gnoſcunt. dn̄os ſuos diligunt. dn̄oꝝ tecta defēdunt ꝓ dn̄is ſuis morti ſe ſubijciunt voluntarie cum dn̄o ad predam currunt. Corpus dn̄iſui etiā mortuū non derelinquunt. Odore ⁊ ſāguine prede veſtigia deprehendūt humanū cōſortiū diligunt. ſine hoībus etiam eſſe non poſſunt vt dicit idem Iſidorus vt ſubditur. Solent aliquotiens canes lupis admiſceri ex quibꝰnaſcuntur canes ſeui qui liciſci a quibuſdam nominantur. Solent etiam indi caniculas nocte īſiluis dimittere alligatas que a tygribus inſiliūtur ex quibus naſcuntur canes acerrimi taꝫ fortes vt proſternāt feroces beſtias vt leones. hucuſqꝫ Iſido. li. xij. ca. ij. De cane aūt dicit Plinius li. xiij. ca. xlj. de animātibus que nobiſcum degunt fideliſſimi ſunt canes hoī atqꝫ equi pugͣſſe em̄ canes ꝓ dn̄is ſuis contra latrones accipimus et conſpeximus confectoſqꝫ plagis audiuimꝰ eos volucres ac feras a dn̄oꝝ ſuoꝝ corꝑibuſ abegiſſe laīatū atqꝫ latratū hoīcidā dn̄i ſuiſcelus confiteri coegiſſe. legimus etiam cazamētum regem ducentos canes ab exilio reduxiſſe.et contra reſiſtentes mira audaciā preliaſſe. Canis etiaꝫ iaſonis cilicie noluit caꝑe cibum domino ſuo interfecto. et ſic dolore parit̓ ⁊ inedia cōſumptus ē. Legimus etiam calonū ſenatoremplacentie ab armatis oppreſſuꝫ canē defendiſſenec prius vulneratuꝫ qͣꝫ cane ꝑempto. ſic canistycij ſabini eum nec in carcere nec in morte dereliquit. ſed meſtus edens vlulatus cū mortuomanſit cui cum quidam cibum adieciſſet ad osdefuncti cibum tulit et cadauere in tyberim ꝓiecto vt corpus ſuſtentaret ſaliens inter fluuiūinnatauit accurrente multitudine ad ſpectaculum fidi animalis. Itinera qͣꝫuis lōga ad memoriam reducunt. et amiſſis dn̄is ad eoꝝ domicilia ſoli ꝑ longa terraꝝ ſpaciā redire conſueuer̄tCanis mitigatur ſeuicia hoīe humili cōſedentein venatu eis p̄cipua ſagacitas ineſt. nam vento et odore etiā ꝑ aquas feras fugientes perſequuntur et eorum deprehendentes veſtigia latratu ⁊ roſtro ferarum latibula abdita prodūtex tygribus et canibꝰ tam fortes generātur canes vt leones vincant et elephantes ſicut expertus eſt alexander magnus in cane qui ſibi a regealanie eſt tranſmiſſus qui primo in eius p̄ſentialeonem confregit. deinde adducto elephāte canis viſa belua horrentibus ꝑ totuꝫ corpꝰ villisingenti latratū primū inſonuit. deinde artificiali dimicatione elephantem tamdiu afflixit ꝙ interrā cadere coactus fuit poſt annuā etatē caīsgignit octogenis diebus in vtero gerit. cecos catulos parit. qͥ quāto longiori nutriūtur lacte tāto tardius viſuꝫ accipiunt nunqͣꝫ tn̄ viſum accipiunt poſt viceſimūprimū diem nec ante ſeptimū. Quidam dicunt ꝙ quando vnus ſolus naſcitur die nono videt. quando gemini decio diequando trini die vndecimo. et ita quanto plures pariūtur tanto tardius oculi eoꝝ ad videndum aperiuntur. Quot em̄ vni catuli numeroadijciuntur totidem ad lucem diebus vt videant retardantur. optimus eſt fetus qui nouiſſimus cernere incipit. vel quē primo defert mat̓ īcubile. hucuſqꝫ Pli. li. viij. ca. xlj. vbi multa aliadicuntur. De canibus autem dicit. Areſto. li. ij.canes non eijciunt dentes niſi forſan duos. etquāto ſunt minores tanto habēt dentes albiores ⁊ acutiores. ⁊ ꝓpt̓ hoc cognoſcūt̉ canes antiqui a iuuenibus quia ſenum dentes ſunt nigri⁊ obtuſi iuuenum ꝟo econuerſo. Item ibideꝫli. v. Canes maſculi mouentur ad generationeꝫet coītum citius qͣꝫ femine et citius generant leporarij qͣꝫ alij. vt dicit idem li. vj. cuius feminaquando impregnatur per ſextam partem anni.i. per quadraginta dies alit in vtero. et ſunt eiꝰfilij ceci per duodecim dies ⁊ non accedit ad eāmaſculus niſi ſexto menſe poſt partum ⁊ quedam impreguantur in. lxxiij diebus quod eſt fere quinta pars anni. ⁊ filij iſtarum remanent ceci. xiiij. diebus etiam quedaꝫ per tres menſes ⁊eſt quarta pars anni. et filij iſtarum erunt ceciper. xvij. dies. vnde patet ꝙ quanto fetus citiꝰin vtero perficiuntur tanto citius gaudent viſuquando ſunt editi huic mundo. et maſculi mouentur ad coitum citius quia quando incipiūtleuare crus ad mingendum quod fit poſt ſex vl̓ſeptem menſes quando vigoreſcunt. et acciditcanibus leporarijs quoddaꝫ proprium ꝙ pluspoſſunt generare quando ſunt in labore qͣꝫ quādo ſunt in quiete. et poſſunt viuere maſculi decem annis ⁊ minus viuunt leporarij maſculi qͣꝫfemine propter laborem maſculorum ⁊ ſic noneſt in alijs quia magis viuunt mares qͣꝫ feminevt dicit ibidem. Alij autem canes vt cuſtodesdomorum et ciuium viuunt diutius quia quatuordecim annis et aliquando viginti vt dicit homerus. Iteꝫ libro octauo canes quandoinfirmantur comedunt radices herbe cuiuſdā et vomant et ſic ſibi medentur. Item dicitPlinius libro. xviij. Uomitiones inquit id eſtmedicinas et purgationes vomitiuas. prīo on̄dit canis qui repletus cibo noxio gramen comedit et per vomitum liberatus fuit.¶ De canicula. ¶ Capitulum. xxv