Capitulū. V.
potū ei d̓atū. Sꝫ vtrūqꝫ p̄dictoꝝ eſt falſum ẜmheatū Tho. in. iiij. qꝛ ī īferno nulla ē redēptionulla .ſ. vnqͣꝫ ab illa pena liberatio: nulla diminutio: nulla refrigeratio. ¶ Hoc igit̉ firmiterrenēdū eſt ⁊ credendū penam damnatorū ſicut⁊ demonū eē ꝑpetuam: ẜm illud Math̓. xxv.būt hi .ſ. reprobi in ſuppliciū eternum. Iuſtiaūt in vitā eternā. Mat. xxv. Quod aūt aliqͥbus viſum ē ⁊ falſo opinatū ⁊ dictū: penā illamreproboꝝ aliqn̄ deſiturā: vt ſupra habitū ē. Inde moti ſunt: qꝛ nō iudicabāt iuſtū eſſe penā inminabilē deberi cuicūqꝫ peccato quātūcūqꝫyrmi: cū peccatū ip̄m breui mora tēporis ꝑpetret̉: vt ex ſe pꝫ. Volētes iſti penā ꝯmēſurari culpe in quātitate tꝑis: vt ſicut breui tꝑe peccatū cōmittitur: ita ⁊ breui tēpore pena puniat̉lus ⁊ minꝰ ẜm exceſſum peccati: vn̄ ⁊ iuſtiſſiā dei ordinationē in hoc condēnant hi p̄ſumuoſi nimis ī iuſticia ſua ſeu in iuſta ſnīa ſua.Sꝫ neqꝫ in humanis iudicijs ip̄e leges iſtaꝫjuſticiā ſeruāt vel mādant: vt .ſ. tanto tꝑe puniatur delinquēs quātū tꝑis poſuit ī ſcelere ẜmAug. in dicto li. c. xi. Nā octo gnaͣ penaꝝ inibꝰ deſcpͥſerit Tulliꝰ inueniri .ſ. dānuꝫ rerū:cula ſeu carcerē: verbera: tallionē: ignominiā: exiliū: ẜuitutem: ⁊ mortē. Quid hoꝝ eſt: vttāta vindicet̉ morula: quāta dep̄hendit̉ ꝑpetratū: niſi forte tallio. Iuxta illud legis. Oculū ꝓilo: dentē pͦ dente ⁊cͣ. De alijs ꝑ ſe pꝫ diuturāqꝫ culpam. Culpa enī ꝓpter quamqͥs verberat̉: incarcerat̉: exiliat̉: et huiuſmodicito ꝯmittit̉: ſꝫ verberibꝰ diucius cruciatur. Etmulto magis hoc veꝝ de exilio: ẜuitute: ⁊ alijs.Qui vere ꝓ aliquo graui crimine morte mulctat̉: nunquid mora q̄ occiditur q̄ breuis eſt: eiꝰpplicium leges eſtimāt: ⁊ non ꝙ eum in ſemternū auferunt de ſocietate viuentiū. Qd̓ eſtitē de iſta ciuitate mortali homīes ſupplicioime mortis: hoc ē de ciuitate illa īmortali homines ſupplicio ſcd̓e mortis auferre. Sic̄ eniꝫnon efficiūt leges huiꝰ ciuitatis: vt in eā quiſqꝫreuocet̉ occiſus. Sic nec illiꝰ: vt in vitā reuocetur eternā ſcd̓a morte dānatꝰ. Hec. b. Aug. Etſic huiuſmodi pena mortis ē perpetua: qꝛ pͥuatur vita: ad quam naͣliter reuocari nō pōt: Qd̓aūt dictū eſt in veteri lege. Scd̓m mēſuram delicti erit ⁊ plagaꝝ modus. Et in noua lege xp̄sEadē mēſura qͣ menſi fueritis. remētiet̉ vobisnon intelligit̉: vt illi male exponūt de menſuratꝑis: vt ẜm quātitatem tēporis in quo ꝑpetratū eſt ſcelus: in illa eadē quātitate tꝑis puniat.Sꝫ ꝙ ẜm grauitatem peccati ſic grauiter puniat̉: ⁊ eam menſuraꝫ pene vel premij recipiat̉quiſqꝫ: ẜm quam oꝑatus ē boni vel mali. ¶ Attendat̉ autē permaxime iuſticia dei punientisreprobos pena īferni ꝑpetua: ex hͦ ꝙ cū quātitas pene debeat rn̄dere culpe: ⁊ culpa ꝑpetra-
ta ſit infinita in mortali peccato: quia auertit ſea deo tal̓ peccator: qd̓ eſt bonū infinitū: ⁊ ſic peccatū eſt infinite grauitatis pena aūt eiꝰ nō pōteſſe intēſiue infinita: qꝛ ꝯſumeret ſb̓iectum: ſedremanet infinita extēſiue .ſ. quantū ad durationem perpetuam. Item etiā quia ſemꝑ voluntas reproboꝝ permanet fixa in malo: ⁊ hic ⁊ inalio ſcl̓o: ⁊ ideo vt ait. b. Greg. ad magnā iuſticiam pertinet iudicantis: vt nunqͣꝫ careāt ſupplicio: qui dum viuerēt: nunqͣꝫ voluerūt carerepeccato..§. VII.De infelicitate animarū que ſunt in inferno. Ab igne quideꝫ infernicruciantur ipſe ſole vſqꝫ ad diem iudicij. Poſtea vero ipſe ſimul cū corꝑibus ſuis quibꝰ reunientur. Hic ignis vt ait. b. Augu. loquens depurgatorio igne: miro modo ē grauis. Excellit enim omnē penā quā vnqͣꝫ qͥs paſſus ē in vita iſta. Licꝫ mirabilia paſſi ſint martyres: quāta etiā ⁊ neqͥter mali ſuſtinuerūt tormēta diſti.xxv. 6. alias ea. Eodē autē modo cruciat aīasignis ille .i. in ſb̓ſtantia aīas dānatorum ⁊ purgandorū. Sed in purgādis eſt certa ſpes ex illo liberari: in dānatis nulla. ¶ Quō autem illeignis cū ſit corporeus agat in aīas affligendoeſt difficile intelligere: ſꝫ tamen neceſſariuꝫ credere: ſicut ⁊ alia que ſunt fidei. Et p̄cipue difficultas apparet in hoc ex eo ꝙ ẜm beatum Auguſtinum ſuper Gene. agens ē nobilius patiēte. Sed nullū corpus eſt nobilius ſpīritū. Unde nō videtur: ꝙ aīa que ſpūs eſt: poſſit pati abigne illo corporeo. Item ẜm. b. Boetiuꝫ. Illaſolū agunt ⁊ ꝑatiuntur ad inuicem que habentmateriā cōmunem. Sed ſpūs cū corpore nonhabet materiam cōmuneꝫ. Itē omne agēs corporeū agit ꝑ ꝯtactū: ſed non pōt eſſe ꝯtactꝰ corporis ad ſpiritū. His non obſtātibus reſpōdetpetrus de tarātaſia in. iiij. di. xliiij. Cōſtat ꝙ ſpiritus dānatoruꝫ ab igne inferni cruciant̉. Un̄de diues in inferno. Crucior in hac flāma aitLuce. xvi. Et cum iſte ignis nō intellectualistantū ſit: nec imaginarius ſolum ſꝫ corporeus:oportet dicere: ꝙ ab igne corporeo patientur.Sed quomodo hoc ſit: a diuerſis diuerſimodeponitur. Nam cuꝫ in omni actione ⁊ paſſioneoporteat agens aliquo modo cōiungi patiēntioportet illū ignem coniūgi ſpiritui. Hanc autēconiūctionē diuerſi diuerſimode ponūt. Quidam enim ponūt ſolū vt obiecti ad potentiamcuius eſt obiectū. Dicūt enim ꝙ affligunt̉ ignēvidendo. Unde Grego. In eo ardent: duꝫ ardorem ſuum vident: quia nō viſibile per ſe nonaffligit ſed per accidens: inquantū apprehenditur vt nociuū: oportet vt ſpūs apprehendat illū igneꝫ vt nociuū: ⁊ hoc concedūt dicentes: ꝙſpūs apprehendit illū ignem vt nociuū: ⁊ inde