Queſtio.xix.
incorporea ſeꝑata eſt a corꝑe in eſſe. nō requirit locū corporalē qui eſt principiū generatōnis: cum nullū habeatcorpus cui vniat̉ ſicut forma materie.Articulus. ij.Dſcd̓m articulū quo querit̉. ſuppoſito ꝙ fuerit ꝯueniētia locū eſſe corꝑalem in quo conditi eſſent angeli: querit̉ quod fuit illud corpusIue rūt aūt qui dixerūt creari in celo empireo. ꝓpter hocqꝛ illud celū eſt ſupremū celoꝝ ⁊ nobiliſſimū. An̄ dicitſtrabus. celū nō viſibile firmamētū hͦ appellat ſꝫ empirreum .i. igneū vel intellectuale. qd̓ nō ab ardore ẜꝫ ſplendore dicit̉. qd̓ ſtatim factū repletū eſt angl̓is. Et Yſi. dicitin diſtinctōne celoꝝ in glo. ſuꝑ illud. x. deutº. En dominidei tui eſt celū. et celū celi: qd̓ ſupremū celū eſt celum aneloꝝ. Ioh̓. dama. vocat illud celū ꝯuenientiā viſibiliūt inuiſibiliū. eo ꝙ ip̄m eſt ſupremū. ¶ Ꝙ aūt nō ſint creati in illo celo. videt̉ ꝑ hoc qd̓ dicit̉ Yſa. xiiij. Aſcendamin celū ⁊ ſimilis ero altiſſimo: ſꝫ aſcenſus dicit̉ eſſe reſpectu ſuꝑioris loci eo in quo creatus eſt: gͦ nō fuit creatusin ſupremo loco: ſꝫ celū empireū ſup̄mus locus eſt. gͦ nonfuit creatus in celo empirreo. pari rōe nec angeli. ¶ Itēg. ſuꝑ Gen̄. ad litt. iij. li. ſuꝑior ꝑs aeris ꝓpter puramillitatē celo cui collimitat̉ ꝯmuni pace ꝯiungit̉.trat⁊ eius vocabulo nuncupat̉. in qua fortaſſis ꝑte ſi fuerūtante trāſgreſſionē ſuaꝫ angeli trāſgreſſores. cū principeſuo nūc dyabolo tūc archangelo. nō mirū eſt ſi poſt peccatū in hanc ſunt detruſi caliginē: ex quo videt̉ accipi ꝙilli angeli creati fuerūt in ſup̄ma ⁊ puriſſima ꝑte aeris.que celum ethereum dicitur: pari ratione et alij angeli.¶ Item dicit Ioh̓. dama. loquēs de angelis cadentibꝰEx his angelicis virtutibꝰ qui p̄erant terreſtri ordini. ⁊cui terre cuſtodia a deo ꝯmiſſa erat. nō natura malꝰ factus ſꝫ bonus exn̄s et in bono genitus. libe. arbi. ſui electōne. verſus eſt ab eo qd̓ eſt ẜm naturā. in id qd̓ eſt preter naturaꝫ. Si gͦ cuſtodia terre deputata fuit angelis.ꝯuenit cuſtodes approximari ſue cuſtodie: angeli gͦ illi loco approximati erat terrene habitatōni. ſꝫ celū empirreūremotiſſimū eſt a terrena habitatōne. gͦ in initio creationis nō ꝯueniebat illos ibidē collocari. ¶ Ad contrariūvidet̉ facere auctoritas ⁊ ratō. Dicit̉ em̄ in cēteſimoter.cio pͣs. ſuꝑ illud. Draco iſte quē formaſti. glo. ẜm ſubſtātiā formaſti in qua bonus erat ⁊ in empirreo locatus.¶ Ad idem facit qd̓ dr̄ Ezech̓ .xxviij. poſui te in monteſct̄o dei. Interli. in ꝑadiſo tercio ſcꝫ celo. ad qd̓ paulusſcꝫ raptus eſt. Sꝫ alubi dr̄ ꝙ terciū celū fuit empirreū.poſitus fuit in celo empirreo ab initio ſue creatōnis.de illa em̄ poſitōne loquit̉ ibi. ¶ Hoc idē rōne pōt ꝑſuaderi. cū em̄ corꝑa ſint ordinata ⁊ ſic finitas in corꝑibuserit aliqd̓ ſupremū corpus: illud ſup̄mū vocat̉ empirreūꝘ em̄ ſit corpus patet ex auctoritate ſtrabi et bede. q̄ inglo. ſuꝑ principiū gen̄. de hoc loquunt̉: ſꝫ ſupremū celuꝫeſt nobilius inter corꝑa. Si gͦ aliqd̓ corpus ꝯgruat habitationi angeloꝝ illud erit ſupremū. gͦ celū empirreumꝯuenit vt ſit eoꝝ habitatio. ¶ Ad qd̓ dicendū. ꝙ ẜm p̄dictas auctoritates angeli creati in celo empirreo ſuntprimo collati. ¶ Ad obiectū aūt primo in ꝯtrariū. Dicendū eſt ꝙ aſcenſus ille de quo dicit̉ in Yſa. aſcendā incelū ⁊cͣ. nō fuit aſcenſus corporeꝰ. ſed loquit̉ methaphorice. vt aſcenſus dicat̉ affectus rei excelſioris re illa quāhabet. Unde affectus ſiue appetitus eꝗꝑantie diuine. ẜmquendā modū dicebat̉ aſcenſus. Si em̄ volebat aſcēdere ad celū trinitatis. hoc nō erat vt de loco inferiori aſcēderet ad ſuꝑiorē. ſꝫ ꝙ appetebat nō eſſe ſub alio. et ꝓpriepoteſtatis eſſe. qd̓ ſoli deo ꝯuenit. Celū etiā trinitatis n̄eſt corpus. et nō eſt aliud ꝙͣ ip̄a trinitas: nō tn̄ appetebateſſe eiuſdem ſubſtātie cū pr̄e quō eſt filius et ſpūſſanctusDe affectu aūt eius ſiue appetitu infra dicet̉ in ꝓprio traetatū. ¶ Ad ſcd̓o v̓o obiectū dicendū. ꝙ illud qd̓ dic̄ auguſti. in. iij. li. ſuꝑ gen̄. opinādo dicit. Unde addit dubitatōnis ſignū dicēs fortaſſe: et cū hac ꝯiūctōe ſi. qͥ notat
dubitatōem: et hoc accipit ex hoc. ꝙ quidaꝫ ph̓i dicebātdemones habere aerea corpora. ⁊ angelos ſimiliter: ratione quoꝝ corꝑm ꝯueniebat eis ratio aeris. vel in ſuꝑiori ꝑte ſicut bonis. vel in inferiori ſic̄ malis. ¶ Ad tercium v̓o dicendū. ꝙ illud qd̓ dicit damaſ. de cuſtodia terreſtris ordinis. nō cogit dice̓ ꝙ fuerūt in loco ꝓpinquo terrene inhabitatōni cū creati fuerūt: angeli em̄ exn̄tes incelo. ſunt cuſtodes hoīm qui ſunt habitatores terre: diſtantia aūt localis hm̄oi nō impedit quin poſſint cognoſcere ea q̄ agunt̉ in terra. ẜm ꝙ accipiūt a verbo eternoUel ratōne etiā ꝑſpicacitatis naturalis. poſſunt etiamquedā cognoſcere pn̄tia. q̄ tn̄ remota ſunt in loco.¶ Articulus. iij.D terciū quo querit̉ de hoc. ꝙ dicit̉ celū empirreū ſanctis angelis eſſe repletū: et dicunt̉ſancti angeli. vel ꝓpter bonitatē in nomīe. vl̓ppter ſanctitatē gratie: nō qꝛ adhuc eēt ꝯfirmati. ¶ Uidet̉ aūt ꝙ nō ꝯueniēter dicat̉ celū eſſe repletū. Illud em̄dicit̉ replere aliud. cuius ꝑs occupat partē. et alia parsaliam. vt nō ſit vacuū: ſed angeli cū ſint ſubſtātie incorporee. nō habēt ꝑtem et partē quātitatiuā. gͦ nō ſunt repletiui loci corꝑalibꝰ. ¶ Preterea repletū dicit̉ illd̓ cuiꝰplenitudini nō pōt fieri additio: ſꝫ celū empirreum nō ſifuit repletū angelis. vt eis nulla poſſꝫ fieri additio. poſſent enim creari alij angeli ⁊ in celo empirreo collocari.