Druckschrift 
4 (1481)
Einzelbild herunterladen
 

Capitulū.XX.

nobilius ſit ſcire qͣꝫ credere: amamus aliquē ſcimus ſꝫ amemur credimus ſcimꝰ certitudinaliter: ꝑfectius ē amare qͣꝫ amari. Secūdo rōne oꝑationis. Nobilius eſt .n. bn̄ agere ſeuoꝑare qͣꝫ ſibi bn̄ agi: ſed amare ē bene facere: ꝗaamicus ē oꝑatiuus bonoꝝ ad amicū ꝓpter illuꝫ.Amare aūt eſt bn̄ pati: ⁊c̄. Terꝰ. rōne cōmēdationis. Uidemꝰ .n. amici laudāt̉ ex hoc amat ex hoc amātur ab alijs. Quarto rōne virtutis.Unuſquīſqꝫ .n. laudat̉ ꝓpter ꝓpriā virtutē. Amare aūt alios ē ꝓprie virtutis. Amari v̓o ab alijsē v̓tutis aliene. Quinto rōne obligationis. Melius ē enim alij obligētur nobis qͣꝫ nos eis: ſꝫ alios amamus eos obligamꝰ nobis: amamur ab alijs ip̄is obligamur: ⁊cͣ. Sexto rōnep̄miationis Illud .n. quo meremur p̄miamurē melius eo quo p̄miamur: ſed amādo .ſ. rectemeremur p̄miamur. In hoc āt amamur abalijs eſt ibi meritū: vn̄ nec p̄miū nr̄m ſed alioꝝeoꝝ .ſ. a ꝗbus amamur d̓bite: ꝓbat̉ .ſ. amicitiamagis cōſiſtit in amare qͣꝫ amari ſigno vel ſil̓itudine. mr̄es quaꝝ amor ē vehemēs ad filiosmagis gaudēt delectant̉ amēt filios ſuos: qͣꝫyament̉ ab eis. Quedā .n. mr̄es dāt filios nutricibus ad nutriendū: ſciētes eos filios ſuosamāt eos: tn̄ multū curant vel querūt reamētur ab eis: qꝛ nec eas reamare pn̄t: adhucneſciāt illas eſſe ſuas mr̄es. Tertio hoc idē on̄ditur aucͣte: dicit enim Aug. in li. de cathetizandisrudibus. Nulla maior ꝓuocatio ad amorem: qͣꝫuenire amādo. Nullus ē enim fere mētis:ſi impendere vult tn̄ rependere. Seneca inpl̓a ad Lucillū. Si q̄ris qūo ſis acturus amitiā vel amicū: mōſtrabo inquit tibi amatoriuꝫne medicamento: ſine herba: ſine vllius bn̄ficijirmine: ſi vis amari ama. Et ſubdit cām. iucunlius ē amicum facere inquit qͣꝫ hr̄e: qūo artificilucūdius ē pingere qͣꝫ pinxiſſe. Sciēdū tn̄ exꝑte obiecti ſeu amabilis: nobiliꝰ ē amari qͣꝫ amare: qꝛ amabile eſt tm̄ bonū exiſtens vel apparēsſed ex ꝑte vinculi .i. amoris tūc nobilius ē amare: vt dictū eſt qͣꝫ amari: qꝛ magis ſaluat̉ vinculūamoris in eo amat qͣꝫ in eo amat̉. Rai. ex dictis. b. Tho. Alber. ſuꝑ li. ethi.§. VI.rtium in amicitia coſiderandū eſt oꝑationis v̓tualis euidētia: poſſūtaūt oīa amicitie oꝑa reduci ad tria: Probatio dilectionis que ē ꝑfecta amicitia: exhibitio eſt oꝑisẜm Greg. Primū eſt beniuolētia in interiori aſfectu. Secūdū ē ꝯcordia in multiplici actu. Teytiū eſt beneficiētia ī exteriori affectu. Quantumad primū reꝗͥritur beniuolētia in affectu. Eſt .n.pͥncipiū eius ſine qua pōt eſſe amicitia. .n.poſſunt fieri amici inuice niſi prius facti ſūt beniuoli. Un̄ Tullius amicitia. In hoc p̄ſtat amicitia ꝓpinquitati: ex ꝓpinquitate beniuolētiatolli pōt: ex amicitia non pōt tolli. Sublata beni

