Druckschrift 
2 (1481) Tabula tractatuus hui[us] secūde ptis sūme alexādri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

pens ī ſilētio. glo. ſicut ſerpēs occulte mordēs venenuꝫīfundit. ſic detrahit. venenū autē veneno expellit̉ergo detractio ē ī remediū peccati ſiue medicīa morbi. Ad qd̓ dicendū. fit ẜmo de adulatiōe detractione ẜm referunt̉ ad ſubiectū ī quo ſunt. ſꝫ ẜm referunt̉ ad ſubiectū ī qd̓ intendūt age. adulator enī intendit agere ī illū cui adulat̉. detractor ī illū cui detrahit ergo dicit̉. detractio ē ī remediū adulatiōis. hoc ēī reſpectu illiꝰ peccati. enī aduertit ſibi detrahi. cōuertit ſe ad cōſiderationē ſue īfirmitatis. ſi forte aliqd̓ ē reprehēſibile ī eo. ſic humiliat̉. Un̄ ē venenū ei ſedmedicia. Illi v̓o audit detractionē ſi acquieſcat eſt venenū īfuſum a detrahēte. Illi v̓o cui detrahit̉ dicit̉eſſe venenū niſi ex ipſo cōtrahat nocumentū. Sꝫ poſſꝫqueri ſi adulatio opponit̉ detractiōi ſicut detractio adulatiōi. ꝓpter quid dicit̉ adulatio eſſe ī remediū detractiōis. ſicut detractio ī remediū adulatiōis. Ad qd̓ dicendū ē. adulatio ꝑmittit videre hominē ſuū imꝑfectū. detractio v̓o fac̄. adu̓ latio dicit̉ eſſe ī remediū quēadmodū detractio. Nembrū decimūEcimo oſtēdit̉. tollēda ē occaſio huiꝰ peccati. dicūt enī quidā ſufficit ſibi cōſciētiacorā deo. nec curandū ē de exiſtimatiōe hominis. Cōtra qd̓ ſic obijcit̉. dr̄. j. ad theſ.vlt. Ab ſpecie mala abſtinete vos. abſtinētia autem aſpecie totali ē vt auferat̉ occaſio peccati ī alijs. cuꝫ ergovtrūqꝫ ſit neceſſariū ẜm dicit apl̓s. non ſufficit tenereqd̓ bonū ē. ſꝫ oportꝫ abſtinere a ſpecie mali ꝓpter alios.ergo tollēda ē occaſio detractiōis. Si enī nullo videtur aliꝗs malus crederetur detrahēti alicui de illo. Preterea contēnunt famā crudeles dicunt̉ ẜm dicit aug. Siquis a criminibꝰ flagitiorū vitā ſuā cuſtoditſibi bn̄facit quiſꝗs autē famā ī alios ē miſericors. perppoſitū contēnit famā ē crudelis ẜm dicit Senecaudelis ē famā negligit. ergo peccat detractiōis occaſionē ſubtrahit. Preterea. ꝙͣtum ī ipſis eſt occidūt aīas aliorū .ſ. qui preſtāt occaſionē detrahēdi. ſꝫ oēstales peccāt. ſubtrahētes occaſionē detractiōis peccāt. Sꝫ cōtra. videt̉ cōtrariū. Nullꝰ enī ad īpoſſibile tenet̉. ſꝫ nullꝰ pōt ita cauere qn aliꝗs offendat ī ip̄m.o nullꝰ pōt. cauere a vicio detractiōis ita ab eiꝰ occaſione. Preterea. apl̓s teſtat̉ ſe currere ī p̄dicatione īter īfamiā bonā fama. īfamia faciebat ad meritumipſiꝰ occaſionalit̓. ergo ſubtrahēda ē occaſio detractionis. ip̄am det̉ occaſio meriti. Ad qd̓ dicendū.ſubtrahēda eſt occaſio detractiōis ẜm poſſibile eſt Ad obiectū autē incōtrariū dicendū ē. occaſio detractionis aliquādo ē ex ꝑte eiꝰ cui detrahit̉. aliquādo exte detrahētis vel eiꝰ apd̓ quē detrahit. ſubtrahere poteſt vt ī pluribꝰ occaſiōes que ſunt ex ꝑte ſui. ad tenet̉ ẜm illd̓ apl̓i. ab omni ſpecie mala abſtinete vos. occaſiōes v̓o ſunt ex ꝑte detrahētis vel eiꝰ apud quē detrahit. tenet̉ ipſe ſubtrahere. Ad alid̓ v̓o dicēdū ē. licet detractio occaſio ſit meriti aliquādo apud ſuſtinentē patiēter. tamē dāda ē occaſio detractiōis.detractio ē occaſio meriti. hoc ē ex ꝑte dei ex malis elicit bonū. v̓o dat occaſionē detractiōis ē prīcipiū mali ſunt autē faciēda mala vt veniāt bona. Querit̉ adhuc etiā. vtrū ſatiſfaciendū ē detractiōibꝰ. ꝗbus modisfieri pōt. videt̉ ſatiſfactio enī cōpetit ei qui ē debitor ex peccato. ſatiſfacere enī eſt cauſas peccatorū excidere eis additū p̄bere. ergo ille cui detrahiturpoſſit eſſe iuſtꝰ. ita debitor ex peccato. non oportetip̄m ſatiſface̓ detractori ꝗbꝰ modis pōt. ſꝫ magis oportet detractorē ſatiſface̓ illi. Cōtra dicit Greg. vocādiſunt detractores trāquille āmouēdi eiſqꝫ ſatiſface modis oībus debemꝰ. ſciētes de iudeis veritas dicit. Neforte ſcādalizemꝰ eos. dicit apoſtolꝰ. xij. ad Ro. Si fi

