Druckschrift 
2 (1481) Tabula tractatuus hui[us] secūde ptis sūme alexādri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

dictū eſt. Per hoc pōt patere qualiter reſpondendumeſt ad qd̓ dr̄ in glo. ij. corin. viij. Equa eniꝫ volūtas hꝫjlem mercedeꝫ in pͥncipali p̄mio qd̓ eſt in delectationeimme bonitatis. Ad ſcd̓m v̓o dicendū. ſit ꝯparatio dicendū ē ſunt excedentia et exceſſa. em̄ aliꝗsfacit ex maiori caritatate: excedit in quantitate pͥncipal̓premij. aūt facit qd̓ maiꝰ eſt. verbigr̄a. opꝰ pͥuilegiatūmaius ē premiū vel in pn̄ti vel in futuro qd̓ reſpōdet. Ad terciū v̓o dicendū eſt. aliꝗs incipit ex minoricaritate opus pͥuilegiatū poſtea ꝯſumat in maiori cuꝫillud opꝰ diuiſibile ſit. prima ꝑs oꝑis menſurat̉ in merito ẜm quātitatē mīoris caritatis. ſcd̓a v̓o ꝑs ẜm quantitatē maioris. ꝓbabile aūt eſt in hmōi oꝑbꝰ creſcat caritas. Un̄ illud qd̓ dicit aug. ibi maxīe videt̉ hr̄e locumcaritas: meret̉ augeri vt aucta mereat̉ et ꝑfici. et illd̓ qd̓dicit̉ .j. corin. x. fidelis eſt deus patiet̉ vos temptari ſupͣ id quod poteſtis ſed faciet cuꝫ temptatione etiamrouer Nlembrum ſecundumOſtea querit̉ de multiplicatōe opeꝝ. vtrūaddat in merito ſupͣ bonitatē intentōis. videtur. dicit em̄ aug. diuturnitastempoꝝ. non multitudo opeꝝ: ſꝫ ſola cari-tas et volūtas meritū facit. multitudo operū illudfacit. multitudo operū facit ad meritū. Pretēa.volūtate meremur viſionē dei. oꝑe v̓o meremur p̄miumoꝑatiue: ſed neutra ſtolaꝝ multiplicet̉. multiplicationē operū: videt̉ multitudo operū multiplicare meritū. Solutō. nūeroſitas facit ad qd̓dam gaudiuꝫ. ſic̄em̄ ex ꝑte maloꝝ. multa mala fecerūt plꝰ anguſtiabūt̉verme ꝯſcīe: ita ex ꝑte altera nūeroſitas bonoꝝ operumfacit augmentū in gaudio de oꝑbꝰ bonis: ſꝫ illud p̄miū eſt de primo p̄mio. Poſtea queritur de quantitatedati. poſito iſte ex ꝯpaſſione det maius. ille minꝰ: additur ne p̄mio? videt̉. ex. iiij. Thob̓. Si multū tibifuerit ⁊cͣ. glo. a deo volūtas dantis quātitas datiſatur. Item. .xiij. marci. hr̄ in glo. vbi loꝗtur de paupercula vidua. quantū ſꝫ ex quanto ꝯſiderat deus. Itemibidem. deus offerentiū ſub̓am ꝯſiderat ſꝫ ꝯſcīam. necpendit quantū offeras ſꝫ ex quanto. Item .xxxv. eccͣi.olite offerre ⁊cͣ. glo. apud deū eſt quātitas muneris quātitas muneris facit ad meritū. Contra. ij. corinth̓. ix. Qui ꝑce ſeminat ꝑce et metet. qui paruꝫ datpaꝝ metet. et multa dat multū metet. Item. iiij. thobie. Si multū tibi fuerit habundāter tribue. ad ꝗd eniꝫ diceret ſi eqͣlitas eēt in maiori dato et mīori. Reſpōdendū. bona oꝑa in caritate facta valent ad augmentuꝫgr̄e. vn̄ augꝰ. caritas meretur augeri ⁊cͣ. Item ad habiltatōem ad bonū opus. vnde. ij. corin. ix. vt habūdetis inomne opus bonuꝫ. Item ad dimiſſionē pene debite veliniūcte. tho. xij. elemoſina a morte liberat et ipſa eſt quepurgat pct̄a: et luc̄. xj. date elemoſinā et ecce om̄ia munda ſunt vobis. Item ad celeriorē tranſitū purgatorij. xiij. ꝓuerb̓. Redemptio aīe viri ꝓprie diuitie. glo. aīamſuaꝫ vult redimere ab ira futura. congreget diuitias bonoꝝ operū. Ira em̄ dr̄ pena purgatoria. Itē valēt ad diminutōeꝫ cuiudā pene in gehēna .ſ. p̓mis. vt .ſ. tolerabilior ſit dānatio. Item ad pct̄i recordatōeꝫ in pn̄ti. Dicēdum dūmodo ꝓcedat maiꝰ donū ab intentōe formata caritate. magis valet ad p̄dicta ꝙͣ minꝰ. Ad hoc at̄qd̓ obijcit̉. penſat deꝰ quantū ſed ex quāto. dicendū veꝝ eſt principaliter: ſed non eſt verum ꝓpter hocomnino non attendat. Mēbrū terciuꝫOnſequēter quedam querunt̉ circa illd̓.vtrū intentō in malo facto reputet̉. Pri eſt vtrū intentio illa idē ſit qd̓ credulitas. credit .ſ. hoc pct̄m. Scd̓o vtrum

