Druckschrift 
2 (1481) Tabula tractatuus hui[us] secūde ptis sūme alexādri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

cipia actiua. vnum corꝑalium alteꝝ ſpūaliuꝫ. Itemcorꝑalia in maxima parte vident̉ eſſe confuſa. ſpūaliad̓o ordinata. Confuſio enim videt̉ vapor terreſtrisſuꝑfertur in aere vapori aquoſo. vel vapori igneo: velvapor etiam igneus includit̉ in vapore aquoſo. Similiter cum aīalia rapacia dominant̉ manſuetis. mali preſunt bonis. In ſpūalibus v̓o non ſic eſt. non vident̉ eſſe ab eodem principio: ſi .n. eſſent ab eodē. eſſentordinata inter ſe ad vnū: ſunt duo principia corꝑalium ſpūalium. Item dicit̉ in lib. ſap̄. Corpꝰ quodcorrumpit̉ aggrauat aīam. declinat deorſuꝫ ſcꝫ adpeccatum. ſed ipſe ſpūs quantū eſt de ſe. tendit naturaliter ſurſuꝫ: hoc aūt videt̉ ꝑuenire ex drn̄tibꝰ prīcipijs. differētia ſunt principia. Item dicit̉ eccͣs vltīo. Reuertat̉ puluis in terram ſuā. ſpūs redeat ad euꝫ dedit illū: ſpirituū videt̉ aliud eſſe prīcipiū ꝙͣ corpoꝝ.Nam ſi ideꝫ eſſet principiū. diceret̉ vtrobiqꝫ corpureuerteret̉ ad eum qui dedit illud. ſicut dicit̉ de ſpū. Item dicit̉. vij. Ro. condelector legi dei ẜm interiorēhoīeꝫ. video aūt aliā legeꝫ in mēbris meis. repugnanteꝫ legi mentis mee. captiuanteꝫ me in legeꝫ peccati.que eſt in mēbris meis. poſt ſequit̉: ergo egoipſe carne ſeruio legi peccati. mente autem legi dei. lex deilex membroꝝ ſiue carnis contrarie ſunt. vna ꝯuenitmenti. altera carni: mens caro inter ſe cōtrariantur. Quod etiam videtur Gal̓. v. Caro cōcupiſcit aduerſus ſpiritū. ſpūs aduerſus carnem: ꝯtrarioꝝ aūtꝯtraria ſunt principia: cum deus ſit principiū ex ꝑteſpūs. erit aliud principium ex parte carnis. Quod etiam videtur ex eo quod dicit Apoſtolus prima Corinthiorum ſecundo. Sapientiam loquimur inter perfefectos: ſapientiam v̓o non huius ſeculi. neqꝫ principuꝫhuius ſeculi qui deſtruuntur: ſed dei ſapientiam queeſt in miſterio abſcondita. quam nemo principum huius ſeculi cognouit: ergo aliud eſt princeps huiusdi ꝙͣ deus. Similiter habetur Iohannis decimoquarto. Uenit princeps mundi huius in me non habetlicꝙͣ. in decimooctauo. Regnum meum non eſt dec mundo: ergo dei regnum regnum mundi diuerſos habent principatus. Item ad Epheſeos ſecundo. Aliquando ambulaſtis ſcd̓m ſeculum mundi huius. ſcd̓m principem poteſtatis aeris huius: qui nuncoperatur in filijs diffidentie: ergo alius eſt princepsmundi. ꝙͣ ille de quo prius dicitur. viuificauit voseſſetis prius mortui delictis. Sed qui conuiuificauideus erat. ergo alius eſt princeps mundi a deo: ſeddus pro quo ſupponit niſi pro rebus corporalibus. ero aliud eſt principium corporalium ꝙͣ ſpiritualium. In contrarium ſic obijcitur rationibus auctoritatibus. Mundus ſenſibilis reſpondet archetipo. ſicut exemplum exemplari. ſed idem eſt mundus archetipus quod ipſe deus. ſicut infra oſtendetur. vbi agetur de cauſa exemplari: deus eſt cauſa efficiens mundi ſenſibilis. idem principium ſpūalium corꝑaliū.Mundus .n. ſenſibilis vtraqꝫ comp̄hendit. diuidendoꝯtra archetipū. Item ſpūalia mouent corꝑalia. pri auteꝫ principium ſpūalium mouet ſpūales ſub̓as corꝑales ipſis mediantibꝰ. ſic̄ habet̉ ab Augͦ. viij. gen̄. mouet deus ſpūalem creaturam tempꝰ. cororaleꝫ d̓o tempus locum: corꝑaleꝫ v̓o ſubdidit ſpirituali. irratōnaleꝫ ratōnabili. terreſtreꝫ celeſti. minꝰvalentem valentiori. ordo eſt inter creaturas corporales ſpūales. ad principium ſpūalium: ordo autemiſte non eſt niſi ad principium. ergo idem eſt principiūvtrorūqꝫ. Item ſi diuerſa eſſent principia. oporterētponere tercium principium: eſt .n. quedam creaturapoſita ex corporali ſpirituali. Sed poſſe principij ſpiritualis finiretur ī re ſpirituali. ſicut poſſe prīcipij corporalis in rem corporaleꝫ. Nam ſi extenderetur vltraiam haberet poſſe ſuper corpora. ita magis eſſet prī-

