aūt genere peccati in ſpm̄ſanctū nō videtur peccaſſe. necex obſtinatōe ſine finali impenitētia. cū iſta dicāt diſpoſitōes peccati p̄cedētis. gͦ nō fuit illud peccatū in ſpm̄ſāctum. ¶ Ad qd̓ dicēdū. ꝙ licet peccatū dicat̉ irremiſibile. et peccatum in ſpiritumſanctum dicatur irremiſſibile: tn̄ ex drn̄ti rōe. peccatū em̄ illud dr̄ irremiſibile maxime ꝓpter ſtatū ip̄ius ꝑſone. pct̄m v̓o in ſpm̄ſanctū dr̄rōne additōis ip̄ius peccati. ⁊ iō pct̄m ī ſpiirremiſirituſaī dr̄ pct̄m ex certa malicia. Ille em̄ drn̄tie peccati cū dr̄ peccatū in pr̄em ⁊cͣ. ſunt differētie non primipeccati. ſꝫ cum ſuꝑaddūt̉ aliq̄ ꝯditōes male inclinātesad peccatū. ſicut ſunt ignorātia ex ꝑte intellectꝰ. malitiaex ꝑte affectus. et infirmitas ex ꝑte carnis. Uel infirmitas cōtra potentiā. ignorātia cōtra ſcīam. malitia cōtrabonitatē. et ſi inueniat̉ ꝙ peccauit pct̄o p̄ſumptōis ſicuthabet̉ ī li. de vera reli. ꝙ de vanitate ſua p̄ſumpſerit cūnō om̄is p̄ſumptio ad peccatū in ſpm̄ ſct̄m ſit reducendaſꝫ illaſumptio que eſt de dei miſcd̓ia. meritis exigētibꝰꝯͣriū. Un̄ cū nulla mala merita p̄ceſſiſſent in dyabolo. n̄dr̄ ẜm hūc modū peccatū in ſpm̄ſanciū. ſꝫ ſi inueniat̉. ꝙhmōi pct̄m dicat̉ in ſpm̄ſanctū. hoc magis eſt rōne circūſtantiaꝙͣ rōne generis peccati.Articulus terciusEinde queritur. vtrū dyabolꝰ potuit vel poſſit peccare peccato veniali. qd̓ videtur. Peccatū em̄ veniale in hoc diſtinguit̉ a pct̄o mortali. ꝙ pct̄m veniale eſt in dilectōe boī mutabilis inordinata ſub deo. pct̄m aūt mortale in dilectōe mutabilis inordinata ſupͣ deū vel contra deū. ſꝫ qd̓ pt̄ plus recederea deo. pt̄ minus recedere. gͦ cū dyabolꝰ potuit plus recederl pt̄. poteſt in illud peccatū in quo eſt minor r̄ceſſus. ſed hoc eſt peccatū veniale. gͦ poteſt in peccatū veniale. gͦ poteſt peccare veīaliter. ¶ Preterea. quāto maiuserat motiuū. tātomagis erat excuſatōne dignū. ſic̄ ī illoqui fornicat̉ cū pulcra muliere et cū turpi. cū ergo maximū motiuuꝫ hr̄et ꝑ qd̓ inclinabat̉ ad peccatū. magiserat excuſatōne dignū. et qd̓ magis eſt excuſatōe dignūmagis eſt veniale. gͦ potuit peccare venialiter ¶ Contra nulla fuit infirmitas ī eo vel ignorātia. et he ſunt diſpoſitōes ꝑ quas reddit̉ peccatū veniale. gͦ peccatū eiusnon fuit veniale. ¶ Item pct̄m mortale fit vel ex genere.vel ex in tentione peccantis. vel ex circūſtantijs aggrauantibꝰ. cum gͦ in dyabolo fuit ꝑuerſa intentō. et circūſtantia maxīe aggrauans: eo ꝙ in ſublimiſſimo ſtatu fuit in quo potuit ſtare. erit pct̄m ſuuꝫ mortale. Un̄ dicitAlbinus ſuꝑ gen̄. QQuāto ſablimior angelꝰ in gl̓ia. tātomaior in ruina. ¶ Preterea. ex p̄dictis patuit ꝙ dyabolus primo pct̄o irremediabiliter peccauit. ſꝫ illud pct̄mqd̓ eſt irremediabile eſt mortale. gͦ fuit mortale peccatūquo potuit peccare. Un̄ dicit bt̄us Amb̓. Dyabolus inuentor mali fuit. et iō nō rediebat̉ ſic̄ homo. ꝑ qd̓ deſigͣỉꝙ inuentio primi mali nō poteſt fieri ſine pctō mortali.¶ Ad quod dicendū. ꝙ dyabolꝰ nō potuit prīo peccarevenialit̓ nec ꝯſeq̄nter. prīo ꝓpt̓ excellētiā ſui ſtatꝰ. deinceps ꝓpt̓ animi malignitatē. ¶ Ad illd̓ v̓o qd̓ obijcit̉ inꝯtrariū. dicēdū ē ꝙ licet pct̄m mortale maiꝰ ſit ꝙͣ veniale in genere pct̄i. nō tn̄ ſi pt̄ in illo ſtatu mortalit̓ peccare. in illo ſtatu potuit benialit̓ peccae̓: eo em̄ ꝙ in tantaerat claritate. vt īmediate poſſet deo adherere. ſi claritatē ſue cognitōis directa volūtas eēt ꝯſecuta. iō recedenspͥmo maxīo receſſu receſſit. maximꝰ at̄ receſſus ē r̄ceſſusꝑ mortale pct̄m. et iō nō potuit peccare niſi mortaliter.primꝰ em̄ hō rōe ſtatꝰ ſui in qͦ fuit prīo. nō potuit primopeccare īnultofortiꝰ id actū ē de pͥmo angl̓oaiꝰ motiuū ad ꝯtrariū.d deū. magis debuit adhemaioris excuſatōis. qn̄ vl̓rātia.qn̄ maior ē ſcīata eēt ī lucifero n̄ fuitpct̄mē
¶ Membrum quintuꝫOſtea querit̉ vtrū adhuc peccet eodē genere peccati. qd̓ videt̉ ꝑ hoc qd̓ dicit̉ in psͣ.Suꝑbia eoꝝ ꝗ teloderunt aſcendit ſemp.ſed ſuꝑbia aſcendere nihil aliud eſt ꝙͣ ip̄osdemones magis erigi cōtra ſuum creatorē. magis auterigi ꝯͣ ſuū creatorē ē magis ſuꝑbire. gͦ dyabolꝰ adhupeccat eodem genere pct̄i. ¶ Idem yſid̓. Dyabolus nōſolum in hoc cōtentus ē ꝙ ſe deo equalē exiſtimās cecidit inſuꝑ etiaꝫ ſuꝑiorem deo ſe dicit. ẜm illud apoſtolidictū qui ait de antexp̄o. qui aduerſat̉ et extollitur ſiom̄e qd̓ dicitur deus. aut qd̓ coletur. ex quo videt̉ ꝙ ēdem genere peccati peccet. ¶ Contra nō iam prelatꝰ eſtalijs angelis omnibꝰ. ſed eſt inferior ip̄is bonis. gͦ illuamotiuum quod tunc mouit ip̄m. non nūc pt̄ mouere. ergo nō illo gene̓ peccati poteſt peccare. ¶ Preterea. ẜm ꝙdicit Anſel. tūc potuit eū mouere apprehēſio beatitudinis ad quā ꝑueniſſet ſi ſtetiſſet: nūc aūt cecidit in deſperationē. Un̄ dic aug. de mirabilibꝰ ſacre ſcripture. adcumulū pct̄i accidit ꝙ deſperatōꝫ incurrit. ſi ſuo delictonō deſperaſſet veniā: nūqͣ cōſenciēti hmōi damnū ſue ſalutis intēderet iſtd̓ gͦ motiuū qd̓ tūc hūit nō nūc pt̄ hr̄e:gͦ nō illo genere pct̄i pt̄ peccare. ¶ Ad qd̓ dicēdū. qnus pct̄i dicit̉ duplicit̓. vno mō qd̓ ē