Queſtio.cxlvj.
ge ſumendo faā. dicit̉ detractio aliene fame denigratio. ¶ Ad ſcd̓m v̓o dicendū. ꝙ ſeminatio mali dicitur eſſe nō tm̄ vbi malū imponit̉. ſed vbi bonū ex intētione occultat̉ vel minuit̉. vtroqꝫ enī modo cōtingit detractionēfieri. vel reſpectu boni occultādo vel deprauādo. vel reſpectu mali imponēdo vel augmētando. ¶ Ad terciū dicendū. ꝙ detractio ſumit̉ aliquādo in quadā generali rōne ꝓut cōtinet ſuſurrationē. vtrobiqꝫ enim eſt ſeminatiomali occulte. Aliquādo v̓o ſumit̉ in ratiōe appropriataquo differt a ſuſurratione. primo mō ponit̉ hic. ſcd̓oodo cū dicit Greg. ꝙ de inuidia naſcunt̉ odium detractio. ſuſurratio. differt enim detractio in hoc a ſuſurratione. quia detractio eſt occulte per verba plene expreſſa.ſed ſuſurratio fit occulte per verba nō plene expreſſa. ſꝫquadā verborū inmutatione. hic v̓o detractio ſumituribgenerali ratione. ¶ Ad illud v̓o qd̓ obijcitur de madictionē dicendū ē. ꝙ licet maledicere aliquādo ſit obloqui abſenti. aliquādo tamen prout proprie accipiturmaledictio. eſt impͥcatio pene. detractio improperiū culpe. vtrūqꝫ autē contingit fieri reſpectu abſentis ⁊ reſpectu preſentis. ſed detrahere differt ab exprobrare vel cōtumeliam dicere ī hoc. ꝙ vnū fit reſpectu preſentis alterum reſpectu abſentis. ſicut habętur ſuꝑ illud pͣs. A voce exprobrātis ⁊ obloquētis. ¶ Sed querit̉. que ſit differentia iſtarū rationū. Ad quod dicendū. ꝙ prima reſpicit bonū in altero qd̓ intendit tollere de opinione hominū. ſcd̓a d̓o reſpicit illud ꝑ quod intendit tollere. tercia a quo intēdit tollere. Prima reſpicit finem indebitum. ſcd̓a reſpicit materiā indebitā. tercia v̓o reſpicit:ſonam cui infertur vel intenditur inferri. ¶ Ad euidetiam auteꝫ dictorū attendēda ē rō nominis. detrahere eīdicitur de aliquā ſumma partem trahere ſeu tollere. etper ſimilitudinem facit detractor. Nititur enī de ſumma boni in opinione hominū que habet̉ de aliquo. aliuam partē tollere. cū omnino totū bonū tollere nō poſſet. nihil enī quod manet in eſſe rationali dū ē. eſt a quoomnino bonū tolli poſſit. licet poſſit credi ꝙ nō habeatbonitatē neqꝫ partem moralē. vt iuſtitiā vel prudētiam⁊ ita de alijs. ¶ Deīde notādum ē. qͦt ſunt differentie detractionis ⁊ ponunt̉ ſex. prima eſt. cū negatur bonū qd̓ſcimus ab aliquo factū ſicut illi qui dicebāt. ix. Ioh̓. demiraculo cecinati. qd̓ negauerūt fieri a xp̄o. Scd̓a v̓o ēcū tēpore quo laudādus ē aliquis tacemꝰ. ſicut habeturvlti. math̓. de militibꝰ qui nouerūt reſurrectionē ⁊ accepta pecunia tacuerūt. Tercia v̓o eſt cū bonū qd̓ nō pōinegari ꝑuertitur. dicēdo mala intētione eſſe factū. ſicuthabet̉. x. eccͣi. bona in mala cōuertētes inſidiat̉ ⁊ in electis ponit maculā. Quartū ē cum occultū reuelat̉ mōnō debet. ecc̄i .xxvij. ꝗ denudat archana amici perdit fidem. Quinta ē mali augmētatio. xj. ecc̄i. ab vna ſcintilla augetur ignis ⁊ a doloſo auget̉ ſanguis. Sexta ē adinuentio mali. xj. eccͣi attēde tibi a peſtifero fabricat eīmalū ⁊cͣ.¶ Membruꝫ ſecundumEcūdo queritur. an poſſit aliquis reuelaremalū alterius occulte ſine peccato. Ꝙ nonvidetur. qui reuelat malū alicuiꝰ alteri quātum in ipſo ē deſtruit famā illiꝰ. ſed deſtruere famā alteriꝰ nō poteſt fieri ſine peccato. ergo non pōtreuelari malū alteriꝰ ſine peccato. ¶ Itē .xxvij. eccͣi. diliē ꝓximū tuū ⁊ cōiungere fide cū illo. ꝙ ſi denudauerisbſcōſa illiꝰ nō ꝑſequeris poſt eū. Et dicit glo. īterli. ꝗair reuocabilis eſt. Cū ergo ꝑdere amicitiā amici ſit malum. denudare abſconſa illius eſt malū. ſed reuelare mala alterius ē denudare abſconſa. ergo ⁊ cetera. ¶ Similiter dicitur ibidem denudare amici miſteria eſt deſperatio anime infelicis. ⁊ .xxij. ecc̄i. Recordatio excepto conuitio ⁊ improperio ſuperbia eſt ⁊ miſterij reuelatione ⁊
