Capitulum. VI.
aūt ꝗ eſt numerus qͣdratus: deſignat ſoliditatēincorruptionis: quā hꝫ virgo p̄ ceteris. ¶ Itemiſti numeri fructuū ꝯueniēter adaptant p̄dictisgradibus caſtitatis. Nā poſiti ad manꝰ ẜm algoriſtas figurāt ipſos ſtatus ẜm Bedā. Nā trigēarius ſic format: videlicet ꝑ ꝯiūctionē ſūmitatuꝫpollicis cū indice: qd̓ figurat ip̄am ꝯiūctionē etqͣſi deoſculationē ꝯiugatoꝝ. Sexagenarius v̓oformat̉ ꝑ hoc ꝙ index ſupponit̉ ⁊ iacꝫ in mediopollicis qͣſi opprimēs eū. Et ſignificat ipſam oppreſſionē viqualē: quā patiūtur in mūdo. Cēteſimus v̓o nūerus n̄ in ſiniſtra manu vt ceteri ponūtur: ſꝫ in dextra q̄ ſignificat vitā beatā: vbi neqꝫ nubent neqꝫ nubent: ſꝫ ſūt ſicut angeli dei aboī corruptione liberi: qd̓ cōpetit v̓ginibus. ¶ Iniſto triplici ſtatū ſe reꝑit virgo btā: vt ſit cunctisexēplar. Nā in ꝯiugio cū fuit Ioſeph deſpōſataꝑ verba de pn̄ti vbi ꝯſiſtit eſſentia mr̄imonij ẜmb. Tho. qͣꝫuis n̄ fuerit ſecuta copula carnis: vbi ēꝯpleta ꝑfectio ſignificatiōis. In viduitate ſe reꝑperit tꝑe paſſiōis filij. Creditur .n. tūc iā mortuūfuiſſe Ioſeph. Propterea forte xp̄s eā ꝯmendauerat Ioanni ex quo ſpōſo carebat: in v̓ginitateaūt ſemꝑ ꝑmāſit: nā vt dicit Aug. xxvij. q. ij. §. YBeata maria ꝓpoſuit ſe ꝯſeruaturā votū virginitatis in corde: ſꝫ ip̄m v̓ginitatis votū n̄ exp̄ſſitore. Subiecit ſe diuine diſpōni: dū ꝓpoſuit ſe ꝑſeueraturā virginē niſi ei deus aliter reuelaretPoſtqͣꝫ v̓o filiū genuit .ſ. ex ſpū ſctō ꝑmanēs virgo: ꝙ corde ꝯceꝑat votū: ore exp̄ſſit. Et vterqꝫ .ſ.ip̄a cū Ioſeph in v̓ginitate ꝑmanſit. Ad ꝓbatione caſtitatis ꝯiugalis facit qd̓ dr̄ ad Hebre. vlt.Honorabile ꝯnubiū ⁊ thorus immaculatus. Etānūcius in niceno ꝯcilio dixit caſtitatē eſſe cūpria ꝯiuge ꝯcubitū. xxxi. di. Nicena. Et Innocētius. iij. inꝗt. Nō ſolū virgines ⁊ ꝯtinētes veꝝetiā ꝯiugati ꝑ fidē rectā ⁊ oꝑationē bona placentes deo ad eternā merent̉ beatitudinē ꝑuenire:exͣ de ſū. tri. ⁊ fi. catho. c. i. Ubi tria notant̉ ꝑ queꝑueniūt ad btītudinē .ſ. ſinceritas ī credēdis ibiꝑ fidē rectam. Integritas in agēdis .ſ. ẜuando p̄cepta: ibi oꝑationē bonā. Un̄ ⁊ ipſe numerꝰ trigenarius deſignās ſtatū ꝯiugalē reſultat ex ternario ſignificate fidē trinitatis: ⁊ denario ſignificāte obſeruationē decalogi. Tertiū ē ſimplicitas īdiligēdis vt .ſ. totū referatur in deū: ibi placentes de quo ſignat̉ in ꝯiūctione digitoꝝ ad inuicēcū .ſ. numerus trigenariꝰ ponit̉ ad manꝰ §. IIII.Tria autem faciunt adcōmendationē ſtatus ſeu caſtitatis ꝯiugalis. Etpͥmo quidē qꝛ a deo hꝫ inſtitutionē ⁊ approbationē. Nā in ſtatū innocētie ꝯiugiuꝫ inſtituit ⁊ inꝑadiſo terreſtri. Poſtmodū incarnatꝰ vocatꝰ acnūptias cū diſcipulis pn̄te mr̄e: prīo ipſas miraculo ꝯſecrauit. Caſtitas aūt īſinuat̉ ex eo ꝙ adin ſpū dei loquēs ait. Erunt duo in carne vno: n̄dixit tres vel quatuor: qd̓ referēs xp̄s Mathei
