Queſtio.clxix.
adulteriū. ꝑ hoc qd̓ dicit aug. Adulterij malū vīcit fornicatōem. vicitur aūt ab inceſtu. gͦ inceſtus ē maiꝰ pct̄mꝙͣ adulteriū. ¶ Cōtra obijcit̉ ꝙ adulteriū oī tꝑe fuit pecatū. repugnat em̄ legi pͥme nature. Inceſtꝰ aūt nō. ſꝫ exinſtitutōe ꝓuenit. gͦ minꝰ vidr̄ eē pct̄m. ¶ Preterea. ī cōcubitu cū aliena vxore nūqͣ fuit diſpenſatō. ſꝫ in ꝯcubitu cū ꝯſanguinea pōt int̓uenire diſpēſatio. gͦ minꝰ pct̄mē peccatū inceſtꝰ ꝙͣ pct̄m adulterij. Ꝙ aūt interuenit aliqn̄ diſpenſatō. patet ꝑ hoc qd̓ habet̉. xxxv. q. iij. in can̄.Si quis cū mr̄e ⁊ filia fornicatꝰ ignorāte mr̄e de filia ⁊filia de mr̄e. nūqͣ accipiet vxorē. ille v̓o ſi voluerīt accipiēt maritos et ita mulieres excuſant̉ ab inceſtu. ¶ Adqd̓ dd̓m ꝙ inceſtꝰ ē maius peccatū ꝙͣ ſit adulteriū. exponit em̄ ſic aug. maius peccatū ē cū matre ꝙͣ cū aliēa vxore ꝯcubere. videt̉ gͦ reſpice̓ ad genꝰ inceſtꝰ nō ad oēꝫ differētiā inceſtꝰ. Inceſtus em̄ ī ſuo ſummo maiꝰ ē ꝙͣ adulteriū in ſuo ſummo. ¶ Ad illd̓ aūt qd̓ obijcit̉ ī ꝯtrariuꝫdd̓m ē. ꝙ ille qui inſtituit ꝯiugiū .ſ. deꝰ inſtituit per ꝯn̄sadulteriū eē pct̄m. ꝑ hͦ qd̓ dixit. adherebit vir vxori ſueet erūt duo ī carne vna. In hͦ eī dat̉ intelligi ꝙ nō cumaliena adhereat. et ille idē inſtituit illegittimitatē ꝑſonaꝝ: ⁊ ꝑ ꝯn̄s reliquit inceſtū eē pct̄m. ſic gͦ qͣi eiuſdē duratōis ſunt lex ꝯdemnās adulteriū ⁊ lex ꝯdemnās inceſtū. Si v̓o dicat̉ ꝙ nō abiecta illa lege relinquet hō patrē et mr̄em: eēt adulteriū pct̄m. ⁊ ita magis ꝯͣ legē nature. dd̓m ē ꝙ nō. de lege em̄ nature eēntialius ē inceſtuspct̄m ꝙͣ adulteriū. ſic em̄ vincl̓m ꝯſanguītatis adheretplus legi nature ꝙͣ vinculū mortis: ita plꝰ ē ꝯtra legemnature inceſtꝰ ꝙͣ adulteriū. ¶ Ad ſecūdū v̓o dd̓m. ꝙ licꝫinterueniat diſpēſatio ꝑ quā ī aliqͦ gͣdū ꝯſanguītatis n̄eputet̉ inceſtꝰ ꝗ al̓s eēt inceſtꝰ. nō ſic aut ſit in adulteio. nō ꝓpter hͦ maiꝰ ē pct̄m adulteriū ꝙͣ inceſſꝰ. adulteriū em̄ vnicā hꝫ differētiā. inceſtꝰ d̓o pl̓es hꝫ dr̄as. ī remotioribꝰ aūt differētijs pōt int̓uenire diſpēſatio. nō at̄ī pͥmis differētijs qͣs dn̄s ꝑ ſeip̄m inſtituit. ¶ Ad terciūv̓o dd̓m. ꝙ ſic̄ ignorātia excuſat ꝑſonas ab inceſtu. ⁊ ſic̄ſciētia accuſat. ita ignorantia excuſat ab adulterio. ſic̄ſi aliꝗs adhibēt diligētiā quā poſſet et ꝯgruēt ⁊ ſupponeret̉ aliena loco vxoris. ip̄a peccaret cōmittēs adulterium. ſciē ip̄m eē ꝯiugatū. ip̄e aūt excuſaret̉ credēs eā eſſevxorē. et affectu vxorio eā ꝯgnoſcēs .ſ. cā ꝓlis ꝓcreandead cultū dei. ſic̄ legit̉ d̓ iacob. cui ſuppoſita fuit lya locoRachelis. quā ſibi in vxoreꝫ copulauerat ꝑ conſenſummaritalem¶ Membrum quartūUarto querit̉ de caſibꝰ ꝗ ꝯtīgūt ī inceſturōe ꝯſanguītatis ⁊ rōe affinitatis. Et p̄mo q̄rit̉ vtrū fuerit licitū tꝑe legis ꝙ duofratres eādē acciperēt ī vxorē. Ꝙ n̄. videt̉ꝑ hͦ qd̓ dr̄ ī leui. turpitudinē vxoris fratris tui nō reuelabis. qꝛ turpitudo fratris tui ē. ¶ Sꝫ ecōtra videt̉. illd̓qd̓ dr̄. xxv. deūt. Si aliꝗs abſqꝫ liberis moriret̉ p̄cepitdn̄s vt fr̄ defūcti vxorē eiꝰ accipiat ⁊ ſuſcitet fr̄i ſui defūcti ꝓlē. pōt gͦ ꝯtrahe̓ cū vxore fr̄is ſui. ¶ Pret̓a. qͣlit̓ contͣxit iacob cū duabꝰ ſororibꝰ cū hͦ videaꝫ ꝓhibitū ī legevbi dr̄ ſororē vxoris tue nō recipies ī pelicatū ip̄iꝰ cumſic viuerēt pr̄es ātiqui ſic̄ legē cuſtodiētes. lꝫ eī n̄ eſſentſtatuta tūc tꝑis cum legis ſtatuta ẜuabant ſic̄ pꝫ d̓ iuda ꝗ voluit ꝙ filiꝰ eiꝰ ſuſcitaret ſemē fr̄is defūcti: nōdumtn̄ lex ſuꝑ hec data fuit. ¶ Ad qd̓ dd̓m. ꝙ illd̓ qd̓ ī legedr̄ ꝙ nullꝰ accipiat vxorē fr̄is ſui intelligit̉ ip̄o viuente.vna eī lex ꝑ aliā explanat̉. Qd̓ at̄ dr̄ ꝙ fr̄ accipiat vxorē defūcti hͦ in ꝑte dr̄ ī figura ⁊ ī ꝑte ẜm veritatē. In figura ꝗdē qꝛ fr̄is nr̄i xp̄i .ſ. ſuſcipiēda eſt vxor .i. eccl̓ia vtxp̄o ſuſcitet̉ ſemen nō nobis. ī peritate aūt vt notet̉ ī veteri lege bn̄dictio rōe ml̓tiplicatōis ꝓlis ad cultū dei.¶ Ad ſecūdū d̓o dd̓m. ꝙ illd̓ qd̓ dr̄ de iacob ꝙ duas ſorores habuit cū hͦ eēt ꝓhibitu ī lege. Rn̄dendū ꝙ nōdūerat lex ꝓmulgata. ī figura at̄ facta fuit vt on̄deret̉ duplex ꝯiuctio eccl̓ie cū xp̄o. rōe vite ꝯtemplatiue ⁊ rōe vi
te actiue. qd̓ ſignat̉ ꝑ rachelē et lyam. ⁊ lꝫ ip̄i ꝙͣtū ē d̓ ſeẜuarēt legē ſine lege ſibi data nō ē dd̓m ꝙ iacob peccauit vtrāqꝫ ſibi cōpulādo vxorē. cū hͦ ex alia cā factū fuerit nec lex ꝯtrariebat̉. ¶ Deinde q̄rit̉ vtrū peccet ꝗ ꝯtrahit cū aliqͣ vbi vna ꝑſona ē ī quīto gͣdū ⁊ alia ī quarto.pt̄ eī q̄ri ꝓpt̓ qd̓ gͣdus ꝯputat̉ ẜm ꝑſonā remotōrē? ⁊ videt̉ ꝙ debeat cōputari gͣdus ẜm ꝑſonā ꝓpinquiorē. cū eīgͣdus attēdat̉ ꝯſanguītatis. ꝑſona at̄ q̄ ꝓpinꝗor ē ꝓpinꝗus adhē̓t ſtipiti: videt̉ gͦ ꝙ ẜm eā cōputadus ſit gradꝰ.⁊ ſi hͦ ē: tūc peccat ꝑſona q̄ ē ī qͣrto gdū cū illa q̄ ē in ꝗnto. ¶ Huiꝰ et̄ gr̄a q̄rit̉ q̄ ſit rō numeri iſtoꝝ gͣduū. ponitat̄ yſi. ī li. ethimo. tl̓em rōeꝫ. Cōſanguītas dū ſe paulatī ꝓpaginū ordinibꝰ dirimēs vſqꝫ ad vltimū gradū ſe ſb̓traxerit et ꝓpinquitas eē deſierit: tūc pͥmū lex mr̄imorvincl̓m recipit ⁊ quodāmō reuocabit fugiētē. iō iā vſqꝫad ſextū gradū generis ꝯſanguītas ſtatuta eſt. vt ſic̄ ſexetatibꝰ mūdi generatio ⁊ oīs ſtatꝰ finit̉. ita ꝓpinquitasgeneris tot gradibꝰ terminet̉. ſꝫ ſi hec eēt rō: tūc nō ꝯueniēter poſſet ꝯtrahi mr̄imoniū ī illis