Druckschrift 
De proprietatibus rerum
Einzelbild herunterladen
 

diſpergitur. diſperſa ꝟo vix vnqͣꝫ recolligiturvt dicit Greg. defacili inflamat̉. ſed ꝓpter defectuꝫ nutrimenti ſubito extinguit̉. Fauilla etiam qn̄ eſt ignea venti raptu ſurſuꝫ tendit. extīcto aūt ꝓprio pondere ima petit. vt di. Greg.vnde deorſum tendit motu ꝓprio. ſed ſurſū extollit̉ rapit̉ motu alieno. Ca ix̓.De cinereInis a cadēdo ēdictus. de ſubſtantia materie terreſtris vi caloris reſolutus generat̉vt dicit̉ Iſido. Eſt autem cinis mollis deſpecticoloris. amari ſtiptici ē ſaporis. partes hꝫ minutiſſimas tenuiſſimas leui flatū ſparſionisdiuiſiōis receptiuas. Cinis etiam ꝟtutē habetcolatiuam ſiue mundificatiuā. vn̄ valꝫ ad veſtium ablutioneꝫ. hꝫ etiā vim corroſiuā deſiccatiuā. vt dicit Conſtan. Cinis inſuꝑ ſi fuerit calidus ignem ab eo rectum cuſtodit. ſi ꝟo fueritfrigidus deſtruit et extinguit. Cinis etiā muitam ignis ꝯflagrationem violentiam ſuā ſormaꝫ vileꝫ obſcurā aliquotiens ꝯmutat ī ſpeciem vitreaꝫ atqꝫ claraꝫ. ex materia cinerumſolet fieri vitrū. vt dicit Greg. Hoc aūt habetcinis defectus imperfectionis. qꝛ qͣꝫuis quotidie aque vel pluuie irrigationem ſuſcipiat. ſterilis tamen manet. vnde terrā quā tangit fecundat. ſed potius ſi ſterilis fuerit reddit ſteriliorem in omnibus viliorem. Et hec de librodecimo ſufficiant. Finit liber decimus. Incipit liber vndecimus de aere paſſionibus eius.Er eſt dictuseo ferat ignem ab aqͣ feratur. vt dicit Iſido. Aer auteꝫpartim pertinet ad materiamterreſtrem partim ad materiāceleſtem. vt dicit Beda. Naꝫpars aeris ſuperior pura clara quieta. vbicelloſi ventoſi motus poſſunt attinge̓ pertinet ad celeſtem. ꝑs ꝟo inferior ſpere aque etterre vicina. turbulenta. groſſa ꝯpacta ex humidis terreis vaporibꝰ corpulēta pertinet adterreſtrem. ꝑs aerea diuerſas ex ſe producitſpēs. vt di. Iſid̓. aer vehementiꝰ ꝯcitatusfacit vētos choruſcatōnis tonitrua. ꝯfractusnubila. ꝯſpiſſatus pluuias. ꝯgelatus niuē gͣndineꝫ. diſtentus ſerenitatē. vt di. Iſido. Beda. plus auteꝫ hꝫ raritatis inanitatis qͣꝫ cetera elementa. Eſt aūt aer ẜm Conſtan. elementum ſimplex ſubſtantialit̓ humidum calidumEx ꝓpria enim natura ſeu ſubſtantia eſt humidus ſed ex vicinitate orbis calidus. ideo ẜmvtriuſqꝫ quantitatis ꝓprietatem aer ē ſui naturaliter diffuſiuus a ſuperficie terre aque vſqꝫad ſperam ignis vndiqꝫ extenſiuus. Ex ſubſtātie autem ſue ſubtilitate raritate tranſparenseſt perſpicuꝰ. vnde rōne dyaphoneitatis ſue tranſparentie eſt influentie celeſtis ꝟtutis etſolaris luminis impreſſionis receptiuus. virtutis inſpirandi reſpirandi. eſt aer omnibꝰ aīantibꝰ miniſtratiuus. oīm aīantiū eſt reſpiraculum volatiliū celi ꝓpriū habitaculuꝫ. Sine eiaere poteſt viue̓ aliqͣ aīata creatura. Aerrōne leuitatis ſubſtantialis ē naturalit̓ mobilis alterabilis ac vnibilis in oppoſitas qualitatesvnde ex vaporibus terre maris ſepe recipit īmutationeꝫ. ſi vapor fuerit fetidus corruptus ac venenoſus aer corrūpit̉ inficit̉ cui talis vapor peſtifer admiſcet̉. Si ꝟo fumꝰ ex pura munda ſubſtantia fuerit reſolutus odorifera. aer odoriferā nature amicabileꝫ ex incorporatione fumi odoriferi recipit qualitatē. Itēaer nos circūdās nob̓ eſt vtilis ꝓpter anhelitusneceſſitateꝫ vital̓ ſpūs ꝯtinuū nutrimentum.Si em̄ clarus lucidus purus fuerit. humoe̓satqꝫ ſpūs erūt lucidi atqꝫ puri. Si ꝟo turbidꝰ nebuloſus humores erūt turbidi. ſpūs groſſiac infecti. vt di. Conſt. philaredus. vn̄ aer eſtelementum corpoꝝ ſpūum. Euentatio em̄aeris adueniens ſpiritibꝰ eſt melioratōis eorum depurationis mitigatōnis. ꝓhibēs ſpiritus humores ab inflamatione. attractꝰ em̄a pulmone cordi. per cor toti corꝑi prebꝫ tēꝑamentū. vnde aer maxime īmutat corpus īgredit̉ ad interiora ſpūuꝫ. miſcet̉ eoꝝ ſubſtātia que corpori prebent vitaꝫ. Un̄ ſi fuerit aerpurus mediocris in ſuis qualitatibus tꝑatusad ꝯſeruationem vite maxime proficit. Si ꝟofue̓it corruptus diſtēꝑatus maxime ledit corrumpit. vt dicit Conſt. Quāto autē eſt a terraremotior celo vicinior. tanto purior ſimilior ē etheree puritati. qͣnto vero t̓re vicīor tātofrigidior craſſior ſimilior terree qͣlitati. Un̄ex vaporibꝰ terre ad interiora aeris attractꝭ varia ꝯria ī aere generāt̉. Et qͣnto aer ē groſſior ſpiſſior. tāto ſol ī eo fortiꝰ impͥmit calorē radioꝝ ꝓpt̓ radioꝝ ſolariū reꝑcuſſiōeꝫ ꝯculcatō ꝯfractōeꝫ. Ex reꝑcuſſiōe at̄ ſolariū radio ī aere hūido dēſo generāt̉ ī eo varij coloe̓svt dr̄ ī li. meth̓. vtꝫ ī aſſub ī yride ī conſil̓ibꝰFit at̄ aeris ꝯdenſatō triplici de .ſ. ex vaporeꝑtes terreſtres ſuas groſſas aere ꝑmiſcente. vl̓ ex frigiditate ꝑtes hūidas aeris ꝯgelante