Druckschrift 
2 (1481) Tabula tractatuus hui[us] secūde ptis sūme alexādri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

ones. vel paſſiones. Sed paſſiones vel ꝯpaſſiones inſunt naturaliter angelis. ⁊cͣ. Similiter on̄dit̉ de ira.Ira em̄ eſt furor eius qui circa cor eſt ſanguīs. ex euaporatōne: ſed iſte furor naturaliter ineſt angelis. neciraſcibilis. cuius ꝓpria paſſio vel actus dr̄ ira. Preterea dr̄ ibidē. ꝯcupiſcimꝰ qd̓ et ꝓhibemur ab aliqͦ. iraſcimur aduerſus vt iniuſta paſſi mēte. ſcꝫ iudicāte dignū anguſtia. ſꝫ hoc eſt naturaliter in angelis. necira. Itē ira eſt appetitus pene ꝓpter apparentē examinatōem. ſꝫ apparens examīatio eſt in angelis naturaliter. nec ira. Item aug in li. de ciui. dei dicit. ſuntquatuor ꝑturbatōes. leticia. gaudiū. metus et ſpes. Heaūt ꝑturbatōes inſunt naturaliter angelis. et ſuntprie illaꝝ viriū: nec iſte vires. Item dicit beda. Fortitudo eſt in ꝓferendis moleſtijs. tꝑantia in cohercendisde lectabilibꝰ. prudētia in p̄cauendis inſidijs: ſꝫ hec noninſunt naturaliter angelis. nec fortitudo nec tꝑantianec prudētia. Sed he ſunt ꝑfectōes potentiaꝝ p̄dictarū rōnabilis iraſcibilis. ꝯcupiſcibilis. inſunt naturaliter angelis. Preterea. victoria tēptatōnū ꝯuenitprie iraſcibili. Cōcupiſcibile aūt ſicut dicit Criſoſto. pͥncipiū eſt indigentia: tēptatōes ſint ī angelis necvictoria temptatōnū ineſt. nec iraſcibilis cuius eſt hecꝓpriū. Similiter indigētia fuit naturaliter in angẜm ꝓpriū ſtatū. nec ꝯcupiſcētia que ꝯſequit̉ indigeam. Ad qd̓ dicendū. ꝯcupiſcibilis ꝓut actus eius ēappetitus boni. et iraſcibilis ꝓut actus eius eſt fuga mali. ẜm dicit̉ in li. de aīa et ſpū. ꝯcupiſcibilitatemir aſcibilitatē eſt abilitas affectōnis ad appetendū vel fugiendū. amandū vel odiēdū. ſunt naturaliter in angelisẜm naturā primitus inſtitutā. Similiter ꝯcupiſcētiaut ꝓcedit ex indigētia. pena fuit in angelts ẜm ſtatūinnocētie. Ad illud qd̓ obijcit̉ primo dicēdū. leticiaaīalis dicit̉ dupliciter. vel ip̄ius aīe in ſe. et ẜm hꝫ potentias depedētes a corꝑe. et ſic dicit̉ leticia in angelis. quia illa eſt que diuidit̉ ex oppoſito cōtra corꝑalem.Alio dicit̉ animalis ip̄ius aīe. ꝓut ꝯſiderat̉ in ꝯiunctōe ad corpus. ꝓut eſt alicuius potētie cuius actus depēdet a corꝑe: et ſic eſt leticia aīalis in angelis. Sꝫmiliter ad illud qd̓ obijcit̉ de triſticia dicendum. licetprīe due differētie ſint in angelis. ſcꝫ accidia achosnihilominus alie due. ſcꝫ miſcd̓ia et inuidia pn̄t eſſe inangelis. vt miſcd̓ia in bonis. et inuidia in malis: ſꝫ nonẜm naturā primitus inſtitutā. ſꝫ ẜm naturā corruptaꝫ. Et qd̓ obijcit̉. paſſio vel ꝯpaſſio eſt in angelis naturaliter. dicēdū hoc eſt verū ẜm ꝯpaſſio ſonat ī pe. ẜm dicit̉ paſſio a patim grece. qd̓ eſt informatio. dicunt̉ in eis eſſe paſſiones. Ad qd̓ obijcit̉. eſtferuor eius qui circa cor eſt ſanguinis. dicendū. hec ēdiffinitio ire. ẜm eſt in hoīe tm̄ et in angelo. Adillud qd̓ obijcit̉. cum ꝯcupiſcimus quid. ꝓhibemur.iraſcimur tanꝙͣ iniuſta paſſi ⁊cͣ. Dicendū ira ẜm hācrōem eſt in angelis ẜm naturā primitus inſtitutā: poteſt tn̄ eſſe in angelis malis ẜm naturā corruptā. Et eodem reſpondēdū eſt ad illud. Ira eſt pene ⁊cͣ. Adillud quod dicit aug. qͣtuor ſunt ꝑturbatōes ⁊cͣ. Reſpōdēdū faciēda eſt vis in hoc dicit ꝑturbatōes. qꝛẜm ſunt ꝑturbatōes ſunt in angelis ẜm naturā primitus inſtitutā: licet ſint in demonibꝰ ẜm naturā corrupta in eis: ẜm tn̄ paſſio dicit̉ vt ſupra a patim grece.qd̓ eſt informare. poteſt eſſe paſſio leticie in angelis ẜmprimū ſtatū nature. Ad aliud dicendū. licet prudetia et tꝑantia fortitudo ſint in angelis. vtpote ꝙͣtūad actꝰ ſupͣ dictos. ſunt tn̄ in eis ꝙͣtuꝫ ad aliquos actꝰnobiliores. ẜm quos etiā actus remanebūt hmōi virtutes in aīabus glorificatis. ſicut dicit aug. Ad vltimūdicēdū licet ſit iraſcibilis in angelis ꝙͣtuꝫ ad hunactū. ſcꝫ vince̓ tēptatōes. tn̄ ē in eis ꝙͣtū ad alios actus. Queſtio triceſima de naͣturali dilectōne angeloꝝ.

Ompletis differentijs que pertinēt ad vim motiuā interio. ſequitur dicere de actu virtutis motiue naturalis: et deinde de actu virtutis electiue liberū arbitriū. Actus autem virtutis naluralis eſt dilectio naturalis. Actus virtutis electiue liberū arbitriū dilectio ex electōe rōnali ꝓcedens. Querit̉ ergo primo de dilectōne naturalivtrū fuit in angelis in primo ſtatu. Secūdo vtrum ſit in bonis angelis. Tercio vtrū ſit dilectio naturalis in malis angelis. Primo membro quo querit̉ de dilectōe naturali ī ſtatu innocētie ꝯcurrūt tres articuli. Prīo querit̉ de numero diligēdoꝝ ſi ſit ibi numerus vel. et ꝗs. Scd̓oquerit̉ ſi dilecto naturalis ī angelis ſit ordinata. et quisſit ordo diligendoꝝ. Tercio articulo querit̉ de ratōenat̉alis dilectōis in angelo. Et ſi ſit differētia inter dilectōem naturalem angeli mercenariam. Arti.. mēbri primi.Irca primū ſic. Scriptum eſt in mēte angelſicut in mēte homīs de dilectōe dei et ꝓximi.ergo plura ſunt diligibilia. Preterea. exgnitōne naturali cognoſcit angelus creatoreꝫ quo conditus eſt. et creaturam que condita eſt ad ſimilitudineꝫdei ſicut ip̄e: cognitōeꝫ v̓o ſeꝗt̉ dilectō. cognitōeꝫ naturalē dilectō naturalis: plura ſunt diligibilia. Quoſuppoſito querit̉ de numero. videt̉ em̄ quatuor ſunt diligibilia: ſicut em̄ homo ex caritate diligit ſupra ſe. et ſi luxta ſe. et infra ſe: ita dilectio naturalis homīs. ad illa quatuor extēdit̉: ſed angelus habuit bonū diligendſupra ſe. et in ſe. iuxta ſe. et infra ſe. Creature em̄ eſſent infra angelū. eēnt bone. diligēde erāt. qͣtuor erātdiligēda dilectōe naturali ab angelo. Cōtra. dilectionaturalis ordinat̉ ad caritatē. caritas em̄ eſt ꝯplemētuꝫnature. ſꝫ ex caritate habuit angelꝰ diligēdū infra ſe. nec ex dilectōne naturali aliqd̓ erat diligibile infra angelū. Adhuc etiā querit̉. ſi erat diligibile infra angelū. erat em̄ inferior creatura ad minꝰ ratōe corruptibilis nature. vtrū ratōe illius eſſet diligēdus tāꝙͣ be inferius angelo. Qd̓ ſi ſic eſſet: tūc diligeret̉ dilectiōe naturali ab angelo. tāꝙͣ bonuꝫ par. tanꝙͣ bonūinferius: ita eſſet in duplici rōe dilectōis. Quod vdetur. quia angelus ſeip̄m diligit dilectōe naturaliniſi in vnita ratōe. et plus diligit ſe ꝙͣ homīem. naturali dilectōe diligit hoīem niſi vnica dilectiōe: ſꝫ illa aut erit eius modū paris. aut modū inferioris:modū inferioris videt̉. qꝛ dilectōe naturali diligit̉. vtvtile diligēti. ſed ẜm eſt inferior eſt vtilis ageleergo illa ratōe diligit̉ dilectōe naturali ab angelo:tm̄ modū paris. qꝛ ratō nature intellectulis ē vbiqꝫmūis. Ad qd̓ dicendū plura fuerūt diligibilia dictōe naturali ab angelo. Si v̓o querat̉ quis ſit numerdicēdū eſt dilectio naturalis pōt accipi multiplicitaūt em̄ dr̄ dilectō naturalis ꝗcqd̓ ſe iuuit nat̉aꝫ vtvel iuuat vt ꝑmaneat: et hac rōe diligit̉ tm̄ deꝰ dilectōenaturali ab angelo: nihil em̄ aliud eſt nccͣariū ad eſſe angeli preter illud qd̓ eſt de eſſe. em̄ indiget vnꝰ alio vtſit. vel vt ꝑmaneat in eſſe. Alio pōt dilectō naturareſpicere om̄e ꝯueniēs nature. ſiue ſit ꝯſimile vel ꝯformein natura: et ē dilectō naturalis tm̄ creatoris.vel gubernatoris. ſꝫ alterius angeli eſt ſimul ī naturaangelica vel etiam homīs eſt conſimilis in natura intellectuali creata. Tercio pōt dici dilectio naturalis. reſpectu illius boni qd̓ ordinatū eſt ad ꝑticipanduꝫꝯpletū delectabile. qd̓ ē gl̓ia: ẜꝫ hūc modū caritas ſiugra eſt ꝑfectio nature. ẜm hūc modū eſt intelligibile abangl̓o. tm̄ aīa hoīs. ſꝫ etiā corpꝰ hūanū. qd̓ pōt ꝑticipare dotes. vn̄ aīa ī ſcd̓a ſtola ꝑficiet̉. āgelꝰ ex qͣndaꝫcōſequit̉ dilectōnem. Quarto modo dr̄ dilectō natura