mortale alicui concedit̉. ergo hoc nō fuit mortale. ¶ Itērego. hoc peccati genus facile credimus relaxari. et louit̉ de mendacio benignitatis. nam ſi quelibet culpa ſequenti pia oꝑatōne purgatur quantomagis hoc facileabſtergit̉ quā mater boni oꝑis pietas comitat̉. ¶ Itē ſuper illud pͣs. Perdes om̄s qui loquunt̉ mendacium ⁊cͣ.glo. hec duo genera mendacij nō ſunt ſine culpa: ſꝫ noncum magna. ſed omne mortale eſt cū magna culpa. ergoom̄e mendaciū eſt mortale. ¶ Item yſid̓. Interdū quiſqꝫ incaute ſolet ex p̄cipitatione loqui mendaciū. ſed loꝗex precipitatōne dumodo non aggrauet̉ et ꝑte materie:poteſt eē veniale. ergo nō om̄e mendaciū eſt mortale peccatū. ¶ Ad quod dicēdū. ꝙ nō om̄e mendaciū eſt peccatū mortale. ¶ Ad illud v̓o qd̓ obijcit̉ primo dicenduꝫ. ꝙnō attendit̉ ſimilitudo illa quo ad genus peccati. ſꝫ quoad modū oppoſitionis. pietati em̄ opponit̉ impietas ⁊ iuſticie iniuſticia ⁊ veritati mendaciuꝫ. Uel poteſt dici ꝙintelligit̉ ibi de mendacio circa fidem ꝓ corꝑali vita ſeruanda. et hoc modo mendaciū ſimilitudineꝫ habet cumalijs in genere mortalis peccati. ẜm ꝙ trahit̉ ad talemmateriā. ¶ Ad ſcd̓m dicendū. ꝙ cum dicit̉. perdes om̄squi ⁊cͣ. nō extendit̉ ad om̄es loquētes mendaciū. ſed ſic̄vult caſſio. hoc intelligit̉ de om̄ibꝰ qui loquunt̉ mendaciū contra religionē fidei vel bonoꝝ morum. et tale maius eſt ꝙͣ oꝑari iniquitatem. et ideo ordinat̉ poſt ipſum¶ Ad terciū dicendū ꝙ intelligendū eſt illud aug. de cōflictu vicioꝝ. de mendacio in quo p̄ponit̉ cōmutabile bonū incōmutabili. nec extendit̉ ad omne mendaciū officioſum. et hoc patet ꝑ hoc quod ſequit̉ ibidē om̄ibꝰ mendacibꝰ ꝑs erit in ſtagno ignis ardētis et ſulphure. ¶ Adquartū dicendū. ꝙ illud qd̓ dicit̉ de mortali peccato mēdacij ꝓ vita alterius ſeruanda. intelligit̉ de ꝑfecto ⁊ ſpirituali viro ſicut habet̉ in glo. Quis aūt dicat̉ ꝑfectuset ſpūalis dicet̉ poſt. Aliud eſt etiā mentiri et falſum dicere. mentiri em̄ eſt contra mentē ſiue ꝯtra ꝯſcientiā ire.et quo ad hanc circūſtātiā vbi inuenitur poteſt eſſe mortale peccatum. dicit̉ em̄. j. ſapīe. Os quod mentitur occidit animam.¶ Mebrū quintumUinto querit̉. vtruꝫ ꝑfectis liceat mentiriex aliqua cā. Ꝙ non videt̉ ꝑ verba aug. ꝙdicit. ꝙ ꝑfectis omnino mētiri nō ꝯuenit.et alubi dicit. ne quis arbitret̉ ꝑfectum etſpiritualem hominē ꝓ iſta tꝑali vita morte cuiꝰ ſua velalterius nō occiditur aīa: debere mentiri. et poteſt eē ratio ad hec dicenda. ſi em̄ ꝑfectis liceret mentiri vel mendaciū dicere quibꝰ crederet̉. iam ergo nulli poſſet crediqꝛ nō ꝑfectis: ſi nō preſumeret̉ ꝙ ip̄i nō deberēt mentiriet multo fortius nec imꝑfectis. Ad hoc ergo vt ſtet credulitas veritatis: nō videt̉ licitū ꝑfectis mentiri ſiue mendaciū dicere. ¶ Itē aug. in li. de mendacio et loquit̉ ī illo caſu quō quiſqꝫ diligit ꝓximū ſicut ſeip̄m cui vt preſtet tꝑalē vitā ꝑdat eternā. ſꝫ nō ꝑdit̉ vitā eterna niſi permortale. gͦ ꝑfecto mortale eſt mentiri ſiue mendaciū. qͣntum enim erat de genere mendacij nō erat ip̄m officioſūmendaciū mortale in ſe. ¶ Sed ꝯtra querit̉ quis eſt iſteꝑfectus. ſi em̄ dicat̉ religioſus: ꝯtra. Religioſus non tenetur ad aliqua ad que nō tenēt̉ alij. niſi ad que obligatſua ꝓfeſſio. ſi gͦ ꝓfeſſio religionis ſue nec implicite. necexplicite artat eū vt nō dicat mendaciū: nō erit tranſgreſſor religionis dicendo mendaciū. gͦ ſibi vt imꝑfecto eritveniale. Ꝙ aūt nō arcet eum ſua ꝓfeſſio ex ſingulis articulis regule ſue poteſt ꝑpendi. ¶ Item circumſtantianon excedit circumſtantiam in infinitum. ergo nec peccatum aggrauatum ex circumſtantia excedit alterū peccatum ſine illa circumſtantia exiſtēs in infinituꝫ. ſꝫ mortale in infintū excedit veniale: ergo ſola circūſtantia nōfacit ꝙ illud quod erat veniale illi: mortale ſit iſti. ſtatꝰaūt circūſtātia quedam eſt. quare nō propter ſtatuꝫ ꝑfe-

