Druckschrift 
2 (1481) Tabula tractatuus hui[us] secūde ptis sūme alexādri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

piſces. non poteſt omnino impleri in via ꝙͣtum eſt de poteſtate li. ar. in ſe. hoc autem dr̄ ꝓpter venialia peccata:licet non ꝓhibeant̉ directe: tn̄ mala eſſe on̄dunt̉ cauenda ẜm poſſibilitatem humanaꝫ. aliter tn̄ dr̄ p̄ceptum dediligendo deo ex toto corde non poſſe impleri in via. illd̓em̄ dicit̉ ratione circumſtantie que eſt ex toto corde. iſtd̓v̓o dicitur diſpoſitionis que ſubintelligitur ante conſenſum rationis.Membrum ſeptimūEptimo querit̉ vtꝝ ratio peccet ſi non repͥmat pͥmos motus. Aut em̄ tenet̉ repͥmēaut non. ſi tenetur: peccat mortaliter exobmiſſione ſi non rep̄mit. autem teneat̉. videt̉ ex hoc p̄ceptum eſt ei ne eat ptꝰ ꝯcupiſcētias.ſꝫ non repͥmere eſt ire ptꝰ ꝯcupīas tenet̉ repͥmere. Itēſi ſuꝑior ꝑs rōnis non repͥmet delectatōes inferioristis. peccaret mortal̓r. ſic̄ fuit in pͥmis parentibꝰ. ex eoadam non cohibuit euaꝫ. ſic autem eſt in interiori homine ſic̄ in exteriori. ꝓut dic̄ Augꝰ. in li. de tri. cum ſuꝑior pars teneat locum viri. inferior locum mulieris: ſuꝑior tenet̉ cohibere illicitas delectationes inferioris. a ſimili tenet̉ cohibere delectationes ſenſualitatis. Ratōem̄ ẜm Greg. tenet locum viri. ſenſualitas locum mulieris. Contrū dic̄ Aug. in li. de tri. loquens de inferiori parte rōnis. ſi inferior pars rōnis ꝯſenſerit ita vt ſolacognitionis delectatione ſine voluntate ꝑficiendi teneat̉ non diu. mulier ſola manducauit: eſt veniale pctm̄.non tenet̉ inferior pars rationis repͥmere motus ſenſualitatis. Item nullus tenet̉ ad impoſſibile. ſꝫ motus ſurgunt in ſenſualitate nolente rōne īpotente repͥmere.non tenet̉ repͥmere motum ſenſualitatis. Ad qd̓ dicerdum non tenet̉ repͥmere primos motus mortaliumpct̄oꝝ ne ſurgant. ſꝫ ne ꝓducant̉ ad ꝯſenſum ſuꝑioristis. hoc eſt. tenet̉ ꝯſentire ẜm ſuꝑiorem partem vel etam ẜm inferiorem. cum iam ꝑuenit̉ ad iudicium ipſiusdiffinitiuum. Ad obiectum at̄ in ꝯͣrium dd̓m eſt illd̓qd̓ dr̄ in Eccͣo. tenet̉ non ire ptꝰ ꝯcupīas. hoc intelligit̉ de via ꝯſenſus in actum mortalis pct̄i ex titilationep̄cedente. Ad ſcd̓m dd̓m. non eſt ſimile in ꝯiunctōneſuꝑioris ꝑtis rōnis ad inferiorem. in ꝯiunctione inferioris ad ſenſualitatem. Nam inferior ꝑs rōnis ita ordinata eſt ad ſuꝑiorem. ſubiecta ſit ei vel eſſe debeat. ſenſualitas v̓o ex pena ordinata eſt vt repugnet. ideo licꝫteneat̉ ſuꝑior ad cohibendum delectationes illicitasinferioris ꝑtis. non tn̄ tenet̉ ad cohibendum delectationes illicitas inferioris ꝑtis ſenſualitatis. Inferior enimꝑs rōnis vno ſubiecta eſt ſuꝑiori. alio non. In autem ē ſubiecta non pt̄ ꝯſentire inferiori ad ꝑficiēdum pct̄m abſqꝫ ſuꝑiori. In at̄ non eſt ſubiecta ꝯdelectari pt̄ ipſi ſenſualitati ſine ꝯſenſu rōnis. Pretereainſeꝑabile eſt vis matrimonij inter inferiorem ꝑtemnis eſt ad modum mulieris ſuꝑiorem eſt ad modūviri. non at̄ eſt matrimonium inter rōem ſenſualitateꝫẜm ſenſualitas tenet locum ſerpentis. ideo licet teneatur ſuperior pars rationis cohibere inferiorem: inferior tn̄ non tenetur omnino cohibere ſenſualitatem. Nembrum octauūCtauo querit̉ de oppoſito p̄mi motꝰ ꝗd ſitillud. videt̉ hec ſit gr̄a. gr̄a em̄ pct̄mopponunt̉ ſꝫ p̄mus motꝰ eſt veniale pctm̄.gra pͥmus motꝰ opponunt̉. Contra oppoſita nata ſunt fieri circa idem ſubiectum. ſꝫ pͥmꝰ motꝰeſt in ſenſualitate ſic̄ in ſubiecto. gr̄a v̓o in volūtate rōnali ſiue in ratōe. non opponunt̉. Poteſt q̄ri ꝗd aliudſit oppoſitū pͥmo motui. qꝛ nec videt̉ gr̄a opponi pͥmo motui delet veniale pct̄m vel delet morle. ꝓpter dixer̄tgr̄a non opponit̉ pͥmo motui ſꝫ v̓tus. Contra qd̓ſit. Uirtus ſic̄ dic̄ ph̓s. non eſt ſine volūtate. ſꝫ pͥmꝰ motꝰ

