ip̄a eſt pct̄mirremediabile. ¶ Itē Criſo. xxxvij. omel̓. ioh̓. Adulter.fur. homicida quaſdā habēt occaſiones dice̓: tu v̓o quācauſaꝫ dicis nullā niſi a malitia fientē ſolā. Si gͦ nullāhabꝫ occaſionē gͦ nullā excuſatōeꝫ ⁊ ita nullam veniaꝫ.¶ Ad oppoſitū pct̄m illud aliqn̄ naſcit̉ ex ſuꝑbia. aliqn̄ex cupiditate. ex ſuꝑbia em̄ naſcit̉ qꝛ iſte amat excellētiāſuā ſingularit̓. ⁊ ex hͦ inuidet excellētie alteriꝰ. ecce ꝙ naſcitur ex ſuꝑbia. Itē naſcit̉ ex cupiditate ſicut iſte inuidet illi ꝓ diuitijs. vidēs ꝙ nō bn̄ pōt habe̓ eas cū ille ſic̄ip̄e vult habe̓ eas .ſ. excellēter ⁊ ſingularit̓. ecce ꝙ naſcit̉ex cupiditate ſi gͦ radices eiꝰ ſūt remiſſibilia: gͦ ⁊ multomagis ⁊ ip̄a ē pctm̄ remiſſibile. ¶ Ad qd̓ dicēdū. ꝙ duplex ē inuidia vna ſuꝑne gr̄e. ⁊ hec ē pct̄m in ſpm̄ ſct̄m etirremiſſibile. nō ꝙ nō remittat̉ vel nō poſſit remitti: ſedqꝛ nō hꝫ in ſe motiuū ad remiſſionē ſic̄ dicūt aucͣtes p̄dicte q̄ de iſta lōquūt̉. in alijs em̄ pct̄is vbi aliꝗs peccat exinfirmitate vel ignorātia ē aliqd̓ motiuū ad ip̄oꝝ remiſſionē. ⁊ ē aliqua excuſatō qꝛ tales pn̄t ſe excuſare ꝑ infirmitatē vel ꝑ ignorātiā. ſꝫ nō vbi peccat hō ex malitia certa: hec aūt inuidia nō hꝫ excuſatōeꝫ īfirmitatē nec ignorātiā. Sꝫ ē alia inuidia q̄ nō ē ſuꝑne gr̄e ſꝫ ē ꝑſone reſpectu bonoꝝ tꝑaliū. ſic̄ qn̄ aliꝗs inuidet alij ꝓpt̓ bona tꝑalia. ⁊ hͦ pt̄ ꝓcede̓ ex īfirmitate. qn̄ eī credit ꝙ bona ꝓpria
minuant̉ vl̓ auferāt̉ ꝓpt̓ bonoꝝ vicini ſui dilatōeꝫ: inuidet illi hͦ eſtimās. ⁊ hec īuidia ī īfirmitate radicat̉. ⁊ ẜmhͦ hꝫ motiuū ad remiſſionē. ⁊ ẜm hͦ ſoluūt̉ obiecta.Adhuc etiaꝫ queri .§. ij.tur de ꝯꝑatōe inuidie hoīs ⁊ dyaboli ẜm quātitatē. q̄ .ſ.illoꝝ ſit maior ſiue maiꝰ pcī̄m. dīc Criſo. ī omel̓. xxxvij.Inuidi feris ſūt deteriores demonibꝰ pares vel illis deteriores. gͦ inuidia hoīs deterior ꝙͣ inuidia dyaboli ⁊ itamaiꝰ pct̄m. ¶ Cōtra inuidia dyaboli fuit cā oīs pct̄i inhoīe. vn̄ etiā fuit cā inuidie hoīs ⁊ nō ecōuerſo: gͦ ē maiꝰpctm̄ ꝙͣ inuidia hoīs. ¶ Iteꝫ inuidia dyaboli ē inexpiabilis ſiue irremiſſibilis. Un̄ aug. dīc ꝙ dyabolꝰ reus eſtilla inexpiabilit̓ ſꝫ inuidia hoīs ē expiabilis: gͦ deterioreſt inuidia dyaboli ꝙͣ inuidia hoīs. ⁊ ita maiꝰ peccatū.¶ Ad qd̓ dicēduꝫ. ꝙ inuidia dyaboli ſimplicit̓ deterioeſt ⁊ maior. ⁊ hͦ ē qꝛ inuidia dyaboli ē inexpiabilis ⁊ cōtinua reſpectu hoīs. vn̄ ꝯtinue ip̄e inuidet. ſꝫ inuidia hominis expiabilis ē nec eſt ꝯtinua ⁊ illa ſimplicit̓ maioreſt iſta. ¶ Qd̓ aūt obijcit̉ ꝙ inuidia hoīs ſit maior ex auctoritate Criſo. Dicēdū ꝙ Criſo. dīc hͦ ratōe cuiuſdā circūſtantie q̄ ē circa inuidia hoīs ⁊ non circa inuidiā dyaboli. hō eī inuidet homī vn̄ rei ſue nature inuidet. ſꝫ dyabolus nō inuidet rei ſue nature. vn̄ demon nō inuidet demoni: ⁊ ꝙͣtū ad hāc circūſtantiā loquit̉ Criſo. tn̄ ſimpliciter maior ē inuidia dyaboli ſic̄ dictū ē. Un̄ etiam ipſeCriſo. in illa aucͣte bn̄ tangit quō illoꝝ inuidia ſit maior ⁊ qͣre nr̄a maior dicēs. illi .