vbi breuior murus inuenit̉. qꝛ ergo minus ꝑiculoſuꝫ eſtnō reddere gladiū furioſo. videtur dicēduꝫ ꝙ nō reddatur. et ſubintelligēdū eſt in iuramēto ꝙ reddet ſi poteſtſalua pietate reddere. iuramētū em̄ obſeruādū eſt qd̓ nōvergit in deteriꝰ: vergit aūt in deteriꝰ ſi eēt cauſa homicidij. ¶ Ad aliud dicendū eſt ꝙ nō eſt ſimile de vſurarioSi em̄ dn̄s papa dicit in decretali ꝙ ille qui tenet̉ iuramēto reddere vſurā reddat eā. cū tn̄ maīfeſtū ſit ꝙ vſuranō ſit vſurarij: multo fortiꝰ reddenda eſt pecunia vſurarij quā habet aliquis depoſito ſub iuramēto. ¶ Ad obiectum aūt ī ꝯtrariū dicendum eſt. ꝙ licꝫ vſura ſit res aliena: tn̄ ei reddenda eſt ꝓpter iuramētū. et cū ſit composmentis ſue. nō eſt firmiter credendū quin dn̄s poſſit mutare mentē ip̄ius ad hoc vt bene vtatur. magis aūt cauēdum eſt ꝓprium periculuꝫ ꝙͣ alienū. Nec eſt ſimile de furioſo qui non eſt compos mentis ſue. nec imputat̉ ei adpeccatū dum eſt in furia: ſed tradenti gladiuꝫ. ¶ Similiter queritur de vxore vſurarij que quicꝗd habet habꝫde vſura. ⁊ hoc dictat ei conſcīa. videtur ergo ꝙ ſit ꝑplexa. qꝛ nō habet alia bona vnde ſuſtentet̉: et ita īmineatſibi malū ſi abſtineat a bonis illis. ſi v̓o vtatur illis ꝑticeps eſt vſure. ¶ Ad quod dicendū. ꝙ licet multū ſit ſubiecta viro in his q̄ ꝑtinent ad thoꝝ. ẜm ꝙ dicit apl̓s. j.ad Coꝝ. vij. Mulier nō habet poteſtatē corꝑis ſui ſꝫ virtn̄ nō debet cōicare viro in his que ſunt in cōtumeliā creatoris. Un̄ abſtinere debet a re fenebri et lucrari operemanuuꝫ ſuarum vel querere ſibi neceſſaria a paretibꝰvel aliūde vel ab aliquibꝰ viris bonis mēdicare. Si v̓ocogeret illā ad vtendū bonis illis illicite acquiſitis poteſt dimittere eū ad tēpus quo ad thoꝝ cauſa fornicationis ſpūalis. ¶ Item ꝓponit̉ talis caſus a grego. de illoqui iurauit alteri ꝙ ſecreta eius om̄i ſilentio tegeret. etcontingit poſtea ꝙ ille cui iurauit ꝑpetrat adulteriū etꝓcurat homicidiū ip̄ius mariti adultere. et hoc ſcit quiiurauit. videt̉ ꝙ ſit ꝑplexus. qꝛ ſi tacet nō p̄muniēs aliqͦmō cū ſit cōſciꝰ videt̉ ꝑticeps homicidij. ſi d̓o reuelat reus videt̉ ꝑiurij: ſic ergo eſt ꝑplexus. ¶ Ad qd̓ dicenduꝫꝙ illū debet āmonere fraterna correctōe ꝓut dr̄ ī math̓.xviij. Si peccauerit ī te frater tuus ⁊cͣ. ſi noluerit ceſſatpt̄ dicere in generali illi cuiꝰ ꝓcurat̉ homicidiū. aliquisvult te interficere. ita tn̄ ꝙ nō dep̄hēdat̉ ex aliqͣ circūſtātia ꝗs ille ſit. ſicut habetur extra. d̓ offi. ordi. ſi ſacerdosvel ſi ꝑiculū ē dicere illi ꝑſone: dicēdū eſt alicui ꝗ pt̄ prodeſſe et nō obeſſe in generali. vt ſacerdoti ꝙ p̄muneat illum. vt dīc aug. in qōnibꝰ leui. Mihi videt̉ ꝙ ab hͦ peccati vinculo ſe ſoluat ſi indicet talibꝰ qui magis pn̄t ꝓdeſſe ꝙͣ obeſſe. hoc tn̄ ſaluo ꝙ ꝑ circūſtantiā nō iudiceturperſona. nec eſt iſte reus periurij qꝛ nō indicat ſecretumillius. Unde in ecc̄. denudare miſteria amici deſperatioeſt aīme infelicis. ¶ Querit̉ aūt ſi querat̉ aliꝗs ad mortem et fuerit in loco ſecreto domꝰ. ſi ꝓdo ip̄m pecco mortaliter. ſi dico ꝙ neſcio vbi ſit. mētior. et ita pecco. nō em̄mentiendū eſt ꝓ vita alteriꝰ ſaluāda. ſic̄ hēt̉ ab aug. inli. de mendacio. ꝯmoditas qͦꝫ cuiuſqꝫ aut ſalus corꝑalisnō eſt ꝑfecte fidei ꝑferenda. et aug. ſuꝑ illud psͣ. perdesom̄es qui loquūtur mendacium. nō eſt mentiendum. proſalute corꝑali alterius. ſi d̓o taceo ex taciturnitate meaquodāmodo ip̄m manifeſto et ita videt̉ ꝑplexus qui intali ſtatu eſt. ¶ Ad quod dicendum ẜm aug. ꝙ nec procedere debet nec mentiri. ſed vel tacere vel dicere. Si etiaꝫſciret nō diceret. nullatenꝰ em̄ eſt peccandum contra veritatem ꝓ alterius ſalute ſicut dicit aug. in li. de mēdatio. faciat homo ꝓ tꝑali vita vl̓ pro ſalute quod poteſt.cum autem ad hoc ventum fuerit vt tali ſaluti niſi peccādo conſulere non poſſit. iam ſe exiſtimet nō habere quidfaciet. ¶ Queritur etiam ſi aliquis ꝑplexus eſt int̓ duovenialia peccata ſicut dictum eſt de ꝑplexitate int̓ duomortalia. verbi gr̄a aliquis promiſit ſimplici verbo ꝙpluſꝙͣ oportet comederet. ſi plus comedit venialiter pecat. ſi facit contra verbum ſuuꝫ venialiter peccat. ¶ Adquod dicendum. ꝙ agere debet penitentiam de indiſcre

ta promiſſione nec comedendū pluſꝙͣ oportet. ¶ Queritur etiam ſiquis poteſt cōmittere venialia vt alter euitet mortale? quod videtur qꝛ dr̄. ix. ad ro. optabam fierianathema ꝓ fratribꝰ meis. ſꝫ fieri anathema nō ē niſiꝓ aliquo peccato adminꝰ veniali. ergo pro ſalute ſpirituali alteriꝰ poteſt aliquis cōmittere veniale. ¶ Cōtraper hoc quod ſupra dicit aug. cum ad hoc ventum fuerit vt tali ſaluti ⁊cͣ. et dicit aug. in. q. ſuꝑ gen̄. qualit̓ patriarcha noluit dicere falſū vt ſaluae̓t pudicitiā vxorisſue. ¶ Ad quod dicendum eſt ẜm quoſdam ꝙ perfectusnon debet venialia cōmittere vt alter euitat mortale. ſedpenam poteſt ſuſtinere temꝑalem. imꝑfectus aūt poteſtAlij v̓o dicunt ꝙ poteſt aliquis cōmittere veniale etiaꝑfectus vt alius euitat mortale ſed cadit quodāmoa ꝑfectione. videtur aūt ꝙ nulla tentio ſit ad veīale peccatum. ſed poteſt eſſe tentio ad ſaluādum illum a mortali peccato et ſi aliter nō poteſt ꝑ veniale. et eſt aliud deſalute ſpūali et de ſalute corporali ip̄ius ꝓximi. venialeem̄ non debetur niſi pena corꝑalis dum homo