cipium. Preterea. ſicut dictuꝫ eſt. caro ſpūs adinuicem contrariantur. ergo eorum vnio non erit ab altero principiorum: non enim vult principium ſpiritualium ſpiritus ſuccumbat carni. vel principiuꝫ carnalium. caro ſuccumbat ſpiritui: non ergo tm̄ duoerunt prīcipia. nec affectaret naturaliter ſpiritus carni vniri. Quod cum videmus. accipitur ex hoc nonſunt diuerſa principia contraria carnis ſpiritus. Item Auguſtinus in libro. lxxxiij. queſtionuꝫ. Om̄ebonum a deo eſt. omne ſpecioſum bonum inꝙͣtum huiuſmodi: omne quod ſpecie continetur ſpecioſuꝫ eſt.omne autem corpus vt ſit corpus. ſpecie aliqua continetur. omne ergo corpus a deo eſt. Ex auctoritatibꝰetiam idem elicitur. dicitur enim in actibus apoſtolorum. xvij. Deus qui fecit mundum omnia que in eoſunt: hic celi terre cum ſit dominus. non in manufactis templis habitat. Et. iij. Roma. Ut omne os obſtruatur fiat omnis mundus ſubditus deo. Et pͥmoad Hebre. Locutus eſt nobis in filio quem conſtituitheredem vniuerſorum. per quem fecit ſecula. Et primo ad colocen̄. In ipſo condita ſunt vniuerſa in celoin terra viſibilia inuiſibilia. ſiue throni ſiue dominationes. ſiue principatus ſiue poteſtates: omnia eniꝫ inipſo per ipſum creata ſunt. ergo idem eſt principiuꝫvtrorūqꝫ. Item dicitur in Math̓. in fine. Data eſtmihi omīs poteſtas in celo in terra: ſi ergo aliꝰ eratprinceps mundi. aut ille expulſus eſt per xp̄m. aut expulit xp̄m. aut adinuicē pugnant. Si eum expulit chriſtus. cum ipſe eſſet prius princeps mundi. de iure xp̄oerat iniurioſus. quod non concedit hereticus. Si v̓oexpulit chriſtum. ergo erat potentior chriſto. quod eſtcontra id qd̓ dicitur in. xj. Luc̄. Cum fortis armatuscuſtodierit atrium ſuum in pace ſunt omnia que poſſidet: cum v̓o fortior eo ſuperuenit. diripit omnia vaſaeius. In quo datur intelligi. chriſtus veniens īdum. fortior erat principe mundi ſcilicꝫ dyabolo. Siv̓o inuicem adhuc pugnant. neuter ab altero victuseſt: quid eſt quod dicitur in. xij. Iohan. Nunc prīcepsmundi huius eijcietur foras. Item ſi dyabolus fuit principium ſcilꝫ illorum corporalium. deus ſpiritualium. cauſa dicitur in xij. apocali. Michael angeli eius preliabantur cum dracone. draco pugnabat: angeli eius non valuerunt. neqꝫ locus eorum inuentus eſt amplius in celo. Aut celum dicitur ibi corpus celeſte. aut aliqua ſpiritualis creatura. Si corpus celeſte: iniuria facta eſt ei. cum proiectus eſt de clo cui principabatur. Si v̓o aliqua ſubſtantia ſpiritualis. non in eo habitabat. cum illa pertineret ad principium ſpiritualium. Reſpondendum eſt ad obiecta. mundus accipitur dupliciter. vel pro ipſa mundana machina. vel pro mūdi amatoribus: ſiue pro ip̄amundana conuerſatione: que culpabilis eſt. Sicut dicitur prima Iohannis ſecundo. Nolite diligere mundum: primo Iohannis. Mundus eum non cognouit. Pro ipſa v̓o mundana machina accipitur cum dicitur. in mundo erat. in decimoſeptimo act̄. Si ergofiat ſermo de ipſa mundana machina. prout continetin ſe res corporales: idem eſt principium rerum ſpiritualium corporalium. Si v̓o pro ipſa mundana conuerſatione que culpabilis eſt. vel pro amatoribusdi inquantum huiuſmodi. quia deus peccati actor noneſt. dicitur dyabolus in mundo principari: non quiapoteſtas dei non ſe extendat ad illa. vt bene ordinat deeis. quorum malorum actor vel ſuggeſtor eſt dyabolus ſiue poſſeſſor. Ad primum obiectum ergo reſpōdendum eſt. licꝫ corporalia magnam habeant diſſimilitudinem reſpectu ſummi ſpiritus. quomodo habent ſpiritualia ſimilitudinē. nihilominus tamen aliquam habent ſimilitudinem. ẜm quā ꝯueniūt factaipſo faciēte: hn̄t .n. ꝯuenientiā ī his generalibus cōdi-