Druckschrift 
2 (1481) Tabula tractatuus hui[us] secūde ptis sūme alexādri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Nembrum primumUeritur ergo primo quid ſit miraculum.ponit aūt aug. hanc deſcriptōem in li. deOptilitate credendi. Miraculū eſt qrduuꝫaliquid et inſolitū ſupra ſpem et facultateexiſſēs admirātis Soteſt ergo queri de differētijs poſitis in rōne miraculi. Uidet̉ em̄ illud qd̓ eſt arduū ſitſupra facultatē admirātis. Item multa miracula freq̄nter veniūt. ergo dicūt̉ inſolita. Item raro eueīt eclipſis ſolis. eſt inſolitū. ē miraculū. Preterea. ſi ſperaret aliquis fidelis. de aliquo morbo virtute diuīacuraret̉: nūquid ꝓpter hoc eſſet miraculū miraculum dicat̉ arduū et inſolitū ſupra ſpem ⁊cͣ. Pretereadicitur miraculū eſt ſupra facultatē admirātis. Queritur quid dicatur ibi facultas. nūquid ſupra rōem eiusvel ſupra poteſtatē. Reſpōſio qͣtuor ponūt̉ cōditōes.quaꝝ due prime reſpiciūt rem miraculi. due vltime rōꝫinqͣtū eſt miraculū. arduū dicit̉ ſupra pt̄atem nature. Inſolitū qd̓ eſt cōtra ſolitū curſum nature: qn̄ auteꝫhec duo cōcurrūt. tūc dicit̉ res miraculi ẜm veritatem:cum aūt eſt ſupra ſpem ex ꝑte affectiue. et facultatē mirātis ex ꝑte cognoſcitiue et oꝑatiue. tūc eſt in ratione miraculi. ratio em̄ miraculi dicitur in comꝑatōe ad nos. Per hoc poſſūt ſolui obiecta. qꝛ ẜm hoc aliud eſt arduum ẜm rōem. et ens ſupra facultatem admirātis. licꝫcōtingat eidem in eſſe. Ad ſecūdū dicēdū. non dicit̉inſolitum tm̄ qꝛ raro euenit. ſic em̄ eclipſis ſolis diceret̉miraculū: ſed qꝛ contra cōſuetū curſum nature. etſi frequēter eueniat. Ad tercium dicendum. licet ſperaret fidelis ſanitateꝫ conſequi virtute diuina. nihi lomīꝰeſſet miraculū curatio egritudīs incurabilis. quia ſpesilla ſurgebat ex ꝓprio motu virtutis tm̄. ſꝫ ex fide.innitit̉ om̄ipotentie diuīe. Et dicitur eſt ſupra ſpēintelligitur virtutis hūane. Un̄ aug. ī li. de vtilitate credendi. Quedam ſūt que ſolā admiratōꝫ. quedā v̓o magnā gr̄am beniuolentiāqꝫ cōſiliāt. ſiꝗs volanteꝫ honīem cernat. ea res nihil ſpectatori afferat preter ip̄ꝫſpectaculū. mirat̉ tātūmō. Si ꝗs aūt graui et deſperatomorbo affectus. mox vt iuſſum fuerit cōualeſcat: admiratōem ſanitatis ſue ſanantis etiā cauſalitate ſuꝑabit.talia facta ſunt eo temꝑe quo deus in vero homīe quātūſatis erat homībꝰ apparebat. Ad vltimū dicendū. ſupra facultatem admirātis. poteſt dici ſupra rōem et poteſtatem. hoc em̄ intelligit̉ eſſe ſuꝑ facultatē et admiratōem. Deinde querit̉ de differētia mirabilis miraculi. virtutis. et ſigni. et ꝓdigij. Dicendū vnuꝫ etidem dicit̉ mirabile ſignum et virtus: ſꝫ cōꝑatōne addiuerſa. Nam virtus dicitur reſpectu principij a quo.Mirabile v̓o reſpectu eius in quo et cui fit. Signuꝫ v̓oreſpectu eius ad quod. Signum enim eſt ad demonſtrandū virtutē diuīe ſapiētie. Item querit̉ que ſit differētia int̓ illa tria dicūt̉. ij. Coꝝ. xij. Signa apl̓atusmei facta ſunt ſuꝑ vos. in om̄i patiētia. ſignis. et ꝓdigijset virtutibꝰ. glo. Hec tria diſtīguūt̉. vt intelligas virtus eſt genus ſignoꝝ et ꝓdigioꝝ. ſꝫ figna et ꝓdigia ſuntin his que ſunt contra naturā. vt impoſitōem manuūet orōem hoīem liberare a morbo. Ad qd̓ dicendū. ſignū accipit̉ duplicit̓ ſil̓r et ꝓdigiū. dicit̉ em̄ ſignuꝫminus miraculū. ꝓdigium maius. glo. in ſignis ꝓdiijs .i. in mīoribꝰ et maioribꝰ miraculis. Secūdo mododr̄ ſignū qd̓ ī qͦlibꝫ tꝑe aliꝗd ſignat. ꝓdigiū qd̓ ī fut̉o tm̄et ita ſignū ē genꝰ vel ſuꝑiꝰ ad ꝓdigiū. Uirtꝰ at̄ tripliciter accipit̉. Dicit̉ em̄ v̓tus habitꝰ mētis. Item v̓tus genus ad om̄e miraculū. et ſic ad ſignū et ꝓdigiū. Undelo. noīe virtutis om̄e miraculū accipias. et ſuꝑ hec triadiſtīguūt̉. vt ſic ītelligas. virtus eſt genꝰ ſignoꝝdigioꝝ. Tercio dr̄ virtꝰ in his que ꝯtra naturavt impoſitōem manuūEt ſic diuidit̉ ꝯͣ miraculū. Membrum ſecundum

