Druckschrift 
2 (1481) Tabula tractatuus hui[us] secūde ptis sūme alexādri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Queſtio.xliij.

Nembrum primumIrca primū videt̉ illa miracula fuerūtẜm veritatē. Dicit em̄ glo. ſtrabi ſuꝑ illudExo. vij. vocauit pharao ſapientes. demones diſcurrūt mūduꝫ. ſemīa diuerſa colligūt. ⁊ex eoꝝ aptatōe pn̄t ꝓrūpere diuerſe ſpēs. hec ſunt verba gloſe. Dum incātatōeꝫ demonū molefici aliquid efficere conant̉. diſcurrūt mūdū. ſemina ſubito eoꝝ de quibꝰ hic agit̉ offerūt. ſicqꝫ ex illis permittēte deo. nouas ſpecies rerū ꝓducūt: ſi ergo ẜm miniſteriū demonū oꝑabant̉ magi. videt̉ veritas fuit inoperibꝰ illis. Preterea dicit̉ Exo. vij. cuꝫ ꝓieciſſetaaron virgā. verſa eſt in colubrū. poſſea ſequit̉. fecerunt magi incātatōnes ſuas ſil̓r: ſi ergo mutatō virgeaaron vera mutatō fuit in colubrū. mutatō virgē matoruꝫ in dracones vera fuit mutatō. aut diceret̉ ratōſil̓r. Preterea dicit̉ Exo. vij. deuorauit virga aarovirgas eoꝝ. Si ergo deuorari ꝯuenit niſi vero aīatovidet̉ fuit fantaſia ſolū in mutatōe virgaꝝ magorum. Contra. tꝑe antixp̄i maior erit poteſtas dyaboli ꝙͣ nūc ſit: tūc em̄ ſoluet̉ ip̄e. ſicut dicit̉ Apoca. xx. etiam. ij. theſſa. ij. aduētus antixp̄i erit ẜm oꝑatōnem ſathane. in om̄i virtute ſignis ꝓdigijs: ſed tunc ſignaſathane falſa erunt vera. hoc ptꝫ hoc qd̓ ibidēdicit̉. ſignis ꝓdigijs mendacibꝰ. Et etiā augu. in li. deciui. dei: tūc ſoluet̉ ille ſathanas. illū antixp̄m ī om̄ivirtute. licet mirabiliter tn̄ mēdaciter oꝑabit̉. mortales ſenſus mēdacia decepturus. Ex quo apparet.daciter oꝑabunt̉ demones. Sed ꝯſtat virtutē ſathane oꝑabant̉ magi. hoc em̄ appellat augu. priuatostractus in li. lxxxiij. q. ergo maxime modo ſunt miracula illa niſi fantaſtica. Item ſuꝑ illud Exo. vij. Uocauit pharao ſapiētes in principio illius glo. que ſupraobiecta eſt. dicit em̄ ſtrabꝰ. Sciēdū dyabolicis figmētis ſpectantium oculos deludebāt. vt res in ſua naturamanentes aliud viderent̉: ex quo videt̉. fantaſtica tm̄erant illa miracula. Item querit̉. cuꝫ magi ex virgisfecerūt ſerpētes. mīſterio demonum colligētes ſemina.Utrum illud debuit dici miraculuꝫ. videt̉ ſic: ſi em̄ex pluuia ſiue aqua naturaliter fiat vinū putrefactōnem in ſtipite (ponamus ita) tamē deus ſubito de aqͣfecit vinū. miraculū dicit̉ Ioh̓. ij. ergo ſimilit̓ ſi naturalis eſſet ordo. vt ex virgis illis magoꝝ appoſitōneꝫſeminū. ſucceſſionē tempoꝝ. oꝑante natura: tamenillud ſubito factū eſt. videt̉ miraculū fuiſſe. ſaltem ꝙͣtuꝫad miiendi: em̄ videt̉ poſſe natura ad faciēdūmutatōeꝫ illā. in ꝓſpecto tꝑe: dicit̉ em̄ ibi. verſa ēviryſi in colubrū. ſtatim ſubdit̉. magi fecerūtſimiliter. nec aliqua mora temporis legit̉ interceſſiſſe īeoꝝ oꝑationibꝰ. Sed contra. miracula ſola dicunt̉ illa que contra naturā vel contra ſolitū curſuꝫ nature fiunt: ſed hec fuerūt contra naturā. ergo fuerūt dicenda miracula: aūt fuerunt contra naturā facta.patet auctoritatē augu. in li. de mirabilibꝰ ſacre ſcripture vbi dicit. Oīm eoꝝ que deus fecit moyſen aaron nihil ꝯtra naturā factu eſt. Rane em̄ de aquis ciniphes de puluere oriūtur. Preterea in eodē li. dicit̉ aqua in ſanguinē contra naturā verſa eſt: ſꝫ qd̓ inalijs rebꝰ deo iubēte tempꝰ fieret. ꝓtinꝰ efficit̉. Solutio. mutatō virge aaron in ſerpentē vere fuit facta. ſimiliter mutatio virgarū magoꝝ in dracones facta eſtvere. fantaſtice tm̄. ſiue collectōe ſeminū ſiue aliterẜm vult augu. multum īnititur augu. illi verbo qd̓dicit̉. deuorauit virga aaron ⁊cͣ. deuoratio em̄ reſpectu fantaſticoꝝ tm̄. ꝓprie non diceretur. Sed bene obijcit augu. contra ſeip̄m: ſi em̄ veri fuerunt dracones. qͣrergo dicit deuorauit virga aaron dracones eorum. dicit virgas: ex hoc enim magis videtur fueruntfantaſtici dracones: quod ſi diceret̉. tunc etiā ip̄e cōtra