ſ. demones ad nos inexabilem inuidiā hn̄t ⁊ ideo dr̄ maior. his aūt q̄ ſūt eiuſgeneris n̄ inſidiāt̉ .ſ. demones .i. nō inuidēt rei ſue nature. ⁊ id̓o dr̄ mīor. hi at̄ .ſ. hoīes neqꝫ coīone verecūdāt̉ .i.nō verecūdāt̉ inuide̓ rei ſue. ⁊ ſic ſe hn̄t vt excedētia ⁊ exceſſa ī aliꝗbꝰ. illa tn̄ īuidia q̄ ē dyaboli ſimpl̓r ē maior.Adhuc etiā queriᵐᵐ. §. iij.tur de ꝯꝑatōe inuidie ad alia pct̄a ⁊ ſpālit̓ ad pct̄m ſuꝑbie. an ſit idē pct̄m ꝙ ſuꝑbia. ⁊ on̄dit̉ ꝙ ſic. aug. in li. cōfeſſ. Inuidia de excellētia litigat qd̓ te excellētiꝰ? gͦ motiuū inuidie ē excellētia. ſꝫ ad hͦ idē ē motiuū ſuꝑbie. gͦ idēmotiuū hn̄t ſuꝑbia ⁊ inuidia. motiuū eī ſuꝑbie ē excellētia. vn̄ dic ibi aug. ſuꝑbia celſitudinē imitat̉. inuidia deexcellētia litigat. ira d̓ vīdicta: ſꝫ qd̓ te dn̄e celſiꝰ qd̓ excellentiꝰ qd̓ te potētiꝰ? vn̄ ꝑ hͦ ꝯcludit ꝙ ꝑuerſe imitāt̉ te .ſ.deū oēs ꝗ lōge ſe a te faciūt ⁊cͣ. ſꝫ pct̄a q̄ hn̄t idē motiuuꝫſūt eadē. qm̄ pct̄a ꝑ motiua differūt. gͦ idē pct̄m ſūt ſuꝑbia ⁊ īuidia. ¶ Ad qd̓ dicēdū ꝙ nō ſūt ideꝫ pct̄m. ¶ Adobiectū at̄ dicēdū. ꝙ alit̓ accipit̉ excellētia ꝓut dr̄ motiuū ſuꝑbie ⁊ īuidie qꝛ excellētia q̄ ē ſuꝑbie nō ponit ꝙ diminuat̉ vl̓ auferat̉ bonū ī alio. ſꝫ excellētia inuidie hͦ ponit. ī ſuꝑbia eī ē amor excellētie .i. celſitudīs. ⁊ hͦ ē magͣtudīs ī potētia vl̓ magnitudīs ī aliqͦ alio bono. ſꝫ n̄ ponitꝙ auferat̉ vl̓ minuat̉ aliqd̓ in alio. vn̄ ſuꝑbꝰ vult excellēſuꝑ alios: ſꝫ nō appetit rōne ſuꝑbie ꝙ aliꝗs amittat aliqd̓. nec auferat̉ vl̓ minuat̉ bonū ſuū: ſꝫ appetit excelle̓ ſeip̄m. ſꝫ excellētia ī inuidia dr̄ ꝯꝑatiue. qꝛ inuidꝰ vult ſuꝑalios excelle̓ ⁊ eoꝝ excellētiā minui vl̓ auferri. ⁊ hͦ ē qꝛ ſicut dictū ē appetit excelle̓ ſingularit̓. vn̄ ſingularitas adiuncta ē ſue excellētie. ⁊ rōne illiꝰ appetit bonū ī alio minui vel auferri. ⁊ ideo dr̄ litigare de excellētia. ⁊ ita nō ēidē ꝓpriū motiuū hic ⁊ ibi. ¶ Iuxta hͦ q̄rit̉ de hͦ qd̓ dicitaug. in li. ꝯfeẜ. ꝑuerſe te imitāt̉ oēs ꝗ lōge ſe a te faciuntgͦ inuidꝰ ꝑuerſe imitat̉ deū ⁊ ſil̓r ſuꝑbꝰ. quō gͦ hic differtꝑuerſa imitatō? ¶ Ad qd̓ dicēdū. ꝙ ſuꝑbꝰ imitat̉ ꝑuerſe deū ī appetitu celſitudīs. appetit eī ſuꝑbꝰ celſitudinē ſiue magnitudinē. ⁊ qd̓ te dn̄e celſiꝰ vt dīc aug. Inuidꝰ at̄deū ꝑuerſe imitat̉ ī appetitu ſingularitatis ⁊ īmutabilitatis. qꝛ vult ⁊ appetit inuidꝰ ꝙ ſuū bonū nō eēt mutabile .i. ꝙ nō poſſet minui. nec poſſet ip̄i noceri ſic̄ ſūmo bonō nō pōt noceri. ⁊ ideo qꝛ nō eſt ita: inuidet illi a qͦ eſtimat ſibi ī ſuo bono poſſe nocere. ⁊ ſic ptꝫ differētia.