uolentia tollitur amicitia ſed ꝓpinquitas manetEt licet beniuolētia reꝗratur ad amicitiā: tn̄beniuolentia ē amicitia. vbi eſt notandum adamicitia ſicut iuuenes ſūt aptī ex naturali cōplexione: ita ſenes litigioſi ſūt inepti: iuuenes .n.naturaliter multū gaudēt in affectu: in cōſpectuin colloquio in obſequio alioꝝ. Talia aūt ſūt cauſatiua amicitie vt dicet̉: ⁊cͣ. Sed ſicut iuuenesſūt faciles ad amicitiā: ita de facili ſoluūt amicitiā. Et huius ē: qꝛ amicitia iuuenum vt pluri ē ꝓpter delectabile vel vtile: qui enī viuuntẜm paſſiones his maxime competit ꝓſequi delectabile: ſꝫ iuuenes maxime ferunt̉ a paſſionibꝰnōdū roborato in eis iudicio rōnis: ꝓſequūtur maxime illud qd̓ ẜm pn̄s tp̄s eſt delectabileQd̓ aūt nūc eſt delectabile paulopoſt eſt delectabile. Et ſi aliqn̄ iuuenes mutuo ꝯuiuātꝓpter d̓lectabile. tn̄ querūt hr̄e amicitiā ꝓpter vle in qͣꝫtum hoc hn̄t aliquā ſpēm boni. i. lucripter qd̓ eſt in eis v̓tilis talis ſocietas. Senes aut litigioſi mordaces ſunt inepti ad amicitiā. Et huius ē multiplex. Prima quidē qꝛ nimis diligūt ſeip̄os nimis intendūt ſibi: de alijs paruꝫcurātes minus gaudēt de colloquijs aliorumSecūdo qꝛ ſenes ſunt ꝓni ad ſuſpicandū malade alijs ꝓpter mala que cōmiſerūt ip̄i in p̄terito nec de alijs ꝯfidunt nec alijs ꝯuiuūt. Zertioqꝛ antiqui de ſeip̄is p̄ſumētes nimis ſenſū ſuuꝫſequūtur alijs non ꝯcordant. Quarto quiaſubtrahūt alijs colloquia obſequia. Hec autēſunt ꝯtraria amicitie. Pn̄t ergo ſenes ſeuerialijs beniuoli in affectu effectu ſubuetionis: ſꝫ ꝑfecte alioꝝ amici cōiter loquēdo. Sciendūetiā amicitia hr̄e ad multos eſt bn̄ poſſibile:loquēdo de ꝑfecta amicitia ciuili: hoc patet diſcurrēdo ſingulas ſpēs amicitie .ſ. vtilis: delectabilis: honeſti. Et amicitia que ē ꝓpter bo vtilitatis: poſſit haberi ad multos: ꝓbaturpͥmo ꝓpter defectū non irrecōpenſationis: ꝗa ſihomo habeat ſuꝑfluam multitudinē amicoꝝpter vtilitatē a quibus recipiat obſequia: oportet etiā multis obſequat et ecōuerſo. Sꝫ hocē valde laborioſū: qꝛ ſufficit tp̄s vite his volunt hoc agere. Secūdo ꝓpter defectū virtualisoꝑatiōis: vel ꝓprie ſolicitudīs: qꝛ homo multos amicos acquirit ꝓpter ſui vtilitatē ipſi amiciſuꝑflui ip̄m diſtrahūt et impediūt a bona vitaconſiſtit in oꝑatione virtutis: qꝛ homo ſuperflue intēdit negocijs alioꝝ: ꝯſeq̄ns eſt poſſitdebitam cura gerere de ſeip̄o. amicitia que ēꝓpter delectabile etiā non poſſit haberi ad multos: ꝓbatur exemplo exꝑimento. Exēplo qui ſalis. ſal vt condimentum ꝓpter delectationē queritur ponit̉ in cibo: tn̄ ſi ſal parū ponatur in cibo ſufficit. Sic a ſimili. Pauci amiciſufficiūt hominiˡ ad delectationē vt eis aliquod tempus delectetur recreet̉. Experimētoaūt ꝓbatur: quia amore libidinoſo: vnus homo