obijcit. quoniā ſi ꝓpter iſtud verbuꝫ diceret̉. non fuerunt veri dracones: eodē modo poſſet dici. virga moyſi eſt mutata in verū colubrū. Dicit̉ em̄ deuorauitvirga virgas: ideo ꝯcludit in fine. iſtud dictuꝫ fuitinitialiter finaliter. quia videlicet ex virga moyſi factus eſt ſerpens ſiue coluber. in virgam redijt. Unde initialiter finaliter fuit virga: virge ſimiliter magorum mutate ſunt in dracones. Unde initialiter materialiter potuerūt dici virge. Utrum aūt dracones redierunt in virgas. hoc diffinimꝰ: tamen ſi redierintpoteſt exponi illud deuorauit virga aaron virgas eorūid eſt abſtulit eis poteſtatē redeūdi in virgas: quia etſialiquo modo eſſet ordo naturalis vt ex virgis fierēt ſerpentes. tamen erat ordo naturalis in poteſtate demonum ad regreſſum ecōuerſo. vt dracones redirent ī virgas: dicimus tamē in illis miraculis fuit mendaciū.Si tn̄ in mendatō intelligant̉ hec duo. ſcꝫ falſītas cumintentōe fallendi: fuit ibi mendatiū ꝙͣtum ad falſitatem. ſed ꝙͣtum ad intentōeꝫ fallendi: videbat̉ em̄forte etiā intendebāt ip̄i. opera ſua iubente deo ꝓcederent. ſicut opera moyſi: ꝙͣtum ad hoc erit mendaciūin omnibꝰ ſignis antixp̄i. Intendet em̄ deciꝑe homines miracula ſua. facere credere dn̄m eſſe dn̄m: ꝙͣtum ad hoc ſigna illa eſſe mēdacia. ij. theſſa. ij. Et ſic intelligit̉ qd̓ dicit augu. mēdaciter oꝑabitur: nihilominus tn̄ ſuberit veritas in miraculis eius. aliquando exꝑte rei. aliquādo falſitas: ꝓpter hoc bene dicit apl̓s in om̄i virtute erit oꝑatio ſathane in ip̄o. tum īmutationē verā. tum illuſionē ſolam. Quod aūt obijcitur de glo. ſtrabi: dicimꝰ dicit illud aſſertiue. ſꝫ magis ẜm opinionē. vel quaſi ex argumēto: hoc patet exeo ip̄e diſiungit illā opinionē ab alia opinione augu.que dicit. vera fuit mutatō. vnde dicit. ſic fuit vl̓ ſicArgumētum v̓o forte ſumpſit ab eo qd̓ dicebat̉ poſt.deuorauit virga virgas dracones: dyaboli em̄faciunt niſi quatenꝰ ꝑmittūtur a deo. Unde augu. de ciui. dei. ſicut mali hoīes in terra. ſic illi ſcꝫ demones.omnia que volūt facere poſſunt. niſi quātū iſtius ordīatione ſinūt̉. cuiꝰ iudicia plene nemo ꝯprehendit. iuſte nemo rep̄hendit. Strabus aūt forte credebat. hoc eſſet eisuꝫ. īmo eēt fantaſticū tm̄. ſꝫ credimꝰ. Innihil legit̉ de hmōi fantaſia. īmo. viij. exototoleū poſſent magi educe̓ ciniphes. tūc dixerūt dei ē hic. ita ante fecerūt. credimꝰ magis ip̄i vere fecerūt ſerpētes ranas auguſ. ꝙͣ illuſorietm̄. Ex his pt̄ videri differētia bonoꝝ miracl̓oꝝ malo. Mala miracl̓a ſꝑ ad deceptōeꝫ ſūt ad ſubuerſio vidētiuꝫ: bona v̓o miracl̓a dico. ſi fiāt publicā iuſticiā ſiue ſigna publice iuſticie. ſūt ad eruditōneꝫ eccleſie credētiū. vn̄ ſuꝑ illd̓ Marci vlt̄. ſigna eos crediderint ⁊cͣ. glo. hec in exordio in eccl̓ia fuerūt. vt fidesnutriret̉ miracul̓: fide aūt eccl̓ie ꝯfirmata. ſunt neceſſaria. Eſt etiā alia differētia int̓ hec illa miracula.qm̄ bona miracl̓a oīa in veteri lege facta ſūt. ſigna fierūt miraculi alicꝰ ſiue mirabil̓ fiendi ī aduētuꝫ xp̄i. ſic̄ſacramēta veteris legis ſigna fuerūt veritatis future indic glo. ſuꝑ illd̓ pͣs. declaratō ẜmonū tuorūtꝑeala v̓o miracl̓a nulliꝰ boni futura ſignaillummōi. Ad illud v̓o qd̓ q̄rit̉. vtꝝ illa oꝑafuerūtla ſūt miracl̓a vl̓ noͣ. miracl̓a pͥnctā vel ꝙͣtuꝫ ad modū faciēdi. Ꝙtumpͣtuꝫ ad modū faciēdi. dicit̉ miraſoliculūrdinē naturalē hꝫ ad ſuſcipiē: vēs. vl̓ v̓go manēs v̓go parit. Etūi tm̄. ad factā dicit̉ miracl̓rad mo id qd̓ mutat̉ ī3 ordinē natura.lem ad illud: etſi poſſet fitatio illa ẜm naturam in tamparuacut fiter miraculum. vtex aqua fitnurentes: erat em̄ aquepoſſibilitasedā ẜm naturā. vel per temporis ſpacia