Druckschrift 
4 (1481)
Einzelbild herunterladen
 

Titulus. IIII.

virtutū primo conati ſūt reprimere carnalescupiſcētias: deinde exercitijs virtutū oꝑam dare. Prima ergo ianua totius bonitatis in hoīe: ēcuſtodia caſtitatis. Monachi primi ſub doctrina beati Marci apud egyptū degebāt. pͥmo omniū ꝯtinentiā fundamēto habebāt: deinde ſuꝑeam ceteras virtutes edificare ſatagebant. Narrat Hiero. in vitis patꝝ decius imꝑator q̄ndāiuuene xp̄ianuꝫ caſtiſſimū cōprehēſus: iuſſit nu poni in loco ameniſſimo: vbi erāt flores olfatus: inſtrumētoꝝ ſonitus: cantus auiū: manibus pedibus ligatū: quandā puellā pulchrāimpudicā ad fecit adducere: que alliceret manibus palparet. At ille non valens ſe aliteriuuare linguā dētibus inciſā: in faciē illius expuens ꝯfuſam abſcedere fecit. Sicqꝫ ille tentationis victoriā habuit. Secūda laus caſtitatis ꝯſiſtit ī hoc hōi libertatē tribuit: cūctas a ſe virtutes rōni ſubijcit. Ad cuius euideūtiā pͥus cōſideretur: quātam dep̄ſſionē rōnis facit viciū luxurie. Sciendū eſt ergo inter cetera vicia luxuria mentē magis deprimit verba ſalutis faſtidire facit. Uoluptas eniꝫ carnalis ꝑꝑ vehemētiam delectationis in tm̄ hoīem abſorbet: eumſenſibus ſubijcit: ꝗcquid aliud audit vel cogitat ſibi deſipiat nimiū affectus delectatione carnali. vn̄ dr̄ Eccͣi. xxi. Uerbū ſapiens qd̓cunqꝫ audierit ſcius laudabit adijciet. Audiet luxurioſus diſplicebit ſibi: ꝓijciet poſt tergū ſuū. EtOlee. v. c. dr̄. de hoībus deditis carnalibus.dabūt cogitationes ſuas vt reuertātur ad dn̄mqꝛ ſpūs fornicationis in medio eoꝝ ē: dn̄mcognouerūt. Magna eſt ergo ẜuitus in qua voluptas carnalis hoīem ꝯſtituit: qͣſi irremediabilis. vn̄ dicit Au. efficaciſſimū glutimen adcapiendas aīas ē mulier. Uoluptas .n. carnaliscu nimis appetitur appetentē ſic glutinando ligat: raro aūt nūqͣꝫ ab ea diſſoluit̉: niſi diuinagr̄a maxime flagella carnaliter affectio ſuccurrat. ſūma ergo diligentia cauendū eſt: ne mulieris amor rōnem ſuꝑet que hoīem miſerabili ẜuitute ꝯſtringit: ꝑꝑ quod pulchre dicit Tullius. Illum ego libeꝝ iudicaui: cui mulier imperat: leges imponit: vocat: veniendū ē: eijcit abeundū ē. poſcit: dandū eſt. minatur: extimeſcēdūeſt: hunc ergon̄ tm̄ ſeruū: ſed nequiſſimū ſeruūego iudico. vn̄ in ꝑabola de cena magna tresfuerint inuitati. pͥmus deſignās ſuꝑbos ſe excuſauit. Sil̓r ſecundus deſignās auaros. Sꝫ tertius ſignās luxurioſos: nec iuit nec ſe excuſauitad ſignandū carnalis voluptas ita hominemimplicat ſubmergit: ad cogitādū aliquidimpotentē reddit. Lūc. xiiij. alexan. mag. audit a fama dyogenis: viſitaſſet: phūs ei nonaſſurrexit: Cui alexāder. Imꝑator ſum orbis:tu mihi aſſurgis? Cui phūs. Nequaqͣꝫ veruꝫeſſe aſſerēs. Carnalis ꝯcupīa: gula ſuꝑbia dn̄etue ſūt ancille mee: qꝛ tibi dn̄antur: ego v̓tu-

tibus eas vici. Ergo ſeruus es ẜuoꝝ meoruꝫ: qd̓ꝯfeſſus ē alexander veꝝ eſſe. Tertia laus huiꝰvirtutis ꝯſiſtit in decore ſingularis pulchritudinis: qua in aīa cauſat. Ubi ſciēdū eſt: ſicut docet diony. iiij. c. de diuinis no. ad rōnem pulchritudinis duo reꝗrūtur .ſ. claritas ꝯſonatia .i. debita ꝓportio. dicimꝰ .n. corpꝰ hūanū pulchꝝ cuꝫmembra hꝫ bn̄ ꝓportionata quadā debiti coloris claritate vel qualitate. Pulchritudo autēſpūalis ſimili in hoc ꝯſiſtit: oēs anime vires ſunt ſibi inuicē ꝯſonantes in actibus diuerſaꝝ virtutū ẜm refulgentiā rationis. Ipſa .n. ſuolumine cūctas anime virtutes illuſtrat ꝑficiteaſqꝫ in vltimū finem ordinādo dirigit. Ultimꝰaūt virtutū finis eſt deus: ē ſūme pulcher: vniuerſoꝝ ꝯſonantie claritatis cauſa exn̄s: ſicut dicit diony. Licet aūt pulchritudo quedaꝫ in om̄ivirtute inueniatur: vt pꝫ Aug. in li. lxxxiij. queſtionū. ſpāliter tn̄ caſtitati hec ſpūalis pulchritudo attribuitur. Ip̄a .n. p̄cipue quandā ꝯſonātiaꝫin hoīe ꝯſtituit: hoc carne ſpūi ſubijcit. Etſpūs a carnalibus liber exn̄s: ceteras animi vires ſub quodā moderamine regit. Idem homi clarum reddit: hoc id qd̓ eſt in eo turpiſſimū indecentiſſimū: repellit cohibēdo brutales voluptates: claritatē rōnis extinguūt:peccata intꝑantie ẜm ph̓m ſūt maxime exprobabilia: que etiaꝫ ẜm Greg. ſūt maioris infamie qͣꝫpeccata ſpūalia: licet poſſint eſſe minoris culpe.Pꝫ ergo caſtitas facit hominē decoꝝ honore dignū. Intꝑantia vero exprobroſum vilemUn̄ ipſa eſt veſtis de byſſo ẜm illud ꝓuerbi. vlti.Byſſus purpura indumentū eius Byſſus enīgenus lini candidiſſimi. Und̓ beata Cecilia nepulchritudinē ſue virginitatis amitteret: cantātibus organis veſtibus deſuꝑ auro textis. ſubtus aūt cilicio induta dn̄m exorabat. Fiat dicēscor meū corpus meū immaculatū ⁊c̄. Similit̓agnes deſpiciebat filiū prefecti: eam volebat īvxorem vt pulchritudinē virginitatis ꝯſeruarꝫmartyriū ſuſtinuit. Quarta laus caſtitatis eſt ipſa inter ceteras virtutes magis ad ſcientiādiſponit. Ubi ſciendū ē: qͣꝫdiu paſſiones ſedantur: vires ſenſitiue: que oꝑationi intellectusdeſeruiūt: impure ſūt: ad oꝑationes ꝓprias inhabiles. Sedatis aūt paſſionibus in motiōibusſpūum ſanguinis bullitionibus ceſſātibusdictis: p̄dicte virtutes in ſuis actibus vigorant: tūc intellectus ab eis recipit ad ſcīam haben ꝑfectius illuminatur. vn̄ dicit phus. vij. phy.Aīa fit ſapiens ſedēdo quieſcēdo vel ſedendotm̄ ẜm aliam lr̄am. Qn̄ enim homo tumultꝰ paſſionū non ſentit: aīa in ſeipſa quieſcit: tunc quaſiſedens faciliter ſcīam īuenit. ergo caſtitas ſitpaſſionū ſedatiua refrenatiua: patet qꝛ multūhabet ad ſcīam diſponere. In cuius figurā legit̉ ſalomon fecit ſibi tronū eburneum: in quo ſedebat ad iudicādum. Cronus ē ſedes iudicātis