Druckschrift 
4 (1481)
Einzelbild herunterladen
 

Citulus. .XI

Dixi aūt fortaſſis qm̄ ſicut legitur in eccleſiaſtica hiſtoria. Plus potuit ad cōuerſionē ſophiſteverboſi ph̓i arriani: ſanctitas virū ſimplicis: qͣꝫvera eloquentia: ſubtilis argumētatio omniūpatrum orthodoxoꝝ: qui ob id erant in cōciliocongregati. Cum enim patres ſancti doctiſſimidiſputantes dicto ph̓o eſtimaſſent ꝯuīcturōnibus efficacibus eoꝝ: elabebatur de manibꝰeorū acutiſſimis cauillationibus: demū quidaꝫſimplex ſed ſāctus vir obtulit ſe ad diſputandūcum eo in conſpectu omniū: cunqꝫ ad certamenꝯueniſſent: dixit ſimplex ille primo loquēs. Audi piloſophe. Credis in deum patrē oīpotentemcreatorem celi terre. Et in ieſum xp̄m filiuꝫ eiꝰ⁊c̄. Credis hoc ph̓e. Ille autē philoſophus ſtansAttonitus ad verba eius. Reſpōdit. Credo qd̓dicis. Cunqꝫ interrogaretur ab amicis quomodo ita ceſſiſſet ſimplici verbo illitterati nullārem ſuoꝝ verboꝝ inducētis. Rn̄dit. Cum audiui verba ab hominibus ẜm rōes humanas: dedei verba verbis. Cum aūt vidi ſpm̄ ſanctumloqui os huiuis ſimplicis valui reſiſtere ſpiritui qui loquebatur os eius. Sicqꝫ ꝯuerſuseſt ille ad veram fidē relictis erroribus. Paſtorinſuper ſummus alme fidei cuſtos dn̄s ꝓuiditgregi ſuo: vt ex lupis exirent: qui vt canes ouesa lupis p̄ſeruarent. Sic contra iudeos ex iudeisvocatus ē Paulus Cyprianus ꝯtra magos.tra platonicos Hiero. contra manicheos. b. Au. multi alij. At vbi que ſunt opportuna fidelibꝰnegligūtur: ſuꝑflua certatim querūtur ſub falſo colore intellectus ſcriptoꝝ de illis erroribusantiquis loquentiū vel prepoſiti inuadenditiles a nobis remotos omne ſtudiū p̄cipue predicare debentiū ad illas meretriculas terminatur: nullus infidelis ex hoc ad catholicam fide:nullus fidelis ad maiorē dei dilectionē accedit:quid niduꝫ in verbis hereticos abſentes feriūtnōnullos ex pn̄tibus credentiuꝫ hereticos cōflituūt. Ecce lucꝝ ſophiſmatū. Fruges ph̓oꝝ diſceptationes ſunt: velut p̄ſtigiatoꝝ deceptiōes quopotius ſophiſmata dico. Nec ignoranti nocent.nec ſciētem iuuant. Idem in alia epl̓a. Negat Cicero ſiʳ diſplicat ſibi etas habiturū ſe tēpus quolegat lyricos eodem dialeticas. Nec ego nego ꝓſpiciendo iſta: ſed ꝓſpicienda tm̄ animo ſalutanda. In hoc vnum ne verba nobis dēturaliquid in eſſe illis magni ſecreti boni iudimus. Quid te torques maceras in illa queſtione: quā ſubtilius eſt ꝯtemere qͣꝫ ſoluere et multa alia ſubdit de huiuſmodi.C§. V. ſoEx predictis patel ium ſuperfluum videtur vanū quere̓ cognitionē diuinoꝝ humanoꝝ ꝑtinentium ad moralitatemin libris emichoꝝ: cum lōge plenius clariꝰ iſtainueniātur in lr̄is ſacris: expoſitoribus ſuisSed etiam ꝑiculoſum: in multis militēt ꝯtra

