Titulus .II.
ſolis pctōribus. Secūda imꝑfecta ē cōis boniset malis: maxīe illa q̄ eſt imꝑfecta ppter fine ꝑticulare. Nā que ē imꝑfecta ꝑꝑ defectū pͥncipalieactus et nō eſt niſi in malis. b. Tho. Prudētiameē in oībus hn̄tibus gr̄am: ꝓbat ſic. Nullus hꝫgr̄am niſi ſit v̓tuoſus: qꝛ poſita ca ponit̉ effectꝰGr̄a ē cā v̓tutū: ſꝫ nullus pōt eē v̓tuoſus niſi ihabeat prudentia. Dicit. n. Greg. ij. moral̓. ꝙ ceterev̓tutes niſi ea q̄ appetunt prudent̓ agant: v̓tuteseē n̄ pn̄t gͦ ⁊cͣ. ¶ Itē cū v̓tutes ſit ꝯnexe: ꝗ hꝫ vnāUna q̄ ē ſufficiēs ad ea q̄ ſūt de neceſſitate ſalutis: ⁊ talis induſtria dat̉ oībus hn̄tibus gr̄am: q̄sneceſſario docꝫ de oībus: vt dr̄. i. Io. ij. Qui eniꝫboni ſūt: ⁊ ſi ꝑ ſe neſciūt ſibi ꝯſulere: ſed īdigentꝯſilio alieno: ſaltē in hoc ſciūt ſibipſis ꝯſulere ſigr̄am hn̄t vt alioꝝ reꝗr̄ant ꝯſilia ⁊ diſcernāt bōaa malis. Alia īduſtria ē plenior: ꝑ quā ſibi ⁊ alijspōt ꝓuidere: n̄ ſolū de his q̄ ſūt neceſſaria ad ſalutē: ſꝫ et de ꝗbuſcūqꝫ ꝑtinētibus ad hūana vitāEt talis īduſtria n̄ ē in oībus hn̄tibꝰ gr̄am. Itemſciendū ꝙ duplex ē prudentia: acꝗſita ⁊ infuſa: ⁊infuſa quidē dr̄ qꝛ cāt̉ ex infufiōe: vt ē in baptizatis: ēt an̄qͣꝫ hēant vſū rōnis ẜm hītū: n̄ ẜm actūIn bōis hn̄tibꝰ viſū rōnis ē ẜm actū in bōis oꝑibus: ⁊ ꝑ exercitiū meret̉ augeri. Prudētia acꝗſita catur ex exercitio actuū: vn̄ īdiget ad ſui generationē exꝑim̄to ⁊ tꝑe vt dr̄. ij. ethi. Et iō n̄ pōteē in iuuenibꝰ nec ẜm hītum nec ẜm actū Tho. q̄vbi ſupra. Nō ẜm. b. Cho. 2ª 2ᵉ. q. liij. ar. ij. ꝙ imprudētia eſt gn̄ale pctm̄ dupl̓r. Unoº. ꝑ ꝑticipationē. Et hoc mō īprudētia ꝑticipat̉ ab oībꝰ vitijs:ſicut prudentia ab oībꝰ v̓tūtibꝰ. Nullū .n. pctm̄accidere pōt: niſi ſit defectꝰ in aliqͦ actu rōnis dirigentis: qd̓ ꝑtinet ad īprudentia. Alio mō dr̄gnale ꝑ eſſentia: reſpectu .ſ. illaꝝ ſpēꝝ de ꝗbus p̄dicat̉. Et ſic ꝯtinet ſub ſe diuerſa pct̄a: ⁊ illa q̄ opponunt̉ ꝑtibꝰ ſubiectiuis: vt mōaſtice: politice ethiꝰ. q̄ vicia ſūt innoīata ī vſu. Et illa q̄ opponūt̉ꝑtibꝰ potētialibꝰ: ⁊ ſic ſūt tres .ſ. p̄cipitatio ꝯͣ eubylia: incōſideratio ꝯͣ ſyneſim ⁊ gnomin. Quantuꝫāt ad p̄ceptū: qd̓ ē actꝰ ꝓpriꝰ prudētie oppōit̉ īcōſtātia ⁊ negligētia. q̄ aut opponunt̉ ꝑtibꝰ integralibꝰ reducūtur ad p̄dicta qͣtuor. Et de his oībushēs ſupra in. ij. ꝑte. Itē vicia oppoſita prudentieq̄ hn̄t ſil̓itudine cū ea: ſūt iſta .ſ. prudētia carnis:aſtutia: dolus ⁊ fraus: nimia ſolicitudo ī tꝑalibꝰde ꝗbus ſupra in. ij. ꝑte huius..§. IIII.Conſequēter uidendūē: qūo prudēs ad v̓tutes morales ſe hēat. Circaqd̓ ē ſciēdū ꝙ prudētia reſpectu v̓tutū moraliūtripl̓r ſe hꝫ. Eſt .n. eaꝝ directiua: medij inuētiua:⁊ boni politici ꝯtēplatiua. Eſt ergo pͥmo eaꝝ directiua. Ad cꝰ euidentia ē intelligendū: ꝙ ad beneoꝑandū ẜm v̓tutē duo reꝗͥrunt .ſ. ꝙ ꝗs oꝑet̉ opꝰv̓tuoſū: ⁊ ꝙ illud faciat recta electiōe: n̄ ex īpetu
