Queſtio.XC.

nullus dicit. Si om̄es inſimul. tūc plāta nō hr̄et vitamneqꝫ brutū aīmal ſꝫ ſolus hō. qꝛ ille ſolus habꝫ oēs potētias aīe inſimul. Si aliqua vna ſolū vt ſenſitiua: tūc nōviueret plāta. Si vegetatiua ſolū eēt vita: tūc nō eēt aliavita plāte ⁊ aīalis. qd̓ falſū eſt ⁊ ꝯtra Ariſto. Si due vl̓tres in imul vt vegetatiua ⁊ ſenſitiua. tūc nō eēt plantavita ⁊ ita de alijs ꝯbinatōibꝰ quare videt̉ ꝙ nō ē potētia¶ Item ſi vita ē potētia. pt̄ exire in actū. qd̓ autē exit inactū cōpletū. exit in actu mediāte aliqͣ diſpoſitōne. gͦ vita exit in actū mediāte aliqua diſpoſitōe gͦ vita exiſtit indiſtātia ab actu. Item ſi eſt potētia diminutꝰ eſt ph̓s.i. Ariſto. ponēdo potētias aīe ⁊ diſtīguēdo li. de aīmanō aſſignādo illā int̓ alias. ſi nō: tūc ſunt ſuꝑflui noti īſciētia medicinali. ꝗ ponūt virtutē vitalē inter alias eēvirtutes. ¶ Ad hoc pt̄ dici. ꝙ cū vita dicat̉ multiplicit̓vt infra dicet̉. in vna acceptōe extēſo noīe potētie eo mōquo virtus dicit̉ potentia. vita p̄t dici potentia. ꝓpriustn̄ virtus dicit̉. eo ꝙ ē actui cōiuncta. Licꝫ em̄ potentiaet virtus qn̄ꝫ idem dicāt. id ꝓprius dicit̉ potentia quodab actu eſt remotius. virtus v̓o qd̓ actui ē magis cōiunctū. cōcedi gͦ pt̄. ꝙ vita eſt potētia ſiue virtus vt on̄duntꝓpoſita ꝓ prima ꝑte iſtiꝰ ꝓbleumatis. Un̄ li. de motucordis prima v̓tus .i. vita certū p̄cipue organū vendicauit. et hec forte eſt virtus vitalis vt videt̉ ex verb̓ Auicē.Uita em̄ q̄ eſt eē viuētis vigēs virtute efficatiore. in prīoorgano .i. corde motu ip̄iꝰ. alijs oꝑatiuis v̓tutē oꝑandimīſtrat ꝓpt̓ qd̓ dicit̉ virtꝰ. ⁊ hec plane determīata ſuntli. de motu cordis in. c. quo on̄dit̉. ꝙ motꝰ cordis ē principiū oīm aliaꝝ virtutū. ¶ Ad primū cōtra hͦ inductuꝫdicēdū. ꝙ vita eſt alia ab illa potētia que diuidit̉. nō eīē potētia ſiue v̓tus apprehēſiua. neqꝫ motiua. qͣrū vtraq̄ꝫdiuidit̉. qꝛ cōprehēſiua diuidit̉ in ꝯp̄hēſiuā īteriorē ⁊ exteriorē motiua ī motiuā naturalē ⁊ aīalē. ⁊ vt ſic ad vnūdr̄e nulla ē illarū que diuidit̉. ¶ Preterea. n̄ oīs potentia diuidit̉. ſic̄ illa q̄ hꝫ eē determīatū ī vltima differētiaꝓpter qd̓ nō ſeꝗt̉. vita ē indiuiſa. potētia diuiſa vel multiplex: gͦ vita nō ē potētia vel v̓tus. nō em̄ om̄is v̓tꝰ vl̓ potētia diuidit̉. Rato aūt qͣre vita manet īdiuiſa ⁊ nō diuidit̉ ſiue multiplicat̉. ſic potētia vel v̓tus. alia ē ꝙ illaīmediate egredit̉ a ſb̓a aīe in corpꝰ ꝑ indiſtātiā ab eē. vn̄viue̓ dr̄ viuētis eē. vn̄ ſic̄ eē in eodē manet indiuiſū. ſic vita. hec ergo ē ratio qͣre manet indiuiſa ẜm ꝙ refertur adactum primū a quo dr̄ viuēs eſſe. Alia ē ẜm ꝙ refert̉ adactū ſecūdū. ꝗ̄ diſtinguitur ꝑſenſum ī motū. ꝓut determinat ſibi organū vnū ſcꝫ cor. Unde Auicē. li. j. vitalisv̓tus ē illa q̄ ſpūs eē