Druckschrift 
2 (1481) Tabula tractatuus hui[us] secūde ptis sūme alexādri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

poralibꝰ. in quibus poteſt bene attendi ratio conſanguinitatis alijs exn̄tibꝰ circūſtantijs bonis. ſic em̄ intelligit̉illud ad gal̓. ẜm vnā expoſitōeꝫ ẜm aliam expoſitionemp̄eminentia attendit̉ rōne fidei: et tūc eſt ratio ſpūalis. Illud v̓o qd̓ dicit̉ .j. ad thi. v. attendenduꝫ eſt in conſilijs et nccͣiorū ſubuentōne vbi pōt attendi peminētia cognitōnis. Sil̓r pōt attendi illud amb̓. Si v̓o ſunt parescircūſtantie ſicut dictū eſt ex ꝯſideratōne illaꝝ licitū eſtꝯferre niſi ex alia ꝑte ſcandaluꝫ multoꝝ timeat̉..§. j.Pōt etiaꝫ queriſi ꝯditōnes ſunt excedentes et exceſſe. vt ſi vnus eſt benelitteratus ignobilis. alter d̓o nobilis ſed minꝰ litteratusvtrū ſit acceptio ꝑſone in p̄ferendo nobilem? qd̓ videturquia nobilitas eſt cauſa ſpūalis: non videt̉ attendiin beneficijs ſpūalibꝰ ꝯferendis. Unde dicit bern̄. qͣſi reprobans hmoi vocationes. illum p̄poſitus aut decanꝰ vtſibi ſuccederet pluſꝙͣ materno educauit affectu. ille dignus archidiaconatū vtpote filiꝰ pͥncipis. magis autē vtſit ep̄s alius circuit ſedulus explorator. blandit̉. obſequitur. ſiml̓at et diſſiml̓at. miſeraqꝫ ſuffragia mendicareerubeſcit ſi quō ingerere ſe valeat in patrimoniū crucifixi. Ex quo videt̉ indebita cauſa eſt ꝯſideratio nobilitatis. Preterea. ſit illitteratꝰ hꝫ virtute ſcīe pt̄atem generandi filios deo. ꝓhibetur aūt in deūt̉. eunuchus intrat eccl̓iaꝫ. eunuchꝰ aūt dr̄ non habꝫ ſemenverbi dei: ergo talis non eſt idoneꝰ ad regimē eccl̓ie dei. Contra. in diſpenſationibꝰ ſummꝰ pontifex attenditnobilitatē ꝑſone ſicut hr̄ in decretali circa ſublimes ꝑſonas et lr̄atas. maioribꝰ ſunt bn̄ficijs honorande. cumratio poſtulauerit ſedem apl̓icam poterit diſpenſari. nobilitas ē vna ꝯditio magis attendenda in collatiōebn̄ficij eccleſiaſtici. Preterea talis magis pōt defendēeccl̓iaꝫ. in corꝑe aūt eccl̓ie tm̄ debet eſſe oculus ſꝫ etiāmanus. hmōi ꝑſona pōt p̄ferri in collatōne bn̄ficij:eſt acceptio ꝑſone. Preterea. diſpenſatō fit cauſa neceſſitatis vel vtilitatis eccleſiaſtice: ſꝫ vtilitas eccleſiaſticaꝯſiſtit in ꝓmotōne hmōi ꝑſonaꝝ que lr̄ate ſunt: eſtacceptio ꝑſone ſi hꝰ mōi loco et tꝑe ꝯferant̉ beneficia. Ad quod dicendū. licet lr̄atura ſiue ſcīa ſit p̄ferenpa ſimpl̓r nobilitati. eo ipſa neceſſaria eſt in regimīeeccl̓ie: nihilominꝰ tn̄ in caſu p̄ferri pōt ip̄a nobilitas ꝑſone. ad hoc vt arceant̉ lupi qui tm̄ pacē tꝑalem īmo etſpūalem eccl̓ie pacē impediunt. et in hoc caſu vt diuerſaſunt membra in corꝑe eccleſie pacem eius ſeruant: pn̄tnobiles ꝓmoueri dumodo moꝝ honeſtas ſubſternatur. Et hoc pōt ſolui illud qd̓ obijcit̉ de eunucho. lꝫ eniꝫ poſſet generare filios deo ratōne eminētis ſcīe: poteſttn̄ rōne vite. et talis dicit̉ eunuchꝰ ſicut hr̄ ibi in glo.eunuchꝰ eniꝫ dicitur hꝫ ſemen verbi dei: nec bonaoꝑa facit ꝓduci.Poteſt queri.§. ij.de electōne ſi preferat̉ minꝰ bonus magis bono ſcienter.vtrum ſit acceptio ꝑſone. qd̓ videt̉ hoc quod dicit̉. viij.Leui. vbi agitur de ordinando ſacerdote. Dicit hiero.p̄ſtantior eſt ex om̄i populo. doctior. qui ſanctior. qui īom̄i virtute eminentior: ille eligat̉ ad ſacerdotiū. et hocaſtante populo ne qua poſtmoduꝫ retractatio ne ꝗs ſcrupulus reſideat: ergo in electione optimus preferendꝰ ē. Item leo papa ex p̄ſbiteris eiuſdem eccleſie vel diaconibus optimus eligetur. Item gelaſius cuiuſlibet vtilitatis cauſa vel p̄ſbiterum vel diaconum non his preferre audeant. qui ante eos fuerunt ordinati: ergo melior ēpreferendus et prior. ſi ergo non preferatur eſt acceptioperſone. Contra videtur ſufficere. ſit bonus hoc dicit gelaſius. ſi de vitā vel moribus nihil eſt quodcontra ſtatuta canonum veniat ſupraſcriptum p̄ſbiteridecorabis honore. ex quo ſufficit hominem bonum eligere qui ſufficiens ſit ad regimen animarum. ſi ergo talispreferatur in electione non erit peccatum. Ad hoc di

