Queſtio.cix.
bolus. ſicut em̄ homo fit dei formis vel angelis ꝑ dilectionē dei ⁊ ꝓxiini. dei ſupra ſe. ꝓximi iuxta ſe: ſic fit difformis vel diſſil̓is deo ꝑ ſuꝑbiā vl̓ inuidiā. vt ſuꝑbia oppnat̉ debito ordiid deū. īuidia debito ordini qͦ ad ꝓximū. deorſūꝑ culpā ⁊ ꝑ penā. ¶ Ad illd̓v̓o qd̓ obijcit̉ū. dd̓m eſt. ꝙ licet ꝑ ſuꝑbiā vellet an̄ ille aſcēſus fuit caſus. ⁊ igit̉ ſic aſcēſcēdē. nihdēdo deorſum fluxit. xvj. ꝓuer. an̄ ruinā exaltat̉ cor. immo ip̄a exaltatō indebita eſt ruina. Sil̓r dd̓m ē d̓ motuinuidie. et lꝫ peccet alijs generibꝰ pct̄oꝝ tn̄ n̄ fuer̄t prīapct̄a ab ip̄o īuēta. et iō his dr̄ ip̄e potius dyaꝰ ꝙͣ alijs.¶ Alembrum decimūEcimo q̄rit̉ q̄ ſint pct̄a dyaboli ẜm ſeip̄m.i. q̄ pct̄a ꝯueniūt ſpūali nat̉e ⁊ q̄ nō. Uidet̉ ꝙ nō tm̄ pct̄a ſuꝑbie ⁊ inuidie ſint ẜmſe pct̄a ip̄ius dyaboli. īmo etiā pct̄a q̄ abhis naſcūt̉. ſic̄ inobediētia q̄ naſcit̉ ex ſuꝑbia. ⁊ p̄ſūptioet odiū q̄ naſcit̉ ex inuidia. ¶ Preterea. accidia et ira etcupiditas ſpūalia pct̄a ſunt. ſic̄ dic̄ be. gr̄e. ſi gͦ ſūt ſpūaia pct̄a. pn̄t ꝯuenire ip̄is ſpiritibꝰ ẜm ſe. gͦ dicēt̉ pct̄a diaboli ſic̄ pct̄m ſuꝑbie vl̓ inuidie. ¶ Pretēa. ſuaſor ē ⁊ ſuggeſtor oīm pct̄oꝝ. et ſic ſuadēdo qd̓cūqꝫ pct̄m efficit̉ peccator. gͦ qd̓libet pct̄m dicet̉ eē pct̄m dyaboli. ¶ Contra.aug. in. xiiij. de ciui. dei. Si dyabolus eſt fornicator velebrioſus vel ſi qd̓ hm̄oi mali eſt qd̓ ad carnis ꝑtinet voptātē. nō pōt dici cū ſit taliū pctōꝝ ſuaſor et īſtigatoroccultꝰ. eſt tn̄ ſuꝑbꝰ ⁊ inuidꝰ. q̄ illū vicioſitas ſic obtinuit. vt ꝓpter has eēt in carceribꝰ hꝰ caliginoſi aeris eternō ſupplicio deſtinatꝰ. gͦ illa duo vidēt̉ ſpālit̉ eē pct̄m dyaboli. carnalia v̓o pct̄a et his ſil̓ia nō pct̄a dyaboli ſedpct̄a hoīs. ¶ Ad qd̓ dd̓m. ꝙ hec duo dicunt̉ ſpālit̓ pct̄adyaboli. de his em̄ habet̉ in ſacͣ ſcriptura exp̄ſſuꝫ. vicꝫ.yſa. xiiij. de ſuꝑbia ip̄ius. et ſap̄. ij. de inuidia vbi dr̄. Inuidia dyaboli intrauit mors in orbē terraꝝ. hec aūt p̄ceſſerūt pct̄m hoīs. recte gͦ dicūt̉ pct̄a dyaboli. ¶ Ad illud v̓o qd̓ obijcit̉ de naſcētibꝰ ex ſuꝑbia ⁊ inuidia. dd̓mē ꝙ de generibꝰ pct̄oꝝ intelligit̉. ꝑ genera v̓o intelligūea q̄ ex ip̄is generibꝰ naſcūt̉. ¶ Ad illud v̓o qd̓ obijcit̉ d̓ira ⁊ accidia ē dd̓ꝫ. ꝙ lꝫ ira poſſꝫ ꝯuenire dyabl̓o. magͣtn̄ ꝯuenit ſpiritali nat̉e vnite corꝑali. appete̓ eī vīdictaꝫꝓprie ē ꝓpt̓ irrogatōꝫ iniurie. arrogatō v̓o īiurie ꝑ ſe fitcreat̉e hūane nō creature angelice. nihilominꝰ tn̄ qꝛ dyabolꝰ eſtimat ſibi iniuriā fieri. cū eripit̉ ab eo pct̄or quēeſtimat poſſeſſionē ſuā. incidit ī pct̄m ire appetēdo vindictā. xij. apoc̄. Deſcēdit ad nos dyabolꝰ hn̄s irā magnā.pct̄m v̓o accidie qd̓ dr̄ pct̄m triſticie ex diuerſis cauſiscorripit. et ꝓpt̓ hͦ qꝛ vna ē ꝓpria ſpiritalis nal̓e