.V.Titulus

obſeruandā inducūtur. Ubi ſciendū eſt ꝙ princeps ẜm ꝙ dicit ph̓s eſt quedā lex aīata ad quāſubditi reſpiciūt ſicut ad quoddā exemplar. Un̄ꝯueniens ē ꝙ ipſe om̄i v̓tute legalis iuſticie polleat: maxime cū alijs habeat ea imperare. Precipit .n. oꝑa fortitudinis: puta ꝙ nullus d̓ acie fugiat. Similiter oꝑa tꝑantie .ſ. ꝙ nullus adulterium cōmittat. Oꝑa māſuetudinis .ſ. ꝙ rixe n̄ fiātin ciuitate ⁊ ſic de alijs virtutū actibus. Inconueniēs ergo ē ꝙ his v̓tutibꝰ careat qͣs ab alijsſeruari iubet. Multum .n. ꝓuocant ſubditos: facta preſidētis. Un̄ claudianus ad theodoſiū dixit. Facta valent plus qͣꝫ iura regentis. Mobilemutatur ſemꝑ cū pͥncipe vulgus. Debet ergo pͥnceps n̄ tam imꝑando qͣꝫ oꝑando ad bona ſubditos ꝓuocare. Nobilis p̓nceps Gedeō hoc legit̉obſeruaſſe. Qd̓ me inꝗt facere videritis hoc racite. Iudicū. vij. ¶ Licet aūt pͥnceps in om̄i v̓tulegalis iuſticie exēplarem ſe debeat exhibere.Precipue tn̄ ad tria dꝫ ſtudere .ſ. Ad ſapīamacquirendā. Ad auaritiā deteſtandā. Ad luxuriam fugiendā. Nā ſi ſapīe vacauerit eius intellectus illumīabit̉ vt cognoſcat qūo vel ꝗd ſubditis p̄cipiat. Si auaritiā deteſtabit̉ eius volūtasrectificabit̉ vt a v̓o n̄ diuertat: ſi luxuriā fugiat:eius rō ꝯcupiſcibilis edomabit̉: vt iudiciuꝫ paſſio nō corrupat. Y Primo ergo dꝫ princeps circa ſapientia verſari ad ītellectus illuminationēUbi ſciendū ē ꝙ inter alias ſapiētis ꝓprietatesponūtur a ph̓o in prin. metha. Una eſt ordinare.Et hec maxime neceſſaria eſt principi: qui ſubditos habet in finem aliquē ordinare ad quē ꝑducere non pōt niſi ꝑ ꝯuenientia media fini accommodata. Finis autē reipublice in quē populuseſt ordinandus: eſt pax tꝑis. Media autem huicfini ꝯuenientia: ſunt legum ⁊ ſtatutoꝝ moderatadiſciplina: officioꝝ cōia: ꝓ portionata diſtributōbonoꝝ p̄miatio: tranſgreſſoꝝ punitio: et alia hiꝰ.Hec aūt magnam ſapientiam in p̄ſidente requirunt. Alioꝗn ſi princeps ſapientia careat: erit ſicut furioſus gladiū portans in manu: qui ex impetu furie multa mala oꝑatur. Sic ⁊ prīceps auctoritatem habens: ⁊ rōne carens: iudiciū puertet ⁊ tyrānidē exercebit vt verificari poſſit qd̓ fapiens deplorat. Ecc̄s. iij. Uidi inquit in loco iudicij impietatem: ⁊ in loco iuſticie iniquitatem.Quia autem princeps non pōt ꝑͦ ſuam ſapientiāom̄ia cognoſcere: que pn̄t expedire regimini: iōneceſſe eſt vt habeat prudentes ꝯſiliarios quoruꝫ conſilio dirigatur. Plus enim rempublicāiuuant prudentū conſilia: qͣꝫ bellantium arma.Iuxta illud Ecc̄s. ix. Melior eſt ſapientia qͣꝫ arma bellica. Dicit Tul̓. in li. de ſenectute: ꝙ datesꝯſiliū in republica plus agunt qͣꝫ alij. Sūt enimſicut gubernātes ī naui ī qͣ alij ſētinā exhauriūtalij curſāt ꝑ eam: alij malos expādūt. Gubernator v̓o tenes clauū ⁊ ꝗetus ſedēs ī puppi: multamaiora ⁊ meliora facit̉. ¶ Secūdo debꝫ pͥnceps

auariciā deteſtari ad rectitudinem volūtatis habendā: qꝛ .n. in diuitijs bonū vtile ꝯſiderat̉: ideoad eas deſiderādas faciliter appetitus inclinat̉.Appetitus aūt inclinatꝰ ad aliud iudiciuꝫ rōnisꝑuertit a rectitudine eꝗtatis. Propter qd̓ cauēdū eſt principi ne ad munera incliuet̉. Un̄ Exorxxiij. dr̄. Nō accipias munera q̄ excecant et prudentes: ⁊ ꝑuertūt verba iuſtoꝝ. Prudēter ꝯſuluit Iethro moiſi cognatus vel ſocer eius. Prouide inquit de omni plebe viros potētes ⁊ timentes deū in ꝗbus ſit v̓itas ⁊ ꝗ oderint auariciā etconſtitue tribunos ⁊ cēturiones. Exo. xviij. Sequūtur etiā infinita mala ex cupiditate pͥncipisFit .n. pecuniaꝝ improbꝰ actor: ppl̓i expoliator: ⁊reipublice dilapidator: ex ꝗbus oībus faciliter ītyrānidē degenerat. Facit etiā hoc viciū pͥncipēodioſū: ſicut ⁊ largitas claꝝ: vt dicit Boecius d̓philoſophica ꝯſolatione. ¶ Certio pͥnceps debꝫſtudere ne carnis ꝯcupīam inſequat̉: hoc enimviciū intellectū obſcurat: qꝛ dū paſſionibꝰ deſeruitur: rō vehementia paſſionū abſorta a ſuo lumine execatur. Item mētē eneruat ⁊ aīam a virtute elōgat: qꝛ dū libido in carne dn̄atur: ceterevires emoleſcūt vt ad virtutē ſurgere nequeat.Item hoc viciū in pͥncipe totā pollitiā ſubmittitruine: qꝛ dū rector voluptatibus intēdit a curareipublice excors remittit ⁊ exēplo eius ſubditilicētius ad vicia inclinātur. In policrathō dr̄: ꝙromanū imꝑium exhauſtū ⁊ diuiſū ē nerōe imperante cuius gula oīa deuorauit: maculauit lipido ⁊ ſuꝑbia exinaniuit.§. III.Principiuꝫ iuſticie ſuſceptiuū quod tertio loco declarandū reſtat eſthominū congregatio: que ſit apta p̄cepta iuſticieſuſcipere. Circa qd̓ duo ſunt vidēda. ¶ Primoq̄ ſit talis cōitas ad quā poſſint vel debent fierip̄cepta iuſticie. ¶Secūdo videndū eſt de multiplici pͥncipandi dn̄io. ¶ Quantū ad primū ſciendū ē ꝙ ſicut pꝫ ex. i. li. pol̓. eſt triplex cōitas .ſ. domus: vici ⁊ ciuitatis. Prima quidē cōitas ē cōicatō domeſticaꝝ ꝑſonaꝝ ẜm quotidianos actusneceſſarios hūane vite. Hūana aūt v̓ita dupliciter ꝯſeruat̉. Uno mō qͣꝫtum ad īdiuiduū put .ſ.hō ad ꝯſeruationē vite indiget exterioribꝰ bōisEt qͣꝫtum ad iſta admīſtranda ⁊ ꝯſeruāda indigꝫhō ſeruis. Alio mō ꝯſeruat̉ hūana vita qͣꝫtuꝫ adſpem qd̓ ſit ꝑ generationē ad quā indiget homovxore ad filioꝝ ꝓcreationē. Sic .n. ꝯſeruatur humana ſpēs. Et ẜm hoc in perfecta domo neceſſeſūt tres cōbinatiōes .ſ. dn̄i ad ſeruū: viri ad vxorē: ⁊ pr̄is ad filiū. In hac aūt domeſtica multitudine n̄ eſt ꝓprie iuſticia: cū vnū cōbinatoꝝ ſit aliꝗd alterius. Eſt .n. filius aliꝗd pr̄is: et ẜuus dn̄i:⁊ vxor viri. Iuſticia aūt cū fit ad alteꝝ: ꝓprie dꝫattendi inter ꝑſonas diſꝑtitas. Ponit aūt in hacmultitudine ẜm Iſi. quoddā genus iuris. Naminter dn̄m ⁊ ſeruū ponitur ius dn̄atiuū: in qͣꝫtuꝫ