Druckschrift 
2 (1481) Tabula tractatuus hui[us] secūde ptis sūme alexādri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Queſtio.xxx.

lis. reſpectu omnis boni. inqͣtū eſt bonū: et ſic extenditſe ad omnē creaturā creatorē. Per hec poteſt paterequaliter rn̄dendū eſt ad primo obiectū. Si em̄ accipiat̉dilectio hec vltimo extendit ſe tm̄ ad ſuꝑius velꝓpriū bonū. vl̓ qd̓ eſt iuxta. ſed ad bonū inferius. Si v̓oaccipiat̉ tercio. extendit ſe ad om̄em creaturamcorꝑalem. om̄is ꝑtineat ad ꝑticipatōeꝫ glorie. Siv̓o accipiat̉ ſcd̓o. diligit̉ corpus humanū ab angelodilectōne naturali. Si v̓o accipiat̉ primo. extendit̉tm̄ ad dilectōem creatoris gubernatoris. Ad illudv̓o qd̓ obijcit̉ ſimile de homine. dicendū eſt om̄ino ſimile. em̄ vna dilectōe naturali diligit corpus ſuum. ẜm dicit̉ ephe. v. Nemo vnꝙͣ carnē ſuam odio habuit. et hoc habuit angelus dilectionē naturaleꝫad aliqd̓ corpus. licet em̄ aſſumat corpus ethereū. tn̄eſt ibi illa dilectio naturalis. em̄ ex illo corꝑe et angelo fit res vnius nature. Alio v̓o diligēda ſunt quātūor ex dilectione naturali. ꝓut natura habet inclinatōeꝫquādam ad vltimā ꝑfectōnem. ſed ſic habet angelusquin etiā ꝑficiatur ſua perfectōne eſſentiali. et ſi homo accipiet ſcd̓am ſtolam. Ad terciū v̓o dicendū. licet angelus ſe diligat vna naturali dilectiōe. hominē d̓oduplici. ideo magis diligit hominē ꝙͣ ſe. ſed rōe pluriū. quoꝝ vnū eſt par alterū inferius. Articulus. ij.Rticulo ſecūdo queritur de ordīe. Et primoſi dilectio naturalis ſit ordinata aut inordinata. Secundo ſuppoſito ſit ordinata. queritur quis ſit ordo diligendoꝝ. Ad primū ſic. Dilectōnaturalis totaliter eſt ordinata. ſed dilectio totaliter ordinata eſt caritas vel ex caritate. ergo dilectio naturalis eſt caritas. vel ex caritate: quod falſuꝫ eſt. ſint diuerſorum generū gratuita dilectio et naturalis. Si v̓oeſt inordinata. ſed dilectio inordinata eſt peccatū. dilectio naturalis eſt peccatū. Preterea. oſtenditur dilectio naturalis eſt inordinata. quia in primo ſtatu tenebatur angelus diligere deū ſuꝑ om̄ia. et ita plus ꝙͣ ſe. ſꝫ dilexit plus ꝙͣ ſe. īmo ꝓpter ſe. ergo fuit inordinata ſiue ꝯtraria ordini ad quē tenebat̉. Preterea. triplex diſtinguit̉ velle. Ro. vij. Uelle mihi adiacet ⁊cͣ. ſcꝫ velletutis vel gratie. velle nature. velle vicij: ſed velle gratie ēordinatū. velle vicij eſt inordinatū. velle aūt nature mediū eſt quodāmō. ergo nec dicet̉ ordinatū nec inordina: ſed adueniente gratia vel virtute ordinatū eſt. virtꝰem̄ eſt ordo amoris: adueniente vicio inordinatū. Adquod