Capitulū.VII.
alijs. Uox tribulatoꝝ Chriſto .i. martyrum interpaſſiones ꝑiclitantiū ſꝫ de capite p̄ſumentiū. Cūillis vox oīs iuſti: cui ex charitate abundas iniꝗtas chriſtianoꝝ paſſio eſt: vt Loth corporalē perſecutōem a nullo ī ſodomīs ſuſtinuerit: ſꝫ a maeoꝝ cum ꝗbus hītabat. Eſt ergo perſecutio iuſtivel a leone in impetu vel a dracone in inſidijs.vij. q. i. aduerſitas. §. eſt ⁊ aliud. ¶ Quantum adſcd̓ꝫ .ſ. de motiuo paſſionis: qd̓ .ſ. dꝫ eē iuſticia q̄includit oēm virtutem. Nā pati ꝓpter ſua peccata perſecutōem .i. punitōem: nō facit hoīem beatum ſed mīſeꝝ: vn̄. i. Pe. iiij. dr̄. Nemo veſtrumpatiat̉ quaſi homicida: aut fur: aut maledicꝰ. Id̓Si quid patimī ꝓpter iuſticiam beati. Et hoc eſtquod dr̄. Beati qui ꝑſecutionē patiuntur ꝓpteriuſticiam. Chryſo. ſuꝑ Math. Quidā patiunt̉ ꝑſecutionem ꝓpter non cōmittendā idolatriā. Etiſti ſunt beati qꝛ ꝓpter iuſticiā fidei patiunt̉: vt fideles a paganis vt Laurentiꝰ Uīcentiꝰ: Ioānes⁊ Paulus Coſmas ⁊ damianus: a diuerſis tyrānis idolatrꝭ: vt Agnes Lucia Cecilia CatherinaEt īnumeri vtriuſqꝫ ſexus. Aliꝗ patiunt̉ ꝑſecutionē ꝓpter veritatem non deſerendā. Ut catholici ab hereticꝭ: ſicut Athanaſiꝰ Pilarius Ambroſius ⁊ plures alij: ab arriāis ⁊ imperatore eis fauente. Et Hermigildꝰ filiꝰ regis Hiſpanie a ſuopatre iuſſus occidi: qꝛ ab arrianis noluit accipecōionem vt narrat Greg. in dial̓. Et iſti ēt beatiqꝛ ꝓpter iuſticiā veritatis patiuntur ꝑſecutiōeꝫSed ſi ꝗs ex potentibꝰ ait Chryſo. ꝗ chriſtiāi videntur: forſitan ꝓpter pctā ſua correptꝰ a te: fuerit te ꝑſecutus: beatus es cum Io. baptiſta: ꝗ. ſ. n̄ꝓpter fidem: ſed ꝓpter veritatem dicendam circa matrimoniū violatum ab Herode corripuitperſecutōem ⁊ mortē ē paſſus. Qui ergo ꝓptercam dei aliquid patit̉: ⁊ ſi a ſuis patit̉ mercedeꝫmartyrij accipiet a deo. Beati ergo ꝗ perſecutōnem patiuntur ꝓpter iuſticiā. ¶ Quantū ad tertium .ſ. de p̄mio. Nota ꝙ regnum celoꝝ eſt ꝑ ꝑſecutōem patientiū tribꝰ modis. Primo mō ſpontanea voluntate. Uoluntarie ſacrificabo tibi ⁊c̄.Scd̓o cū ꝑſeuerantia. Und̓ ꝗ perſeuerauerit vſꝫin finem hic ſaluus. Tertio ex cā legitima: qꝛ ꝓpter rectam intentōeꝫ ⁊ cām. Nā vt ait apl̓s Cor.xiij. c. Si tradidero corpꝰ meum ita vt ardeā charitatem aūt non hūero .ſ. faciendo ꝓpter laudeꝫhumanam non ꝓpter deū: nihil mihi ꝓdeſt. i. adCorin. xiij. Et nota ꝙ idem p̄mium in pͥma ⁊ octaua beatitudine ponit̉. Primo ꝗdem qꝛ martyrijgenꝰ eſt pauꝑtas voluntaria: ⁊ in ꝯſpectu ſeculiſunt pauꝑes ſpū ꝗ ꝑſecutōem patiunt̉. ¶ Secundo: qꝛ ꝑ paupertate emit̉ regnū celorum ſed perſecutiōe ⁊ paſſiōe ꝓ chriſto ꝑcipitur regnū. Tertio ẜm Ambr. qꝛ pauperibus ſpū ꝓmittit̉ regnūcelorum qͣꝫtum ad gloriā aīe .ſ. ſuſtinentibꝰ perſecutionem ī corpore pro chriſto: ꝓmittitur regnūcelorum quantum ad gloriam corporis. Beatiergo ⁊cͣ.
