Druckschrift 
2 (1481) Tabula tractatuus hui[us] secūde ptis sūme alexādri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Queſtiocxxij.

Nembrum quartumUarto queritur qualiter traducatur originale peccatum. vtrum traducat̉ ẜm ſolācarnem. aut ẜm ſolam aīam. aut ẜm vtrū.qꝫ. deinde ſi carnem traducit̉. vtꝝ carnem x xzatōne ꝓuenientem tm̄. an alio modo. ſic ſi depta hominis fieret deciſio ex illa homo forcarne cormaret̉. vtrum traheret̉ originale pct̄m. Ad pͥmum ſicſuppoſito anima rōnalis non ſit ex traduce ſic̄ on̄ſumeſt ſupͣ. on̄dit̉ traductio originalis pct̄i non eſt ẜm animam ſolam. non em̄ anime ꝑuuloꝝ ſunt ex anima p̄mipentis. Uel ex animabꝰ pͥmoꝝ ꝑentum. Un̄ Aug. in li.de eccͣ. dog. animas hominum non eſſe ab initio inter ceteras intellectuales creaturas ſimul creatas. ſic̄ Origenes fingit. dicimꝰ neqꝫ cum corꝑibꝰ coitum ſeminari:ſic̄ luciferiani cyrillus ꝗdam latinoꝝ p̄ſumptores affirmant: ſꝫ dicimus corpus tm̄ ꝯiugum copulam ſeminari. creatōnem v̓o anime deo attribuimꝰ. ẜm illud psͣ.Qui finxit ſigillatim corda ipſoꝝ. Si anima non eſt exanima. originale autem pct̄m traducit̉ mediante aliquoqd̓ commune ē in ꝑente a ꝓle. qd̓ hꝫ ꝓles a ꝑente. nc̄traducit̉ ẜm animam. ẜm animam corpus. reſtat carnem. Sed ꝯͣ hoc eſt. caro non ē ſuſceptibilisulpe tanꝙͣ ſubiectum. a pct̄o ade non pt̄ trāſmitti originale pct̄m mediante aliquo qd̓ ſit ſubiectuꝫ pct̄i. Sꝫdicetur fortaſſe mediante aliqͦ qd̓ eſt ſubiectum corruptionis. caro em̄ ſuſceptibilis eſt corruptionis. Sed ꝯͣ. corruptio aūt eſt penalis aut eſt culpabilis. culpabilis autēnon ē. qꝛ culpa eſt in carne parentis ante deciſionemtanꝙͣ in ſubiecto. nec ptꝰ deciſionem anteꝙͣ infundat̉ anma. actualis em̄ non eſt. actualis culpa fit ab illo ineſt .ſ. a voluntate vel ab ipſa anima ẜm voluntatem. originalis non eſt quia anteꝙͣ infundat̉ anima non eſt culpa originalis. corruptio illa non eſt culpabilis. Preterea illud eſt captabile vicij quod v̓tutis. ſꝫ caro non ēcapax v̓tutis nec vicij. nec corruptionis captabilis.Si v̓o eſt corruptio penalis. corruptio autem penalis ſequela eſt tanꝙͣ effectus pct̄i non vt hmōi cauſa pct̄i.non illam traducit̉ originale pct̄m. Item minus potens non pt̄ agere in magis potens ſed caro minus eſt potens ꝙͣ anima. anima non recipit a carne tanꝙͣ ab agēte. corrumpēs autem eſt agens quoddam. caro corrupta non corrumpit animam. originale pct̄m non traducitur in animam corruptōeꝫ carnis. Item nihil agēsẜm diſpoſitionem quam hꝫ. pt̄ in aliud agere niſi qͣle hꝫrelinquendo nec excellentius. ſꝫ excellentius eſt culpa ꝙͣpena. caro corrupta corruptione penali. non pt̄ inducecorruptionem culpe in animam. Item intellectus eſtimꝑmixtus carni. cum non ſit actus corꝑis neqꝫ partiscorꝑis. non ꝯͣhit aliam maculam ex ꝯiunctione carnis. ſꝫ originale pct̄m eſt macula. non contrahit̉ exiunctione carnis. Item lux corꝑalis attingens ſordesrꝑales ꝓpter ſui mundiciam nullam trahit feditatem.cum anima rōnalis tn̄comꝑabiliter ſit ſimplicior puior luce corporali. non ꝯͣhit feditatem a feditate carnis. Item creata eſt anima a deo munda. nec eam deꝰ vultfedari abſolute. nec ipſa vult ſe fedari. nihil aliud pt̄ inipſam. non ꝯͣhet feditatem pct̄i. nec originale pctm̄.Item deus ſcit animam ex ꝯiunctione ad corpus fieriiniuſtam. qͣre infundit eam corꝑi? Uidet̉ em̄ iniuſtegat̉ cum ea: cum penam ꝯͣhat ſine culpa ſua. Itm̄ nulus eſt in pct̄o eo qd̓ vitare non pt̄. ſꝫ anima non pt̄ vitare illud pct̄m: non eſt iuſtum ſit in iſto pct̄o. velpeccat. Item oīmoda ignorantia excuſat pct̄m. multofortius omnimoda impotentia. ſꝫ omnimoda impotertia eſt in iſto ꝑuulo vitandi pct̄m. in eo non dꝫ eſſe peccatum. vel a reatu excuſabit̉. Item baptiſmum deletpena culpa. Si ꝑentes ſunt baptiſati. mundati ſunt

