Capitulū. XIII.

b. Cho. vbi ſupra: ꝙ ſicut recōpeſiatio debiti legalis: vt in redditōe mutui d̓poſiti: ⁊ hiꝰ pertinētad iuſticiā cōmutatiuaꝫ. Recōpenſatio āt debitimoralis: qd̓ naſcitur ex particulari bn̄ficio exhibito: pertinet ad virtutē gr̄e: nō ad iuſticiā commutatiuā. Ita etiaꝫ punitio pctōꝝ ẜm ꝙ pertinetad publica iuſticia: que .ſ. ſit per rectores eſt actꝰcōmutatiuus iuſticie. Sed ẜm ꝙ pertinet ad immunitatē ſeu defēſiōem alicuius perſone ſinguſaris ra qua iniuria propulſatur: pertinꝫ ſpāliterad virtutē vindicatiōis que eſt pars iuſticie potentialis. Un̄ ⁊. b. Amb. dicit. Fortitudo que bello a barbaris tuetur priam: vel domui defenditinfirmos ⁊ a latronibus ſocios: plena eſt iuſticiaxxiij. q. iij. Fortitudo. Et quāuis hoc. b. Ambro.attribuat fortitudini: non tn̄ per hoc tollitur ꝗnibi ēt ſit actus vindicatiōis ⁊ aliquādo etiā zelꝰcharuatis. Sed fortitudo ibi ē in quātuꝫ diſpōitad vīdictā remouēdo prohibēs .ſ. timoreꝫ ꝑiculiimminētis. Zelus āt qui importat feruore amoris cōcurrit. prout aliquis vindicat iniurias deivl̓ proximorū. eas ex charitate reputās vt ſuashinc ⁊ Amb. in li. de offi. Non inferēda ſꝫ depellenda iniuria lex virtutis eſt. Qui eniꝫ nō repellit a ſocio iniuriā ſi pōt tam eſt in vicioqͣꝫ ille quifacit. Unde ſāctus moyſes hinc exorſus ē tēptatamēta imbecillis fortitudinis. Nam cū vidiſſꝫhebreū ab egyptō iniuriā accipiētem defēdit itavt egyptium proſterneret ⁊ in arena abſcōderet.Salomon quoqꝫ ait. Eripe eum qui ducitur admortē. xxiij. q. iij. non inferenda. Et dicit ibi glo.ſuꝑ verbo pōt .i. ſi ē in ptāte cōſtitutus vt rector.tūc eniꝫ tenetur alias nō. Cuilibet tn̄ licitū eſt deſēdere aliū ſi vult. ff. qd̓ met. ca. l. ſed ⁊ ꝑtus. Super verbo ꝓſterneret. poteſt ergo quis excederemodū in defēdendo ⁊ tūc peccaret. Eriꝑe glo. iniuſte ducatur ꝑ vim qd̓ intelligendū eſt qn̄ fieripōt ſine ſcandalo vel ꝑ ſupplicationē ſi iuſte ducatur non tn̄ importunā. Et aliquādo nec etiamſimplicem ne impediaturⁱ iuſticia: aliqui tn̄ dicūtꝙ etiā qui non eſt in poteſtate ꝯſtitutus: teneturdefendere ſociū ab iniuria hoc eliciētes ex v̓bisAug. dicētis. xxiij. q. i. c. Iudeos populares nonfuiſſe īmunes a culpa ꝗ ꝑmiſerunt pͥncipibꝰ xp̄minterficere: cū poſſent euꝫ defendere ⁊ liberare.Qd̓ videtur verū qn̄ poſſet quis ſine ſui ꝑiculovel maiori malo inde ſequēti ſocios iuuare aliniuſticia iniuria cū īfert̉. Opponit̉ aūt huic v̓tuti ꝑ exceſſum viciū ſeuicie ſeu crudelitatis. Et ꝑdefectū viciū remiſſionis ſeu negligentie. Et dehuiꝰ negligētia .ſ. correctionis .ſ. quo ad prelatoshabes plura ſupra in. ij. ꝑte ti. de accidia. c. de negligentia. Hic tn̄ large ſumendo vindicationemaliqua dicetur ꝑtinentia ad punitionem qua faciunt vel debent facere rectores.§. II.De punitione que debet fieri ꝑ rectores ꝯtra vicia poteſt induci illud