xix. ſubdit: quos ergo deus ꝯiūxit hō n̄ ſeꝑet .ſ.alteri adherēdo. Secundum ē qꝛ hꝫ ſublimē ſignificationē. Un̄ apl̓s loquēs de mr̄imonio ait.Hoc aūt dico magnū ſacr̄m in xp̄o ⁊ eccl̓a. vn̄ etrōne hꝰ ſignificationis dr̄ mr̄imoniū maximumſacr̄m in xp̄o ⁊ eccl̓a: qꝛ ſignificat ſacratiſſimasres .ſ. vnionē xp̄i cum eccl̓a ⁊ aīe cū deo: ꝯtra qd̓facit violās talem caſtitatē. Tertiū eſt qꝛ prebetmultiplicē fructificationē. Et pͥmus fructꝰ ē ꝯſecutio ꝓlis: ꝑ qua ꝯſeruatur genus hūanū. Unde ⁊ ꝑ noe cū filijs vxoratis reꝑtus eſt mundusꝗ diluuio ꝑierat: reſtaurant ⁊ ruine ⁊ numeri angeloꝝ ſaltē ex multiplicatione pueroꝝ in illa etate decedentiū: ⁊ naſcūtur v̓gines qͥ tenet vitāmregni celoꝝ. vn̄ Hiero. Laudo ꝯiugiū: ſꝫ qꝛ niſivirgines generāt̉: lego de ſpinis roſā: de chōchamargarita. ¶ Secūdus fructus ē vitatio fornicationis. vn̄ apl̓s. i. ad Corin. vij. ꝑꝑ fornicationē.ſ. vitādā vnuſquiſqꝫ ſua accipiat .ſ. vxorē. cū. n̄n̄ quilibꝫ ſit aptus ꝯtinere ſe ab oī voluptate venerea: ꝓuidit deus hūane infirmitati ꝑ viā ꝯiugij. vn̄ apl̓s ad Corin. vij. Melius ē nube̓ qͣꝫ vri¶ Certius ē dilatatio charitatis ⁊ multiplicatio pacis: na ꝑ ꝯiugiū vnū multi efficiunt̉ amici⁊ affines: ⁊ tollūtur multa ſcādala ⁊ vitant̉ pericula: vt pꝫ in Heſter aſſuero ꝯiugata ꝑ quā p̄ſeruatu eſt genꝰ iudeoꝝ ab exterminio ſuo. ¶ Quartus ē decoratio ciuilitatis. multa .n. ſunt ꝑtinentiā ad pulchritudinē ciuilitatis: q̄ viri ex ſe facere neſcirēt aūt n̄ poſſent: vt gubernare domū: etmulieres abſqꝫ viris male ſe regere poſſēt ⁊ plura aliaVTria aūt ſūoꝑe dn̄t caueri in hiꝰ ſtatu q̄ſunt ꝯtra caſtitatē. Primū ē amor inordinatusalterius ad alteꝝ. vn̄ hier. xxxij. q. iiij. origo quidē honeſta erat amoris ſꝫ magnitudo deformisUn̄ ⁊ ſixtus pythagoricus in ſentētijs. Adulterē: inquit in vxorē ſua amator ardētior: in alienaquippe vxore om̄is amor turpis ē in ſua nimiꝰ.Secundū qd̓ debet caueri ē inordinatio actuūvſus ip̄iuis mr̄imonij: circa hoc ponit̉ quedā virtus q̄ dr̄ pudicitia: q̄ hoīem refrenat circa hiꝰ inordinationes. Un̄ Hiero. Ipſa oꝑa nuptiaꝝ ſi n̄verecūde ⁊ cū hoeſtate qͣſi ſub oculis dei ſiāt: ⁊vt tm̄ liberis ẜuiat̉ īmunditiā ⁊ luxuriā noīauit⁊ apl̓us cū dicit. Omnis īmunditia aut luxuria:nec noīetur ⁊cͣ. xxxij. q. iiij. In eo. Tertium qd̓ dꝫcaueri ē fractio fidei alterius ad alteꝝ: vt nullaoccaſiōe alteri adhereat. Nec cā ꝓlis ſuſcipiende ſi ſit ſterilis: ſicut nec Iſaac ad aliā acceſſit: rebecca vxore diu ſterili ꝑmanēte: nā ꝙ abrahamad ancillā acceſſerit agar: ⁊ Iacob plures habūerit vxores: fuit illud ex ſpāli diſpēſatiōe ⁊ reuelatione ſpūs ſancti ꝑꝑ diuerſas cās: vt hr̄. xxxij.q. iiij. Recurrat. ⁊. §. ſeq̄nti. neqꝫ cā timiditatꝭ velde morte vel d̓ fama ꝑmittere dꝫ ſe ab altero cognoſci: ſicut ſecit lucretia nobilis romania a tarquini filio. Un̄ nec excuſatur ab adulterio ſcd̓mAug. in pͥmo de ci. dei. Un̄ ⁊ laudabiliter ſuſāna