in anima carne. nec coeundo peccant: cum matermonialiter ꝯiūgunt̉ in coitu. non relinquit̉ pct̄m in ꝓle a parentibꝰ. Ad quod dicendum. cum pct̄m originale ſitculpa pena. ab alia cauſa trahit rōem culpe. ab aliarōeꝫ pene. Rationem pene trahit a feditate vicioſa queeſt in carne. ꝙͣcito em̄ anima infundit̉ carni fede: tamcito fedat̉ ſicut a vicio baſis vinum corrumpit̉. Ratōnemv̓o culpe trahit a carentia debite iuſticie. ſic duplex eſtiuſticia. vna quam ſibi homo facit hn̄s gr̄am. dico deiuſticia in exercitio. alia que ſibi ſit vt in ꝑuulo baptizato ſit iuſticia mediante xp̄o. Sic duplex eſt iniuſticia.vna quam ſibi homo facit vt homo adultꝰ peccans. aliaque ſibi fit ex alio vt ꝑuulo ex pct̄o ade. Ad obiectumpͥmum rn̄dendum eſt. corruptio penalis eſt n carne.tn̄ dr̄ culpabilis non qꝛ culpa ſit in carne tanꝙͣ in ſubiecto: ſed qꝛ eam tranſmittit̉. licet pena natural̓r ſequatur ad culpam. nihilominus eſt quedam pena que eſtvel diſpoſitio ad culpam. talis eſt ip̄a corruptio penalis. diſponit em̄ ad culpaꝫ in anima ſuſceptibilis ē culpe. Ad ſecundum v̓o dicendum. licet caro minꝰ poſſet ꝙͣ anima. nihilomninꝰ anima pt̄ ex ꝯiunctione ad carnem trahere corruptionem. non caro agat in animaꝫ ſe loquendo: ſꝫ anima corrumpat̉ ꝯiuncta carni ſicutcorrupte. Ad tercium v̓o dicendum caro corruptaimpͥmit ꝙͣtum eſt de ſua virtute. niſi conſimilem diſpoſitionem ei quam habet. ſed ipſa anima accipit rationemculpe ex comparatione ad pͥmum motiuum. carentiamem̄ iuſticie habꝫ anima paruuli ex carentie iuſticie quefuit in anima ade. in generatione em̄ corruptione vniuoca vltimum ſimile eſt a pct̄o. ſed medium diſſimile vtex carne generat̉ caro. ſꝫ medium diſſimile .ſ. ſemen. ſica culpa anime eſt feditas carnis. ad feditateꝫ v̓o carnisꝯſequit̉ feditas anime in ꝑuulo. ita ſi excellentius ē culpa pena ſic culpa in eo qui naſcit̉: hoc eſt rōne culpein pͥmo parente. ex alia v̓o parte illud qd̓ trahit infectoꝫex ſibi adiuncto. ẜm modum ſuum trahit infectionemmodus autem talis eſt vt inficiat̉ primo anima infectōne culpe. deinde infectione pene. vnde ſicut fuit in gignite primo: ita ē in genito. facta comparatione animati adanimatum. qꝛ ſicut in primo parente prius fuit culpa ꝙͣpena: ſic in ꝓle animata prius eſt culpa ꝙͣ pena: licet incarne prius erat pena ꝙͣ in anima. Ad quartum dicendum eſt. per hoc licꝫ caro non habeat in ſe culpamꝙͣ inherentem ſibi. nihilominus contrahit̉ culpa in anima. ponit̉ exemplum licꝫ non vſqꝫquaqꝫ ſimile. vinūinducit ad ebrietatem culpam. tn̄ non hꝫ in ſe. nec dicitur ꝓprie caro dat culpam ſui corruptionem: ſed culpa ade que meruit illud. Ad quintum dicendum. intellectus duplicem hꝫ comꝑationem. vnam ẜm quam reſpicit primaꝫ bonitatem a qua nulla interpoſita naturaformatur. ex illa parte dicitur impermixtus. ex alia v̓oparte reſpicit carnem mediante ſenſualitate ex illa parte poteſt contrahere impuritatem. ſicut contingit in melancolicis freneticis. qui ratione paſſionum in corpore quaſdam in anima reſpiciunt perturbationes. Adſextum v̓o dicendum. non eſt ſimile de luce corporalianima. lux enim corporalis cum re feda quaꝫ contingitnon ita ꝯiungit̉ vt ex illis duobꝰ fiat vnum ẜm ſubſtan.tiam. ſicut eſt in carne anima. que cum ꝯiungit̉ vnumefficiunt ẜm ſubſtātiam. quorum vnum ex altero inficit̉ Ad ſeptimum dicendum eſt. non debꝫ imputari d̓oꝯiungenti. ſed illi qui fuit principium corruptionis exparte carnis. quia non voluit ſeruare iuſticiam ſibialijs. ideo ꝙͣtum eſt de ſe ꝑdidit iuſticiam in ſe in alijs Ad octauum v̓o dicendum. non iniuſte agit deuscum anima. nec ẜm iuſticiam generalem nec ẜm ſpecialem. ẜm generalem non iniuſte agit: quia corpori organizato reddit̉ ſua perfectio. Scd̓m v̓o iuſticiam ſpecialem non iniuſte agit: qꝛ punit humanam naturā ẜm