Dſecundū quo querit̉ cui cōueniat ratiomiraculi. Circa hoc erūt quīqꝫ vidēda penes quīqꝫ articulos huiꝰ membri. Primus. v. ratio miraculi cōueniat oꝑi crea-tionis et gubernatōis. Secūdus. v. opꝰ incarnatōisxp̄i ſit miraculum. Tercius. v. Eua ſit miraculoſe decoſta ade facta. Quartus. v. iuſtificatio impij ſit opusmiraculoſum. Quītus. v. opus reſurrectōis vel glorificatōnis ſit miraculum.F Articulus primusRticulo primo querit̉. vtrū ratō miraculiueniat oꝑi creatōis et gubernatōis. Et videtur ſic. dicit̉ de mutatōe aque in vinūIoh̓. ij. In glo. maior virtꝰ ē in creatōe celi et terre gubernatōe. et quotidie aqua pluuie vites ī vinū vertitur. et ex ꝑuo ſemīario fruges naſcūt̉: ergo miraculo virtus accipiat̉ in ſacra ſcriptura. ſicut.. Coꝝ. xij.Alijs ſpm̄ dat̉ oꝑatio v̓tutū. glo. miraculoꝝ erit maiꝰmiraculū. et ita ome opus creatōis et gubernatōnis. etetiā generatōis ẜm naturā erit miraculoſū. et ita videt̉ omīa hmōi oꝑa ſunt miraculoſa. Preterea. aug. ſuper Ioh̓. vj. vbi agit̉ de quinqꝫ panibꝰ dicit. miracula dei de quibꝰ totum mundū regit. vniuerſamqꝫ creaturam admīſtrat. aſſiduitate viluerunt. ita vt nemo penedignetur attendere oꝑa dei. mira et ſtupenda in quolibet ſemīs grano. ẜm ip̄am ſuā miſericordiā magnā. ſeruauit ſibi quedam que faceret tꝑe oportuno. p̄ter vſit.tum curſum ordīemqꝫ nature: vt maiora ſꝫ inſolita videnda ſtuperent. quibꝰ quotidiana viluerāt. Itē ibidMaius em̄ miraculū eſt gubernatio mūdi totiꝰ. ꝙͣ ſaturatio quīqꝫ miliū hoīm de quīqꝫ panibꝰ. et tn̄ hoc nemomirat̉. illud mirātur homīes. qꝛ maius eſt. ſꝫ qꝛ rarūeſt. Item virtus ē miraculū ſic̄ ptꝫ in glo. j. Coꝝ. xij.alijs ſpm̄ datur ⁊cͣ. vbi maior virtus ibi maiꝰ miraculum. ſꝫ maior eſt virtus in creatōe celi et terre. ꝙͣ ī mutatōne aque in vinū. et maius miraculuꝫ. Contraſuꝑ illud Ro. xj. cōtra naturā inſertus es ī bonā oliuaꝫglo. dicit̉ hūano more eſſe cōtra naturā. qd̓ eſt cōtra ſolitum curſum nature mortalibꝰ notū. Item incongrue dicit̉ deus facere ꝯtra naturā. qn̄ facit cōtra id qd̓nouimꝰ in natura. Hūc em̄ appellamꝰ cognitum nobiscurſum ſolitūqꝫ ordinem nature. cōtra quē deus aliquid facit. magnalia vel mirabilia noīant̉. Ad qd̓ dicendū. licet oꝑa creatōis ſint ardua. tn̄ ſunt inſolita. ſꝫ inſolitū dr̄ qd̓ ē cōtra curſū nat̉e determīatū. Que etiā ſūt ſupͣ facultatē admirātis. em̄ ad quedaꝫpt̄ attingere. quoꝝ rōꝫ pt̄ īuenire. Si obijciat̉ eccs. vij.Intellexi oꝑū dei nullā poſſit inuenire rōem. Reſpōſio ſufficientem. Ad illud qd̓ obijcit̉. dicēdū ē.ſeꝗt̉. ſi mīora oꝑa .i. minꝰ on̄dētia virtutē dei ſunt miracula. magis oſtēdentia ſunt magis miracula. Ad illud qd̓ obijcit̉ idē pirtutē et miraculū. et id̓o ſi maiorvirtus: et maiꝰ miraculū. Dicendū aliūde dicit̉ v̓tuet aliūde miraculū. v̓tus dr̄ reſpectu prīcipij a quo.Miraculū reſpectu eiꝰ cui fit. Preterea miraculū eſvirtus. ſꝫ oīs virtꝰ ē miraculū. ꝓpt̓ ſequit̉. ſſit maior virtꝰ ſit maiꝰ miraculū. Dicit̉ at̄ maior v̓t ex ꝑte dei agetis. cui eque facilia ſūt magna vt ꝑua: ſꝫ. ad magnitudīem rei fit. de ſit: et qꝛ maiꝰ ē facerealiꝗd de nihilo ꝙͣ de aliqͦ. maioris v̓tutis res ē mūdusꝙͣ aliqͣ ꝑticula mūdi. dr̄ maior v̓tꝰ: ſꝫ creatō ē ꝯͣ aliquē nat̉e ꝑticularis curſū. ſil̓r nec gubernatō. ideodico mixaculum ⁊cͣ. Articulus ſecundusDſecūdū articulū q̄rit̉ de oꝑe īcarnatōisan ſit miraculū. Uidet̉ em̄ ei ꝯueīat miraculi: eſt em̄ arduū. nouū. et nihil maiꝰ. Preterea. dic̄ Anẜ. in li. de cōceptu v̓gīali. oīa fiuntaut fiunt ſola dei voluntate. aut nat̉a ẜm vim illi a deo