dicendū dilectio naturalis eſt ordinata ẜm ſuuꝫmodū. ſed ꝑuenit ad ſummū ordinē ex ſe: nec diciturinordinata .i. directe ꝯtraria ordini gratie vel virtutis.vt inordinatū ſonet in cōtrarietatē reſpectu dilectionisgratuite: ſimul em̄ ſtare pn̄t. qd̓ eſt ꝯtrarioꝝ. ſed īordinatū poſſet dici .i. ad ſummū ordinē ꝑtingēs ex ſe.et ſic diceret abnegatōeꝫ perfectōis in ordine. Ad obiectū aūt primo dicendū. dicit̉ dilectō ordinata eſt caritas: intelligit̉ de dilectōne totaliter ꝑfecte ordinata.Dilectio aūt naturalis. et ſi ſit ordinata. tn̄ totaliter ꝑfecte. licet ꝑfecte in ſuo genere. Ad ſcd̓m dicenduꝫ licet in primo ſtatu teneret̉ diligere deū ſuꝑ om̄ia. licꝫetiā ſuppoſito hr̄et gratiā gratū facientē dilexit ſuꝑ om̄ia: ꝓpter hoc fuit inordinata .i. ordini ſummo ꝯtraria. qꝛ ſi data fuiſſet caritas. poſſet diligere et diligeret ſuꝑ om̄ia: ſꝫ inordinata poterat dici .i. nōdū hn̄sillud vnde ſufficiēter et plene ſic ordinaret̉ ad diligēdū. Ad terciū dicendū. velle nature qd̓āmodo eſt medium. quodāmō eſt mediū. inter velle gratie vicij.ad hoc eſt mediū. qꝛ poteſt ſimul ſtare vtroqꝫ. Undedilectō naturalis poteſt ſimul ſtare gratuita libiſa. licet ille poſſint ſimul eſſe reſpectu eiuſdē rei. aūt eſt media ad hoc. vt nec dicat̉ ordinata nec inordinata: īmo ordinata eſt. et quo ad hoc plus tenet ſe exparte dilectōnis gratuite. Sed adhuc obijcit̉ occaſio-

ne predictoꝝ. ſi dilectio naturalis quodāmō mediuꝫ eſtinter dilectōnem gratuitā libidi noſaꝫ. mediū aūt ſolethabere ꝯuenientia vtroqꝫ extremoꝝ: habebit dilectionaturalis ꝯueniētiā aliqua vtraqꝫ dilectione. querit̉ in. Sꝫ videt̉ habeat rōeꝫ medij. qꝛ mediū interbonū et malū dꝫ eſſe indifferēs. ſꝫ dilectō naturalis ēindifferens bono malo. ſꝫ cadit in gene̓ boni: dilectionaturalis eſt media inter gͣtuitā libidinoſaꝫ. Adprimū dicēdū. dilectio gͣtuita diligit ſummū bonū ponendo finē in illo. dilectio libidinoſa diligit creaturamſiue mutabile bonum ponēdo finē in creatura. Un̄ diligit mutabile bonū ꝓpter ſe. dilectō v̓o naturalis diligitſummū bonū. ſꝫ ꝓpter ſe .i. ꝓpter diligētē. Un̄ dilectionis ꝯſtituit̉ in creatura ip̄a intellectuali vel rōnali. hꝫdilectio nat̉alis in ꝯuenientiā gͣtuita. qꝛ diligit ſun bonū: ſꝫ in differt. ratō ponit̉ in ſe diligēte itain creatura. dilectōne aūt vicioſa hꝫ ꝯueniētiā. qꝛ refert ad creaturā ſuū diligibile: ſꝫ ī differt. dilecto naturalis ponit creatura finē ſꝫ vicioſa ponit. Ad aliud dicendū. licet ſit media inter gͣtuitā vicioſaꝫ.tn̄ eſt media inter bonū malū. niſi reſtringet̉ bonuꝫ adbonū gͣtuitū. vn̄ eſt tale mediū qd̓ tn̄ plus tenet ſe in rōezeneris dilectōe gratuita ꝙͣ vicioſa.D altera ꝑtē huiꝰ gemīati articuli querit̉ deordine diligēdoꝝ. circa qͣtuor verſat̉ hecſtio ſub qͣtuor ꝑagraphis. Prīo vtꝝ angl̓sdiligat̉ a ſe naturali dilectōe. Scd̓o vtrumdilectōne nat̉ali magis diligat̉ deꝰ ſe ꝙͣ ecōuerſo. Tercio vtrū aliū angelū diligat dilectōne naturali ſicut ſe. Quarto in ordine diligat̉ rōne aīe vel corꝑis.Ad prinū ſic vide.§. j.tur diligat̉ a ſe. dilectō em̄ eſt vinculū ſiue copula: eſt aūt vinculū eiuſdē ad ſe vel copula. Itē dicit auguſti. in li. de trini. dilectio vt ſic ſꝑ in alterū tēdit. ēeiuſdē ad ſe. Itē amor eſt donū. donū aūt eſt inter dan recipiētē: eſt aūt idē dans recipiēs a ſe. eſtdilectio ſui ad ſe. Itē donū eſt prius dātis. et poſt recipiētis: ſꝫ eſt idē in eodē ſimul ẜm prius et poſter dilectō ſit donū. erit eiuſdē a ſe. Cōtra. dilectioſeꝗt̉ cognitōeꝫ. ſꝫ idē pōt cognoſci bonū a ſe. poteſt diligi a ſe. Item naturaliter vnūqd̓qꝫ aīal querit qd̓ ſibivtile eſt. vt cibū et locū ꝯpetētē: amor aūt ſiue dilectō nihil aliud videt̉ niſi appetitus eiꝰ qd̓ eſt vtile. vel ſalubreei qd̓ diligit. vnūqd̓qꝫ aīal ꝓpter ſe diligit aliud ſic̄pter ſe querit. et ita ꝓpter ſe primo giligit. Rn̄denduꝫeſt dilectō amicicie. et eſt dilectio ꝯcupiſcētie: dilectio v̓oꝯcupiſcētie aut eſt reſpectu ꝯcupiſcibilis aut reſpectu eiꝰcui ꝯcupiſcit̉. Dilectio amicicie in alteꝝ tendit. ſil̓iter etdilectio ꝯcupiſcētie ratōe eius qd̓ cōcupiſcit̉. ſꝫ rōe eiꝰcui ꝯcupiſcit̉: aliqd̓ em̄ ꝯcupiſcit aliqd̓ ſibi preter autēeſt dilectio placentie.Ad ſecundū obijci .§. ij.tur dilectōe naturali deus magis diligat̉ ſe: dilectōneem̄ naturali diligitur deus vt ſummū bonū. ſed ſummūbonū eſt ſuꝑ om̄i a diligēdū. dilectōe naturali diligiturdeus ſuꝑ omīa: dilectōe naturali diligit̉ deus inꝙͣtuꝫbonus: ſed angelus eſt ſumme bonꝰ. eſt ſummidiligēdꝰ. nat̉ali dilectōe plꝰ diligit angelꝰ deū ꝙͣ ſe Itē p̄ceptū diliges do. deū tu. ex to. cor. ē p̄ceptū morale: p̄ceptū aūt morale ſcriptū ē ī mēte. in mēte angeliſcriptū erat nat̉alit̓. Si exiuit in actuꝫ ex nat̉a diligebat deū ex toto corde. ita ſuꝑ oīa. Itē nat̉ali dilectōediligit aliquis qd̓ ſibi ē bonū. magis ſibi bonū magisdiligitmaxime ſibi bonū maxime diligit: ſꝫ deus ē maximebāgelo. angelus maxime dilexit deū dilectōe naturali. plus ſe. Itē dilectō ſeꝗt̉ ad cognitōnem. naturalis dilectō ad naturalē cognitōeꝫ. ſꝫ naturali cognitōe cognoſcit deū ſummū bonū ſimplicit̓. etſibi: nat̉ali dilectōe diligit deū plꝰ ꝙͣ ſe. Itē delecta-