imaginatio enim ſiue imaginatiua ē vna de illis. Si ergo illa diuidit cōtra ſenſum cōmunē. ⁊ excogitatiuā. etita de alijs. non erit imaginatio cōis ad illas. ¶ Preterea. ẜm rationē poſitā ab Aug. imaginatio ē vis animeq̄ formas corporeas rerū corporearū ꝑcipit. ſed abſētesſine abſente materia. cū ergo ꝑceptiua diuidat̉ cōtra cuſtoditiuā ⁊ compoſitiuā. nō cōtinebit memoratiuā ⁊ cogitatiuā. que cōpoſitiua eſt. ¶ Cōtra. Omnes īterioresvires potētie ſenſitiue cogitatiue. ꝑticipāt formas ſenſibiles abſente materia. ergo ad illā differētiā reducunt̉.¶ Quod cōcedendū ē. ¶ Ad obiectū autē reſpōdendū.ꝙ imaginatiua accipit̉ duplicit̓. vel generaliter ꝓ omīvi. attingēte formas ſenſibiles abſente materia. ⁊ ſic accipit augu. ⁊ hoc mō omnes cōtinent̉ ſub imagine. Si v̓oaccipiat̉ imaginatio tm̄ ꝓ virtute q̄ operat̉ tm̄ ſuꝑ huiꝰformas ī anteriori ꝑte cerebri. ſic accipit Dama. dicēs.ꝙ organū imaginatiui ē interior vētriculꝰ cerebri. ⁊ ẜmhoc diuidit cōtra cogitatiuā q̄ cōponit. ⁊ memoratiuaꝫque cōſeruat. Preterea imaginatio ẜm Auicē. dicit̉ illaque oꝑatur ī medio vētriculo cerebri. ⁊ ē cōpoſitiua veldiuiſiua. ⁊ ſic ſpecialiter accipitur.Membrum terciumD terciū quo querit̉. vtrū omnes intrīſecꝰcognitiue ſenſibiles vtant̉ organo. ⁊ quo organo vtātur ſingule. ⁊ videt̉ ꝙ habeāt organum. Unaqueqