Queſtio.cxxvij.

oratione ⁊ huiuſmodi actibꝰ ſpūalibꝰ. gͦ non tenēturAd quod dicendū. ꝙ religioſi quidā ſunt. in qͦꝝ reguſa exprimit̉ de labore manuali. Quidā ſunt in quorumzula nō exprimit̉ ꝙ tenent̉. vbi aūt expͥmitur ꝙ teneātur: de illis planū eſt. Ubi aūt nō exprimitur ꝙ teneantur: generaliter pōt eſſe ꝙ teneant̉ ī certis caſibꝰ. Si eīreligioſi ſunt quibꝰ ꝯmittit̉ officiū p̄dicatōis. ne grauētauditores in adminiſtratōe reꝝ ſuaꝝ maxime tali grauamine. ꝙ faciat eos reſilire ab auditu predicatōnis ſiue a doctrina fidei. nihil debent ab eis acciꝑe ſed ꝓprijsmanibꝰ laborare vel mēdicare. De hac cauſa dicit augin li. de verbis euāgelij. Alia ratō eſt. vt alios ꝗ ꝓni ſūtad ociū ad laborē excitēt. Un̄ aug. de oꝑe monachoruꝫUtinā iſti qui vacare volunt manibꝰ vacarēt et linguisne multos ad imitatōem ocij inuitarent. Tercia ratio ēad vitandū ſcandalum hoīm infirmoꝝ. poſſent em̄ aligdicere iſti intrauerūt religionē ne manibꝰ laborēt. et ſicſuauiꝰ viuerēt. ſimpliciter tn̄ nō tenent̉ nec vniuerſalit̓.qꝛ debent vacari oꝑi meliori cui ꝓ xp̄o ſe dedicauerunt.¶ Ad obiecta autē reſpondendū. ꝙ illud quod diciturin. iij. gen̄. In ſudore vultus tui ⁊cͣ. nō intelligit̉ tm̄ de labore manuū. ſꝫ de qͦcunqꝫ oꝑe laborioſo. a ꝗbꝰ nō abſoluunt̉ religioſi. ꝙ ſi quis eſſet ita ꝯtemplatiuus. ꝙ nō adactionem laborioſam deſcenderet: nihilominus illa lexque dicit̉ in. iij. gen̄. ad ſtatū hoīs refert̉. ſi em̄ ip̄e nō laboraret: alius tn̄ ꝓ ip̄o laboraret. in penā em̄ hoīs datūeſt illud. ¶ Ad ſcd̓m dicendū. ꝙ illud qd̓ dicitur act. xx.Si intelligat̉ de oꝑe manuali: ad caſum illum refert̉. neip̄i rapiāt bona ſubditoꝝ et cōſumāt. illi eniꝫ per luposrapaces intelligunt̉. de quibꝰ ibi fit ſermo. et loquit̉ ibide p̄latis nō de religioſis. ¶ Ad terciū v̓o dicendū. ꝙ ilꝑ quod dicit̉ ad theſſ. intelligit̉ ꝙ apl̓s p̄cipit operaritollendā ocioſitatem et ſcandalū ip̄oꝝ infirmoꝝ laborantiū. ꝗ de facili poſſent ſcandalizari. ¶ Ad illud v̓oqd̓ dicit̉ in euāgelio. ꝙ dignus eſt oꝑarius mercede ſuaintelligendū ꝙ hoc refert̉ ad acceptōem ſumptuū nō adopus quoꝝ ſumptuū eſt acceptato in promīſſione nō inpreceptōe. ¶ Ad vltimū dicendū ꝙ licet religioſi teneātur aliquando vacare ꝯtemplatōni qui eſt actus meliornihilominus tenent̉ ꝯdeſcendere actōni ꝓpter ſuā neceſſitatē vel alioꝝ vtilitatē. ſed actio multiplex eſt. non em̄neſt actio in oꝑe manuali.