CapitulūIx. X.
naturali hōeſtatis: vt alijs ꝯdelectabiliter viuatNiſi ꝓpter aliquam cām neceſſe ſit aliqn̄ aliosvtiliter ꝯtriſtari: ⁊ qꝛ hec virtus ꝯtiſtit circa delectationes in ꝯuictu que ex rōne ꝓueniūt in qͣꝫtūvnus ad alteꝝ decēter ſe hꝫ: iō has delectatiōesnon oꝫ refrenare vt noxias qd̓ facit tēperātia ꝑdiuerſas ſpēs ſuas .ſ. refrenādo delectatōnes ſeſibiles vt circa cibos vel potus ꝑ abſtinētiaꝫ: velcirca venerea ꝑ caſtitatē: vel circa ludos ꝑ eutropelyā ſeu vrbaitatē. Opponūtur aūt huic v̓tutiaicitie adulatō ꝑ exceſſū: ⁊ litigiū ꝑ defectū: pͥmūintēdit delectari: ſecūdū ꝯtriſtari: pluſqͣꝫ oꝫ ⁊ decet. Et de his in. ij. ꝑte habes diffuſe.De amicitia large ſumpta ꝓ amore vnius ad alteꝝ reciproco fundatoin virtute: circa quā vidēda ſūt tria. Primo acꝗſitionis neceſſitas. Secundo amiſſionis temeritas. Tertio ꝯſeruationis ſagacitas. ¶ Quantumad primū notandū ꝙ hr̄e amicitiā ⁊ acꝗrere eſtneceſſariū ꝓpter qͣtuor rōnes. Prīo rōne virtutis hn̄de. Secūdo rōne vtilitatis cōicande. Tertio rōne pacis ꝯſeruāde. Quarto rōne neceſſitatis ſupplēde. Quantū ad primū .ſ. ꝙ ſit neceſſariū vnicuiqꝫ hr̄e amicitiā ꝓpter virtutē acꝗrendā: iſtud ꝓbat̉ ſic. Unicuiqꝫ ē neceſſariū hr̄e v̓tutē: ſicut ē neceſſariū eſſe bonū: qꝛ virtus ē ſcd̓mph̓m in li. ethi. q̄ bonū facit hn̄te: ⁊ opus eiꝰ bonūreddit. Sꝫ amicitia ē v̓tus ⁊ ꝑs iuſticie virtutis.Qd̓ patet: qꝛ v̓tus moralis ꝯſiſtit īmediate ẜm ratione: ⁊ hoc hꝫ amicitia. Nam in cōi ꝯuerſationehoīm in factis ⁊ dictis ſe hꝫ ad vnūquēqꝫ ſicutdecet vt ſupra dictū ē. Eſt etiā amicitia ānexa iuſticie: ſicut vtus ſecūdaria pͥncipali. Nam redditvnicuiqꝫ qd̓ ſuū ē nō quidē ex debito legali qd̓facit iuſticia: ſꝫ ex debito honeſtatis. Ex quodaꝫeniꝫ debito nat̉ali honeſtatis obligat̉ ꝗs vt delectabilit̉ alijs ꝯuiuat in dictis et factis: qd̓ ꝑtinetad amicitiā. Si at ſumat̉ amicitia large: tūc ipſaē cū virtute: ſicut cū cā eius in qͣꝫtū .ſ. virtus eſtca amicitie vere: q̄ facit tendere in alteꝝ: ⁊ ipſumamare ꝓpter bonū honeſtū qd̓ ē in eo. ¶ Secundo eſt neceſſariū hr̄e amicitiā vtilitatis rōne cōicande: hoc ſic ꝓbat̉. Si illud qd̓ ē ex inclinatiōenaturali ē neceſſariū: multo magis illud qd̓ ē exſimulatione ſpēi: ſꝫ amicitia ineſt ẜm natura generātis ad genitū: qd̓ patet ꝑ bn̄ficia q̄ ſūt amicitie ſigna: n̄ ſolū in hoībus: ſꝫ etiā ī alijs aīalibus⁊ volatilibus. q̄ vt manifeſte apparet adhibēt ſtudiū longo tꝑe ad educationē ⁊ nutritione plis: gͦmaxīe eſt neceſſaria amicitia illa que ē hoīm adꝓpter ſil̓itudinē ſpēi. Et ꝓbatur ꝑ locuꝫ al ⁊ ex ꝯuīctu ſpāli .ſ. ꝑ quoddā ſignū amicitie qd̓ inuenit̉ in oībus hoībus naturaliter .ſ.cuiuſdā familiaritatꝭ ⁊ beniuolētie. Nā ad extrneos ⁊ ignotos de ꝗbus minus videt̉: oſtēd⁊ impēdimus quēdā bn̄ficia ⁊ obſeꝗa: ſicut qn̄gnoti ⁊ ꝑegrini declinant a via recta: eos ab er