ctionis erit ꝑfecto mortale mendaciū quod erat veniale imꝑfecto. ¶ Similit̓ obijcit̉ de p̄lato ꝑfecto. cui ſua ītereſt gerere curam ſubditoꝝ. et maxime in ſua ꝑfectione: et vt ponat animā ſuam ꝓ oubꝰ ſuis. hoc aut nō videtur eum plus obligare ad nō dicendū mendaciū ꝙͣ alium ꝗ eſt imꝑfectus. niſi de his que ꝑtinent ad ſuū officium. ¶ Itē aug. in li. ꝯtra mēdaciū dicit. ꝙ quidā ſunt ciues babilonis et de illis nō querit ip̄e ſed de ciuibꝰ hieruſalem. vtrū ꝑfectis ciuibꝰ hierl̓m liceat mentiri aut n̄ſed caritas facit eſſe ciues hierl̓m. ꝑfecti ergo ciues ſuntqui ꝑfectam habent caritatē. ponat̉ ergo ꝙ aliquis habens ꝑfectam caritatē dicat mendacium ſiue mentiat̉ ⁊cadat a ſua ꝑfectione. nunquid ꝓpter hoc excidit a caritate? nō videt̉ quare ſi ꝙͣdiu habet caritatē. viuit aīa eiꝰvita gratie. nō videt̉ ꝙ ꝑ mendaciū benignitatis animaeius occidat̉. ¶ Ad qd̓ rn̄dere poſſumus ꝙ mendaciuꝫpōt ſumi multipliciter. Uno modo falſa vocis ſignificatio cū voluntate falſum enunciandi. Alio mō enuciatiofalſum enunciare volētis vt fallat. Tercio mō libidoſeuerans mentiendi. et has intentiones ponit aug. ſi ego accipiatur prima intentō et dicat̉ ꝑfectus religioſusqui nō ex ꝓfeſſione habet nō dicere mendaciuꝫ. nō eſt ēꝓhibitū nec peccat mortaliter ſic ꝑpetrando mendaciū.Si d̓o ſcd̓o modo accipiat̉. et dicat̉ ꝑfectus ille qui habet ꝑfectā caritatē. et ex ꝑfecta caritate ꝑfectā cognitōꝫvt adhereat totaliter deo. ẜm intellectum et ẜm affectuꝫprout eſt poſſibile in via ſi peccat talis in genere mendacij. licet ſit benignitatis peccat mortaliter. qui em̄ ꝑfecteadherebat deo nullam habebat ratōem trahentem quare mentiri deberet. et ſicut de adam dicitur ꝙ ratiōe ſtatus ſui peccauit mortaliter. ita et iſte ratione ſtatus exhoc genere peccauit mortaliter. Et hoc eſt quod dicitAuguſtinus ſuper illud Exod̓. j. Bene ergo fecit dominus obſtetricibꝰ. quorum cōuerſatio iam ī celis eſt eosnō exiſtimo lingue modum circa veritatem: falſitatēqꝫexemplo obſtetricum debere formari vir ſanctus vt perfecte adhereat veritati ſtudioſe prohibetur nec precipitatione mentiri. ſummopere enim cauendum eſt omnemendacium. ꝙͣuis nonnunꝙͣ ſit aliquod genus mendacij culpe leuioris. ſi quiſꝙͣ preſtādo mentiatur. ſed quiaſcriptum eſt. Os quod mentitur occidit animam. ⁊ perdes omnes qui loquuntur mendacium. hoc quoqꝫ mendacium perfecti viri ſummopere fugiunt vt nec vita cuiuſtibet per eorum fallaciam defendatur: nec ſue animenoceant dum preſtare carni nituntur aliene. Et dicit auguſtinus in libro de mendacio. Ille filius qui verbumſuſcipiens a perditione longe aberit. prouerbioꝝ. xxix.ẜm aliam litteram. et nihil falſi ex eius ore procedit: tāſibi clauſum deputat ad ſubueniendum homini per medacium: ꝙͣ ſi per ſtuprum tranſire cogatur. Et alubi. filij ſuperne ciuitatis filij veritatis eius ciuitatis ſunt. dequibus ſcriptum eſt. In ore eorum non eſt inuentum medacium. Eius ciuitatis eſt filius de quo ſcriptū eſt. verbum ſuſcipiēs filius a perditione longe aberit. excipiens autem excepit illud ſibi. et nihil falſi ex eius ore ꝓcedit. his filijs ſuperne hieruſalem ſi quando in hominibus obrepit qualecunqꝫ mendacium. depoſcunt humiliter veniam: non inde querunt gloriam. ¶ Si v̓o accipiatur tercio modo mendacium. erit mendacium mortalepeccatum. et ẜm hoc dicitur. vij. eccleſiaſtici. Noli vellementiri omne mendaciuꝫ. aſſiduitas enim illius nō eſtbona. et dicit Auguſtinus. quis integrum dixerit animum eſſe mentientis. etenim libido ipſa recte diffiniturappetitus animi quo eternis bonis quelibet temporaliaproponuntur. nemo itaqꝫ poteſt conuincere eſſe mentiendum: niſi qui potuit oſtendere eternum aliquod bonum optimum poſſe mendacio. Sed cum tanto quiſqꝫab eternitate diſcedat: quanto a veritate diſcordat. quiaūt mentit̉. a veritate diſcedit. abſurdiſſimū eſt dice diſcedēdo inde poſſe ad boni aliqd̓ aliquē ꝑuenire. aut ſi ealiqd̓ bonū eternū qd̓ n̄ ꝯplectit̉ veritas n̄ erit veꝝ. ⁊ iō