Druckschrift 
4 (1481)
Einzelbild herunterladen
 

Capitulū..VII.

cognoſcit eēntiam alicuiꝰ effectꝰ: niſi cognoſcatēt cāꝫ illius effectꝰ. non ſolū an ſit ſꝫ ēt ꝗd ſit ſeueēntiam eiꝰ: remanet hoī naturaliter deſideriuꝫcum cognoſcit effectū: ſic hr̄e cām cognoſcēdiet de ca quid ſit illud deſiderium eſt admirationis cāt inꝗſitōem: puta ſi quis cognoſcat eclypſim ſolis: conſiderat ex aliqͣ procedit deqꝛ neſcit quid ſit: admiratur admirando inquirit: nec iſta inꝗſitio quieſcit quouſqꝫ ꝑueniat adcognoſcendū eēntiaꝫ cāe. Sic cognoſcens intellectꝰ eēntiam alicuius effectꝰ niſi cognoſcat dedeo qui eſt eius quid ſit: remanet inꝗetꝰ perꝯn̄s non pōt perfecte beatus. Cognoſcere au non pōt perfecte cām pͥmam: niſi ip̄am eēntiaꝫeius videndo. Uniuſcuiuſqꝫ .n. perfectio potētieattenditur ẜm rōem ſui obiecti. Obiectum autēintellectꝰ eſt: quicꝗd eſt in eēntia rei vt dr̄ in. iij.de aīa. Unde in tm̄ ꝓcedit perfectio intellectꝰ inqͣꝫtum cognoſcit eēntiam alicuiꝰ rei. Oportet ergo cognoſcere ſeu videre eēntiam dei qui vultſecte cognoſcere. Et etiam dr̄. i. Io. iij. Cum apparuerit ſimiles ei erimus: qꝛ videbimus ſecuti eſt .i. eēntiam eius. Et in hoc conſiſtit beatitudo perfecta. iſta viſio dr̄ dos aīe. .§. III.requirit̉Quod delectatlo aapeatitudinem ſicut concomitans ipſam. Pro cuiꝰ declaratione dicit. b. Tho. pͥª. 2ᵉ. q. iiij. quadrupliciter aliquid requirit̉ ad aliud. Uno ſicutambulum vel p̄paratoriuꝫ ad ip̄m: ſicut diſciplina requirit̉ ad ſcīam. Secundo modo ſicut perficiens aliquid: ſicut aīa requiritur ad vitaꝫ corporis. Tertio modo ſicut coadiuuans extrinſecum: ſicut requiruntur amici ad aliquid agēdū Quarto modo ſicut aliquid concomitans: ſic̄ſi dicamus calor requiritur ad ignē hoc vltimo delectatio requiritur ad beatitudinem.Cātur .n. ex hoc appetitus requieſcit in bonoadepto. Unde beatitudo nil aliud ſit qͣꝫ adeptio ſummi boni non pōt eſſe ſine delectationecomitante: ſicut nec ignis ſin̄ calore. Et qd̓ Aug.dicit viſio eſt tota merces fidei: verū eſt quantum ad eſſentiam beatitudinis. Unde per hocexcluditur delectatio: ſed on̄ditur ipſa nontinet ad eentiam beatitudinis: ſed eſt vt accidesꝓprium: vt riſibile conſequit̉ rōnale. In ipſa etiam redditione mercedis delectatio includitur. alicui merces reddit̉ volūtas merentꝭ requieſcit: quod eſt delectari. Item non eſt contra predicta quod phūs ait in. vi. ethi. delectatio impedit actionem intellectus: qꝛ corrumpiteſtimatōem prudentie. Non .n. loquit̉ ibi phusde delectatione concomitante intellectum: hecenim non impedit operatōem intellectꝰ: ſed magis ꝯfortat ipſam vt dr̄ in. x. ethi. Ea .n. que delectabiliter facimus: attentius ꝑſeuerantius facimus. Sed loquit̉ de delectatōe extranea: hec impedit operatōem intellectus: qn̄qꝫ quidem ex in

tentionis diſtractione: qꝛ dum v̓ni vehementerintendimus: neceſſe eſt ab alio diſtrahamur:qn̄qꝫ ex contrarietate ſicut delectatio ſenſus contraria rōni impedit eſtimatōem prudentie: magꝭqͣꝫ operatōem ſpeculatiui intellectus. Eſt ſciendum in beatitudine viſio eſt quid principaliꝰ potius qͣꝫ delectatio: huius eſt ẜꝫ. b. Tho. vbiſupra: qꝛ delectatio conſiſtit in quadam quietation voluntatis. autem voluntas in aliqͦ quietetur non eſt niſi ꝓpter bonitatem eius in quoquietatur. Si ergo voluntas quietat̉ in aliquaoperatione: ex bonitate oꝑationis procedit quietatio voluntatis: nec voluntas querit bonuꝫ ꝓpter quietatōem. Sic .n. ipſe actus voluntatis eētfinis quod eſt contra p̄miſſa. Sed queritetetur in operatione qꝛ operatio eſt bonum eiꝰ.Unde manifeſtum eſt principalius bonum eſtipſa operatio: in qua quietatur voluntas qͣꝫ ꝗetatio voluntatis in ipſo. Patet etiam idē ex hoc qꝛ eſt potior effectu ſed viſio eſt delectationisQd̓ autem dicit phūs. x. ethico. delectatio ēfectio operationis: non ſic eſt intelligendum qͣfidelectatio ipſa operatōem perfectam ī ſpecie ſuaſed eſt perfectio concomitans operationeꝫ: ſicutdecor dr̄ perficere iuuentutem faciat. Sic delectatio non facit viſionem dei perfectam inſpecie ſua: ſed conſequitur eam. Item notanda ēdr̄ia inter appetitum ſenſitiuum intellectiuumcirca delectationem. Nam apprehenſio ſenſitīaquam ſequit̉ appetitus ſenſitiuꝰ: non attingit adcōem rōem boni: ſed ad aliquod ꝑticulare qd̓ ēdelectabile: ẜm appetitum ſenſitiuum qui ēin aīalibus: operationes queruntur ꝓpter delectationem. Et natura in operationibus neceſſariis ad conſeruatōem indiuidui ſpeciei delectationes appoſuit: vt hiꝰ operationes ab animalibꝰnon negligant̉. Sed intellectus app̄hendit vniuerſalem rōnem boni: ad cuius conſecutōem ſequitur delectatio. Unde principalius intēdit bonum qͣꝫ delectatōem. Non eſt autem aliquid eſtimandum ſimpliciter ẜm ordinem ſenſitiui appetitus ſed magis ẜm ordinem intellectiui appetitꝰItem obſtat delectatio ſeu fruitio ſucceditcharitati viſio fidei: ſed maior eſt charitas fide:ergo potior videtur delectatio. Naꝫ charitasnon querat bonum dilectum ꝓpter delectatōeꝫẜm hoc eſt ei conueniens vt delectetur in bonoadepto quod amat: ideo delectatio rn̄det charitati vt finis. Tunc .n. procederet ſed magꝭ viſio rn̄deret charitati quam viſionem finis ſit eip̄ſens..§. IIII.Quo ad beatitudinemperfectam requirtur ēt comp̄henſio. Qd̓ ſic probat. b. Tho. vbi ſupra. Cum beatitudo conſiſiat īconſecutione vltimi finis: ea requirūtur ad beatitudinem: ſunt conſideranda ex ip̄o ordine adfinem. Ad finem aūt intelligibileꝫ ordinatur