rore vie reuocemus: ⁊ on̄dimus viā rectaꝫ ⁊ qn̄cadūt erigimus eos: ad on̄dendū ꝙ oīs hō om̄ihoī ē amicus naturaliter. Ea aūt q̄ ſūt naturalit̓bona oībus neceſſaria ſūt: qͣle bonū ē amicitia:hoc etiā ꝓbat̉ ex ꝯuictu ſpāli. Quia ſicut in alijsaīalibus ē amicitia naturalis: vt pꝫ ꝑ ſigna amicitie. vt qꝛ ꝯuerſat̉ ſimul obſequūt ⁊ hiꝰ. ita ⁊ ml̓to magis inter eos ꝗ ſūt vnius gētis vel patrie:in qͣꝫtum cōicant in ꝯuictu moribus ⁊ obſequiis¶ Tertio acꝗrere amicitiā ē neceſſariū rōne pacis ꝯſeruāde: ⁊ hoc ſic ꝓbatur. Illud eſt neceſſariū acꝗrere ⁊ habere qd̓ eſt maxīe ciuitatis ⁊ cōitatis ꝯſeruatiuū: ⁊ vitare eius oppoſitū. Sed inter oīa amicitiā eſt ꝯcordie ⁊ pacis ⁊ vnitatis conſeruatiua. Quod on̄ditur exēplo ⁊ rōne Exēploquidē: qꝛ legiſlatores magis ſtudēt ad amicitiāinter hoīes ꝯſeruādā ſeu cuies: qͣꝫ ad iuſticiam.Qd̓ patet ex hoc: qꝛ legiſlatores aliqn̄ intermittūt ſe: puta in penis inferēdis: ne amicitia excludatur ⁊ ne diſſēſio oriatur. Un̄ qꝛ ꝯcordia amicitie aſſimulatur: quā ꝯcordiā maxīe legiſlatoresappetūt: eꝯͣ cōtētiōes maxīe expellūt vt inimicāſalutis ciuitatis: ideo amicitia eſt maxīe neceſſaria. Ratiōe hoc idē ꝓbatur ſic. Illd̓ quo habitonō indigēt altero: ſꝫ ecōuerſo magis eſt nccͣium.Sed amicitia habita qͣꝫtū ad oēs: nō eſſet nccͣiaiuſticia: qua iuſticia habita adhuc tn̄ eēt neceſſario amicitia querēda. Qd̓ ſic ꝓbatur: qꝛ ſi aliquiſunt amici in nullo indigēt amicitia propͥe dictaCuius rō eſt: qꝛ ſi oēs ciues ſunt vere amici: oīahn̄t qͣi cōia: cū amicus quilibꝫ ſit alter ip̄e: nō eſtiuſticia ad ſe ip̄m ſꝫ ad alteruꝫ. Sed ſi iuſticia nihilominus indigēt ciues amicitia ad inuiceꝫ. Etideo ſi iuſticia eſt neceſſaria: multo magis amicitia que ſine iuſticia pōt eē. ¶ Quarto eſt neceſſariū habere amicitia rōne neceſſitatis ſupplēde:⁊ hoc ſic ꝓbatur. Illud eſt neceſſariū hr̄e quo neceſſitati vel indigētie oīm ꝓuidetur ⁊ ſubuenit̉:ſed amicitia eſt hiꝰ: gͦ ⁊cͣ. Ꝙ aūt per amicitiā ncc̄itati oīm ꝓuideatur: pꝫ ex vi. gradibus vel ꝯditionibus hominū quibus ē vtilis ⁊ nccͣia amicitia.Amicitia .n. eſt vtilis et ncc̄ia diuitibus: pauꝑibꝰiuuenibus: ⁊ ſenibus: tribulatis ⁊ ꝑfectis ſeu felicibus. Et pͥmo amicitia ē vtilis diuitibus. Qd̓ſic ꝓbatur quo ad cōicatiōeꝫ bonoꝝ. Omne illd̓ſine qͦnullus eligit viuere: etiā habitis diuitijs ⁊ptātibus opportuis ad vitā ē maxīe neceſſariū.Sꝫ hoc eſt p̄cipue ẜm bn̄ficiū ꝙ diues pͥnceps ⁊potēs impēdit alijs. qꝛ nulla eſt vtilitas bonorūfortune: ſi ex his aliquis nulli benefaciat. Beneficiuꝫ aūt maxīe ⁊ laudabiliſſime fit ad amicos.Ergo amicitia qͦ ad cōicatiōeꝫ ⁊ diſtributōeꝫ bonoꝝ diuitibus ē neceſſaria. Un̄ ⁊ Chriſtus dixitLuc. xv. Facite vobis amicos de māmona iniꝗtatis .i. de diuitijs pauꝑibus erogādo. Eſt ēt vtilis et neceſſaria amicitia diuitibus quo ad conſeruatiōem bonoꝝ. Bona .n. fortune ſine amiciscōſeruari nō pn̄t. Et quāto maior fortuna .i. ma-