conſiſtitin caritate. ¶ Ad illud autem quod dicit apoſtolus. ꝙoptabat eſſe anathema ꝓ fratribꝰ .i. pro ſalute fratrudicendū eſt ꝙ anathema accipit̉ ibi ꝓ pena illa que etiāaliqn̄ īiuſte affligitur. et tunc nō ē ibi niſi pena tm̄. talisaūt pena ſuſtinenda eſt: et pro ſalute ſua ſpirituali et ꝓſalute alterius. ẜm autē ꝙ dicit penam iuſte inflictam.cointelligit peccatum mortale ſi tota ratio iuſticie aſſitet hoc modo nō optabat apl̓us: nec optabile eſt ꝓ aliovel aliquoꝝ ſalutē. ¶ Ad illd̓ v̓o quod obijcitur de abraham qui videtur mentitus eē. dicendū eſt ẜm aug. ꝙ necdixit falſum neqꝫ mentitus eſt. nō em̄ dixit eam non eſtvxorem ſuam ſed dixit eſſe ſororem ſuam. ſoror aūt dicitur multipliciter quia filia erat fratris. vel ſoror pt̄ diciex eodem patre vel ex eadem matre genita.¶ Queſtio. cxxxviij. depeccato taciturnitatis.Abitū eſt ſupra deeccatis cordis. conſequēter dicendumeſt de peccatis oris ſiue locutionis. etdicitur aliquis peccare tacendo: peccatum v̓o locutōnis fit pluribus modiscontra veritate. cōtra bonitatē. et cōtra rectitudīem. Cc̄tra veritatem vt in mēdacio: cōtra bonitatē vt ī ſcurrilitate: cōtra rectitudīem vt ī cōuicio vel detractōe. Dicerdum eſt ergo primo de pct̄o taciturnitatis. Ꝙ at̄ ſit peccatū tacere pꝫ ꝑ hoc qd̓ dicit greg. diſcrete penſanda ſūttēꝑa ne aut cū reſtrīgi lingua dꝫ īutiliter ſe ſoluat. autcū loꝗ vtiliter pt̄ ſemetip̄am pigra reſtrīgat. ¶ Poteſtgͦ queri primo vtrū tacere ſit peccatū. Scd̓o vtrū ſit peccatū mortale ſꝑ. aut aliqn̄ veīale. aliqn̄ mortale. Tercōde cōꝑatōe pct̄i taciturnitatis ad pct̄m locutōis.¶ Nlembrum primuꝫUod tacere nō ſit pct̄m videt̉. om̄e eī pct̄ꝫeſt acꝰ incidēs ex defectu hoī. ſꝫ tace̓ nō eſtactꝰ gͦ nō ē pct̄m. ¶ Sil̓r arguit̉ ex illa diffinitōe pctī. pct̄m ē dictū vel factū vl̓ ꝯcupitu ⁊cͣ. Nullū aūt hoꝝ ē tacere. gͦ nō ē pct̄m. ¶ Itē ſi tacere eēt pct̄m eēt ī dormiēte pct̄m. maxīe ē em̄ ī dormiētetaciturnitas. ī dormiēte aūt nō ē pct̄m. gͦ taciturnitas n̄eſt pct̄m ¶ Cōtra aug. ſuꝑ illud Math̓. xviij. Quotiēsdn̄e ī me peccauit fr̄ meꝰ ⁊ dimittā. n̄ paſſim iubꝫ peccāti dimitte ſꝫ penitēti. ita peccat ꝙ vidēs frēm peccae̓ tacꝫſic̄ ꝗ penitēti nō īdulgꝫ. gͦ tace̓ ē pct̄m. ¶ Itē pͣsͣ. Qm̄ tacui īueterauerūt oſſa mea. Inueteratō at̄ oſſiū defectꝰ ēfortitudīs ſpūal̓. defectꝰ at̄ fortitudīs ſpūal̓ n̄ ē niſi ꝑ pecatū gͦ tace̓ ē pct̄ꝫ. ¶ Itē ſuꝑ illd̓. xvj. iob. Si tacueo nōrecedet dolor meꝰ. glo. hoc ip̄ꝫ āpliꝰ ꝙ tacet genuit qꝛ ſetacēte ꝑuerſoꝝ culpas excreſce ꝯſpicit. ¶ Itē. iij. ecc. tp̄stacēdi tp̄s loq̄ndi. ſi gͦ tacet hō cuꝫ dꝫ loꝗ̄ pct̄m ē. vn̄ dic̄