affectus agētis faciliꝰ exit in eſſe. vn̄ qꝛ quod educit̉ ī eſſe de aliquo. facilius exit in eſſe ꝙͣ quod ex nihilo ꝙͣtumeſt de ſe. qꝛ minus diſtat ab eſſe ſiue forma fienda. quando .ſ. ꝓportionatur illa virtꝰ agētis diſtātie rei educēdein eſſe ad illud de quo dicitur educi. dicit̉ iuuare eū materia ex qua. ¶ Ad illud qd̓ ſequit̉ dicendū. ꝙ illa ratioarguēdi locū nō habet. vbi eadē ē potētia ⁊ ſubſtātia agentis. ibi enim nō cōmenſurat̉ virtus ſiue potētia agētis diſtantie exiſtētis. inter illud de quo fit aliquid. ⁊ qd̓fit. qꝛ potētia eſt inꝑtibilis ſicut ē ſubſtātia. Unde. qꝛ indeo eſt idē potētia quod eſſentia. inꝑtibilis eſt potentiaſicut ⁊ eſſentia. Unde in oīmoda indifferētia ſe hꝫ. quicquid ea producit̉ ī eſſe. ſicut enī eadē volūtate potētia. ⁊indifferēti volo maiora ⁊ minora. ſimiliter ſi eadē eſſetvolūtas ī me ⁊ potētia agēdi. ipſa īdiuiſa potētia ⁊ oīnoindifferēti facerē maiora ⁊ minora. ¶ Ad illud qd̓ obijcitur ex alia ꝑte .ſ. ꝙ maiꝰ eſt fieri de īpio piū ⁊cͣ. dicēdūꝙ hoc nō dicit̉. qꝛ maior vel minor difficultas faciendihoc vel illud fit ex ꝑte dei. ſꝫ potiꝰ ꝓpter repugnantiā exꝑte creature fiende. Cū autē deꝰ creauit celū ⁊ terrā nula erat repugnātia ex ꝑte aliqua diuine potētie ſiue volūtati. cū autē deꝰ de īpio facit piū. īfundēdo gratiam diſponentē ⁊ preparante ad gratiā ꝑficientē. ipſa volūtasimpij ē cōtraria ⁊ repugnas diuīe oꝑationi. ¶ Ad argumentū autē dicēdū. ꝙ nō ē ſimile de forma q̄ ꝯtinue trāſmutat̉ circa materia ⁊ deformitatē liberi arbitrij. quamſolꝰ creator remouere pōt ꝑ gratiā. vn̄ forma illa q̄ eratin materia paſſibili .ſ. limo. defacili trāſire poterat. ⁊ eofaciliꝰ. quo erat ſubiectū eiꝰ trāſmutabilius. qd̓ cōpetebat limo. ī quo erat natura terrea ⁊ aquea. hec eniꝫ duomaxīe ordinant̉ ad paſſionē humor ⁊ humꝰ. ſicut dicitAug. ⁊ etiā ph̓s ꝓbat ea que ex his duobꝰ reſoluuntur.maxīe eſſe materialia ⁊ paſſibilia .ſ. vaporē ⁊ fumuꝫ. etideo nō valet argumentū. ¶ Ad hoc qd̓ poſtea obijcit̉. ꝙdeus agit tota virtute ſua que ē infinita quādocunqꝫ alꝗd agit ⁊cͣ. dicendū ꝙ verū ē. ⁊ vera ē concluſio que ex hͦcōſequit̉. Si autē querit̉. vn̄ ē ergo differētia tanta affectuū. ⁊ quomō ex tāta .ſ. īfinita potētia agēte. exeūt effectus minoris virtutis ⁊ maioris ī eſſe. dicendū. ꝙ ī deoidē ē potētia qd̓ eſſentia. ⁊ ꝙ volūtas ē cā ꝓpinqua ⁊ cōiuncta affectuū. ꝓpter qd̓ diuina potētia cuꝫ agit. nō agit ex neceſſitate. ſꝫ potiꝰ electiue. īmo qd̓ plus ē. ſuū velle ē efficere. ꝓpter qd̓. licet ſemꝑ indifferēti agat potētia⁊ infinita ẜm cōgruentiā ſui beneplaciti. moderate ⁊ diſtincte ꝓducunt̉ effectꝰ ī eſſe. ¶ Ad argu. mgr̄i in ſentē.Dicendū ꝙ bene tenet. ⁊ ē argumentuꝫ a ſimili. qꝛ vtrobiqꝫ .