Druckschrift 
2 (1481) Tabula tractatuus hui[us] secūde ptis sūme alexādri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

cientiaꝫ ordinatoꝝ a deo. Ad ſecundū v̓o dicenduꝫrepletio dicit̉ celi. qꝛ non poſſit fieri additio: poſſetem̄ plures anime glorificari ꝙͣ fiūt caſus angelorum. etita additio fieret ſuꝑ repletōem iam dictam: ſed diciturrepletio. qꝛ de numero angeloꝝ fiet additō. qꝛpoſſit. ſed dei beneplacitū. Ad terciū dicendū eſtrepletio illa ad modū repletōnis corporis. nec ad modūquo aīa replet corpus. nec quo deus replet mundū: ſedquo ad ſufficientia illoꝝ angeloꝝ. qui immediate deumꝯtemplant̉: alibi poſſint deū ꝯtemplari illi quifacti ſunt. ſed quia ille locus dicit̉ ꝯuenientior. ẜm illudquod dicit Dama. deus dicit̉ eſſe in celo quo manifeſtior eſt eius oꝑatio: ſed dicit̉ eſſe repletio quo ad ſufficientiā in multitudine illius creature in ſpecie. et quo adornatū celi. Ad quartū v̓o dicēdū repletio illa dicitur de angelis ip̄is creatis. tunc habebāt ſanctitateminnocentie. licet aūt aliqui poſtea ceciderunt. nihilominus erit reꝑatio illius ruine angelice. et ꝑficiet̉ numerꝰquo ad animas ſanctas que ſubſtituent̉. et ita erit oīnoda repletio. Et ſi dicat̉ iterum vacuitas vel imperfectōquod indecēs eſt corꝑi nobiliſſimo. Dicendum eſt. exhoc nulla eſt indecētia illi corpori. ſed illis angelis quiceciderunt: ſicut ſi fiat palaciū pulcherrimū aliquibꝰ amicis alicuius regis. et illi poſtea delinquūt ꝓpter quodexpellunt̉. indecentia eſt in expulſis palato a quo expellunt̉. remanet em̄ in ſua pulchritudine. Nec legit̉ inſcriptura ſacra. celo empirreo daret̉ ita ornatus. ſic̄firmamento vel aeri vel aque vel terre. Cum em̄ ſit vniforme in lumīoſitate. habet ſuū ornatū in ſe a quo deficiat. Ad quintū dicendū. creatō angeloꝝ non fuitante creatōem celi. ſed ſimul ip̄o celo empirreo: nec ēſimile de habitatōne hūana et angelica: habitatio enimhumana ẜm quandā expoſitōeꝫ ſanctoꝝ prius facta eſt poſtea homo qui debebat inhabitare: homo em̄ ꝓpriaꝫhabuit formatōem de limo terre. ergo oportuit priꝰ eſſet terra. Angelus aūt ad ſui creatōeꝫ indigebat materia preexiſtente. nec corꝑali nec ſpūali. ideo requirebat̉ vt celum prius eſſet creatū tanꝙͣ ex cuius ꝑte fierent angeli. Et ſi obijciat̉ de anima homīs que de nihilo facta eſt. Reſpondendū eſt ip̄a dicit̉ habere habitatōem niſi in quadā ordinatōne ad ſuum corpus.em̄ anime ſancte poſt ſeꝑatōem a corpore habitāt in celo. hoc eſt niſi quia tunc ſunt ſicut angeli dei: ſed noneſt ille locus qui competat ab initō cōditōnis ip̄i animeexiſtenti in corpore: anime em̄ exiſtēti in corpore. habitatio terrena primo deputat̉. nec fingendum eſt ſicut quidam finxerūt. aīe ſint ſimul create in celo angelis.et pollea vnaqueqꝫ deſcendat ad corpus terrenuꝫ ſibi deputatū. ſꝫ creando infundit̉ et infundendo creatur. Queſtio viceſima de angelis quo ad ſubſtantiam.Onſequenter conſiderandū eſt de his ꝑtinēt ad ſubſtātiam angeli. quoꝝ primuꝫ eſt. Quidſit. ꝓpter quoſdā aſtruētes ip̄os eſſeſcilicet ſaduceos. Secūdo quid ſit genere. Tercio quid ſit ẜm rationem. Quarto vtrū perſonalitatē habeat vel. Quinto de differētia angeli et anime. Sexto de differētia angeloꝝ inter ſe. Nembrum primumIrca primū videt̉ ſit angelus. Namquicqd̓ eſt hꝫ ordinē in vniuerſo. ſꝫ angelꝰ videt̉ habere ordinē in vniuerſo. qꝛ authr̄et ordinē infra hoīem: aut ſupra: aut eētin pari ordine eo. ſupra. qꝛ ſicut dicit augꝰ. Interdeū et aīam ratōnalem ꝓut eſt ad imaginē ſimilitudi-