aut paſſione: aut ex aliqͦ hiꝰ. Ad opꝰ aūt v̓tuoſuꝫhō cōiter diſponit̉ ꝑ v̓tutē morale q̄ ꝑficit appetitū: cꝰ obiectu ē bonū ⁊ finis. Uirtus .n. moralis d̓ſe hꝫ inclinare in finē ſibi ꝯuenientē: vt tꝑantiain ſobrietatē: iuſticia in redditionē debiti. Xalisaūt inclinatō in finē debitū: ſiue ſit ex more: ſiueex natura: n̄ ſufficeret niſi rō dirigeret: ⁊ modūcongruū ad finē adinueniret: īmo hiꝰ inclinatioin finē ſine recta rōne: tāto eſſet ꝑiculoſior: qͣꝫtofortior: ſicut equꝰ ſi eēt cecus: qͣꝫto currerꝫ fortiꝰtato cū maiori leſiōe īpingeret. Oꝫ igit̉ ꝙ tali inclinationi quā facit v̓tus: adiūgat̉ recta rō: quāfacit prudētia: ꝑ quā debita media ⁊ fini ꝯgruētia īueniant̉: vt ſi ꝗs velit ad ſobrietatē ꝑuenireꝑ v̓tutē tꝑantie: dꝫ modū q̄rere cōgruuꝫ iſti fini:puta ꝙ abſtineat tm̄ ⁊ a talibꝰ: ⁊ ſicut oꝫ: ⁊ qn̄ oꝫ.Sil̓r ſi velit fortis fieri: debēt aliqn̄ pugnare: ſagittas iacere: ꝯgreſſus ordīare ⁊ alia hiꝰ exercitia q̄rere: ẜm ꝙ cōgruit etati: pr̄ie: ꝑſone: ⁊ alijscircūſtātijs obẜuatis: qd̓ totū fit ꝑ prudentiā: q̄ē recta rō agibiliū. Un̄ prudentia dr̄ auriga v̓tutū. Et. i. q. v. pn̄tiū. dr̄ ꝙ diſcretio ē mr̄ v̓tutū. appellat̉ aūt diſcretio prudentia: quā ſuꝑ oēs eximiā ⁊ ſecuriorē viā eſſe ad celū ꝓbauit. b. Anto.vt hr̄ in coll̓. ij. Moiſi. Exempluꝫ de Ioab. ij. reg.x. Secūdo prudētia ē medij inuētiua. vbi ſciendū ē ꝙ ad hoc ꝙ aliꝗs ꝑ prudentiā recte diſpōatur: tria qͣꝫtum ſpectat ad pn̄s: reꝗrunt̉. Prīo ꝙmulte ⁊ diuerſe vie īueniant̉. Secūdo ꝙ de īuētis recte iudicet̉. Tertio ꝙ inuēta ⁊ iudicata adfinē recte applicent̉. ¶ Quantū ad primū reqritꝯſiliū qd̓ inter ceteros actꝰ hoīs ē ſibi ꝓpriū: cūīportet rōnis inꝗſitionē. In rebus .n. hūanis etꝯtingētibꝰ: circa q̄ dirigēda verſat̉ prudentia eſtīcertitudo ⁊ varietas multa. In rebꝰ aūt dubijs⁊ incertis rō n̄ dꝫ ꝓferre iudiciū abſqꝫ inꝗſitiōerōnis ꝓcedēdo. Neceſſariū ē igit̉ cōſiliū an̄ iudiciū de eligendis hr̄i. Un̄ phus. iij. ethi. diffinitelectionē: dicēs ꝙ ē appetitꝰ p̄cōſiliati. Un̄ qͣꝫtuꝫad hoc poſuit ph̓s. vi. ethi. q̄ndā v̓tutē d̓ẜuientēprudētie quā vocat eubylia: ꝑ quā aliꝗͣ dicūturbn̄ ꝯſiliatiui. Dr̄ .n. eubylia ab eū qd̓ ē bonū: ⁊ byli qd̓ ē ꝯſiliū qͣſi bn̄ ꝯſiliatiua. Cōtingit aūt qn̄qaliqͥs eſſe bōi cōſilij in īueniēdo multas vias adaliquē finē: ꝗ tn̄ n̄ ſunt bōi iudicij ī p̄eligēdo: qd̓melius ē ſic̄ et ꝯtingit in ſpeculatiuis. aliꝗ .n. ſūtbōi inꝗrentes ꝑꝑ hͦ ꝙ rō eoꝝ ꝓ̄mpta ē ad diſcurrendū ꝑ diuerſa: qd̓ videt̉ ꝓuenire ex diſpoſitione imaginatīe v̓tutis: q̄ d̓ facili pōt formare muta fantaſmata. Et tn̄ tales n̄ ſūt ꝓmpti ad bn̄ iudicandū: qd̓ videt̉ cōtingere ex mala diſpoſitioneſenſus cōis male iudicātis: ex qͦ etiā poſtea defectus accidit ēt ī iudicio intellectꝰ. Sil̓r circa hūana agibilia aliꝗͣ ſūt bn̄ inuētiui: qd̓ ſpectat ad inꝗſitione cōſilij: ⁊ tn̄ ſūt male iudicatiui in n̄ acceptādo vias aptiores: vel n̄ r̄pudiādo minꝰ aptas⁊ iō ad bonū iudiciū de eligēdis hn̄dū reꝗͥrituralia v̓tus quā ph̓s vocat ſyneſim. Dr̄ aūt ſyneſis