ꝯſeruat. q̄ ſenſus ⁊ motꝰ vehiculumexiſtit. ⁊ reddit aptū ad eoꝝ imp̄ſſiōes recipiēdas cumad cerebrū ꝑuenerit. ⁊ facit ip̄m potētē dandi vbicunqꝫexpādit̉. et huiꝰ ꝗdē v̓tus ſedes ⁊ oꝑatōis eiꝰ ꝓceſſus ēcor. Un̄ neqꝫ ī relatōe ad actū primū qͦ ꝑficit ſuū ꝑfectibile. neqꝫ ī relatōe ad organū qͦ īgrediūt̉ in eē oꝑatōnisilliꝰ. ē diuiſibilis. neqꝫ etiā ex relatione ad motorem. immo quia egrediūtur oꝑatōes illius in eē ex immediatacōiunctione cū primo motore. debet eē indiuiſa. Undeli. de motu cordis. ſemꝑ em̄ motori eſt ꝓximū qd̓ ab eoeſt primum. om̄is v̓o virtus quo magis accedit principio. ꝑfectior eſt multitudine. et diuiſione minor: potentia et vnitate p̄ſtantior. ꝑſeuerantie ⁊ operationi accomodatior. eſſentia integrior. ſibi ſufficientior. Hoc aūtnon eſt reꝑire in potentijs et virtutibꝰ que diuiduntur.¶ Ex his patet in parte ratio ad ea que ſequūtur. quiavita neqꝫ eſt potentia viſiua ⁊cͣ. neqꝫ eſt vna potentia neꝫ due vel tres neqꝫ omnes inſimul ⁊cͣ. Eſt tamē alia abis vt ex dictis patet que eſt prima et quaſi origo aliaꝝUnde Auicen. li. j. iiij. c. nos autem dicimꝰ ꝙ ex humorum ſpiſſitudine ẜm aliquam cōplexionem ſubſtantiageneratur ſpiſſa que eſt membrū aut pars membri. itaex humorum vaporibus et eorum ſubtilitate ẜm aliquācomplexionem ſubſtantia generatur ſubtilis que eſt ſpiritus. et hic quidem ſpiritus cum ẜm complexionem ꝓuenit quam debet habere. ad hanc recipiendam virtu-

tem preparatur. deinde omnia alia preparat membraad recipiendum omnes alias virtutes animales et reliquas virtutes. equidem animales in ſpiritu et mēbrisnon proueniunt niſi poſtꝙͣ hic vitalis prouenit virtus.ideoqꝫ licet virtutes animales alicuius membri deſtruantur. vnum tamen adhuc exiſtit niſi hec virtus in eo fuerit deſtructa. et dicuntur hic virtutes animales communiter ab anima. ¶ Ad aliud quod obijcitur. ꝙ om̄ispotentia exit in actum mediante aliqua diſpoſitione. ſꝫvita exiſtit in diſtātia a ſuo actu ⁊cͣ. Dicendum ꝙ actꝰperfectionis qui eſt ex coniunctōne forme ſubſtantialiscum ſuo perfectibili. non exit in eſſe mediante aliquā diſpoſitione. forma enim huiuſmodi ſeip̄a vnit ſe ſuo perfectibili. ex cuiꝰ vnione relinquit̉ imꝑfectibili actꝰ pͥmꝰſiue ꝑfectōis prime. Un̄ qꝛ actus vite ſiue qui ē vita eſtprimꝰ. vt dans eſſe viuēti oīno eſt indiſtās a ſuo actu. inꝙͣtuꝫ hmōi. Un̄ ſuppoſita ꝙ vita ſit potentia a qua exitviuere qd̓ eſt actus primus: nō oportet ꝙ hoc fiat mediante aliqua diſpoſitōe. potētia at̄ q̄ egreditur in actuꝫnō eſt primꝰ neqꝫ ꝑfectionis prime ſꝫ potius in actū extſecum vel ſcd̓m ꝙ requirit aliquā diſpoſitōem mediamverbi gr̄a. potentia ſiue virtus viſiua inꝙͣtuꝫ exit ī actūvidendi requirit aliquā diſpoſitōem mediam. ſcꝫ ex ꝑteorgani. et cōſequēter ex parte ſui qui excitetur ad actuꝫvidendi. virtus em̄ aīme inꝙͣtum eſt ex ꝑte ſui. nō fatigatur neqꝫ debilitat̉. rōne tn̄ quā eſt cōiūcta organo eiꝰ ꝑticipat paſſiōes. Sil̓r pt̄ dici de vita ſiue v̓tute vitali. etinꝙͣtum mediāte motu cordis ⁊ ſpiritibꝰ vitalibꝰ exit inactū extrinſecū. qui nō eſt primus neqꝫ ꝑfectionis pͥme.hoc facit mediāte aliqͣ diſpoſitōne. Un̄ li. de motu cordis dicit̉. ꝙ ip̄ius cordis effectꝰ ad reliquoꝝ oꝑatōnes ēmediꝰ. ſcꝫ int̓ vitā ſiue v̓tutē vitalē āgētem et actꝰ potētiaꝝ. ¶ Ad vltimū pt̄ dici. ꝙ alteriꝰ intētōis ē medicꝰ etph̓us in determīatōe eoꝝ que ad aīam referuntur. medicus em̄ primo et ꝑ ſe intendit de illis que aīam ī vnionecum corꝑe ſiue vitā cōſeruāt. ꝓpter qd̓ eius eſt ꝓprie etꝑ ſe de vita ꝓfundiore ⁊ ꝑfectiore inquiſitōne inueſtigare et determinare. philoſophus autem de illis intenditquibus ꝑuenit in cognitōꝫ illius. ꝑ obiecta aūt actus ⁊potētias cōuenientiſſime ꝑuenitur in cognitōꝫ illius. ⁊dico de obiectis actibꝰ ⁊ potētijs exterioribꝰ. ſcꝫ que reſpiciunt ſenſum et motum exteriorem ꝓpter qd̓ philoſophi ē inueſtigare ꝓfundiꝰ ⁊ ꝑfectius de his. medici perfectiꝰ de vita. ꝓpter qd̓ cōueniebat ꝙ medicꝰ determinaret de vita ẜm ꝙ eſt actꝰ ⁊ de virtute vitali ⁊ de alijs ꝑtinentibꝰ ad vitā. q̄ nō oportuit a ph̓o determinari determinat aūt philoſophus in principio ſcd̓i de aīa de vita ſufficient̉ ẜm eius intentōem. ſcꝫ in comparatōne adſubſtātiam illius. ſcꝫ corpꝰ phiſicū. Ubi determinat q̄corpora phiſica aīam ꝑticipant. vt q̄ recipiūt alimētuꝫaugmentū ⁊ detrimentū. et in comꝑatōne ad ſuā cauſaꝫſcꝫ aīam. vbi determīatur ſcꝫ ꝙ aīma nō eſt actus corꝑis niſi hn̄tis vitā. et in ordine ad potentias vel actusanime. vbi determinatur ꝙ viuere dicitur multipliciterẜm diſtinctōem potentiarū et actuum anime. et qd̓ primum eſt ordine nature. ¶ Ad vnū gͦ dicendum. ꝙ intentio medici eſt ꝑ ſe circa vitam: philoſophi non. Multiplicius habet determinare medicꝰ de vita ꝙͣ ph̓s. Et pt̄dici ſine p̄iudicio. in ſecūdo libro de aīma cum dicitur.multipliciter aūt ip̄o viuere. et ſi vnum aliquod horuminſit ſoluꝫ. viuere dicimꝰ ip̄m vt intellectus motus ſtatus et ſenſus. et ẜm locū adhuc motus ſcilicet alimentum et detrimentū et augmentum ⁊cͣ. ꝙ illa multiplicitas viuendi eſt a virtute vitali. vnde ibi ſit comparatioactuum conſequentium ad vitam. ſiue virtutem vitaleꝫprout eſt quodammodo cauſa illoꝝ. quod videt̉ ex verbis philoſophi que ibidē ſubiūguntur que ſunt. viuereaūt in ſeip̄is habentia principiū et potentiam hmōi perquod augmentum. et detrimentū recipiunt ⁊cͣ. hoc autēprincipiū et hec potentia ẜm ſeriem textus videt̉ eſſe vita ſiue virtus vitalis. ¶ Ad argumenta introducta pro