Druckschrift 
2 (1481) Tabula tractatuus hui[us] secūde ptis sūme alexādri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Queſtio.xx.

intelligit .n. modo ſimplici ſine diſcurſu rōnis. Necobſtat. aliqn̄ dr̄ eēntia angelica rōnalis. qꝛ ratōnaleibi accipit̉ intellectuali. ſic̄ dictū eſt ī diffinitōe ꝑſone. Scd̓m eſſe v̓o metaph̓icū differ̄t eēntialit̓ intellectū poſſibile ad ſpēs ī ſtaſmatibꝰ. intellectū abſtractū ab hac poſſiltate. Et lꝫ angelus accipiat cogninferioꝝ ex ꝑte inferioꝝ. tn̄ accipit moduꝫtōnematerialis intellectus. cuiꝰ eſt ſpēs reciꝑe abſtractasa fantaſmatibꝰ. Cum .n. deſit vis ſenſibilis qͣi p̄ambula intelligentie angelice deeſt fantaſmatis ꝯſequēt̉. ita ſpēꝝ in fantaſmatibꝰ. ꝯn̄s abſtractio ſpecieꝝab his. Scd̓m v̓o eſſe theologicū. qꝛ intelligētia angelica eſt ſubſtantia libera. vertibilis. immutabilit̉: aīap̓o ſiue ſpiritus rationalis vertibilis eſt mutabilit̉: vtdeus ſit eſſentia libera inuertibilis in bonū malum.zelus v̓o aīa rationalis eſſentia libera vertibilis īvtrūqꝫ: ſꝫ in hoc differunt eſſentialit̓. quia intelligentiaangelica cum ſit vertibilis. perſione facta determinat̉in illo. vt ſi vertat̉ in bonuꝫ determinat̉ de natura ſuaibi. ſi in maluꝫ determinat̉ de natura ibi. Et ideo dicitIo. dama. inſuſceptibilis eſt pnīe. Aīa v̓o ratiōalisvertibilis eſt in vtrūqꝫ. poſt verſioneꝫ de natura ſuaꝯuertibilis. vnde ē ſub̓a libera. pnīe ſuſceptibilis. Propter quod vident̉ in eſſe theologico ꝯuenient̉ diſtīgui.vt angelica intelligētia ſit libera ſub̓a vertibilis immutabilit̓. Hoc .n. dicit̉ ſine preiudicio potioris ſnīe. Siquis .n. in eſſe theologico potuit ꝯuenientioreꝫ drn̄tiaꝫinuenire acquieſcendū eſt: cum res hmōi ſint altiſſimeſpeculatōnis. Nec obſtat deus poſſet facere angeluꝫvertibilem immutabilit̓. quia agit̉ hic de potentiadei. ſꝫ de ꝯgruitate aut de ꝯuenientia nature. Perdicta poteſt ſufficient̓ reſponderi ad ea que obijciūturẜm ordineꝫ. Ad obiectū primo ſic. lꝫ ſit ꝯſiderareſubſtantiā aīe in ſe modū ſpūs: nihilominus tn̄ innaturali eſt ꝑfectio corꝑis organici. ita rōneꝫ hꝫ vnibilis ſemꝑ. lꝫ ſit ſeꝑata actu. Ad ſecundū dd̓m. lꝫvterqꝫ ſpūs poſſet ꝯſiderari in comꝑatōne ad deum.ibi ſuam habere drn̄tiam: cum in comꝑatione phyſicaſiue naturali. aīa reſpiciet corpus. angelus v̓o: ex illo recipiant differentiaꝫ ꝓpriaꝫ. Ad illud quod tercio obijcit̉ de ipſa aīa. cum ſit vnibilis rōne cuiꝰ ē vnibilis? dd̓m rōne ſuipſius. nec eſt ad aliud principiūin ipſa reducere: ideo hec differentia recte dicit̉ eſſentialis in illa ꝯſideratōne: lꝫ vniat̉ cum ſuis potētijs ſe tn̄ eſt vnio ſubſtantie ad ſubſtantiaꝫ corꝑis. Adquartū dicendū lꝫ aīa eſſet ſeꝑata. nihilominus hacdifferentia eſſentialit̓ diſtingueret̉. quia ſeꝑatuꝫ dicit̉dupl̓r: quod actu eſt ſeꝑatum. hoc modo differūt:vel quod eſt ſeꝑatum intentōneꝫ. hoc modo ē aīaſeꝑata. quia intentioneꝫ quandaꝫ hꝫ ad corpus. ſic̄ dicit Augꝰ. ſuꝑ gen̄. ad lit. xij. Unde loquens de aīa rapta a carnis ſenſibꝰ. de ſtatu poſt morteꝫ: dic̄ ineſtaīe quidaꝫ naturalis appetitus in admīſtrando corpꝰquo appetit̉ tardat̉ quodāmodo ne tota intentōnegat in illud ſummū celuꝫ. ꝙͣdiu ſubeſt corpꝰ. cuiꝰ admīſtratōne appetitus ille ꝯquieſcat. Intelligentia autēangelica ſic habet. ideo lꝫ aīa ſit ſeꝑata actu a corpore: nihilominꝰ illa drn̄tia eēntialiter differt ẜm cōſideratōꝫ naturalis ph̓i. Ad illaꝫ v̓o differentiaꝫ dr̄differre ab angelo. quia ſit ad imagineꝫ dei rōne ꝯgnoſcendi: Dicendū eſt in hoc differentia eſſentialis.ſed eſt alia ratio ꝓpter quaꝫ inter eas poſſit attēdi differentia. que dicet̉ in illa parte vbi aget̉ de aīa rōnali.qualiter ꝯdita ſit ad imagineꝫ. Dicit̉ aūt a bt̄o Greg.angelus conditus ad imagineꝫ dei. in li. moral̓. xxxij.quo in eo ſubtilior eſt natura. eo in illo imago dei ſubtilius inſinuat̉ expreſſe: poſt de ſigillo talis ſil̓itudoginabiliter expͥmit̉. qualis in ſigillo eodeꝫ eēntialiter habet̉. Ad aliud v̓o dicit̉ differentia eſſe ratiōes poſſibilis ad ſpēs in fantaſmatibꝰ. Reſpō-

dendū eſt hoc verum eſt ſicut ſupͣ habitū eſt. in conſideratōne metaph̓ica. Nec hoc obſtat. aīa vt eſt ſpūsintelligibilis. pōt reciꝑe illuīatōꝫ a ſuꝑiori ſicut angelus. Hoc .n. intendit ꝯſideratio metaph̓ica. que hꝫinueſtigatōꝫ iſtaꝝ eſſentiaꝝ ea que ſunt notiora quoad nos. Unde ab actibꝰ cognoſcūt̉ potentie. potētiāv̓o ſubſtātia: modus aūt cognoſcendi qui eſt ab inferiori ꝑte diſtinguit ꝯueniēter aīam ab angelo in hac cōſideratōne. Poſſet tn̄ angelus diſtingui ab aīa ẜm illaꝫdifferētiaꝫ. ꝓut dicit̉ angelus ſubſtantia intellectualisilluīationū a primo. p̄ma relatōne ꝑceptiua. aīa v̓o vltima relatōne ꝑceptiua: ſꝫ illud ꝯuenit aīe xp̄i. lꝫuenire poſſit alijs aīabꝰ. eo aīa xp̄i recipit illuminatōneꝫ angelū illuminantē. ſꝫ immediate ip̄aꝫ diuinam eēntiaꝫ. ideo melius eſt a ꝑte inferiori pone̓ differentiam aīe angeli quo ad illam ꝯſideratōꝫ. Adillud v̓o quod obijcit̉ de demonibꝰ accipiūt a ꝑte inferiori: dd̓m eſt recipiūt ſpēs