Druckschrift 
2 (1481) Tabula tractatuus hui[us] secūde ptis sūme alexādri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

malū culpe. Preterea. ꝯtingit malū culpe aliqn̄ exdefectu boni ꝙͣtum ad ſpeciem actionis. aliquando exdefectu boni ꝙͣtum ad circūſtantiā actōis. aliqn̄ ex defectu intentōis reſpectu debiti finis. Maluꝫ aūt culpeẜm hoc aliqn̄ priuaret ſpēꝫ modū vel ordinē. aliqn̄ordinē priuaret ſpēꝫ vel modū. ſꝫ eſt ẜm inomni malo culpe eſt priuatio modi. ſpēi.dinis. Nlembrum ſecūdumEinde ꝓcedendū eſt ad ſecūdo queſituꝫſcꝫ qualit̓ modus. ſpēs. ordo priuent̉malū culpe. Et videt̉ illud oſtendi hocquod dicit augꝰ. in li. de ciui. dei. ſicutmorbis corrumpunt̉ corꝑa. ita mētes vicijs corrumpūtur. vnde ſicut morbo corrumpit̉ bonū corꝑis ita maloculpe ſiue vicio bonuꝫ naturale animi. ſꝫ ita eſt in morbo corꝑali. aliqn̄ infirmat̉ corpus immenſuratōeꝫhumoꝝ. aliqn̄ deformitateꝫ membri. aliqn̄ prauammembri ordinatōeꝫ. ſicut qn̄ ſit diſlocatio. ſic ī morbocorꝑali pōt defectus in modo. aliqn̄ in ſpecie mēbrialiqn̄ in ordine. In modo aūt vel incōmēſuratōꝫ humoꝝ vel ſuꝑfluitateꝫ vel indigentiā membroꝝ. parigrone in aīa ita eſt. ꝯtinget priuatōꝫ fieri ſanitatisſpūalis peccatū rōne modi. ſpeciei. aut ordīs. Iteꝫ bonum gratie habet̉ modus. ſpēs. ordo. in re gͣtuita.peccatum aūt mortale eſt priuatio gratie. pctm̄ pͥuatmodū. ſpēm. ordineꝫ: qui eliciūt̉ ex ipſo actu gratie.malum culpe eſt priuatio hoꝝ. Contra. modꝰ. ſpecies. ordo. adherent ipſi aīe vel alteri creature ſpūali. ſed aīa rōnalis ſiue altera creatura ſpūalis immortalis eſt. ab ea tollit̉ eſſe ẜm eſt creatura. necmodus. ſpēs. ordo. adherent ip̄i creature. ſine quibus etiā ipſa creatura nec eſſe nec intelligi p̄t oīno. vn̄aug. xj. de ciui. dei. eſt vlla creatura quā illeſtituit a quo eſt omīs modus. ſpecies. ordo. ſine quibus nihil reꝝ inueniri vel cogitari pōt. modus. ſpēs ordo. ꝓut adherent creature ſpūali pͥuari pn̄t. Preterea. manente eſſe nature ſpūalis. rōne ſui ratione potentie ſue manet habitudo naturalis ad bonūſed manente naturali habitudine ad bonū. manēt modus. ſpecies. ordo. manente eſſe rei ſpūalis rationeſui rōne potentie ſue. manēt modus. ſpēs. ordo: ſedpeccato exiſtente manēt modus. ſpecies. ordo: nonpriuāt̉. Ad quod dd̓m. priuatio dicit̉ duobꝰ modis. ipſa ablatōne vl̓r. vel ipſa ꝑmutatōe ab eo qd̓eſt magis minꝰ. Si ipſa ablatōne vl̓r: ẜm hoc ēuatio modi. ſpeciei. ordinis in gratuito. hn̄s eiimmodū culpe mortalis. nec hꝫ modū nec ſpecieꝫ nec ordineꝫ eſſe gratuiti. quod eſt a gratia gratūfacient. Siv̓o ſumatur priuatio ꝑmutatōne ab eo quod eſt mais in minus. ẜm hoc dicit̉ eſſe priuatio modi. ſpeciei.ordinis in quodaꝫ eſſe naturali. Ad obiecta auteꝫrn̄dendū. quodāmodo eſt ſimile in morbo corꝑaliſpūali: quodamodo diſſimile. nihil .n. ē ſimile qd̓ vtrobiqꝫ eſt defectus ſanitatis. ſꝫ in hoc eſt diſſimile. morbus corꝑalis aliqn̄ poteſt ex defectu modi. aliqn̄ exdefectu ordinis. morbꝰ .n. ſpūalis ponit defectū omniūhoꝝ. ẜm de his intendimꝰ. Poſſent tn̄ aliter ꝯſiderari. ẜm hoc aliqn̄ ꝯtingeret eſſe defectū in. itaeſſet defectus in ſpecie ordine. vel ecōuerſo. .. tāgetur. Ad id aūt quod obijcit̉ in ꝯtrariū. dd̓m ē modus. ſpēs. ordo. pn̄t accipi dupl̓r. Uel prout inſeꝑabiles ſunt a natura aīe rōnalis inꝙͣtum hmōi. ẜm pn̄t priuari malum culpe altera duaꝝ priuatōnūvidelꝫ illa que eſt oīmodaꝫ ablatōneꝫ. vel que eſt pelymutatōꝫ ab eo qd̓ ē magis ī minꝰ Si d̓o accipiāt̉ ẜm diſponūt hītudinē naturalē ad bonū. maluꝫ culpep̄t vno fieri pͥuatō hoꝝ. pn̄t .n. minui: ſꝫ vſqꝫ qͣotolli. Un̄ p̄t ſolui illd̓ qd̓ ꝯn̄t̉ obiectū ē. Moduenī ſpēs ordo. ꝓut adherēt hitudini naturali ad bo-

: lꝫ diminui poſſint. oīno tn̄ tolli pn̄t.Nembrum terciūErcio querit̉. vꝝt iſta tria. modus. ſpēs ordo. ſimul priuent̉ malū culpe. videt̉ non. per ſimile in alijs creaturis.Naꝫ in aīalibꝰ pōt priuari modus cuꝫpriuar ordo vel ſpēs. bōt etiā priuari ordo ita priuetur modus vel ſpecies. ſimilit̓ de ſpecie: ſiluant̉ iſta. pari rōne erit in ipſo hoīe ẜm aīaꝫ rōnal vnū poterit priuari ſine alijs duobꝰ. Preterea. inalijs bonis ſpūalibus ꝯtingit hoc. vnū poterit pͥuari ſine alio. verbigr̄a. poteſt priuari memoria pͥuata imaginatōe. pōt priuari imaginatio priuata memoria. hec p̄nt priuari manente quodaꝫ vſu ratōnisintermedio. ẜm diuerſe fiūt egritudines quibꝰ fiuntleſiones in diuerſis capitis ꝑtibꝰ. ſimilit̓ ꝯtīgit de alijsbonis naturalibꝰ. ſicut ſunt caſtitas naturalis pietas naturalis. ita de alijs. pōt .n. vnuꝫ eſſe ſine alio.pari rōne poterit priuatio eſſe modi ſine priuationeſpeciei ordinis. vel ecōuerſo. Contra. dicit aug.lib. de natura boni. vbi modus. ſpecies. ordo magnabona ſunt: magnū bonū eſt. vbi parua bona ſunt: ꝑuūbonū eſt. vbi v̓o modica: mediocre bonū eſt. ī quo vultdeſignare. quandā cōnexioneꝫ vbi modus eſt magnū bonū. ſpeciēs eſt magnū bonū ordo ſimilit̓. ecōuerſo. Item iſta ſunt veſtigia trinitatis ſumme. ſꝫ inſumma trinitate eſt oīmoda equalitas. in hac trinitate que eſt veſtigium eſt ſuo modo equalitas. ſi plꝰeſt de modo: plus erit de ſpecie ordine. ſi minꝰ: minus. ſimul priuant̉. Ad quod dd̓m. modus. ſpecies. ordo. ſi dicerent̉ ẜm illum modū ẜm queꝫ accipiuntur in animalibus inꝙͣtum ſunt aīalia. non dicoinꝙͣtum ſunt creature. poſſet eſſe priuatio modi ſinepriuatione ſpeciei ordinis. ſed non ſic accipiūt̉ hic:ſꝫ ẜm hoc modus. ſpecies. ordo in qualibet creatura repreſentant quodāmodo ſummaꝫ trinitateꝫ. id̓ocum priuatur modus. priuant̉ ſpecies ordo. econuerſo. Per hoc poteſt ſolui quod obiectum eſt per ſimile in aīalibus. modus .n. ſpecies ordo aliter acciuntur ẜm ꝯueniūt aīali inꝙͣtum eſt creatura. ſic enſimul ſunt. aliter ẜm ꝯueniūt animali inꝙͣtum ē animal. ſic enī modus poteſt eſſe ſine ſpecie ordine ī ip̄acompoſitione membroꝝ aīalis. in aīa v̓o rōnali proutmalum culpe dicitur priuatio modi. ſpeciei. ordinisẜm intelligit Auguſti. ſimul eſt priuatio oīm. enīamatur creatura vt deus vel plus deo. eſt defectus modi ſiue menſure. exiſtente defectu iſto erit voluntas abextremis. extrema autem dico deum vt eſt principium vt eſt finis. ergo eſt defectus rectitudinis. itaſequens ſpeciei. rectitudo enim eſt forma ſiue ſpēs ip̄iꝰextenſionis medie. cum auteꝫ exit voluntas ab extremis. non amat deum ꝓpter ſe ſuper omnia. ꝓpter qd̓eſt defectus ordinis. ſimul ergo eſt priuatio modi. ſpeciei. ordinis per malum culpe mortalis. Ad ſecūdo obiectum dicendum. aliter eſt in his bonis ſpiritualibus in alijs quibuſdaꝫ. quedam enim ſunt bona ſpiritualia que non ſimul tolluntur. quedā v̓o ſuntque ſimul tolluntur. bona enim ſpiritualia que per ſeſunt gratie gratumfacientis. ſimul priuantur. que d̓onon ſunt huiuſmodi. ſed ſunt gratie gratiſdate. pn̄tſimul priuari. bona v̓o naturalia que ſunt nature ordinabilis ad bonum. nec omnino ſe habent ſic̄ illa bona vel illa. ſed minui poſſunt. omnino autem priuarinon poſſunt. talia autem ſunt modus. ſpecies. ordo.ſimul tamen minuuntur propter predictam rationeꝫ.eo diminutio que eſt ipſius habitudiſis ad efficientem. ponit diminutioneꝫ habitudinis ad ipſaꝫ formaleꝫ ſil̓r finaleꝫ. ecōuerſo.