p̄s. Accingere gladio tuo ſuꝑ femur tuū potentiſſime. Que verba qͣꝫuis intelligātur principaliter de xp̄o qui gladiū punitionis peccatorū poſuit ſuꝑ femur ſuū .i. carnē puniēs peccata hūani generis ꝑ penas ⁊ dolores eius vt ſic potētiſſimus ꝯtra diabolū nos eriꝑet de manibꝰ eiusTn̄ ad quēlibet p̄latum ſeu rectorē pōt illud extendi. Et cū primo accinxerit ſe gladio ſuper femur ſuū .i. ad corrigendū ſe ⁊ puniēdū vicia ſuaexinde factus potētiſſimus: extēdat gladium adpuniendū malos. Eſt aut fienda punitio maloꝝꝑ diuerſas penas: ẜm ꝙ hoīes merētur: ⁊ ẜm ꝙipſe pene magis timētur. Pene enim ẜm phūmſunt medicine. Uarie aūt medicine adhibenturẜm varietatē morboꝝ. ¶ Pro huius maiori declaratione dicit. be. Tho. 2ª 2ᵉ. q. cviij. arti. iij. Ꝙvindicatio in tantum eſt licita ⁊ virtuoſa: in qͣꝫtūtendit ad cohibitionē malorum. Cohibētur aūtaliqui a peccato qui affectū virtutis non habēt:ꝑ hoc ꝙ timent amittere aliqua que plus amāt:qͣꝫ illa que peccando adipiſcūtur: alias timor n̄compeſceret peccatum. Et ideo per ſubiectionēomniū que homo maxime diligit: eſt vindicta d̓peccatis ſumēda. Hec autem ſūt que homo maxime diligit vita: īcolumitas corporis liberta ſuibona exteriora: vt diuitie: patria: gloria. Et ideovt Aug. refert. xxi. d̓ ciuitate dei. Octo genera pnarum in legibus eſſe ſcribit Tullius. Mortper quam tollitur vita: verbera ⁊ tallionem: vtoculum pro oculo ⁊ hiꝰ. per que amittit ꝗs corporis incolumitatē: ſeruitutē ⁊ vincula per quequis perdit libertatē. Exilium per quod perditquis patriam. Damnū per quod perdit quis diuitias. Ignominiam ꝑ quam quis perdit gloriam. Nec eſt contra ꝙ dominus prohibuit ꝑ parabolam. Math̓. xiij. eradicari cicaniam ſignificantem peccatores. Nō enim hoc prohibuit dominus ſimpliciter: ſed quādo timetur: ne ſimulcum eis eradicetur ⁊ triticum. Sed quādo poſſunt eradicari mali per mortem: non ſolum ſinepericulo: ſed cum magna vtilitate bonorum poſſunt ⁊ debent eradicari etiam ꝑ mortem: quando .ſ. meruerunt: vt in his que cederēt in magnāperniciem aliorum. VCirca hanc materiaꝫ pulchreloquitur Aug. in libro de ſermone dominiin mōte ſic dicens: ⁊ habetur. xxiij. q. iiij. Ea vindicta non prohibetur que valet ad correctionē:que etiam ad miſericordiam pertinet. Nec impedit illud propoſitū: quo quiſqꝫ paratus eſt abeo quem correctum eſſe vult plura perferre. Sꝫhuic vindicte inferende nō eſt idonens: niſi quiodium quo fragrare homines ſolent qui ſe vindicare deſiderat: dilectionis māſuetudine ſuperauerit. Non enim metuendū eſt ne odiſſe paruulū filium parētes videantur: cū ab eis vapulet peccans: ne peccet vlterius. Et cerie perfectōdilectionis ip̄ius dei patris imitanda nobis ꝓponitur: cum dicitur. Diligite inimicos veſtros: