Titulus XV.
ad extremū. Oppoſita enī circa ſe poſita magis eluceſcūt: ergo ſuppoſito colore albi et rubei in cute magis vēuſtat ī capillis nigredo qͣalbedo vl̓ rubedo. Itē quātū ad ſignatū rubedo atteſtat̉ mobilitati ⁊ infidelitati. Nigredoſtabilitati ⁊ firmitati: qꝛ reſpōdet elemēto qd̓ ēterra: vn̄ ⁊ Cōſtātinꝰ doctor ī medicia de equali cōplexiōe et ſignificatione eiꝰ dicit: ꝙ corpusequale neqꝫ eſt multū macidum neque pingueColor āt eiꝰ īter albū ⁊ rubeū mediꝰ. Pili ātr īfātia rufi: ī pueritia ⁊ iuuētute nigri Et ſic eēvidet̉ ꝯtrarietas int̓ Galienū ⁊ Cōſtātinū d̓ colore capilloꝝ ī corpore equali: qꝛ Galienꝰ dicitēe rubeū. cōſtātinꝰ nigrū Sil̓r īter illos qͥ loquūt̉ de corporis pulchritudīe: diuerſa ſētiūtde colore capilloꝝ. vnus .n. dicit. Femineū plene ſi vis formar̄ decorē. Crinibꝰ irrutilet nitetauꝝ Uult dicere ꝙ capilli debēt eſſe aurei coloris qͥ tēdit in rubeū. Alter dicit ſpectādū nigriſoculis. Et in cāticis vbi deſcribit̉ pulchritudoſpūalis ꝑ exteriorē ꝯpoſitionē dicit̉ Come eiꝰſicut elate palmaꝝ nigre quaſi coruus. Et ſicvidet̉ ꝙ nigredo in capillis ꝑtineat ad pulchritudinē. Ite ſoboles ſecūduꝫ cōplexione īnataꝫſolet aſſimilari parētibꝰ ⁊ ecōuerſo. Sꝫ genusiudeoꝝ vt in plurimos: hꝫ capillos nigros. Etveronica p̄tēdit nigraꝫ barbā ⁊ nigros carnesErgo ⁊ dn̄a nr̄a habuit capillos nigros. Cōcordat alber. iſtā ꝯtrarietatē ꝑ iſtū modū: dicēsColor in capillis īmediate ſignificat ſuper diſpoſitionē crebri: vnde optimᵗ color in capillis:debet determinari ſecūdū optimā cōplexionēcerebri. Optima aūt complexio cerebri determinatur ſecūdū duos modos. Uno modo cerebrum eſt optime complexionatū. quando eſtoptime ordinatuꝫ ad actiones virtutꝭ natural̓:ita ꝙ operatiōes cerebri maxime ordinātur ſecūdū equalitatē ad oꝑatiōes cordis ⁊ eꝑatis: ⁊aliorum membrorum principalium. Et ſecunduꝫ hoc cerebrum debet eſſe calidū ⁊ humidū.Et ideo capilli in infantibus ſunt ſubrufi: Inpueris rufi vel ſubrubei. In ꝑfectis ſunt rubei. Et de hiꝰ dicit Gal̓. ſupra: ꝙ eucraticumcorpus habet capillos rubeos. Et ille alius qͥhꝫ capillos aurei coloris. Alio mō eſt cerebruꝫeucraticuꝫ ſecundū quod eſt optime diſpoſituad operationes animales: que proprie ſūt ī cerebro: ⁊ mediāte ſpiritu animali qui naſcitur incerebro. Et ſecundum hoc calidū et ſiccum debet eſſe cerebrum: quia illa die qualitates maxime deſeruiunt cognitioni. A caliditate enim ēvelocitas apprehendēdi. A ſiccitate autem firmitas retinēdi. A calore ē motus ⁊ mobilitasA frigore quies ⁊ īmobilitas. Et ſic magis cōgruit perfectiōi cerebri ſiccitas qͣꝫ humiditas:Et ſic nobilius eſt cerebrum ſecundū virtutesanimales ſiccuꝫ qͣꝫ humidū: vn̄ ⁊ ſiccior es cere
bri ſūt ꝑfectiores ſenſibꝰ ⁊ vigilātis nature: humidiores autem ſunt ſenſu ebētes ⁊ multi ſomni ⁊ profundi. Et ſecundum hoc Conſtantinꝰdicit eucratieum habere capillos nigros. Cūautem ſint nobiliores operatiōes virtutis aīalis: qͣꝫ operatiōes v̓tutis naturalis ſequitur operfectiſſimi corporis cerebrū debet eſſe ſiccū⁊ calidum. Cū ergo beatiſſima virgo habueritcorpus perfectiſſimū: ſequitur ꝙ cerebrum eiꝰfuit ſiccum ⁊ calidum: ⁊ per conſequens habuitcapillos nigros: et cum color oculorum ſignificet ſuper complexionē proprij ſubiecti: ꝓpterhoc ce rebro ſicco determinabit̉ color oculoruꝫniger ⁊ dominabitur: ⁊ tali cerebro ſicco ⁊ calido tranſmittitur ſpiritus viſibilis ad oculumpaucior ⁊ ſubtilior ⁊ fortior. Et ſimili mō nutrimentū paucius ſubtilius ⁊ fortius. Paucitasautem ſpiritus ⁊ nutrimēti creat nigredinē vtdicit auctor: ſꝫ ſubtilitas eſt cauſa nobilioris ⁊fortioris operationis. Et ſic tales oculi eruntnigri propter predictorum paucitatem ſꝫ clariores ad vidēdū nobiliores propter ſenſuū ſubtilitatē: ⁊ nutrimēti puritatē ⁊ ſic ꝯcludit. Alb.ꝙ. b. Maria fuit ī colore cutꝭ alba ⁊ rubea mixtim. In capillis aūt ⁊ oculis nigra temperaſicut ⁊ eiꝰ filiū ſpecioſiſſimū credimꝰ colora¶ Quātū āt ad pulchritudinē aīe capilli eiusſt̓ cogitatiōes: qꝛ ſic̄ capilli a capite: ita cogitatiōes mētē q̄ ē caput anime fluūt. de qͦ pōt intelligi illud. Omnes capilli capitis veſtri nūeratiſūt .i. cogitatiōes deo note. Et iſte cogitatiōesfuerūt nigre plene hūilitate: r̄ſpexit ait hūilitatē ancilſe ſue. Can .i. ait ip̄a. Nigr̄a ſū. ⁊ .f. Uelſi ẜm aliā. opi. fuerūt aurei coloris ſignificantcogitatiōes plenas ſapiētia: q̄ ſignāt̉ ꝑ auꝝ ſuc.ij. Maria āt ẜuabat on̄ia v̓ba hec ꝯferēs in corde ſuo: ipſa ēt dicitur mat̓ agnitiōis ⁊ ſapiētieOculi ſignificāt intētiōeꝫ ẜm illuꝫ. Si oculustuus fuerit ſimplex .i. intētio: totuꝫ corpꝰ tuū. i.opꝰ ſequēs enim lucidū erit .i. v̓tuoſuꝫ. Colorniger eoꝝ eſt qꝛ mor tificata quo ad mūduꝫ: ſedſubtile erecta ad deū: vt placeret deo ī oībꝰ nonmūdo: iuxta illud odiliōis. Oīs Marie actioſēper intēta fuit dn̄o: vel ſi ẜm illud qͥ ait loq̄nsde pl̓chritudīe oculoꝝ. Radiāt vtriqꝫ gemelliluce ſmagardīa vl̓ ſideris īſtar oculi: tunc claritas oculoꝝ deſignat ītētiōeꝫ ſuꝑnoꝝ: qꝛ optīaꝫꝑtē elegit. hic ſatis cōgruit illud exēpluꝫ de illodeuoto clerico: qͥ audiēs ⁊ dicens illā āti. Lotapulchra es. orauit vt ſemel poſſet videre eā: nōcurās de amiſſiōe oculoꝝ vt plēius poſſet intueri cū apparuit. ⁊cͣ.¶ De miſſiōe filij dei ad Mariā. ca. xi.Iſſus eſt demuꝫdei filius ad mariaꝫ virginem: vt cxes carnē aſſumeret: de qua miſſice