ſex gradibꝰ. In cōcilio aut lateranen̄. aliter inſtitutū ē. pōt gͦ queri q̄ ſit cāꝓtentōis graduū cōſanguinitatis vſqꝫ ad quartū incluſiue ⁊ nō vlterius. ¶ Ad quod dd̓m eſt. ꝙ ſi vna ꝑſonafuerit in quīto gradu ⁊ alia in quarto. ẜm nouella ornatōem Inno. pōt cōtrahi matrimoniū. ẜm em̄ remotiorē gradū fit cōputatio in fauorē matrimonij ad dilatatōeꝫ ip̄ius caritatis. vt vbi tepeſcet dilectio natural̓.ibi inchoetur dilectio moralis. ¶ Ad ẜm dd̓m. ꝙ duplici rōe abbreuiati ſunt gradus ꝑ quos fit illegittimaꝑſona ad cōtrahēdū. qͣrū vna ē ꝙ intantū ꝓceſſerat matrimonialis cōiunctio. ꝙ tū rōe cōſanguinitatis tū ratōne affinitatis tanta fuit ꝯfuſio ꝑſonaruꝫ. ꝙ vix poteratcōtrahi mr̄imoniū inter ꝑſonas legittime. Preterea refriguit dilectio naturalis ſiue tēpuit vt nō ꝓtēdatur inquatum ſolet ꝓtendi. ⁊ iō vſqꝫ ad quartū gradū ꝓtenditur rō cōſanguinitatis. et ibi incipit dilectio rōne cōiunctōis matrimonialis. vt ſic ad fomētū dilectōis ſuppleat rō matrimonij: qd̓ deeſt ex parte nature tepeſcentis.¶ Similiter querit̉ ratōe affinitatis inquātū ꝓtendit̉linea affinitatis. ⁊ cū ſint tria genera affinitatis. vtrūꝯſimiliter ſit peccatū ī quolibet ẜm cōſimilē gradum. vtquot gradus ſunt in primo gene̓ affinitatis. tot ſunt inſecūdo et tercio. ¶ Ad qd̓ dd̓m. ꝙ aliter ē in primo genere affinitatis ⁊ in alijs. In primo eī genere affinitatisꝓhibitio copule cōiugalis quartū gradū affinitatis d̓cetero nō excedit. ſicut habet̉ exͣ. de cōſanguinitate ⁊ affinitate. Ratio v̓o aſſignat̉ ex hoc. ꝙ graue eēt diſpēdium ſi vlterius ꝓtēderetur. nō ſic aūt ē in ſecūdo genereaffinitatis et in tercio ſicut habet̉ ibidē. Ratio aūt eadem ſubeſt q̄ ſupradicta ē: ne ex multiplicatōe cōfuſio fiat ꝑſonaꝝ illegittimarū ad ꝯtrahēdum¶ Queſtio. clxx. de ſacrilegio occaſione fornicatōnis.Einde dicenduꝫ ede alio genere peccati carnalis qd̓ ſpeciali noīe dicitur ſacrilegium. cōmuniaūt nomīe poteſt dici inceſtus ſicut ſupra habitu eſt. et dicitur hoc peccatuꝫcarnis inter perſonas illas que illegittime dicunt̉ ratione alicuius ſignificatōnis ſpiritualis ſicut vbi ē trāſgreſſio voti vel cognitōnis ſpiritualis. et licet ẜm aliaꝫdiuiſionē cognato ſpiritualis cōiungat̉ cuꝫ cognitionecarnali: cōuenientius videtur cōiungi cum cōditōne voti. maxime vbi votū ſolennizatū eſt ꝑ ꝓfeſſionem. ¶ Poteſt ergo queri vtrū hmōi copula carnalis ſit ẜm ſe peccatum. Secundo de comꝑatione huius peccati ad illd̓peccatum inceſtus quod dicitur ratione cōſanguinitatis vel affinitatis. Tercio in quibus caſibus contingitpeccare cum ratōne huius vel illius.