Druckschrift 
4 (1481)
Einzelbild herunterladen
 

Capitulum..

deus qui nullis viribus ſuperari pōt: publicani p̄cibus ſuꝑatur: de pe. di. i. importuna. Bern̄.O humilis lachryma .i. oratio lachrymoſa: tua ēpotentia: tuū regnū: tu ſola tribunal iudicis aſcēdere vereris: vincis inuincibilē ligas omnipotentem. Exemplū in moīſe cui oranti populo dixit deus. Dimitte vt iraſcatur: quaſi teneretip̄m ligatum oratio Exo..§. IX.De vocali orationeſi fieri cōgruit voce? Et rn̄detur ſic. F Primo ob hominis humiliorē exercitationem. Obdeuotionis interioris redūdationē. Ob plenio dei oblationē .ſ. mēte ex attētionē: corꝑeex voce. De triplici attētōne que ibi pōt hr̄i .ſ. adverba: ad ſenſū verboꝝ ad finē or̄onis habesin. iij. ꝑte ti. xiij. c. iiij. §. viij. de loco or̄onis queritur: ſi vbiqꝫ: congruētius tn̄ in eccleſia: or̄one dominicali ſeptē petitionibꝰ eius hēs in. iij.ꝑte ti. xiij. c. v. §. iiij. Et nota ſicut or̄o que ēactus religionis pͥmordialiter ē in mēte ſecūdario verbis exprimitur: adoratio ē actus quoſit alijs reuerētiā: primo principaliter ꝯſiſtit ininteriori reuerētia dei: ſecūdario in quibuſdamcorꝑalibus ſignis hūilitatis ſicut genuflexiōibꝰꝓſtrationibus: inclinatiōibus hiꝰ. Et qͣꝫuis iſtafiant ſolū deo: ſed etiā ſanctis angelis viatoribus: tn̄ alia alia rōne. deo fiūt recognoſcēdo in hoc eſſe nr̄m pͥncipiū oīm gubernatorem ſimilia ſic adoratio eſt actus religionisſeu latrie. Creaturis aūt ſit adoratio ꝓpter quādam ꝑticipationē diuine excellentie alicuius ineis ſanctis: qꝛ ꝑticipāt gl̓am: angelis prelatisqꝛ ꝑti cipant ptātem gubernationē hiꝰ. ſic legitur angelos hoīes aliquos adoratos: ſꝫ tunceſt actus alterius v̓tutis: que dr̄ dulia vel obſeruantia. Et nota tria pͥma precepta decalogitinent ad virtutē religionis: ſūt de actibꝰ eiusHuic aūt v̓tuti religionis opponūtur ẜm. b. tho. 2ᵉ. iſta vicia idolatria: diuinatio: que hꝫ ml̓tasſpēs .ſ. aꝑtam inuocatōnem demonū aſtra:ſomnia: auguria: ſortes: obſeruantiā in arte notoria. Uel ī incatatiōibus vel in breuibustētatio dei: ꝑiuriū: ſacrilegiū: ſimonia. De ꝗbusoībus hēs in. ij. ꝑte in diuerſis titu. capitulis. De virtute pietatis. c. ix.Equitur de virtute ptetatis: quā ſic diffinit Tull̓. inſua rhetorica: pietas eſt quā ſanguine iunctis: patrieqꝫ beniuolis: officiū et diliges tribuit̉ cultus. Sciendū pietas ſumit̉ tripliciter. Uno ꝓprie cultu honore: exhibet deo: ex eo .ſ. qꝛ eſt principalis parens oīm etprincipium eſſendi: ſic pietas dr̄ dei cultus abAug. in. x. ci. dei. Et ſumit̉ ab apl̓o ſic ad thi. iij.

Sobrie pie iuſte viuamus in hoc ſeculo. Secūdo dr̄ pietas improprie ipſa miſericordia.Un̄ Aug. in. x. de ci. dei dicit. More vulgi nomēpietatis in oꝑibus miſericordie frequētat̉: qd̓arbitror eueniſſe: qꝛ hoc p̄cipue mandauit fierideus: ea ſibi pro ſacrificijs placere teſtat̉. Exꝯſuetudine factū eſt: vt deus ip̄e pius dicatur: etGreg. dicit in primo moral̓. pietas in die ſuoꝯuiuiū exhibet: qꝛ cordis viſcera miſericordieoꝑbus replet. Tertio pietas ſumit̉ ꝓpriecultū honore exhibet̉ parentibꝰ patrie ſichic diffinit̉ a Tullio: ꝓut eſt ſpālis v̓tus. ¶Procuius declaratione ẜm. b. Cho. 2ᵉ. q. ci. Notā efficitur debitor alijs diuerſimode ẜmdiuerſā excellentiā eoꝝ diuerſa bn̄ficia ab eisſuſcepta: a quibus p̄cipue bn̄ficia ſunt: vt ipſumeſſe gubernatio. In vtroqꝫ aūt deus ſūmū obtinet locū: excellētiſſimus ē: vt nobis eēndi gubernationis primū principiū. ẜario nr̄i eſſe gubernationis principiū ſunt parētes pr̄ia aꝗbus in nati nutriti ſumus. Et primomaxime ē debitor. Secundo ꝑntibus pr̄ie.Tertio ē gubernationis diſcipline nr̄e ꝑſone in dignitate ꝯſtitute que .ſ. hꝫ regere nos. Un̄ eis rectoribus mgr̄is debitores ſumus. Un̄ſicut primo gradu ad religionē ꝑtinet deo cultūexhibere: ita ſecūdo ꝑtinet ad pietateꝫ exhiberecultū parētibus patrie: in tertio gradu ꝑtinad virtutē obſeruātīe exhibere cultū honorēin dignitate regimine ꝯſtitutis. In cultū auteꝫparentū qd̓ ꝑtinet ad pietatē includit̉ cultꝰ oīumꝯſanguineoꝝ: qꝛ cōſanguinei ex hoc dicūturex eiſdem parētibus ꝓceſſerūt ẜm ph̓m in. viij.ethi. In cultū aūt patrie intelligitur etiā cultusꝯciuiū oīm patrie amicoꝝ: ideo ad hoc ꝓprie principaliter pietas ſe extendit: cultus quidē ponitur in dicta diffinitione ꝑtinet ad reuerentiam honorē. Obſequium aūt ad curam ſubuentionem cum indigentTe honorationē paretum qd̓ ꝑtinet ad pietatem principaliter in qͣrto p̄cepto. Exo. xx. Honora patrē tuū matremtua. Nota iſte honor intelligit̉ tripliciter .ſ. primo eis reuerentiā exhibendo. Secūdo obediētiam faciendo. Tertio in neceſſitatibus ſubueniendo. Primo debemus parentes reuereri.Ecc̄i. vij. Honora patrem tuū genitum matristue ne obliuiſcaris. Memēto ⁊c̄. Et hoc aſſurgēdo: humiliter loquēdo: defectus ſenectutis ſupportando: vicia detegendo: aut deridēdo hiꝰEcc̄i. iij. Fili ſuſcipe ſenectā patris tui contriſteris in om̄i ſua vita. Et ſi defecerit veniāda non ſpernas. Chain enim ſpreuit patremdenudatū inde maledictus fuit in filijs. Gen̄. ix Secūdo honorādi ſūt eis obediendo ad col̓.iij. Filij obedite parētibus vr̄is. Et in lege mandat: qui ꝯtumaciter obediat parētibus in