reꝝ intelligibiliū afantaſmatibꝰ. lꝫ ſumant ab ipſis rebꝰ: ſumūt permodū intellectus poſſibilis. ſꝫ modū agentis qui ſibiſufficit ad ſpēs accipiendas. De hoc aūt diffuſius agin tractatu de cognitōne angeloꝝ. Ad hoc qd̓ obijde hac differentia paſſibile impaſſibile. dd̓m eſt lꝫimpaſſibile ꝯueniat angelo: tn̄ ꝯuenit ꝓut paſſibile ꝯpaſſibili ſumit̉. In hac differt aīa ab angelo.paſſibilis eſt aīa rōnalis corpori. angelus v̓o.ſit vnitus corpori ſicut forma vel ꝑfectō cuꝫ ꝑfectibili.Sed iſte differentie ſunt poſteriores illis que ſunt vnibilis vnibilis: ideo ponende ſunt pͥme differētieeſſentiales. Ad illud d̓o quod obijcit̉ ꝯſequēt̉. angelus aīa differūt ſpecie. qꝛ hn̄t ꝑfectōꝫ indifferēteꝫ ſpecie. dd̓m eſt. eſt ꝑfectō prima ꝑfectō ſecūda:lꝫ angelus aīa ꝯueniāt in ſecūda ꝑfectōne indifferenti ẜm ſpēꝫ. tn̄ oꝑtet ꝯueniāt in pͥma. Pret̓ea.gr̄a differt in ſpecie ꝓut eſt in angelo. ꝓut eſt in aīa.Eſt .n. gr̄a quedaꝫ in aīa que eſt in angelo .ſ. gr̄a vnionis. ſicut fuit in xp̄o. gr̄a reꝑatōnis ſicut ī alijs quibuſdam. Ad vltimū dd̓m. lꝫ modus cognoſcendiſit indifferens vel quidā modus mouēdi in bonū ſꝫ indifferens ſpecie: tamen alius eſt differens. ſicut ſupͣ habitum eſt. Membꝝ ſextumD ſextum membꝝ huius. q. quo agit̉ ddifferentia angelorū inter ſe. Et hꝫ trearticulos. Primo querit̉. vtꝝ inter ſedifferant ſpecie vel. Secūdo. ſi differant ſpecie. vtꝝ ſub vna ſpecie ſint multa indiuiduavel. Tercio de cauſa multitudinis angeloꝝ.Articulus primusUod differant ſpecie arguit̉ ex hoc. angeli de ſup̄ma hierarchia plus differūt reſpeoꝝ qui ſunt ī infima: ꝙͣ illi qui ſunt ininfima hierarchia: ſꝫ illi qui ſunt in eadeꝫ hierarchia:vel ſpecie ſunt ideꝫ. differūt ẜm multitudinē numera: vel ſunt idē genere differ̄t ſpecie. angeli qui ſuntin ſuꝑiori hierarchia. plus differāt ab his ſunt ininfima. differūt ſpecie. Item ſil̓r obijcit̉ de his ſuntin ordine ſeraphin. plus ꝯueniūt inter ſe. ꝙͣ ꝯueniūtillis qui ſunt de ordine cherubin aut thronoꝝ. illiqui ſunt de ordine ſeraphin int̓ ſe ꝯueniant in ſpecie.differūt ẜm numeꝝ: vel ꝯueniāt ẜm genꝰ differāt ſpecie. ita illi qui ſunt de ordine ſeraphin different ab hisqui ſunt de ordine cherubin. Preterea. cum ordinesdiſtinguant̉ ẜm officia. officia auteꝫ ſunt differentia genere vel ſpecie: angeli qui ſunt in ordinibꝰ differuntgenere vel ſpecie. Preterea. angeli ſunt naturaliterquedam lumina ſpiritualia. que cōdita ſunt ī celo empirreo. de ipſo celo: ſed ſic eſtnibꝰalibꝰ