ſ. in formatiōe alicꝰ de nihilo. ⁊ in formatione corporis ade de limo. ⁊ mulieris de cōſta. ē actꝰ īfinite potētie ⁊ creatio cōi mō ſumpta a creatiōe. licet vnuꝫ opꝰ ſitmagis mirabile alio. vt dictū ē. ¶ Ad hoc qd̓ obijcit̉ deauctoritate ph̓i .ſ. ꝙ potētia ē principiū trāſmutatiōis īaliud ⁊cͣ. dicendū ꝙ ph̓s determīat virtutē potētie create. q̄ n̄ pōt aliquid agere niſi ī materia ſiue ī natura ſubiecta. vnde actionē ſiue nature ſiue potētie create agentiſemꝑ ſubeſt aliquā materia. nō ſic ē de potētia increata.cuiꝰ virtus in agēdo nō eſt determīata ſiue diſtincta circa materiā. ſiue in materia. īmo ex nihilo facit. quod cōpetit ſicut ex aliquo ⁊cͣ.¶ Nembrū terciumD terciū quo querit̉. vtrum modꝰ educēdicorpus primi hominis .ſ. informādo illd̓ delimo. ꝑtinet ad ꝑfectionē vniuerſi. Et ꝙ ſicvidet̉ Gen̄. ij. Igit̉ ꝑfecti ſunt celi ⁊cͣ. ⁊ oīsornatus eorū. hec ē autē ꝯcluſio que īfert̉ ex eis que educte ſunt ī eſſe ī oꝑibus ſex dierū. cuiꝰ modi fuerūt. cōditio. diſtīctio. ornatꝰ. ⁊ ad hec pertinebat eductio corꝑishumani de limo. ſicut ī ſexta die determinat̉. patet ergoꝙ nō fuit cōpletio vniuerſi ſine hac eductiōe. ¶ Pret̓ea.Anſel. ij. Cur deꝰ hō. Quoddam ē corpus humanū eductum in eſſe de viro ⁊ nō de feminis. cuiuſmodi fuit cor-
pus eue. aliud ergo reſpōdere debuit per oppoſituꝫ .ſ. qꝛ̓eſſet eductum de femina ⁊ nō de viro. ⁊ hoc fuit corpusxp̄i. terciū fuit de viro ⁊ femina. vt corpus abel. ergooppoſitū reſpōdere debuit quarta corporis differētia.ꝙ neqꝫ de viro neqꝫ de femina. ⁊ hoc fuit corpus ade delimo. aliter eſſet diminutio ⁊ defectus. ⁊ hec ratio cōfirmatur per illud. xj. de ciui. dei. c. xviij. vbi dicit̉. ꝙ antitheca id eſt oppoſitiōes valēt ad ordinē vniuerſi. vbi notatur ordo vniꝰ contra vnū quod hic reꝑitur. ¶ Iteꝫ nōeſſet cōpletum vniuerſum ſine modo diſpoſitionis ⁊ modo ornatus. ex quo patet. ꝙ modus ornatus ⁊ diſpoſitionis requiritur ad perfectionē vniuerſi. a ſimili videturde modo cōditionis. igitur cum corpus primi hominiserat de nobilibus ꝑtibus vniuerſi. modus educendi illud ineſſe erat cōpletione vniuerſi. ¶ Itē illa proprie ſūtde perfectione vniuerſi. que habēt ſimilitudinē aliquaꝫ.ſ. veſtigij vel imaginis cū eo qui eſt complementū ⁊ perfectio omniū ſcilicet deo. talis fuit eductio predicta īerat vnitas veritas ⁊ bonitas. ergo ⁊cͣ. ¶ Si autē diciretur. ꝙ licet aliquo modo haberet ſimilitudinē veſtigtamen quia ſtatim tranſijt. nō eſt de cōplemento vniuerſi. Cōtra. trāſitꝰ rei tēporalis nō īpedit. qn̄ res trāſiensſit de pulchritudīe vniuerſi. vn̄ Aug. ī li. de natura boni. Fit de decedētibus ⁊ ſuccedētibꝰ rebꝰ. tēporalis quedam ī ſuo genere pulchritudo. vt nec ipſa que moriunt̉vel