ẜm ip̄aꝫaltera v̓o ip̄ius ſpiritalis nature inqͣtū ꝯiūgit̉ corꝑalidr̄ ꝯn̄ pct̄m angelo ⁊ hoī. creatura em̄ ſpūalis ꝑ ſeip̄aꝫtriſtat̉ exiſtimatōe triſtabilis ſpūalis. ſpēs ꝯiūcta ex cōpletione corꝑis cui ꝯiūcta ē qn̄qꝫ triſtat̉. Cupiditas v̓o⁊ ſi ſit ſpiritale pct̄m ꝓut eſt reꝝ tꝑaliū et ip̄iꝰ hoīs recte gͦ ſuꝑbia et inuidia dicūt̉ eſſe pct̄a dyaboli. Alia v̓otria ſpiritalia magis ꝓpria ip̄ius aīe rōnalis. ¶ Ad illud v̓o qd̓ obijcit̉ ꝙ dyabolus ē ſuaſor ſiue ſuggeſtor oīꝫpct̄oꝝ. dd̓m ē ꝙ nō ꝓpt̓ hͦ qd̓libꝫ pct̄m dr̄ dyaboli ꝑ inherētiā ſꝫ ꝑ cauſalitatē in hͦ genere cāe. nō ꝙ oē pct̄m fuit ſuggeſtione dyaboli vel ꝓprio defectū. ¶ Ad hͦ ob cipōt. videt̉ em̄ aug. dice̓ ꝯͣ fauſtū. ꝙ fallacia ⁊ ſuꝑbia ſūtprincipalia vicia dyaboli. dic̄ em̄. nō miꝝ ē. ſi p̄uaricatores angeli qͦꝝ duo maxīa ſūt vicia ſuꝑbia ⁊ fallacia ꝑhūc aerē volitat. qd̓ vni vero deo nouerint deberi: hͦ ſibia ſuis cultoribꝰ exegerūt. ex qͦ accipit̉. ꝙ hec ſūt prīcipalia pct̄a. nō ſuꝑbia et inuidia. ¶ Ad qd̓ rn̄dendū. ꝙ alij⁊ alit̓ dicūt̉ illa prīcipalia ſiue maxīa ⁊ iſta. Suꝑbia ei⁊ inuidia dicūt̉ maxīa ſiue principalia pct̄a ꝓpter primā oppoſitōem ad duplicē ordinē debituꝫ reſpectu dei etreſpectu ꝓxī. fallacia at̄ et ſuꝑbia dicūt̉ eſſe maxīa pct̄aet principalia in temptādo hoīem. vt duplicit̓ cadat hōq̄ ad intellectū ꝑ fallaciā. qͦ ad effectū ꝑ ſuꝑbiā. ſic gͦ ali-
ter et aliter dicūtur iſta maxima et iſta.¶ Nembrum vndecimūNdecimo q̄rit̉. vtꝝ ſtatim poſt inſtās ꝯdiditōis peccauit. qd̓ videt̉. dr̄. j. Io. iij. Abinitio dyabolꝰ peccat. ſꝫ ꝯſtat ꝙ hͦ nō fuitin eodē inſtāti ī qͦ fuit ꝯditus. ſic̄ ſupͣ on̄ſūeſt. gͦ ab initio dr̄ .i. ſtatim pꝰ initiū. gͦ ſtatim pꝰ initiumſue ꝯditōnis peccauit. ¶ Itē aug. ſuꝑ gen̄. xj. factus ꝯtinuo ſe a luce veritatis auertit. ſuꝑbia tumidus. et ꝓprieptātis delct̄atōe corruptus. ¶ Itē Io. viij. Ab initio inveritate n̄ ſtetit. ſꝫ ſic̄ videt̉ aug. innue̓. xj. ſuꝑ gen̄. ab initio ſue ꝯditōis in veritate nō ſtetit: ſꝫ qd̓ eſt ab initio niſi pꝰ initiū īmediate. hͦ etiā pꝫ ꝑ hͦ qd̓ ſeꝗt̉. nō dixit dn̄s averitate alienus fuit. ſꝫ in veritate nō ſtetit. vbi a veritate lapſum intelligi voluit. ¶ Itē yſid̓. j. li. de ſum. bonox. ca. Mox vt factus ē erupit in ſuꝑbiā. Ex his videt̉.ſtatim pꝰ initiū peccauit. hͦ etiā videt̉ cū em̄ lucifer cretus fuerit ꝑfectꝰ. ſic̄ dr̄ ezech̓. xxviij. Ambulaſti ꝑfectusin vijs tuis. ꝑfecta aūt intelligētia cū pōt intellige̓. nihildeeſt ei niſi ex ꝑte ſua ꝗn intelligat ⁊ cū pōt velle nihil d̓eſt ei ex ꝑte ſua qn velit. gͦ ſi nō ſtatim voluit: aliqͣ cā fuit qͣre nō ſtatim voluit. Sꝫ ſic̄ dic̄ aug. in li. retract. Nhil ita ē ī volūtate ſic̄ ip̄a volūtas. Et be. Bern̄. in li. deli. ar. Nihil ita liberū eſt hoī ſic̄ ip̄a volūtas. multo fortius gͦ in angelo vbi eſt expedita intelligētia. ¶ Pretereahabuit cognitōeꝫ dei ꝗ e ſupͣ ip̄m ⁊ inferioꝝ angeloꝝ ſb̓ip̄o. potuit gͦ ꝯſiderare ſe eſſe eminētiorē alijs. et ex hͦ poterit eē motiuū pct̄i. qͣ gͦ rōe poſtea mouebat̉: ex huiꝰ cōſideratōe eadē rōne potuit a prīcipio moueri. gͦ ẜm hācrōnem ſtatim poſt principiū ꝯditōis peccauit. ¶ Contra. dr̄ in ezeh̓. xxviij. Ambulaſti ꝑfectꝰ ī vijs tuis a dieꝯditōis tue. donec inuēta eſt iniꝗtas in te. ſꝫ ambulatō īꝑfectōe nō ē niſi aliꝙͣtulū ꝑſeuerauerit ī ꝑfectōe. gͦ aliꝙͣtulū ꝑſeuerauerit ſiue ſtetit. ¶ Itē orige. Hoſtis ſerpesantiquus ꝯtrariꝰ ē veritati. nō tn̄ a principio neqꝫ ſtatīſupͣ pectꝰ ⁊ ventrē ſuū ambulauit. ſic̄ adā et eua nō ſtatim peccauer̄t. Ex qͦ videt̉ ꝙ aliqͣ morula int̓poſita cecidit. ¶ Preterea. Io. dama. dic̄. Nō natura malꝰ factusſꝫ bonus exn̄s et in bono genitꝰ. neqͣꝙͣ in ſeip̄o a ꝯditoremalicie ſemitā hn̄s. nō ferēs illūiatōem ⁊ honorē q̄ ip̄iꝰꝯditoris largita fuerāt bonitate. liberi ſui arbitrij election verſus eſt ex eo qd̓ ẜm naturā. in id qd̓ p̄ter naturāEx qͦ accipit̉ ꝙ nō determīat̉. vtrū ſtatim ceciderit vl̓ et̄morula interpoſita fuerit. ¶ Preterea. videt̉ ex v̓bis auguſ. xj. de ciui. dei. ꝙ ſtatim poſt ꝯditōem peccauerit. peroppoſitū de bonis angelis. dr̄ em̄ de illis ibi ſimul vt facti ſunt. lux facti ſunt. nō tn̄ ita creati vt quoqͦ mō eſſentet quoqͦ mō viuerēt. ſed etiā illuminati vt ſapiēter beateqꝫ viuerēt. ab illumīatōe auerſi quidā angeli nō obtinuerūt excellētiā ſapientis beateqꝫ vite. ex qͦ videt̉ ꝙ ſicutboni angeli ſtatim vt facti ſunt. lux facti ſunt. ita et angeli qui poſtea facti ſunt mali: facti ſūt tenebre. ¶ Ad qd̓dicendū. ꝙ vtrūqꝫ opinādo dictū eſt. nō em̄ ex ſcripturaalteꝝ illoꝝ eſt manifeſtū oīno. verū tn̄ ẜm opinionē magiſtri ī li. ſentē. dicendū eſt. ꝙ aliqua morula interpoſita ceciderūt ꝑ peccatū. ¶ Ad illud v̓o quod obijcit̉ in cōtrariū ẜm hoc reſponderi poteſt. primo ad id qd̓ diciturprima Iohannis. iij. ab initio dyabolus peccat. ſic em̄exponit illud auguſtinꝰ. xj. de ciuitate dei. dicens. Illudquod ab initio dyabolus peccat. nō ab initio ex quo creatus eſt peccaſſe putandus eſt. ſed ab initō peccati. quiaab ip̄ius ſuꝑbia cepit eſſe factum. ¶ Ad illud v̓o quoddicit Auguſtinus. xj. ſuper Geneſim eſt dicenduꝫ. ꝙ cōtinuo dicitur auertiſſe ſe a lucę veritatis. quia non ꝑſeuerauit in luce veritatis. vel qꝛ non diu fuit in ea. ¶ Adtercium v̓o dicendum. ꝙ non ſtare in veritate. hunc pōthabere intellectum. quia non ꝑſeuerauit in veritate. etꝙ dicitur ab initio: intelligendum eſt. id eſt poſt initiuꝫet hoc videtur per verba aug. in libro de ciuitate dei. inqua veritate ſi ſtetiſſet eius ꝑticeps factus beatus cum