Queſtio.cxxij.

ruptus. ⁊ quo ad hoc maior corruptio. nec tn̄ maior exnali vnde non erit originale maius.Articulus ſecundusEcundo querit̉ vtꝝ originale ſit maiꝰ in vnaꝑſona ꝙͣ in alia. quod videt̉. natura em̄ corrupta eſt ꝓpter originale pct̄m. gͦ ꝙͣtomagismultiplicat̉ originale pct̄m. tantomaior erit corruptio.⁊ hoc bidet̉: qꝛ homines moriunt̉ citius nunc ꝙͣ prius.¶ Item vna anima magis eſt ebes ꝙͣ alia: iſta autem ebetudo pena eſt originalis pct̄i: gͦ maior pena p̄ceſſit in iſtoꝙͣ in alio. gͦ maius eſt originale pct̄m in vno ꝙͣ in alio.¶ Item natural̓r vnus eſt magis ꝯcupiſcens ꝙ alius. gͦmaior ꝯcupīa. gͦ maius originale. ¶ Ad qd̓ dicendum.ꝙ vnum originale maius p̄t dici alio. ꝙͣtum ad effectumalicuiꝰ pene pn̄tis: ſꝫ non ꝙͣtum ad effectum alicuiꝰ penein futuro. hͦ autem non eſt. qꝛ originale ſit in ſe maius vl̓minus: ſꝫ qꝛ in qͣdam natura plus hꝫ de effectu: v̓bi gr̄a.ꝗdam ꝓnior eſt ad incontinentiā. ꝯſonat em̄ malicia cōplexionis cum corpore originali. ⁊ eodem modo dr̄ ꝯcupiſcens ẜm ꝙ liberum arbitrium plus ſequitur corruptionem.¶ Articulus terciꝰErcio querit̉ vtrum ẜm diuerſas mundi etates intendat̉ maius ⁊ minus originale. ⁊ videt̉ ꝑ ſimile. ſicut eī maior eſt mortalitas. hoceſt mortis acceleratio nunc ꝙͣ prius ⁊ prius ꝙͣ in principio mundi: ita videt̉ magis dominari ꝯcupīa nunc ꝙͣ prius. Unde. ij. ad Thimo. iij. Erunt in nouiſſimis temporibꝰ homines ſeipſos amantes. ſi gͦ hoc ſpāliter dr̄ de nouiſſimo tempore. excedet tunc ꝯcupīa: gͦ videt̉ magis dominari originale in nouiſſimo tempore. ¶ Ad quod rn̄dendum. ꝙ ꝯcupīa ẜm ꝙ eſt generalis in nulla parte tēporis auget̉ ẜm habitum. ſꝫ ẜm actum cum alijs ꝯditionibꝰ q̄ ſunt ex parte nature corrupte ꝯcurrentibꝰ pt̄ augeri. Unde pt̄ in fine mundi plus augeri cupiditas. qꝛ tūchabundabit amor ꝓprius ꝓpter hominum multitudinē.⁊ ita ꝯcupīa ꝙͣtum ad hoc ẜm actum augebit̉ in fine mūdi. non tn̄ dico ꝙ hoc ſit ꝙͣtum ad alia genera pct̄oꝝ: plꝰem̄alio tempore habundauit infidelitas. ⁊ ita de alijspeccatis. adinuentiones tn̄ peccatoꝝ creſcente exꝑientiamultoplures erunt. ⁊ ita ꝯcupiſcentia ꝙͣtum ad actumhmōi maior erit in fine.¶ Nembrum decimumEcimo querit̉ de pena originalis pct̄i. habet autem penas in pn̄ti de quibꝰ ſatis dictum eſt. in aſſignatione penaꝝ ꝓ pct̄o primoꝝ parentuꝫ. pt̄ etiā ⁊ hic ſic intelligi. vtpene quedam ſint ex parte anime. q̄dam ex parte corꝑisEx parte v̓o anime fit difficultas inquirende veritatisq̄ ꝯſequit̉ ad ignorantiam. ⁊ hoc notat̉ cum dr̄. In laboribꝰ comedes ex ea. ſic em̄ exponit Aug. contra manicheum. ad concupiſcentiam autem in effectu ſequuntur plures pene. Affectus em̄ tria debet facere. cauere a malo.ꝓficere ad bonum. in medio regere ſe ne deuiet. ꝙͣtuꝫ adrecedere a malo inflicta eſt ꝓnitas ad malum. ⁊ hoc duobꝰ modis vel ad cito ꝓcedendum in malum. vel ad commoradum in illo. ꝓnitas ergo ad malum ſignat̉ cum dr̄germinabit tibi mora in delectatione mali cum dicitur.omēdas herbas terre. difficultas v̓o ad bonum cum dicit. In ſudore vultus tui ⁊cͣ. Ex parte v̓o corporis attenduntur pene. quia aut eſt pena ex parte corꝑis omninopter animam. aut quo ad ſeparationem corporis ab aniina. aut ante ſeparationem. Si ex parte corporis omninō preter animam dicitur incineratio. ſi quo ad ſeparalionem dicitur mors. ſi quo ad partes corꝑis ante ſeꝑarationem dicit̉. infirmitas. fames. ſitis. frigus. laſſitudo ⁊ huiuſmodi. Prima notat̉ ibi puluis es ⁊ in pulue-

