Druckschrift 
2 (1481) Tabula tractatuus hui[us] secūde ptis sūme alexādri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

ſicut patꝫ de maledictōnibꝰ impoſitis. ſic pꝫ et iſtipeccato alijs debent̉ maledictōnes. ſꝫ iſti ſpēalit̓ ī illo loco hiere. Mlēbruꝫ ſextuꝫExta queſtio eſt circa quos actꝰ ſiue oꝑadicat̉ eſſe negligētia. Ad qd̓ ſic obijcit̉.ſicut quoddā opus ē meritoriū. quoddādemeritoriū. qͦddā indifferēs. Si opuseſt indifferens circa illud facit negligentia peccatū.ſꝫ negligentia eſt peccatū. ē circa opus indifferēs. Iteꝫ eſt circa opus demeritoriū: qꝛ negligentiacirca opus dei ſicut pꝫ hiere. xlviij. Maledictus fac̄opus dei negligēter. ſꝫ opus demeritoriū eſt opꝰ dei eſt circa illud. Item non eſt circa opus meritoriū: qm̄ opus meritoriū tollit omēꝫ negligentiā. ēcirca aliqd̓ genꝰ oꝑatōnis. Preterea. ponat̉ aliꝗsmale dicat horas ſuas. nunꝗd circa iſtū actuꝫ erit negligentia? videt̉. qm̄ negligētia cadit ſub maledictōne. ſꝫ iſte ꝓpter hoc eſt maledictus lꝫ dicat horas ad tempus vel huiꝰ aliqn̄. circa iſtū actū caditnegligētia. cadit circa oꝑa omīa dei. Sil̓r ponatur aliquis dicat aliquod verbū improuide. nūꝗꝓpter hoc dicit̉ negligens non ſit maledictꝰ. itaeſt circa omīa oꝑa. Querit̉ iuxta. vtꝝ circa oīaoꝑa dei poſſit eſſe negligentia que eſt peccatū mortaleque .ſ. eſt digna maledictōne. Et obijcit̉ ſic. Iſte ſemeldicit male negligēter horas ſuas. hec negligētia ē venialis. ſi decies male dicit horas ſuas dicet̉ peccare mortalit̓: negligentia illa ſit venialis. ē illd̓circa opus dei. Sil̓r eſt de alijs: ita erit circa illanegligentia mortalis. querit̉ qn̄ eſt negligētia mortalis qn̄ venialis circa oꝑa dei. Sol̓o. dd̓m eſtdebet illa diuiſio hic ſumi vt dicit̉ negligētia aut ē circa opus meritoriū. vel demeritoriū. vel indifferēs. quianullū iſtoꝝ illi ſubſternit̉. ſꝫ debet dici ē quoddā bo in genere. ſicut pſallere. orare. elemoſina dare hꝰmodi. quoddā aūt eſt bonū ex circūſtantia. qn̄ dicit̉maledictus facit opus dei negligēter. opus dei nonſupponit oꝑe meritorio: qꝛ illud tollit oēꝫ negligētiāſꝫ ſupponit bono in genere cuꝫ ſuis circūſtantijs. aliqua tn̄ vl̓ aliquibꝰ deficientibꝰ ex aliquo defectu dicit̉eſſe negligētia. ſicut ptꝫ pſallere deo ſiue orare ſuas hꝫcircūſtantias. quia debet fieri ſapiēter deuote intēdendo ip̄m ſummū bonū. ſi pſallit ſapiēterintendat ad illud quod dicit deficit vna circūſtātia debita. dicit̉ fieri negligentia circa illū actū. Sil̓r etſi faciat illud deuote intendendo illud ad quod ē. iſtedefectus facit vt ipſum pſallere ſit meritoriū. tn̄ipſi negligentie ꝓpter hoc ſubſternit̉ opus demeritoriūimmo opus bonū in genere. quod ex hoc fit negligter fit demeritoriū. Ad illud quod querit̉ qn̄ circaque fit negligentia mortalis venialis. Dicendumquedaꝫ ſunt oꝑa priuilegiata ſicut eſt opus eukariſtieſiue celebratōnis miſſe opus p̄dicatiōis hmōi. hecenī oꝑa debēt fieri magna diligētia magna circūſpectione circūſtantiaꝝ. vnde in his oꝑibus debꝫdiligēter ſuas circūſtantias circūſpice vt faciat qd̓ dꝫ. ſicut debet. circa talia oꝑa dicimꝰ eſſe negligentiaꝫque eſt mortale peccatū: qn̄ deficit aliqͣ circūſtatia debita. Quod obijcit̉ de hoc oꝑe quod ē pſallere vel dicere horas negligent̓ dd̓m. qn̄ ꝯfuetudo negligentiecirca illud opus ducit hoīeꝫ in ꝯtemptū: tūc negligentia iſta eſt peccatū mortale. ſicut p̄t accidere ex ꝯſuetudine quaꝫ hꝫ homo negligent̓ pſallendi ꝯtemnitcurat dicere bene horas ſuas. naꝫ hꝫ duas portiōesid eſt ſuꝑioreꝫ inferioreꝫ. qn̄ ꝑs ſuꝑior rōnis acꝗeſcit inferiori ꝑti in bene pſallendo ſiue negligenter dicit̉ eſſe ꝯtemptus. tūc pōt negligentia illa ſit mortale. ſꝫ qn̄ ipſe acquieſcit non cohibet ipſaꝫ