¶ Queſtio. cxxvij. de peccatorOmpleto tractatude veniali peccato ꝙͣtū ad quedam manifeſtiora. ſunt em̄ quedā alia que nonꝑticipāt ꝯmune cū mortalibꝰ. ſicut ē degula. q̄ aliqn̄ eſt venialis aliqn̄ mortaConſequenter dicendū eſt de mortali. Primo aūt ꝯſiderandū eſt de mortali in genere deinde de ſpeciebꝰ eiꝰ formalibꝰ et materialibꝰ. ¶ Primo aūt querit̉. quare dicatur mortale. Secundo de differētia vel cōueniētia eiusad criminale. Tercio de ꝯꝑatōne venialis ad mortale.vtrū ſit ibi aliqua ꝓportio. Quarto vtrū mortale recipiat magis et minus. Quinto de effectu mortalis pct̄iẜm diuerſum ſtatum ꝑſone. Sexto vtrum diuturnitaspeccatiīcat mortale. Septimo d̓ pena mortalis pec¶ Nembrū primūD primū ſic. mortale dicit̉ qd̓ eſt dignummorte. vel qd̓ mortē inducit. Poteſt ergoqueri de qua morte intelligit̉. Eſt em̄ multiplex vita. nature. gratie et̓ glorie. et totiens dicit̉ mors. a qua ergo morte dicit̉ motale? Nam ſidicit mortale a morte nature. ẜm hoc nullū dicet̉ mortale: niſi ad qd̓ ꝯſequeret̉ ex debito mors nature. et illd̓ tm̄videt̉ originale. gͦ originale tm̄ eſt mortale. poteſt ⁊ que

ri. ſi originali debet̉ mors nature. quare nō ſimilit̓ ipſiactuali mortali: cū in vtroqꝫ ſit inobediētia. ¶ Si v̓o dicat̉ mortale a morte gehenne hoc nō videt̉ ꝯmuniter.em̄ aliquod pct̄m eſſe mortale qd̓ poſtea ꝑ penitentiamdelet̉. et ſic nō dicet̉ mortale. qꝛ ſequatur mors gehenne.ergo ꝯditiōaliter dicet̉ mortale. ſcꝫ ſi nō ſequatur penafinalis. quod cum nō ſit eo ꝙ mortale dicit̉ in ſuo genere. nō dicet̉ mortale a morte gehenne. ¶ Preterea. necmors gehenne videt̉ dici mors. in illa em̄ viuit hō ſentitet intelligit. hec om̄ia atteſtant̉ vite. ſi gͦ nō recte diciturmors cum ſit ibi vita ꝑpetua: ꝑpetua autem vita non eſtcōpoſſibilis cum morte. nec recte dicetur mortale ab illa morte. ¶ Si v̓o dicat̉ a morte culpe. nec hoc videt̉ dici. differētie em̄ oppoſite reſpectu ꝯſimiliū debent accipi.ſi ergo veniale nō reſpiciat niſi oppoſitum pene eterne.mortale nō dicet̉ niſi reſpectu pene eterne. ¶ Pretereacū mors dicatur ſeꝑatio a principio vite. ꝓpter qd̓ magis dicit̉ ſeꝑatio a principio vite ꝑ vnum peccatum qaliud? videt̉ em̄ ꝙ tm̄ debet dici mors quādo fit ſeꝑatioa fide. dicit̉ em̄ ad Ro. Iuſtus ex fide viuit. ſi gͦ fides eſtvita anime: tūc tm̄ dicet̉ eſſe mortale: cum priuat̉ fides.