Capituluꝫ. V.
id bonum oꝑandum meritorium ⁊ fruēdū deoEt talis preꝑatio volūtatis non pōt eſſe ſine habituali dono gr̄e: qd̓ ſit pͥncipiū boni oꝑis meritorij. Alio mō pōt intelligi preparatio volūtatishūane: ad ꝯſequendū ip̄m donū habitualis gr̄eAd hoc aūt ꝙ ſe preꝑet volūtas ad ſuſceptionēpuius doni hītualis gr̄e: non oꝫ p̄ſupponere aliquod aliud donū habituale in aīa: qꝛ ſic ꝓcedeetur in infinitū. Sꝫ oꝫ p̄ſupponere aliqd̓ auxiliū dei gratuitū: mouētis īterius aīam ſeu inipiantis bonū ꝓpoſitū. His igitur duobus modisdigemus diuino auxilio ad bn̄ oꝑandū. ¶ Oūt indigeamus auxil̓io dei mouētis aīam oſtēlit̉̓ ex hoc: ꝙ cū deus ſit primū mouens ſimpl̓r:ex eius motione ē: ꝙ oīa in ip̄am ꝯuertātur ẜmcōem intentionē boni: ꝑ quā intendit vnūqd̓qꝫiſſimilari deo ẜm modū ſuū. Un̄ Diony. dicit ini. de diui. no. ꝙ deus ꝯuertit oīa ad ſeip̄m. Sedoīes iuſtos ꝯuertit ad ſeip̄m ſicut in ſpālem finem quē intendūt: ⁊ cui cupiūt adherere: vt bolo ꝓprio: ẜm illud p̄s. lxxij. Mihi aūt adherereeo bonū eſt. Et iō ꝙ homo ꝯuertatur ad deumoc n̄ pōt eſſe niſi deo cōuertente ip̄m ad ſe: hocūt eſt preꝑare ſe ad gr̄am: quaſi ad deū ꝯuerti:ſicut ille qui hꝫ oculum auerſū a lumine ſolis: ꝑoc ſe preꝑat ad recipiendū lumen ſolis: ꝙ ocuos ſuos ꝯuertit verſus ſolē. Un̄ patet ꝙ nō pōtpreꝑare ad lumen gr̄e recipiendū: niſi per auiliū gr̄e interius mouētis. Nec eſt cōtra qd̓ dr̄acha. i. Conuertimini ad me: ⁊ ego ꝯuertar ados. Conuerti nō ē aliud qͣꝫ ſe ad gr̄am preꝑaren̄ videt̉ ꝙ ꝑ ſe pōt preꝑare ſe. Al̓s qūo imꝑaetur qd̓ nō eſſet in eius ptāte. Nam ꝯuerſio hotinis ad deū ſit ꝑ liberum arbitriū. Et ẜm hocomini p̄cipitur ꝙ ſe ad deū ꝯuertat. Sed libeum arbitriū ad deū conuerti non pōt niſi deoip̄m conuertente illum: ẜm illud Hiere. xxxi.onuerte me dn̄e ⁊ cōuertar: qꝛ tu es dn̄s deusneus. Un̄ cum dicitur homo facere qd̓ in ſe eſtn̄ preꝑando ſe ad gr̄am dr̄ hoc eſſe in ptāte hoīsin ꝙ eſt motus a deo.uātum ad ſextum .ſ.ꝙ conſecutus iam gr̄am hītualem donū: adhucīdiget auxilio gr̄e: ꝓ ut importat motioneꝫ interiore dei ad bonū. Qd̓ ſic declarat. b. Tho. pͥª 2ᵉ.q. cix. art. ix. Homo ad recte viuendū indiget dupliciter auxilio dei. Uno mō qͣꝫtum ad donuꝫ habituale: ꝑ qd̓ ſanat̉ natura hūana corrupta ꝑ peccatū: ⁊ ſanata eleuat̉ ad faciendū oꝑa vite eternemeritoria: que excedūt ꝓportionē nature hūaneAlio mō indiget auxilio gr̄e: vt moueat̉ ad agendū. Ꝙtum igitur ad primū auxiliū homo in gr̄aexiſtens: nō indiget alio auxilio .ſ. gr̄e habitualisinfuſo. Sed qͣꝫtum ad 2ᵐ auxiliuꝫ: vt .ſ. moueat̉a deo ad recte agendū: ſic iam hn̄s habituale donum gr̄e. adhuc īdiget tali auxilio. Et hoc ꝓpterduo. Primo rōne gn̄ali ꝓpter hoc: qꝛ nulla res
creata pōt in quēcūqꝫ actum ꝓdire niſi virtutemotionis diuine. Secundo rōne ſpeciali ꝓpterconditionem hūane nature corrupte: que licet ꝑgr̄am ſanetur qͣꝫtum ad mentē: remanet tn̄ in eacorruptio ⁊ imꝑfectio qͣꝫtum ad carnem: ꝑ quamſeruit legi peccati: vt dr̄ ad Ro. vij. Remanet ētquedā ignorantie obſcuritas in intellectu ſcd̓mquam dr̄ ad Ro. viij. Quid oremus ſicut oꝫ neſcimus: ꝓpter varios .n. reꝝ euentus. Et qꝛ etiaꝫnoſip̄os non ꝑfecte cognoſcimus: n̄ poſſumusad plenū ſcire qd̓ nobis expediat. Et ideo neceſſe ē nobis: vt a deo dirigamur ⁊ ꝓtegamur ꝗ oīanouit: ⁊ oīa pōt. Et ꝓpter hoc etiā renatis in filios dei ꝑ gr̄am conuenit dicere. Et ne nos inducas in temptationē. Et fiat voluntas tua ſicut incelo ⁊ interra: ⁊ cetera que cōtinent̉ in or̄one dominica ad hoc ꝑtinētia. Nec ex hoc ꝙ poſt gr̄aꝫhabituale donū acceptū īdigeamus auxilio deinos monētis ad bonū: pōt concludi ꝙ tale habituale donū ſit inuacuū: vel in ꝑfecta gr̄a: qꝛ etiāin ſtatu glorie qn̄ erit gr̄a conſumata: homo diuino auxilio indigebit. ⁊ qͣꝫtum ad hoc etiam in ꝑfecta gr̄a hoc oſtendit: in qͣꝫtum hominē nō totaliter ſanat..§. VI.Quatum ad ſeptimuꝫſcilicet ꝙ in gratia cōſtitutus indiget auxilio gr̄enon quidā ꝓut eſt donū habituale ip̄a gr̄a: ſed ꝓut eſt auxilio dei ꝓtegens hoīem. Quod. b. Zho.declarat ſic pͥª 2ᵉ. q. cix. ar. x. Perſeuerātia tripliciter dr̄. Uno mō ꝓut ſignificat habitū mentis ꝑquem homo firmiter ſtat ne moueatur ab eo qd̓eſt ẜm veritatē per triſtitias fruentes. Secundomō poteſt dici ꝑſeuerantia habitus quidā: ſcd̓mquem homo hꝫ ꝓpoſitum perſeuerandi in bonovſqꝫ īfinē. Et vtroqꝫ iſtoruꝫ modoꝝ: ſemꝑ ꝑſeuerantia ſimul cū gratia infundit̉ ſicut ⁊ cetere virtutes. Zertio modo dr̄ ꝑſeuerantia quedā bonitatis vſqꝫ ad finē vite. Et ad talem ꝑſeuerantiaꝫhn̄dam homo in gr̄a ꝯſtitutus non indiget aliq̄habituali gr̄a: ſed diuino auxilio ip̄m ꝓtegente ⁊dirigente ꝯtra tentatōnum impulſus. Et iō poſtqͣꝫ aliquis eſt iuſtificatus ꝑ gr̄am neceſſe hꝫ petere p̄dicte ꝑſeuerantie donū: vt .ſ. cuſtodiat̉ a malo vſqꝫ ad finem vite. Multis .n. datur gr̄a quibus non datur ꝑſeuerare in gr̄a..§. VII.Quantum adoctauuꝫſcilicet ꝙ ſine habituali dono gr̄e poſſumꝰ multā intelligere. Sed nō ſine auxilio dei mouentisintellectu. Qd̓ ſic declarat. b. Iho. pͥª 2ᵉ. q. cix. ar.i. Sicut oēs motus corꝑales reducūtur in motu celeſtis corꝑis ſicut in primū mouens corꝑale: ita oēs motus tam corꝑales qͣꝫ ſpūales reducūtur in primū mouēs ſimpl̓r qd̓ eſt deus. Et iōqͣꝫtumcunqꝫ aliqua natura corꝑalis vel ſpūalisponat̉ ꝑfecta: non pōt in ſuū actum ꝓcedere: niſimoueat̉ a deo: q̄ quidē motio ē ẜm ſue ꝓuidētie