Liberſpm̄ animalem ibi exiſtentem impedit atqꝫ ledit. vnde ⁊ ſubſtātiā ⁊ rōnis vſum ꝑturbat etlinguam rōis interp̄tem titubādo ꝯtrahit ⁊ ꝑuertit vt patet in ebrijs. Motum etiam voluntarium ſepius retardat vel penitus deſtruit vtptꝫ in tremulis ⁊ ꝑaliticis. nec mirum. nam virtus corporis regitiua que ē ſita in neruis ⁊ ī muſculis a natura. neruum ſiue mēbrū quodlibetſic dep̄ſſum regere ⁊ erigere ſatagit ⁊ intendit.ſed ꝑualens ille acutus fumus ⁊ reſiſtens virtutem naturalem vincere cupiens mēbrum deorſum deprimere nititur ⁊ contendit. Unde exiſto duplici motu contrario ſcꝫ vno eleuante etalio deprimente membroꝝ tremor ſepius generatur ⁊ tandem victa totaliter virtute regitiuamors vel paraliſis in talibus generatur. Et iōoptimum conſiliū ē ſapientis qui dicit. Ne te effundas inquit ſuꝑ oēm eſcaꝫ. qꝛ in multis eſcisinfirmitas grauis ⁊cͣ. idem itaqꝫ. malum generat in corpore ſomnus īmoderatus. nā in ſomnō remittūtur virtutes ⁊ actiones naturales interius animales intēduntur. vnde clauſis porisforinſecis calor intrinſecus cōfortatus multoshumores attrahit quos quidem nec digererepōt nec conſumere ⁊ tunc p̄ualente tanta ſuꝑfluitate quam non pōt natura regere ſequiturneceſſario mors ⁊ ſuffocatio ſicut eſt videre ſepius in dormientibꝰ poſt acceptam medicinam⁊ etiam in minutis. In vigilantibꝰ autem nimiscauſa contraria operatur ī quibꝰ ⁊ nimia fit humorum ⁊ ſpirituū conſumptio. vnde ⁊ mors iterum cōminatur. Item eadem rō ſuffocatōniseſt in nimis repletis. ⁊ eadem rō defectōis eſt inieiunantibꝰ ſuꝑ vires ⁊ nimium inanitis. Itē qͥnimis ſe exercitant ꝑ nimiā caloris intentōnemhumores nimis conſumentē ſe deſtruunt ⁊ cōſumunt. In nimis ꝟo quieſcentibꝰ cauſa ē contraria qꝛ in ip̄is magna ē ⁊ īmoderata humiditatis attractio ⁊ nulla ſuꝑfluitatis euaporationec ſpirituuꝫ ſubtiliatō. ⁊ iō neceſſario humiditas ſuꝑflua diſponitur ad putrefactōem ⁊ corruptōnem. Iſtis ⁊ alijs multis modis infinitisqualitates elementares in ſuis naturalibꝰ effectibus impediuntur ſicut ptꝫ in rōnibꝰ ſupͣdictis qͣs de verbis conſtan. in pantegn̄. ⁊ Ga. incōmento amph̓. Ipo. ⁊ Emped̓. ſuccincte cōpilauimus. vnde de his ſuꝑſedeamus. ⁊ iō addeſcribendas proprietates humorum q̄ ex hisqualitatibꝰ cōponuntur manus apponamus exquibus conſtituitur omne corpus quod ſpiritu ſenſibili ⁊ rōnali animatur..IIII.¶ De humoribus ⁊ eorum generatōne effectu ⁊operatione.¶ Capitulum. vj.St igitur huorquedam ſubſtantia actualiter liquida ex coniunctōne elementarium qͣlitatum ꝑ digeſtionem in animalis corpore generata apta membra nutrire ⁊ eorum actionesconfortare naturaliter vel accidentaliter impedire. Nam humor eſt corpoꝝ ſenſibilium materiale principium ⁊ primum ac precipuum rōenutrimenti in ſuis ꝑagendis actionibꝰ iuuamētum. Sunt autem humores vt dicit Conſtantinus. vocati elementorum filij ex eoꝝ origenaliter conſtitutōnum qualitate. Sunt autem qͣtuor humores .ſ. ſanguis fleuma colera ⁊ melācolia. qui quidem reſpectu membrorum dicuntur ſimplices. qͣꝫuis reſpectu elementorum qͦrum ſunt filij compoſiti inueniantur. Hi quatuor humores in quantitate ⁊ qualitate equalitatem proportione debita obſeruantes omīacorpora ſanguinem habentia perficiunt ac cuſtodiunt in debita conſiſtentia ſanitatis ſicuteconuerſo ex eorum inequalitate ſiue infectōneinfirmitatem generant ⁊ inducunt. Fuerunt at̄hi neceſſarij ad corporis conſtitutōeꝫ ad ip̄iusregnum ⁊ conſeruatōnem. ad continue de p̄ditorum in cōpore reſtauratōem ſicut dicit Gal̓.ſuper amphoriſ. Corpus enim ſubiacet fluxui vt patꝫ in ſudoribus ⁊ in ſputis ⁊ huiuſmodi alteratōne .ſ. de frigiditate in caliditatem eteconuerſo ⁊ corruptiōe que ex fluxitate nimiaſequitur. ⁊ ex alteratōe diuturna. vt ergo qd̓ ſuperfluū ē in corpore diruatur ⁊ deꝑditum reparetur ⁊ mala alteratō in bonam tranſmutetur ⁊ ꝑ conſequens corruptōni aliqualiter obuiet̉. neceſſariafuit quatuor hūoꝝ pn̄tia vt corpus animale in vigore ip̄is mediantibꝰ incolume conſeruetur. Horum aūt hūoꝝ generatioſic hꝫ fieri. recepto .n. cibo in loco decoctōis primo .ſ. in ſtomacho. ſubtilior eius ꝑs ⁊ liqͥdior q̄a ph̓icis ptiſinaria vocat̉ ꝑ quaſdam venas adep̄ar trahit̉ ⁊ ibi ꝑ caloris naturalis actōeꝫ ī qͣtuor hūores trāſmutat̉ qͦrū generatō ſimpl̓r ineꝑate fit ⁊ incipit. ſꝫ nō ſimiliter finit̉. Primo eīcaloris actio quod frigidum eſt ⁊ humidum innaturam fleumatis conuertit. Secundo quodcalidum ⁊ humidum eſt in naturam ſanguinistranſit. quod ꝟo calidum ⁊ ſiccum naturam colere conſtruit. Sed quod frigidum et ſiccum īſubſtantiam melancolie ſe cōponit. Talis igr̄ ēꝓceſſus. Prīo ſiqͥdē generat̉ fleuma tāqͣꝫ hu-
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten