Druckschrift 
De proprietatibus rerum
Einzelbild herunterladen
 

acumine ſubſtātia pulmonis fuerit vlceratapter ip̄ius pulmonis teneritudine et motustinuationeꝫ non defacili ſolidatur vnde tuncaer attractus per foramē vlceratū defacili euaneſcit vnde ad temperieꝫ caloris cordis ſufficit quin potius ꝓpter aeris attracti paucitatēcor in ſe penitus marceſcit. Item dicit. Areſto.li. xviij. animal ſi anhelauerit in comedendo cadit aliquid ex cibo in concauitatem pulmonis tūc accidit animali tuſſis ſtrangulatio. Naꝫtuſſis nihil aliud eſt niſi motus animate virtutis ad expellendum ſuperflua circa ſpiritus inſtrumenta vt dicit Cōſtan. Recollige igitur expredictis pulmo ꝓprium cordis eſt inſtrumētum quia cor refrigerat ſubtilitate ſue ſubſtantie aerem attractum alterat immutat. vocemformat. a motu nequaqͣꝫ ceſſat. quia conſtrīgitſe mutuo dilatat aerem ad ſupplementum caloris ī ſuis folliculis et poris reſeruat. Undediu pōt viuere animal ſub aqua ſine ſuffocatōne qͣꝫ diu poteſt recollectum aereꝫ retinere. ſuimotus cōtinuitate. aerem admouet et deponitvel depurat. ſpiritui vitali cōtinuum nutrimentum adminiſtrat. cor deniqꝫ ab inſtrumētis ſenſibilibus ſeparat. humorē ſpūmoſum generatcordis ſubſtantiam localiter circūdat quandoaliqua occaſione patitur morteꝫ accelerat. action virtutis vitalis impedit perturbat. Hecomnia dicit Conſtantinus per ordinem. De corde. Capitulum. xxxvj.Or ſꝫm Iſido.a cura dicitur eo omnis ſolicitudo et ſcientie cauſa in eo manet. qd̓quidem pulmoni eſt vicinum vt cum ira accenditur humidi pulmonis remedio temperetur.In medio cor animalis poſitum eſt. vt ad omnia corporis membra vitam influat atqꝫ motūvt dicit Iſido. Eſt autem cor ẜm Conſtanti.ſubſtātia quedā carnea villoſa. dura. oblonga.et rotunda. Fuit aūt cor cōcauum ꝓpter caloris cōſeruationem. Eſt em̄ cor totius corporisfundamētum. Fuit autem villoſum vt faciliusdilatando et cōſtringendo ſe moueretur. Fuitetiam durum ne defacili lederetur. Fuit etiamrotundum vt maior abundātia ſpirituum ī eoreperiretur. Fuit et oblongū in forma piri. ſcilꝫtendens in acutū vt actio caloris naturalis ſemper in conūtendēs: fortior reddetur. Ponituraūt ſubſtātia cordis inter ambas concauitatespectoris in medio ip̄ius animalis vt a corde qͣia centro ad circūferētiam totius corporis ſpiritus vitalis deferreret̉. Caput aūt cordis quodacutum dicitur. in ſiniſtra parte humani corporis collocatur et quia in hac parte cordis acutaplus viget inhabitat ſpūs vitalis. ī ſiniſtrobrachio pulſus fortiſſimus inuenit̉. vergit aūtcor ad ſiniſtrā partem hominis vt ip̄ius calorefrigiditas ſiniſtre partis temperetur. Habꝫ at̄cor duas ꝯcauitates .ſ. ſiniſtram. que in acumētendit. dextram que intra ſubſiſtit he cōcauitates ventriculi cordis nuncupant̉. Et interiſtos duos ventriculos eſt vnum foramē quoda quibuſdam vena. vel via cōcaua nūcupatur.Hoc foramen contra dextram ꝑtem eſt latumcōtra ſiniſtram ꝟo ꝑtem ſtrictum. Et hoc fuitneceſſarium vt ſanguis a dextro ventriculo veniens ſubtilaretur ſic facilius ſpiritus vitalisin ſiniſtro ventriculo generaretur. Dicit enimAug. li. de differentia ſpiritus et anime in dextro ventriculo cordis plus ē de ſanguine qͣꝫ deſpiritu. in ſiniſtro ꝟo ecōuerſo quia ibi ſpiritusvitalis generatur ad viuificandum animal perquaſdam arterias diffuſus vndiqꝫ dilatat̉. Siniſtra em̄ pars cordis duplex habet foramen.vnum inter arterias vene que portāt ſanguinēa corde ad pulmonem. Alterum foramen ē. vnde exit arteria maior que eſt forma arteriaꝝ totius corꝑis quam pulſus in corde generaturpotiſſime in parte ſiniſtra ꝓpter cauſam ſupradictam. Similiter pars dextra duo habet foramina. vnū intra venam que dicitur concaua.portans ab epate ſanguinem in dexteram cordis quoqꝫ cōcauitatem. de altero ꝟo exit venaarterie vt nutriat pulmonē. Cooperiunt̉ autēforamina quibuſdam pelliculis que aperiūturſanguinem a corde emittendo. Deinde claudūtur reditum ꝓhibendo humido. In vtroqꝫaūt cordis ventriculo eſt fruſtulum quoddamexterius quod auricule aſſimilatur et hec duofruſta cordis aureole nūcuꝑantur ī quibus vene et arterie radicant̉ ſolidantur. habet cor inſua latitudine quedam oſſa cartillaginoſa. quecordis ſedes appellant̉. Circuit aūt cor quidaꝫpanniculus qui dr̄ capſula cordis. et hic cuꝫpanniculis pectoris ꝯſolidatur. Hic panniculus non nimium ꝓpe cor iungitur ne forte eiusmotus impediretur. qui cordi fuit neceſſariꝰ. vteſſet fundamentuꝫ caloris naturalis vn̄ aīal generet̉. Hucuſqꝫ Cōſtan. li. iiij. c. xxj. Dicit autAreſ. li. j. ē mēbrū in quo ſit ſanguis ita infixus ſicut in corde. Sanguis in pulmone eſtfixus. ſed cordi fixior ē. Itē idē li. xj. Cor poſitūē in omni aīali in medio pectoris preterqꝫ ī ho-