eri pōt ex vobis ē hominibꝰ oībus pacē habentes. Ad quod dicēdū. ſatiſfactio accipit̉ duobꝰ modis.vno ē in remediū peccati ꝓprij. alio ē in cautelaꝫpeccati alieni. ꝓut eſt in remediū ꝓprij peccati hoc modo oportet iuſto ſatiſfacere peccatori qui detrahit.ut v̓o eſt in cautelā peccati alieni oportet ſatiſface̓ .i. excidere cauſam ſcādali. ẜm ſcandalū eſt dictū vel factumminꝰ rectū occaſionē p̄bens ruine. Si v̓o oīno poteſtſubtrahi occaſio in ipſis detrahētibus. faciendū eſt ẜmcōſiliū euāgelij. dicit enī dominꝰ dicēti ſibi ſcis qd̓ audito hoc verbo ſcādalizati ſunt iudei. ſinite illos. ceci ſūt duces cecoruꝫ. Nlembrum vndecimuꝫNdecimo querit̉ de pena huiꝰ peccati. pōtenī queri. vtrū huic peccato ſit ſe pena annexa quēadmodū īuidie. Qd̓ videt̉. Inuidꝰenū cruciat̉ ex bonis aduerſariorū aprehēſis. Et ideo dicit Seneca. vtinā inuidus ī omnibꝰ oculos aures haberet vt ꝓfectibus quibꝰ inuidet omnibus torqueret̉. Itē Aug. Amaſti bene agenteꝫ vixiſtibono odore inuidiſti bene agenti. mortuꝰ es bono odore. ſꝫ detractio ſe naſcit̉ ex inuidia. ergo detractio habet ſecū penā annexā. Cōtra inuidia īter omnes paſſiones a ph̓o a ſanctis cōputatur. detractio v̓o interoccaſiones. ergo detractio habet penā ſibi annexaꝫ.Illa enī peccata ꝓprie dicunt̉ pene que paſſionē ſecū important. Ad quod dicendū. detractio habet penaꝫin radice ſua. ẜm illū modū ẜm quē ex inuidia naſcit̉.dicit̉ etiā habere penā in ſe ẜm illū moduꝫ ẜm quē dicitab Aug. modꝰ inordinatꝰ ē pena ipſi habenti. ſedeſt detractio ī ꝓprio actu īportans paſſionē. ratiōe cuiꝰdicet̉ habere penā ſicut timor vel inuidia penam dicuntur habere Queſtio. cxlvij. de maledictiOnſequenter dicedum ē de peccato maledictiōis. ī quofit imp̄catio pene. recte fit poſt contumeliā detractionē. licet enim conueniunt in genere. qꝛ vtrobiqꝫ peccat̉ inximū. in hoc tamē p̄ponunt̉ cōtumelia detractio ipſimaledictioni. quia in illis duobꝰ fit vituperatio. per improperiū culpę. in hoc autē fit vituperatio imprecationem pene. Circa hoc peccatū hec ſunt cōſiderandaPrimū eſt. vtrū maledicere ſit ſemꝑ malū. Scd̓m ē ſi ētm̄ mortale peccatū. Terciū. vtrū ſit maledicēduꝫ creature habeti rationē vel intellectū. Quartū eſt. vtrumſit maledicenduꝫ creature rationali vtpote angelice velhūane. Quintū. vtrū tm̄ dei ſit maledicẻ. Sextu. ſi maledictio fert̉ ſuꝑ humanā creaturā. ex qua ferēda ē. Septimū de comꝑatiōe huiꝰ peccati ad alia peccata. Octauuꝫ. vtrū eque cōueniāt maledictiōes in nouo teſtamētoſicut in veteri. Nlembrū primumD primum ſic obijcitur. maledicere ē malum. benedictio eniꝫ maledictio ſunt oppoſita. ſed benedictio bonum eſt. ergo maledictio malū eſt. quod apparet ex hoc qd̓ dicit̉.iij. Iacobi. ex ipſo ore procedit maledictio benedictio. ponit exemplum de dulci amara aqua que de eodeꝫfonte procedunt. ex ſimilitudine ergo accipitur benedictio bonū eſt maledictio malum eſt. quod patetquod ibidem dicit̉. in ipſa benedicimus deum pa ī ipſa maledicimꝰ hoīes ad ſil̓itudinē dei facti ſunt. Item .xxvij. prouer. maledictum fruſtra prolatum inquempiam ſuperueniet. exponitur ibi de illo qui