ꝑteꝫ inferiorē qn̄ debet cohibē ad bn̄ dicat: tūc ētemptꝰ ē pct̄m mortale illa negligētia. dicimꝰvalet in ꝯtrariū. qꝛ ſic̄ gutta aque cauat lapidē: ſꝫqn̄ ml̓totiēs frequēter cadit ſuꝑ ip̄m hec illa frequentiā ipſuꝫ cauat. etiā gutta aque ſubmergit nauim: tot tn̄ poſſent incurre̓ ſubmergeret. ita ē lꝫnegligētia ī dicēdo ſemel vel bis horas ſuas ſit mortale ſi fiat ex ꝯtemptu: pōt tn̄ accide̓ ex freq̄utia ꝯſuetudine ducit̉ ad hoc vt ꝯtemnat bn̄ dice̓curet. cadet in pct̄m mortale. qꝛ veniale fiat mortale: ſꝫ ex ꝯſuetudine venialiū decidet in mortale cōtemptū. vn̄ ecc̄i. xix. Qui ſpernit modica paulatim decidet ſic pꝫ qn̄ eſt peccatū mortale qn̄. hec ptꝫ rn̄ſioad obiectiones. Nembrū ſeptimuꝫEptima queſtio eſt. vtꝝ negligētia eqͣlit̓ſit circa omēs circūſtantias actuū. qꝛtingit omēs deficere. ſunt ne pares negligentie circa illas: an maior ſit negligētia circa vnā circa aliaꝫ? Ad quod ſic. finis denoīatopus bonū. vnde etſi ſint alie circūſtantie finis deficiat: poterit eſſe opus bonū. qm̄ finis imponit ncc̄itateꝫ oꝑi. bonū principalit̓ determinat̉ ẜm finem. etiā pꝫ de rōne boni: qm̄ dicit̉ bonū in ꝯꝑatōe ad fineꝫ. int̓ oēs defectus circūſtātiaꝝ defectus finis maior eſt principalior. negligētia circa finē maior ēprincipalis. Ad oppoſitū on̄dit̉ negligētia circapus oꝑis ſit maxīa. qm̄ vult etiā on̄dere Seneca.negligentia tꝑis prīcipalis ſit: qꝛ irrecuꝑabilis eſt. vn̄dicit: turpiſſima negligētia eſt que iacturā tēꝑis fitilla .n. irrecuꝑabilis ē. negligētia tēꝑis ī actōne maior eſt inter alias. ita ē equalis negligētia circa oēscircūſtantias. Sol̓o. dd̓m verū ē a fine denoīat̉actio bona a defectu finis debiti mala principal̓r. poteſt tn̄ in his plus vt ẜm diuerſas ꝯditiōes diuerſas ꝯſideratōes dicat̉ negligētia tꝑis maior. aut qꝛ eſtmagis damnoſa. aut qꝛ eſt circa circūſtantiā meliorē quā determinat̉ bonitas in actōe. ſi dicat̉ negligētia maior quia eſt magis damnoſa: pōt dici negligentia tꝑis maior. qꝛ illa valde damnoſa ē: eo irrecuꝑabilis ē. ꝓpt̓ dicit Seneca ē indecētiſſima valde damnoſa. Sil̓r etiā pōt eſſe aſiqn̄ ẜm hūc mo negligentia loci maior: qꝛ maius infert damnū. ſiſi aliꝗs iaciat negligēt̉ lapidē in loco cōi aliqͦ occidathoīeꝫ. ille negligent iecit lapideꝫ. hec negligētia infermagnū damnū. ſꝫ ſecūdo dicit̉ maior principaliter circa finē. vn̄ ꝯꝑando bonitatē circūſtantie ad bonitatē circūſtantie hec eſt maior que eſt negligentia finis: ab ipſa principalit̓ determinet̉ bonitas actōis hoc oſtendit ph̓us. ſic ex ꝑte bonitatis circūſtantihec ſemꝑ eſt principalit̓ maior. tn̄ ex ꝑte damni quiaſcꝫ eſt magis damnoſus defectus alicuiꝰ circūſtantiepoteſt eſſe alia maior. Nlēbrum octauumCtaua queſtio eſt. vtrum peccator ſemper peccet peccato negligentie duꝫ eſt inhono ſemnper iereur conteri rel auendpeccato ſuo. Et videtur ſic. quoniampeccato ſuo poſtꝙͣ peccauit. indifferenter tenetur adhoc in quolibet inſtanti taꝫ in hoc ꝙͣ in illo. quia deusoffert gratiam ſuam ad hoc ad proficiendum vlterius indifferenter in quolibet inſtanti. dolere ergo dipeccato non plus determinat hoc tempus ꝙͣ illud. Sergo homo poſtꝙͣ peccauit non dolet de peccato ſucſemper in quolibet inſtanti. ergo non facit ſicuttenetur facere. ergo eſt negligens contra illud. ſedtalis eſt homo durat in peccato ſuo qꝛ cōterit̉ qn̄