eſt ſine volūtate. non ſunt circa idem. Si v̓o dicat̉nec gr̄a nec v̓tus opponant̉. obijcit̉ ſic. aliꝗs ꝯterit̉ ſuperpct̄is ſuis mortalibꝰ venialibꝰ ſiue ſint pͥmi motus ſiue alij. ꝯtritōꝫ autem delent̉ pct̄a. autem non ē niſigr̄am. gr̄a opponit̉ pͥmis motibꝰ ꝯn̄s virtus. Adqd̓ dd̓m. gr̄a opponit̉ ſꝫ non q̄cunqꝫ: ſꝫ gr̄a intantum inualeſcens: vt poſſit liberare a lege pct̄i. ne .ſ. motus ſurgant. aut ſi ſurgunt: ſtatim decidant. ideo dic̄ apl̓s adRoma. Infelix ego homo ꝗs me liberabit de corꝑe motis huiꝰ. poſt ſubdit̉: gr̄a dei ih̓m xp̄m. Ad obiectūautem dd̓m. licet gr̄a non ſit in eodem ſubiecto pͥmotamen effectus eiꝰ extendit̉ vſqꝫ ad ſubiectum pͥmi motus .ſ. ſenſualitatem. reformata em̄ gr̄am aliqn̄ reformatam ſenſualitatem. Membrum. ix.IOno querit̉ an pͥmi motus ſint eqͣles in eadem ꝑſona vel in diuerſis. videt̉ norſunt eqͣles. ꝗdam em̄ ſunt ꝓniores ad incōtinentiam alij. ita ad pͥmos motus incontinentie non ſunt eqͣles in illis. Simil̓r pt̄ dici de primis motibꝰ gule. Contra originale pct̄m eqͣle eſt in diuerſis. ipſa pena originalis pct̄i .ſ. fomes. ip̄e motus ꝓcedit a radice hmōi. ſꝫ ille motus eſt pͥmus motꝰ pͥmi motus ſunt eqͣles. Ad qd̓ dicendum. pͥmi motus ſunt eqͣles ꝙͣtum eſt de radice. ſꝫ non ſunt eqͣles ꝙͣtūeſt ex ꝑte ſubiecti in eſt radix. Un̄ maior ꝓnitas dr̄ duobꝰ modis. vel rōne ipſius fomitis. vel rōne diſpoſitōisin ſubi Nembrum. x.Ecimo querit̉ vtꝝ pena infligat̉ a deomis motibꝰ. qd̓ videt̉ nullum pct̄m eſt impunitum. primus motus eſt peccatum. ergo non eſt impunitum. Contra Hiero.ſuꝑ Ezech̓. deus pͥmos ſcd̓os ſtimulos cogitationumquos greci ꝓpateos vocant: ſine quibꝰ nullus hominieſſe pt̄. non punit. ſꝫ hi ſunt pͥmi motus. deus punit primis motibꝰ. Item qn̄ cham peccauit videns nuitatem patris. non ipſe ſed filius eius recepit ſnīammaledicti. ſed cham ſignat̉ pͥmus motus: chanaandelectatio in inferiori parte rōnis. deus non punit primos motus ſed delectationes ſeq̄ntes ex illis. Ad qd̓dicēdum. pͥmus motus eſt pct̄m. punit̉ temꝑal̓r ſednon eternaliter ꝙͣtum eſt de ſe. ideo dr̄ deus non punit. ipſi etiam primi motus in ſe ſunt pene. ẜm hoc quodicit Auguſtinus. omnis motus inordinatusna eſt. Nembrum. xj.Equit̉ de delectatione moroſa querituran ſit peccatum. deinde an veniale vel mortale. Circa pͥmum ſic duplex eſt delectatōUna qua delectamur in deo. de hac nihilad pn̄s. Et eſt delectatio in creatura de qua queritur arſit peccatum. ſic ꝓbat̉. Nam dicimus in confeſſionepeccaui cogitatione. delectatione ⁊cͣ. delectatio eſt peccatum. Contra non eſt voluntarium non eſt peccatū Rndeo. Eſt delectatio naturalis: eſt delectatio voluntaria. eſt delectatio vitioſa. Delectatio naturaliseſt laudabilis nec vituperabilis. ſicut cum delectaturvnaqueqꝫ vis anime in ſuo obiecto. vt ratio in cognitione veri. viſus in coloribꝰ maxime medijs. auditus in ſonis mediocribꝰ. ſic de alijs. Uoluntaria duplex: in reꝫlicitam illicitam. ſi in rem licitam. aut eſt ordinataaut inordinata vt .ſ. velit delectari in quo debet. ꝙͣ tumdebet. prout debet. primo modo peccatum eſt ſed nonſecundo modo. ſed ſi in rem illicitam peccatum eſt. hec ēvitioſa ex vicio fomite mouente. Et diſtinguendum e.Nam aut delectatio talis appellatur illecebra ex qua