dei. nihil eſt mediū: ſed ſi eſſet ſupra eſſet medius inter hoīem et deū. Similiter infra aut in pari non videt̉petenter ordinari. qꝛ ꝯſtat nobilioris cōditōnis eſt ꝙͣpomo: nobiliori v̓o ẜm huiuſmodi eſt debet̉ locus nobilior et ſuꝑior. videt̉ ergo poſſit habere ordinē invniuerſo et ita nec eſſe. Preterea. ph̓s et remigiꝰ etiam aug. et fere om̄s ſancti volūt. quecūqꝫ ſunt. ſuntpter hoīem. ergo et angelus. ſi ergo eſt. ergo determineſſe eius ratōe actuū quos habet in ordinatōe ad hominem. aut rōe alicuius illoꝝ: ſed ꝓpter homineꝫ habetniſi actus iſtos. reuelare. cuſtodire. miniſtrare: ſꝫ neceſſitas ſui eſſe aut ſui ordinis. videt̉ determīari rationeiſtoꝝ actuū aut alicuius eoꝝ. qꝛ rōe duoꝝ pͥmoꝝ. qꝛilli ad ſuꝑiorē ꝑtinēt: on̄ſuꝫ eſt ſuꝑius ſupra hoīem pōt hr̄e ordinē in vniuerſo. Sil̓r rōne mīſterij. qꝛ miniſtrare eſt inferioris: mīſtrare ꝯueniat ei rōe hoīmẜm dr̄ ad heb̓. j. Om̄s ſunt admīſtratorij ſpūs ī miniſteriū miſſi. ꝓpt̓ eos hereditatē capiūt ſalutis: rōne eiꝰꝯpetēt ei ſolū locꝰ inferior tn̄ ei ꝯpetit ſicut on̄ſuꝫ ē.et ita vt prius videt̉. habeat ordinem in vniuerſo. Preterea. eiuſdē cae eſt dare eſſe rei cuſtodire īet etiā reuelare ei reuelāda. et dare ei ſūt nccͣria ei. ita mīſterio alterius indigeat. dūmo ſit ſufficiens.nec indigēs aliquo tanꝙͣ medio ī ſuis oꝑatōibꝰ: ſꝫ deuseſt hmōi reſpectu hoīs. indigꝫ aliqͦ medio addicta. qͣre nec angelo. ē ponēdū angelū ꝓpter hminē. qͣre nec eſſe. oīa ſint ꝓpt̓ hoīem vt dictū ē. Sꝫꝯtra. Ordinē creaturaꝝ ẜm ſuꝑius inferiꝰ ē pone ī vniuerſo ẜm approximatōeꝫ maiorē et minorē ip̄aꝝ ad deūẜm maiorē minorē hn̄t ſil̓itudinē ad ip̄m: ſꝫ cuꝫ ipſohn̄t maiorē ſimilitudinē aut minorē. ẜm magis ſuambonitatē ꝯmūicat. ẜm ꝯtingit reciꝑe ex ꝑte creature: ſꝫeſt ſub̓a intellectualis hn̄s ſimilitudinē ip̄o. ad eiꝰimaginē facta ē. ſicut anima ē vnibilis corꝑi. ad hꝫ ſil̓itudineꝫ ip̄o: ſꝫ ꝯſtat ſi eſt ſub̓a intellectualis vnibilis corꝑi. qꝛ maiore ſil̓itudinē habebit cumdeo. rōne eius eſt corꝑi vnibilis. ex ꝑte creatureeſt repugnantia qn̄ talis poſſit inueniri. ergo deus velit ſua bonitatē ꝯmunicare creature. videt̉ hmōi ſubſtantiā ſit neceſſe eſſe in vniuerſo. aut aliter eſſet imꝑfectio in vniuerſo: huiuſmodi aūt ſubſtātiā vocamus angelum. quare videt̉ ad ꝑfectōnem vniuerſi neceſſe ſitponere angelū. et ſupra hominem in vniuerſo ordinari. Itē ad ideꝫ. Anima habet intellectū poſſibilem qui recipit ab inferiori ſicut a fantaſmatibꝰ. intellectū agentem ẜm quem reciꝑe poteſt a ſuꝑiori: ſed nobilior etiam plus habens ſimilitudinem deo. eſt ſubſtantia intellectualis. recipiēs a ſuperiori ſolum. ergo ad ꝑfectionem vniuerſi neceſſe eſt huiuſmodi ſubſtantiam ponereHec eſt aūt angelus ⁊cͣ. Item ph̓s in li. de cauſis. Eſtquedam ſubſtātia. cuius ſubſtātia eſt in eternitate. et actio in temꝑe: vt anima quedā cuius ſubſtātia et actioain tꝑe vt ſubſtātia corporea. et quedaꝫ cuius ſubſtātia etacto eſt in eternitate. ꝯgruit ad ꝑfectōeꝫ vniuerſi. exquo in vniuerſo eſt reꝑire reliqua duo ſubſtantiaꝝ genera. erit reꝑire terciū. hmōi aūt ſubſtātia eſt angelusqd̓ ptꝫ. qꝛ ibi accipit eternitatē euo. in eodē librocat qd̓dā eſſe. eſſe ante eternitate. ꝯſtat pōt accieternitatē niſi euo. neceſſario eſt pone angelū. I angelus ſit ſumit̉ ex motu celoꝝ. cuꝫ em̄ moueant̉ et extrinſeca. v̓o extrinſeca ſit ſub̓a ſeꝑata. eſt aūtaliqua ſub̓a creata ſeꝑata a corꝑe preter angelū. angelus mouet. angelus ē in vniuerſo. Itē on̄dit̉ rōe neceſſitatis humane. em̄ habeat imꝑfectōem multiplicēad modū paruuli: habet em̄ imꝑfectōnem ex parte aiohabet etiā imꝑfectōnem exꝑte corꝑis. indiget cuſtodeī bono tutore a malo. ſꝫ cuſtos ſiue tutor inqͣtū hmorſuꝑior ē ꝑuulo. illa ſub̓a ē ſuꝑior creata. ſit qd̓dāmiſteriū. niſi angl̓s. ncc̄e ē angelū eſſe. et ē qd̓ dr̄Yſa. lxij. Suꝑ muros tuos ihrl̓m ꝯſtitui cuſtodes. etęangelꝰ thobie debebat ⁊ū cuſtodire euntē reuertenten