Capitulū .XIII.
Sicut patuit d̓e illo Cornello centurione gentili quē baptizauit tunc. Un̄. b. Bern̄. in epl̓aad fratres de mōte dei. Nō putes ſolē nō luce̓niſi in cella tua: lucet vtiqꝫ ⁊ alibi. Itē ⁊ ſanctihoīes aliqn̄ aliqͣ faciūt extra leges cōes dei velhoīum: ex occulto dei iudicio ⁊ inſpiratōe ſpūsſācti. Sicut in veteri teſtamēto Sāſon ſeipſūoccidit. Nſee ꝓph̓a ad vxorē fornicariā acceſſit. Heſter in viꝝ aſſuerū gētilē accepit. In nouo teſtamēto. Alexius vxorē deſpōſatā de preſenti abſqꝫ religionis ingreſſu dimiſit. Quidāex patribꝰ ad meretricē thaidā intrauit vt eaꝫꝯuerteret: qd̓ ⁊ ſecutū eſt. Hoꝝ oꝑa ſunt venerāda: ſꝫ non imitāda: vt dicit Gratianꝰ: nō ꝯdēnanda ſed pie interp̄tanda. Itē occulto dei iudicio agit̉ vt ſancci viri ſine p̄cedenti exercitio⁊ conatu orōnis: lectōis: vel meditatōis: eleuēt̉ad diuina guſtāda ⁊ intuēda: ⁊ in magnū feruorē accendant̉. Aliqn̄ v̓o ⁊ ſi conent̉ ⁊ laborentvigilijs: orōibus: ⁊ abſtinētijs ad diuina ꝯtemplāda: ⁊ affectū celeſtiū hauriendū tedio afficiātur: nec aliquid interioris deuotōis attingant:ſꝫ aridi ⁊ vacui inueniant̉. Qd̓ quidē acciderepōt multiplici ex cā: vt dic̄ venerabilis Caſſianus in coll̓. patrū: videlꝫ vel ꝓpter negligētiaꝫp̄cedentē dādo ſe loquacitati ⁊ alijs inutilibusoccupatōibus: vel vt a deo recognoſcāt donuꝫcū viſitat̉ ꝯſolatōe eius ⁊ hūilis exiſtat exꝑtꝰ:qꝛ ad libitū habere illud non pōt: vel ne hic affectu requieſcat vt Petrꝰ in trāſfiguratōe: ſꝫ aliam patriā querat: vbi non eſt alia interpollatōſed ꝯtinua dei fruitio: vel etiā vt diligētiꝰ hiꝰ viſitatōes dei ꝯſeruet: cauēdo a ꝯtrarijs: dicat̉ gͦcū ꝓph̓a. Omnia que feciſti nobis dn̄e in veroiudicio feciſti. Et iō vt ait Thobi. xiij. c. In tīore ⁊ tremore ꝯfitemini illi: ⁊ exaltate illū in oꝑibus veſtris ⁊ cū p̄s. dicito. Cognoui dn̄e quiaequitas iudicia tua.¶ De timore filiali in quo conſiſtat ⁊ in quodifferat ab initiali.Ca. xiij.Extus timor dicitur filialis ſiue caſtus: de quo apl̓sd Ro. viij. Nō accepiſtis ſpm̄ ẜuitutis in timore: ſꝫ ſpm̄ adoptiōis .i. filiatōnis inamore: in quo clamamꝰ abba pater. Et in pͣs.xviij. Timor dn̄i ſanctꝰ: alia littera habet caſtꝰꝑmanet in ſeculū ſeculi: nō ſolū in ſeculo iſto habet̉ iſte timor ſed etiā in vita beata que dicit̉ ſiculū ſeculi ī ſucceſſiuū .ſ. p̄ſentis ſeculi. Sic̄ enīalia dona ſpūs ſancti ſunt in beatis: ita ⁊ d̓onuꝫtimoris: ſꝫ ad aliū vſum qͣꝫ in pn̄ti. Differt tiorfilialis ab initiali de quo ſupra: ſicut ꝑfectū ⁊ imꝑfectū: ⁊ ꝯparādo timorē quē hꝫ bonꝰ filius erga pr̄em cū eſt adoleſcēs: ad timorē quē habet
cū eſt ꝑfectus vir. Nā cū eſt adoleſcēs timet patrē ex quadā naturali beniuolētia ⁊ reuerentia⁊ faciēs eius voluntatē ⁊ mādata obſeruās pͥncipaliter: timet tn̄ ⁊ verbera ⁊ duras increꝑationes: exquo etiā magis ſolicitat̉ ad bonū: ſꝫ cūfactus eſt vir ⁊ bonus ſolū timet ex reuerentia⁊ naturali affectu: faciēs q̄ ſibi ſunt bene placita⁊ quaſi nil timēs flagella eius vel pͥuatiōem hereditatis: quia tantū confidit de affectu patrisad eū ex bonis moribus eius ⁊ obediētia: ꝙ nōintrat in mentē eius: ꝙ velit pͥuare eū hereditate vel ipſuꝫ verberare. Et ſi faceret ex affectuad eū: paratus eſt patienter ferre. Dicit̉ etiamcaſtus timor iſte ſcd̓m. be. Augu. quia aſſimilatur timori caſtiſſime vxoris que cauet ab omnioffenſa erga ſponſum timens non punitōnemeius ſed minorationem dilectionis. Unde Gilbertus. Timore ſeruili ⁊ filiali timet̉ ſponſus.Timore ſeruili a ſponſa adultera ne veniat vindicaturus. Filiali ne tardet in veniendo: ⁊ cumvenerit ne diſcedat. Exempluꝫ huius poniturin libro de. vij. donis. Quedaꝫ mulier valde ſpiritualis cum diu caruiſſet ſenſibili ſponſi viſitatione: afflicta ⁊ languens timore ⁊ deſiderio: dixit fidei tāquā pediſſeque ſue vt iret ad ſpōſum⁊ eū adiurādo per articulos ſuos quaſi per carmina: ⁊ vrgendo feruidis orōibus ⁊ profundisſuſpirijs venire compelleret. Spei vt veniētēcum gaudio ſuſciperet: ⁊ ad influendas multimodas eius delitias cordi arido pijs deſiderijs⁊ gemitibus eum artaret. Charitati vt ſuſceptu caperet ⁊ captum vinculis dilectionis ligaret ⁊ aſtringerꝫ ⁊ aſtrictū teneret: quod ⁊ factūeſt. Unde ineſtimabilē ⁊ durabilem ſentit cōſolationeꝫ. Habet hunc timorē qui pro aliquo īcōmodo quod ſibi timet īminere priuatōnis rerū vel exilij vel etiā mortis nō dimittit qͥn faciatquod credit eſſe volūtatꝭ dei: vt fecit Thobiasqui nō obſtāte ꝓhibitōe regis ⁊ ꝯminatōe mortis nō dimittebat occiſoꝝ ſepulturaꝫ. Thob. i.Hūc timorē hꝫ qui zelo dei ſuccēſus: offenſamdei nō ſuſtinꝫ trāſire īpunitā: vt Mathathiasqͥ occidit publicę idolatrātē ⁊ hͦ mādantē. Hūctimorē habuit Io. bapt. cū antra deẜti tenerisſb̓ ānis ciuiū turmas fugiēs petiuit ne leui ſaltē maculare vitā famine poſſet. Legit̉ in hiſtoria tripartita: ꝙ mos erat romanoꝝ: ꝙ in magnis feſtiuitatibꝰ imꝑatores facerēt an̄ ſe deferre ꝓ honore imꝑiali auꝝ ⁊ thus: ⁊ dabant̉ apponētibꝰ munera. Iulianꝰ aūt apoſtata imꝑator ⁊ inimicꝰ xp̄ianoꝝ: volēs xp̄ianos quoſdaꝫfieri idolatras: occultatꝭ idolis ibi xp̄ianiſ thusigni iuſſit apponere. Illi āt nō aduertētes idola thus igni appoſuerunt ꝓ honore imꝑiali: etſtatim auꝝ datū acceperūt. Cū aūt in ꝯuiuijsxp̄m benedicerēt ⁊ inuocarēt: dixerūt idolatre.Qūo eū inuocatis nūc quē paulo an̄ negaſtis.