quātulacūqꝫ intentio facto reputet̉. vt ſemiplena velgreſſiua. Terciū ſi actꝰ additus intentōni facit duo peccata. Quartū ſi punit̉ intentōne et actu pena vtriqꝫ rn̄det. Quintū ſi actus peior additus minus male intentōni: facit maius pct̄m ꝙͣ minꝰ malus actus addituspeiori intentōni. Sextū ꝓpter quid ab intentiōe ad actūtenet argumentū in genere peccati mortalis non in ſpē. qͣre in ſpē venialis tenet ſic̄ in ſpecie mortalis.Ayticulꝰ pr̄imꝰIrca primū ſic. aliquis ſimplex credit huncactū eſſe magnū pct̄m. ſꝫ quantuꝫ ꝗs intenditItantū facit. ſicut habet̉. xij. math̓. in glo. ſuꝑillud. bonus homo de bono theſauro. ſi ẜm credulitatem eſt intentio. et ẜm intentōeꝫ menſurat̉ delictū: quāta eſt eius credulitas: tantū erit eius pct̄m. Contͣ. pōtꝯtingere credit illud eſſe maius pctm̄ et velit illudẜm maius. ergo ẜm quantitatē volūtatis menſuretur non menſurabit̉ ẜm quantitateꝫ credulitatis: credulitas eſt idem intentio. Reſpondedū credulitas eſt intentio nec ecōuerſo. aliꝗs em̄ cito aliꝗd credit et tn̄ vult illud qd̓ intendit. credulitas em̄ erit pure in cognitiua. intentio autē in motiua: ꝯtingit aūt ſepey ꝑuerſa intentio ſeꝗtur ex ꝑuerſa credulitate vn̄ bern̄Sicut ad bonū oculū exigunt̉ veritas caritas. ita malum ꝯſtituūt error ꝑuerſa volūtas. Ad hoc queritur an menſuret̉ quātitas delicti ẜm quantitate credulitatis. Dicendū qn̄ eſt error intentionis vel voluntatis ex quantitate erroris in credendo: tūc menſuratur ſꝫnon ſemper hoc attenditur. Articulus ſecūdus Dſcd̓m ſic ꝓceditur. dicit aug. in li. confeſſi. qn̄qꝫ habuit ſemiplenā voluntatē. qn̄qꝫ plenam. queritur vtrū quātulacūqꝫ volunta facto reputet̉.. videt̉ de ſemiplena ſiue progreſſiua non ꝑfecta. Un̄ augꝰ. in li. de tri. Si ſola cognitōidelectatōne ſiue voluntate ꝑficiendi teneat̉. mulier ſolacomedit et non vir: cuius aucͣte cohibenda eſt voluntasne ad opus perueniat. Si v̓o aſſit voluntas vt ſi aſſit facultas ꝑficiatur: tūc vir comedit et eſt damnabile peccatum. ergo ſemiplena voluntas vel ꝓgreſſiua non plena reputat̉ pro facto. Sed ꝯtrarium videtur ſuꝑ illd̓pͣs. Etenim in corde oꝑamini iniquitates glo. quicquidvis et non potes dn̄s factum reputat. ſed poteſt aliquisvelle voluntate ſemiplena vel progreſſiua non plena. ettamen non habet facultatem. ergo dominꝰ factum reputat. Item. xv. le. ſuꝑ illud. mulier que patitur fluxumſanguinis ⁊cͣ. glo. cogitatōes et voluntates ꝙͣuis operenon ꝯpleantur: apud deum pro factis habeantur et puniuntur. Ad hoc dicendum. cum dicitur voluntas facto reputatur: de voluntate plena intelligitur. nihiominus tamen ille qui habet voluntatem ſemiplenamvel ꝓgreſſiuam peccat: et quo ad aliquid reputatur eifacto ſed non omnino. Ille v̓o auctoritates que dicūturin pſal. et in leuitico: de voluntate ꝑuerſa et plena intelliguntur. vtriqꝫ ergo voluntati et non plene et plene debetur pena ſed in gradu. Ad huc etiam querit̉ cuꝫ diuerſe ſunt voluntates ſiue intentiones. quedam em̄ ſuntin reſpectu peccati ſpiritualis. quedā reſpectu corꝑalisvtrū ſil̓r in his in illis volūtas facto reputet̉? Qd̓ videtur. ſil̓r em̄ eſt hec volūtas radix ſui actꝰ: ſicut et illaſui actꝰ: in quacūqꝫ ꝯparatōne ſe habebit hec volūtasad ſuū actū. in illa ſe habebit illa voluntas ad ſuum: ſehec que eſt in ſpūalibꝰ reputat̉ facto. voluntas em̄ ſūperbiendi ſuꝑbia vl̓r reputat̉. ergo ſic erit in voluntate actu pct̄i corꝑalis. Contͣ. ex volūtate homicidijꝯtrahit̉ pena irregl̓aritatis vel alia pena. ex actu v̓o ꝯͣhitur: volūtas in hmōi non facto reputat̉. Ad quoddicenduꝫ. aliter eſt in peccatis ſpiritualibꝰ et corꝑaſi-