¶ Ad qd̓ dicendū. ꝙ mortale pct̄m dicit̉ reſpectu duplicis mortis. reſpectu mortis culpe ⁊ reſpectu mortis gehenne. ſed reſpectu illius cauſa eſt ſimul cū cauſato. reſpectu actus cauſa eſt prior cauſato. cū aūt dicit̉ peccatum mortale reſpectu mortis gehenne. intelligit̉ ꝙ quātum de ſe eſt cauſa eſt. vn̄ niſi deſtruat̉ ip̄m peccatuꝫ: tālis pena ꝯſequitur. Reſpectu aūt mortis culpe eſt cauſaꝯiuncta. cū em̄ peccat aliquis hmōi peccato. anima ſeꝑatur a deo: vel prius ſeꝑata elongatur. Unde ſic intelligitur vno modo illud. In quacunqꝫ die comederis mortemorieris. quocūqꝫ em̄ die comedit homo ꝑ delectatōemque eſt ꝯtra deū. morte culpe morit̉. ¶ Ad obiecta autēdicendū. primo ad id qd̓ dicit̉. ꝙ pct̄o origīali mors debet̉ nature. vtrū ſimilit̓ actuali. Rn̄dendū eſt. ꝙ obligatio mortis ſequit̉ ex vtraqꝫ. nō dico cuiuſcūqꝫ actualis:ſꝫ illius actualis qd̓ fuit primoꝝ ꝑentum. Ade em̄ in qͦfuit tota natura hūana poſita fuit illa lex. In quacunqꝫdie come. ⁊cͣ. Et rōne eius obligata fuit poſteritas: nontm̄ ad mortem culpe: ſed etiā ad mortē gehenne. Undeaug. in. xiij. de ciui. dei. cū querit̉. quā mortē deus pͥmishoībꝰ fuerit ꝯminatus ſi ab eo mandatū tranſgrederēt̉acceptum. vtruꝫ aīe: an corꝑis: an totius hoīs: an illā q̄appellat̉ ſcd̓a? Rn̄dendū eſt. ꝙ oēs. et poſt ſeꝗtur. nō tm̄prime mortis ꝑtē prioreꝫ vbi aīa priuat̉ deo. nec tm̄ poſteriorem vbi corpus priuat̉ aīa. nec ſolū ip̄am totā primā niſi aīa a deo ⁊ a corꝑe ſeꝑata punit̉: ſꝫ quicqd̓ mortis eſt vſqꝫ ad nouiſſimā que ſcd̓a dicit̉. qͣ eſt nulla poſterior ꝯnumeratio illa ꝯplexa eſt. nō negatur tn̄ quin alijactuali mortali ſi ꝑmaneret deberet̉ mors. ¶ Ad ſcd̓mv̓o qd̓ obijcit̉ de morte gehenne. dicendum eſt. ꝙ mortalipeccato ſi ꝑmaneat debet̉ pena gehenne. ablata em̄ cauſa nō eſt mirū ſi nō ſequatur effectus. ¶ Ad illud v̓o qd̓obijcit̉ ꝙ mors gehenne non recte dicit̉ mors ꝓpter viteꝑpetuitatem. dicendū ꝙ nō dicit̉ mors oppoſita vite nature. ſꝫ oppoſita vite glorie. Nec eſſet mors ꝑpetua gehēne: niſi eſſet vita nature ꝑpetua. An̄ aug. in li. de ci. dei.In damnatōe nouiſſima ꝙͣuis homo ſentire nō deſinattn̄ qꝛ ſenſus ip̄e nec volūtate ſuauis nec quiete ſalubrisſed dolore penalis eſt: nō immerito mors eſt potius appellata ꝙͣ vita. ¶ Ad vltimū d̓o dicendū videlicet quodobijcit̉ de morte culpe. ꝙ licet mors culpe ſequat̉ ex illopeccato quod dicit̉ mortale. quia ibi auertit ſe homo adeo. proprijſſime tamen dicit̉ infidelitas peccatum mortale. quia aufert omne quod vita eſt ſpiritualis. ẜm ꝙdicitur. iuſtus ex fide viuit. Alia v̓o peccata cum quibꝰſaluatur fides informis. et ſi vitam gratie gratum facientis auferunt. non tamen totum quod eſt gratie.¶ Membrum ſecūdum