¶ Item repletio corꝑis quā facit angelus. nō eſt ad moduꝫ corꝑis replētis aliud corpus. ſicut aqua replet vasnec ſicut aīa replet corpus vt tota ſit in toto corꝑe. et exnō poſſit eſſe: ſicut forma alterius corꝑis: nō em̄ angeleſt forma corꝑis qd̓ replet: nec ſicut deus dicit̉ reple̓ mūdū. Hiere. xxiij. Celuꝫ et terrā ego impleo. hec em̄ impletio eſt ꝙ eſſentialiter eſt in rebꝰ. ꝯſeruās res in eſſe: quoergo mō dr̄ celū ab angelis repleri. ¶ Preterea ſi celuꝫdicit̉ repletū eſſe angelis. quibꝰ angelis dicit̉ repletumꝓpter illud verbū qd̓ dicit bēda. Mox vt celū creatū eſt.ab angelis ſanctis repletum eſt. An enim intelligit̉ hocde angelis ꝯmuniter. aut tm̄ de bonis. Ꝙ nō de angelisbonis tm̄. videtur: nōdum enim facta fuit diuiſio lucisa tenebris. in qua diuiſione intelligit̉ diuiſio ſanctorumangeloꝝ a reprobis. Si v̓o intelligat̉ de angelis cōmuniter. tam hi ꝙͣ illi dicebantur celum replere: ergo cadētibus malis angelis. ad hoc ꝙ nō eſſet vacuitas in celo.eſſent alij angeli ſubſtituendi: repletō em̄ illa aliquid faciebat in celo. ergo defectus plenitudinis eſſet quedā imperfectio: nō autem conuenienter dicitur. ꝙ nobiliſſimūet ſupremum imperfectōnem haberet in eſſe. vel in beneeſſe. cum inferiora corpora obtinuerunt perfectionemvtroqꝫ modo. ¶ Preterea. ex hoc qd̓ dicitur ꝙ celuꝫ ſtatim vt factuꝫ eſt. repletum eſt angelis: aut ita intelligit̉.ꝙ angeli prius eſſent facti ſine loco. ⁊ poſtea illum repleerunt locum: quod nō videt̉. eo ꝙ nihil ſit creatū antecelū et terrā. ſic̄ hēt̉ ex vna expoſitōne eiꝰ qd̓ dr̄. In pͥncipio creauit deꝰ ce. ⁊ terrā. Aut poſteriꝰ facti ſūt. ⁊ hͦ n̄videtur ex ip̄a intentōne auctoritatis. qua dicitur ꝙ celum ſtatim repletum eſt vt factum eſt. Unde videtur deſignare. ꝙ tempus non interciderit: ex quo de relinquit̉.ꝙ ſimul creati ſunt cū celo. Sed videt̉ ꝑ ſimile ꝙ hoc nōſit verum. prius em̄ facta eſt habitatio. in qua debebāthomines habitare: ꝙͣ homines. qui debebant habitare.Similiter prius facta eſt habitatō volatiliū ꝙͣ ip̄a volatilia. et ſic de alijs. ergo prius videtur ꝙ conueniat celūfieri tanꝙͣ habitationem et poſtea angelos tanꝙͣ habitatores. ¶ Ad quod dicendum ꝙ celum empirreum dicit̉angelis repletum. propter ip̄am ſufficientiam et cōgrutatem ornatus: ſufficientia autē dicitur eſſe ẜm numerieorum qui ordinati ſunt ad deum. ¶ Ad illud v̓o quodobijcitur de repletione. dicendum eſt. ꝙ non accipitur repletio eodeꝫ modo quo corpus dicitur replere aliud corpus. Non em̄ angelus habet partes quantitatiuas. Sꝫdicitur repletio quo ad congruentiam ornatus. et ſuffi-