cendū. ꝙ̄ ſolet diſtingui aliud eſt in maiori dignitate aliud eſt in minoribꝰ bn̄ficijs. Pretēa aliud ē eligit̉de gremio illius eccl̓ie: et eligit̉ de gremio alteriꝰ eccleſie ſiue poſtulat̉. cum eſt electio facienda ad epiſcopalem dignitatem reqͥrit̉ ẜm conſcīam eligatur vtilior. In mīori v̓o beneficio ſufficit bonꝰ. Sil̓r ſi fiat poſtulatio: maior reqͥrit̉ diligētia. Un̄ ſi ẜm ſcīam velcredulitatem eligit meliore aut vtiliorem. peccare videtur.Deinde queriturᵐ. §. iij.de acceptione ꝑſonaꝝ in executōne iudicij. vtrū pauperpoſſet preferri diuiti ex compaſſione.: videt̉ hoqd̓ dicit̉ .xxiij. exo. declinabis in iudicium pauperisEt. xix. leui. cōſideres ꝑſonā pauꝑis. Iteꝫ Criẜ. nulla re corrūpamus iuſticiā: ſꝫ oīa hac faciamusſiue inops ſiue diues fuerit quis: ꝑſonas attendamꝰſed res ſcrutemur. Cōtra eccī. iiij. Eſto puſillis miſericors vt pr̄. Et. j. yſa. Querite iudiciū ſubuenite oppreſſo iudicate pupillo. Ad qd̓ dicendū in iudicō debeteſſe equitas vt occaſione huiꝰ ꝑſone vel illiꝰ ſit declnatio a veritate. Nec eſt cōtrariū qd̓ dicit̉ in eccl̓iaſticovel in yſa. hoc em̄ eſt vt iudex miſerabiles ꝑſonas tueaab oppreſſione diuitū et potentuꝫ. et ſi amore vel timorepotenter vel ſola rōne pauꝑtatis defuerīt ꝑſone que neceſſarie ſunt ad inſtructionem cauſe pauperis et ꝑſonmiſerabilis: iudex ex officio tenet̉ ſubuenire. in veritateaūt finem neutri parti debet parcere.Deinde queriturªᵐ. §. iiij.de acceptione ꝑſone exhbiitōe honoris. circa qd̓ queritur vtrū ſit acceptio ꝑſone ſi prelatus malus honoret̉.quod videt̉ hoc quod dicitur a hiero. ſuꝑ oſee. In exēplum culpa vehemēter extēditur. reuerētia ordinispeccator honoratur. Ph̓s. Non poſſumus ob honores reuerendos iudicare: quos ip̄i honoribꝰ reputamᵍindignos. Contra ſuꝑ illud. iiij. tren̄. facies dn̄i diuiſit eos. glo. ſacerdotes ꝙͣuis ſint mali. non ſunt tamētemendi: ſed ille in eis reuerendus eſt atqꝫ colendus aquo ſunt miſſi. Preterea. cum dicitur in. xx. exo. honora patrem tuum. dicit glo. patrē intelligitur prelatus. ergo vnuſꝗſqꝫ teneat̉ ad illud preceptum. tenet̉ad exhibitōem honoris ſuo prelato licet etiam malus ſit Sil̓r dr̄ ī eccl̓iaſtico. Preſbitero huīlia aīaꝫ tuā. alibi. honorifica ſacerdotes. Ad qd̓ dicendū. honor exhibendus eſt p̄latis rōne qua a deo acceperūt poteſtatē Ad illud aūt qd̓ dīc hiero. dicendū eſt hoc intelligitur cum ꝗs peccator honorat̉ indebite a maiore a deberet corripi. Un̄ dīc hiero. Epiſcopꝰ taliū crimīa corripit. magis dicendꝰ eſt canis impudicꝰ ꝙͣ ep̄us..§. v.Similier poteſtqueri de p̄lato ſeculari. vtrū ſit acceptio ꝑſone ſi p̄latusmalus ꝓpt̓ potētiā honoret̉.: videt̉. dicit̉ em̄. j. pe.ij. Serui ſubditi eſtote dn̄is vr̄is. tm̄ bonis modeſtis. ſꝫ etiā diſcolis. Et dr̄. xiij. ad ro. vbi loꝗt̉ de pt̄atibꝰſecularibꝰ. cui honorē honorē. loꝗt̉ cōiter de bonis etde malis prelatis. ergo reuerentia honoris exhibēda eſthis et illis. Contra habet̉ in. iij. heſter. imperatorpreceperat om̄es flecterēt genua et adorarēt amon. ſolus aut mardocheꝰ flectebat genua nec adorabat. etin hoc videbatur cōmendabilis. ſi ergo adoraſſet peccaſſet indignam ꝑſonam accipiendo. ita videturlatus ſecularis cum malus eſt eſſe honorandus. Adqd̓ dicendum. honorandꝰ eſt licet ſit malꝰ. ſed non honore vel reuerentia que debetur deo vel cuꝫ conſcia dictante contrarium. videtur aūt tunc temꝑis hmōi honor deo exhibet̉. hoc dicit̉. xiij. heſter. Non ſuperbia vel cōtumelia vel cupiditate glorie feci hoc vt ronadorarem amon. libenter enim pro ſalute iſrahel veſgia pedum eius deoſculari paratus eſſem: ſed timui ne