generaliſſimicatuꝫ. quomodo ſuperbia dicit̉ eſſe generaliſſimū pct̄met hͦ mō pt̄ peccare eodē genere pct̄i. dicit̉ at̄ alio monus pct̄i. cū determīat̉ in ſpē ꝓpinqͣ. et ẜm hoc nō eodeꝫgenere pct̄i pt̄ peccare. ¶ Ad illd̓ v̓o qd̓ prīo obijcit̉ ī cōtrariū. dicēdū eſt ꝙ ſuꝑbia dicit̉ aſcēdere. nō qꝛ illa ſpēspct̄i creſcat. ſꝫ qꝛ quātitas determīata ẜm genꝰ generalisſimū intēdit̉. Un̄ dr̄ ſuꝑbia eoꝝ aſcēde̓. qꝛ magis ⁊ magis erigūt̉ cōtra creatorē. rōne īpugnatōis mēbroꝝ corꝑis miſtici. ſicut em̄ dr̄ ſuꝑbia homīs aſcēdere magis etmagis. cū magis et magis impugnat: ita ex illa pria ſuꝑbia maior et maior eſt impugnatio hoſtis. ¶ Ad ſecūdū d̓o dicendum. ꝙ aliud eſt motiuū nūc ꝙͣ prius. tunem̄ mouebat̉ ex cōſideratōne potētie ſiue peminētie quāhabuit ſuꝑ angelos ex cōditōe nature. nūc aūt moueturrōne preeminētie quā habet ſuꝑ malos. Preterea. alit̓mouebat̉ a principio et aliter mouebit̉ in antexp̄o. prīem̄ mouebat̉ in hoc ꝙ voluit preeſſe et nō ſubeſſe. in antexp̄o v̓o mouebit̉ vt videat̉ antexp̄c p̄eminere in apparti bonitate. et potētia ſignorum. et ita aliud et aliud fuitprimū motiuū. et illud motiuum quo mouebitur in antix p̄o.¶ Nembrū ſextumOnſequēter querit̉ ſi peccatū illd̓ ē cā pecati. et videt̉ ꝙ ſic. ꝑ hͦ qd̓ dr̄ tho. iiij. Suꝑbiā ī aīo tuo nūqͣ dn̄ari ꝑmittas. ī ip̄a etinitiū ſumpſit omīs ꝑditō. ſꝫ oīs ꝑditō ſūpſit initiū ex peccato primi angeli. gͦ peccatū angeli fuiinitiū cā om̄is peccati. ¶ Itē amb̓. Dyabolꝰ fuit inuētomali. ſꝫ inuenire malū eſt inuenire cām mali. malū enimmali cā eſt. gͦ prīcipiū om̄is mali fuit ex pct̄o primi angeli. Itē. iij. Abacuk ꝑcuſſiſti caput de domo impij. ibi dieglo. ꝙ dyabolꝰ eſt caput oīm maloꝝ. ſed nō dicit̉ caniſi rōne peccati. gͦ primū pct̄m eſt cauſa oīs pct̄i. ¶ Cōtra nō oīa pct̄a ꝓueniūt ex ſuggeſtiōe dyaboli. circūſcripto em̄ fomite et ſuggeſtiōe dyaboli. pt̄ li. ar. hoīs peccare. cū em̄ li. ar. ſit de ſe vertibile. ex ſua defectibilitate pt̄peccare. et li. ar. hoīs nō depēdet a li. ar. dyaboli. gͦ pocatū ip̄iꝰ dyaboli n̄ dr̄ eē cā omnis pct̄i. qd̓ videt̉ ꝑ hͦdr̄ yſa. lj. ſuꝑ illd̓. Incuruare vt trāſeamꝰ. glo. debilihoſtis ꝗ nō pt̄ vince̓ niſi volētē. gͦ volūtas hūana quātūē de ſe. nō ē ſubiecta volūtati dyaboli. gͦ pͥmū pct̄m ip̄iusnō ē cā om̄is pct̄i ¶ Ad qd̓ dicēdū. ꝙ pct̄m ip̄iꝰ dr̄ eē caꝑ occaſiōꝫ n̄ ꝑ ncc̄itatē. li. em̄ ar. hoīs ita liberū ē. ꝙ ī volūtate eiꝰ fuit peccae̓ et n̄ peccare. et ita ſeꝗ̄ ſuggeſtioneꝫdyaboli et nō ſequi. ¶ Ad illud v̓o qd̓ obijcit̉ ī cōtrariū