deſinūt eſſe qd̓ erāt. turpēt aut turbēt modū ſpeciē ⁊ordinē vniuerſe creature. ſicut ſermo bn̄ compoſitꝰ pulcher ē. ꝙͣuis ī eo ſimile atqꝫ omēs ſoni naſcēdo moriēdotrāſeant. A ſimili vr̄. ꝙ licet res trāſeāt ſiue trāſcurrat.bn̄ ſunt de cōpletione vniuerſi. gͦ ⁊cͣ. ¶ Cōtra vt habet̉ aph̓o. Natura ē cā totiꝰ ordinis. ergo que ſunt cōtra naturā. ſiue cōtra curſum nature. ordīatiōe totiꝰ carēt .i. īſunt ordīata ī toto ſiue ī vniuerſo. que autē ordīe carenī vniuerſo. magis ip̄m dedecorāt ꝙͣ cōpleāt vel ꝑficiantſꝫ eductō corꝑis primi homīs fuit cōtra curſum naturegͦ ⁊cͣ. ¶ Itē nihil qd̓ ē aliquo mō de vniuerſo ſiue in vniuerſo. ē de cōplētibꝰ vniuerſuꝫ vel ad cōpletionē vniuerſi. modꝰ autē quo educebat̉ corpꝰ illud ieſſe .i. formatiode limo. nō ē aliquo mō d̓ vniuerſo. qꝛ nullo mō ē. gͦ. ⁊cͣ.¶ Si autē diceret̉. ꝙ hͦ qd̓ nō eſt ſiue trāſijt. nō īpedit ꝙſit de cōpletiōe vniuerſi ſicut vr̄ ex obiectis ad aliā ꝑtēCōtra. malū ī eo ꝙ neceſſario ſubftātificat̉ ī bono. nō tātum diſtat ab illis q̄ ſimplicit̓ ſunt quātū ad illud quodſimplicit̓ nō ē. ſed malū nō cōfert ad cōpletionē vniuerſivt habet̉ a Dyoni. gͦ nec illud qd̓ ſimplicit̓ nō ē. dicit .n.Dyon. de diui. no. v. c. Incōueniēs ē. ꝙ malū cōferat adcōpletionē oīs ⁊ toti. nō imꝑfectuꝫ eſſe ꝑ ſeip̄m largiat̉.¶ Itē magis vr̄ eſſe de ꝑfectiōe vniuerſe nobiliſſime creature. cuiꝰ mōi ē aīa homīs. ꝙͣ eductio corꝑis hūani ineſe. qꝛ nobilior ē aīa hūana ꝙͣ corpꝰ humanū. ⁊ corpꝰ humanū ꝙͣ ſua eductio ineſſe. igit̉ ſi nō exiſtēte aīa hūana.eſſet cōplementū vniuerſuꝫ. qd̓ videt̉ haberi ab Aug. dicit enī in lib. de libe. arbi. iij. Si deeſſent anime. ſiue peccarēt ſiue nō peccarēt nihil vniuerſitatis ordini diminūcretur. multo fortiꝰ ſi nō eſſet vel fuiſſet exitꝰ corꝑis hūani ineſſe. igit̉ eductio huiꝰ mōi nō ē de cōpletiōe vniuerſi. ¶ Ad horū euidentiā ītelligendū ē. ꝙ vniuerſuꝫ vniuerſitatē dicit. ⁊ ꝙ cōtinentia eiꝰ nō artat̉ ad vniuerſitatem ſubiectorū. ſed cōportat tēporis generalitatē. continet enī oīa que nūc ſunt. ⁊ oīa que aliquo tēpore fuerūt.vn̄ ad cōpletionē vniuerſi nō ſufficiūt q̄ nūc ſunt tm̄. ſedrequirunt̉ que a mūdi exordio extiterūt .i. a primo exiturerū ineſſe. Que autē a primo rerū exitu ineſſe extiterūtſunt ſub duabꝰ differētijs. quarū quedā ad ꝓductioneꝫgenerū rerū ꝑtinent. quedā ad ipſa genera ꝓducta. quead genera rerū ꝓducta ſpectāt. prīcipaliter ſūt tria. īnes que exprimit̉ veſtigiū cōditoris omniū .ſ. eſſentisue ſubſtātia. virtꝰ ⁊ oꝑatio. eſſentia patrē rep̄ſentat. virtus filiū. oꝑatio ſpiritūſanctū. Oꝑatio autē a v̓tute educit̉. virtꝰ v̓o in eſſentia radicat̉. De cōpletiōe. ergo vniuerſi ſunt hec. eductio generū rerū ineſſe. ſubſtātia. vir-