plaga doloſa in omnibus his effugies amicus. cum erzo diſſoluitur amicitia per reuelationem miſterij. ergoreuelare malū alterius eſt malum. ¶ Contra dicitur.xviij. Math̓. Si peccauerit in te frater tuus corripe inter te ⁊ ipſum. ſin autem adhibe vnum vel duos teſtes.ſin autem dic eccleſie. ergo reuelare malum alterius eſtbonū. ¶ Iteꝫ. v. leui. Si peccauerit anima ⁊ audierit vocem iurantis teſtiſqꝫ fuerit. ꝙ aut ipſe viderit aut ꝯſciuseſt. niſi indicauerit portabit iniquitatem ſuam. ergo bonum eſt indicare malū alteriꝰ. ¶ Preterea. ponat̉ ꝙ aliquis proponat aliquem ſubuertere in fide. vel machinari in mortē alterius. vel deflorare virginem. ⁊ de hoc ſitcertus. nōne eſt bonum reuelare alicui qui poteſt ꝓdeſſe et vult ad cauendum nocumētum. dicitur enim ꝗ poteſt obuiare ⁊ perturbare peruerſos ⁊ non facit. nihil aliud eſt ꝙͣ fauere impietati eorum. nec caret ſcrupulo ſocietatis occulte qui manifeſto facinori deſinat obuiare.⁊ dicit Aug. qui deſinit obuiare cum poteſt conſentit.non eſt malum reuelare malum alicuius. ¶ Ad qd̓ dicēdum. ꝙ reuelare malum proximi ex fine ⁊ circūſtantijseſt diſtinguendum. ſi enim dicatur ei qui poteſt. ⁊ vultprodeſſe. ⁊ eo modo quo debet ſiue oportet cum alijs circumſtantijs ad alterius correctionem vel cautelam nocumenti. tunc bonum eſt. Si v̓o deſint cōditiones debite per quod cōtrahitur ad bonum. tunc reuelare maluꝫproximi malū eſt. maxime intentione detrahēdi. vel cuꝫtenetur celare. ſicut eſt de eo quod eſt tectum per confeſſionem ſacramentalem. vel quod eſt tectum per ſecretiobligationem. niſi fortius vinculum ſuperueniat. In oībus autem his cautela maxima eſt adhibenda. ne reuelatur malum ei cui non eſt reuelandum. vel quomodo n̄eſt reuelandum. vel quo ordine non eſt reuelandum. etita de alijs. poteſt enim ī his error vel libido defacili admiſceri. ¶ Per hoc poteſt patere quod ex vtraqꝫ parte eobiectum. reuelare enim malum alterius intentione detrahendi .ſ. ex leuitate ſiue impetu cum eſt occultanduꝫmalum eſt. ⁊ ẜm hoc intelliguntur ea q̄ primo ſunt obiecta. nihilominus tamen reuelare malum in caſu eſt bonum. ſicut cum ſeruatur ordo correctionis caritatiue.cum interuenit preceptum ſuperioris in his que pertinent ad ſuum officium. cum etiam fit de inimicis eo modo quo debet fieri ad cautelam nocumenti quod poteſtaccidere. ¶ Item ad hoc dicitur tercio prouerb. Qui ambulat fraudulenter reuelat archana. qui autem fideliseſt celat amici commiſſum. Ad quod reſpondetur. ꝙ aliud eſt ex taciturnitate aliorum crimīa referre. vt quosſecreta ammonitione corrigere non poſſumus. cōuictosiudicis ſētētia corripiat. Aliud inſidiando falſa obijcerevel inſultando vera exprobrare. Non enim reputaturmaliuolus qui ſic indicat ſcilicet primo modo. Unde dicit Auguſtinus. Non vos iudicetis maliuolos qui crimen alterius iudicatis magis inonocentes non eſtis nōiudicando crimen. ꝙͣ ſi fratres veſtros quos iudicandocorrigere poteritis. tacendo perire permittitis.Membrum terciumErcio queritur cum detractio ſit peccatumvtrum ſit mortale? Quod videtur. Eſt enim prohibitum. xxiij. prouerb. Noli eſſein conuiuijs peccatorum. nec cum his quicarnem ad veſcendum conferunt. gloſa carnes ad veſcēdum conferre eſt in collocutione derogationis viciſſimvicia proximo dicere. ſed hoc eſt detrahere. ergo prohibita eſt detractio. ¶ Item quarto Iacobi. Nolite detrahere in alterutrum fratres mei. gloſa. Non ſoluꝫ debesvitare detractionem ne vt tranſgreſſor a deo iudiceris.ſed ideo fortaſſe quia in nulloellitis eos quos vituperatis. ¶ Item ſuꝑ illd̓. Qui detrahit fratri detrahit