¶ De vltimo fine hominis qui eſt beatitudo perfecta capitulum ſeptimum.Eſtat videre debeatitudine ꝑfecta: q̄ eſt vltimꝰ finishoīs: quā difinit Boeti. cū dicit: ꝙ ēſtatus oīum bonoꝝ aggregatione ꝑfectꝰ. Et īmovidendum eſt ſi ē aliquid creatū vel increatum.Pro cuius declaratiōe dicit. be. Zho. pͥª. 2ᵉ. q. iij.ꝙ beatiiudo eſt vltimꝰ finis. Finis autem alicuius dr̄ dupliciter. Uno mō res quā cupimꝰ adipiſci: ſicut auaro finis ē pecunia. Alio mō ip̄a adeptio vel poſſeſſio ſeu vſus aut fruitio eius rei q̄deſideratur. Sicut ſi dicatur ꝙ poſſeſſio pecūieeſt finis auari: ⁊ frui re voluptuoſa eſt finis intēperati. Primo ergo modo vltimus finis hoīs eſtbonū increatum .ſ. deus: qui ſolus ſua īfinita bonitate pōt voluntatē hoīs perfecte īplere. Et iſtadr̄ beatitudo obiectiua vel cātiua: qꝛ deus ē obiectum ⁊ cā noſtre beatitudinis. vnde ⁊ Boetiusdicit deum eē ipſam beatitudinē neceſſe eſt confiteri. Scd̓o vltimus finis ſeu beatitudo hoīs ēaliquid creatum in ip̄o exn̄s: qd̓ nihil aliud ē qͣꝫadeptio vel fruitio vltimi finis. Un̄ Aug. dicit ꝙillis rebus fruendū eſt que nos beatos faciunt:Factio autem importat quid creatum. Et iſta dicitur beatitudo adeptiua vel fruitiua: ex eo ꝙ eāadipiſcimur ⁊ fruimur. Sic igitur qͣꝫtum ad obiectum ⁊ cauſam: beatitudo eſt quid increatum.ſed quantum ad eſſentiam eſt quid creatuꝫ. Cūautem dicitur beatitudo eſt quid ſummū bonuꝫintelligendum eſt ꝙ eſt adeptio ſummi boni: nōꝙ ipſa adeptio que dr̄ beatitudo ſit ſummuꝫ bonum qd̓ eſt deus: ⁊ per conſequens quid increatum. Et ſil̓r beatitudo dr̄ vltimus finis .i. adeptōvltimi finis. Probatio ⁊ declaratio quō beatitudo perfecta ſit operatio: non q̄cūqꝫ ſꝫ operatio intellectiua non q̄cūqꝫ: ſꝫ clare viſionis diuine eēntie. Et pͥmum ꝓbat ſic. b. Tho. pͥª. 2ᵉ. q.ſ. ꝙ beatitudo ſit operatio ſcd̓m ꝙ beatitudo eſt aliquidcreatum in ipſo hoīe exn̄s. Beatitudo eſt vltimahoīs perfectio. Unūqd̓qꝫ aūt in tm̄ eſt perfectuꝫinqͣꝫtum eſt actu. Nā potentia ſine actu īperfectaeſt. Ergo beatitudinem oꝫ in vltimo actu homīsconſiſtere. Manifeſtum eſt autem ꝙ operatio ēvltimus actus operantis. Und̓ ⁊ ſecundus actnominatur a philoſopho in ſecundo de anima.Nam hn̄s formaꝫ poteſt eſſe in potentia operāsſicut ſciens potentia conſiderans eſt. ¶ Et inde ēꝙ in alijs quoqꝫ rebus vnaqueqꝫ dicitur eſſe ſecundum ſuā operatōem. Neceſſe eſt igitur beatudinem hoīs operatōem eē. Unde ⁊ philoſophꝰin .i. ethi. dicit felicitatem eſſe operatōem ẜm perfectam virtutem. Cum autem ſit duplex actio ſecundum philoſophum. Unaqueqꝫ procedit aboperante in materiam exteriorem: ſicut nere: ſecare ⁊ huiuſmodi. Et talis actus non poteſt eſſebeatitudo hominis: quia talis operatio non en