reuer. alia ibi donec reuertaris in terram. Pena v̓o infuturo principalis eſt carentia viſionis dei. que notaturin prohibitione comeſtionis de ligno vite. de qua aliꝗd̓dicendum eſt in preſenti: reſiduum v̓o dicetur infra ī tractatu penarum poſt iudicium. vel eoꝝ que pertinent adſtatum anime ſeꝑate.Queritur autem.§. j.vtrum carentia viſionis dei ſit pena ꝓpria origīalis peccati. an ꝯmunis etiam actuali mortali. Et videt̉ ꝙ ſit ꝓpria. carentia em̄ iuſticie in p̄ſenti. reſpondet carētie ſūmi boni in futuro ⁊ ecōuerſo. In carentia auteꝫ ſummiboni in futuro intelligitur carentia viſionis ⁊ econuerſo. ergo carentia viſionis dei eſt pena propria originalispeccati qd̓ conſiſtit in carentia debite iuſticie. ¶ Contraſic oſtendit̉ ꝙ ſit ꝯmunis. dicit̉ em̄ ꝙ originale peccatuꝫnon redit poſt baptiſmū ꝙͣtum ad eſſentiam. ſed ſi poſtbaptiſmū incidat homo in actuale mortale: debet̉ eī carentia viſionis dei. nō eſt ergo propria pena originalispeccati. ¶ Preterea cum adam peccauit nō habebat originale. ponat̉ ergo ꝙ adaꝫ peccaſſet actualiter tm̄. ita ꝙnon ſequat̉ corrupto originalis: nūquid nō adhuc deberetur eī carentia viſionis? videt̉ ꝙ ſic. ¶ Pret̓ea in actuali mortali duo ſunt. auerſio videlicet ⁊ conuerſio. Inactuali veniali cōuerſio ſed nō auerſio. in mortali originali eſt auerſio .i. actualiter auerſum eſſe. etſi non ſit ibiactualis cōuerſio. ſic ergo actuale mortale in ꝯuerſionecōuenit cum veniali in auerſione cuꝫ originali. ſic ergoratione auerſionis in originali debet̉ carentia viſionisdei. non em̄ poteſt dici ꝙ ratōne ꝯuerſionis: quia ibi nōerat actualiter ꝯuerſum eſſe. ⁊ vbi eadeꝫ cauſa ibi idemeffectus. videt̉ ꝙ nōſolum originalis erit pena carentiaviſionis ſed etiā actualis mortalis. ¶ Qd̓ ꝯcedimꝰ dicētes ꝙ in omni peccato in quo eſt auerſio. debet̉ pena carentia viſionis: ⁊ nō ſolūmodo originali. Sed hoc habito poſſet queri. cū in originali eſſent duo ꝙͣtum ad culpāvidelicet carētia debite iuſticie. ⁊ hec erat magis ſic̄ priuatio. ⁊ huic ꝓprie videt̉ reſpōdere priuatio ſiue carētiaviſionis. ⁊ etiam ibi ſit aliud .ſ. ꝯcupiſcētia in ſūmo. quenō ſolum in priuationē videt̉ ſonare: ſed dicere quādaminclinationē. poſſet inquā queri quid huic. pro pena debeatur in futuro. ¶ Ad quod dicendū. ꝙ carentia viſionis dei nō eſt pena ꝓpria originalis peccati. ſꝫ principaliter attribuit̉. eſt autē ꝯmunis. que debet̉ pct̄o mortali inquo eſt carentia debite iuſticie. ⁊ duplex eſt iuſticia. vnadicit̉ iuſticia originalis. ⁊ carentia illius ꝓprie dicit̉ originale: ⁊ alia ē iuſticia actualis ⁊ carētia huiꝰ ē in actuali peccato vtraqꝫ aūt iuſticie reſpondet ꝓ pena carētiaviſionis dei. ſiue carentia ſūmi boni. ꝑ prius aūt reſpondet originali peccato qd̓ eſt carentia originalis iuſticie.¶ Ad obiectum aūt reſpondet ꝙ ꝯcupiſcētie nulla aliapena reſpondet. nō em̄ eſt ꝯcupiſcentia actualis ſicut eſtin peccato actuali cui reſpondet pena actualis. Nec eſthoc contrarium qd̓ dicitur d̓ fide ad petrum. firmiſſimetene nō ſolum homines ratōne vtentes verū etiam ꝑuulos. qui ſiue in vtero matris viuere incipiunt ⁊ ibi moriuntur. ſiue de matribus natos ſine ſacramento baptiſmatis de hoc ſeculo tranſeunt: ignis eterni ſupplicō ſempiterno puniendos. ſi enim peccatum proprie actionisnōnulli habuerunt: originalis tamen peccati damnatōnem carnali conceptione ⁊ natiuitate traxerunt. nō em̄eſſet ẜm hec iuſtiſſima pena eoꝝ. cū tamen hoc dicat augu. in li. de bap. ꝑuuloꝝ. ſed hoc dicitur ꝓpter illud qd̓eſt in euangelio. xxv. math̓. Ite in ignem eternū qui paratus eſt dyabolo ⁊ angelis eiꝰ. ⁊ hoc dicetur illis quierunt a ſiniſtris ⁊ ita ꝑuulis. ſed eſſe in illo igne ad penam contingit dupliciter. vel ratione ardoris. vel ratione tenebroſitatis. ratione ardoris dicuntur eſſe illi quiactualiter peccant. ratione tenebroſitatis qui carent viſione dei ⁊ damnati ſunt.