fidem doctrine gentiliū: cum veritatibus ibimixtis. ſi qui obijciant officere: ſed ꝓficere tales doctrinas: ad fidem ꝓbandā demoſtrationibus laicoꝝ philoſophoꝝ rōnibus: ad ꝯfirmandā ip̄am fidem auctoritatibus eoꝝ: multa dixerint ꝑtinentia ad articulos fidei. Et quidvalidius teſtimonio inimicoꝝ ad reuincenda incredulitatem paganorū? Rn̄deri pōt. Primoquidē qꝛ fides hꝫ meritū ait. b. Grego. Cuihumana ratio p̄betᶠ exꝑimentum .ſ. ꝓbationum.Si .n. quis non vult credere vnū deum eſſe: niſi ex eo rōnem ſibi demōſtratur: certe meritum fidei habet. Secūdo quia hoc ſolum minuit meritū fidei ꝓbatio eoꝝ que ſunt fidei rationes naturales ſed etiā irriſiones apud ſapientes adducit. Nam ẜm. b. Tho. in ſū. articulifidei nullis rōnibus cogētibus demōſtrari valeant: excepto pͥmo .ſ. de vnitate diuine eſſentie:qd̓ tn̄ non credit̉ qꝛ a ph̓is demōſtratū: ſꝫ qꝛa deo reuelatū credi mandatum. Si velineip̄os articl̓os rōnibus demōſtrare ſicut aliquinitūtur patebit riſui fides xp̄ianoꝝ apud ſapientes huius ſeculi eſtimātes ipſos fideles talibusrōnibus moueri ad aſſentiendū tanqͣꝫ vrgētibꝰ in rei veritate non cogāt. Et ſignāter dicitb. Amb. vt refert mgr̄ in. iij. ſē. vbi fides querit̉ceſſent argumenta philoſophoꝝ. Piſcatoribuscreditur dialeticis. Tertio .ſ. qͣꝫtum ad illd̓ multa gentiles dixerūt de articulis fidei. Sciendū quedam ip̄i dixerunt vidētur hoc ſonare qd̓ ab aliquibus exponūtur. Sꝫ ſatis manifeſte apparet talem intellectū non fuiſſe dete eoꝝ: ſed extorte ſunt ille interp̄tationes. Uerbigr̄a dixit Trimegiſtus. Monas genuit Monadem in ip̄m reflectit ardoreꝫ. Exponūt hoc aliqui de myſterio trinitatis quaſi voluerit dicereUnus genuit vnū .ſ. pater filiū. Ardorem quemin ſe reflectit dicentes ſpm̄ ſanctum: quo ſe inuicem diligunt pater filius ſed ẜm. b. Tho. Nonhoc ille intellexit: ſed vnus deus genuit vnūmundū .i. ꝓduxit: queꝫ diligit: diligit enim omnia que fecit: quia bona inqͣꝫtum facta. Sic illud Uirgilij in buccolicis. Iam noua ꝓgenies ēcelo mittitur alto ⁊c̄. Quidam exponunt dictuꝫde myſterio incarnatiōis quod. b. Hiero. reprobat. Et ſic de multis alijs. Quarto notanduꝫ ſi qua dixerunt que ad verum intellectum fidei noſtre congruūt: vt illud Uirgilij principiocelum terram: campoſqꝫ liquentes. Lucenteꝫqꝫ globū lune: titaniaqꝫ aſtra ⁊c̄. Illa non a ſe habuerunt ſed furati ſunt a ſacris paginis. iaiudei diuerſas captiuitates: non ſolū ſub Nabuchodonoſor: ſed ſub Antiocho diſperſi erant orbem ſcripture eoꝝ diuulgate. Unde illi etalij potuerunt illa haurire. Dicit n. do. Io. dn̄icicardinalis. vbi ſupra poſt. b. Auguſti. in. xviij. deciui. dei poſt ꝓphetas venerunt philoſophi getium a Pictagora vtiqꝫ orti: qui claruit tꝑe quo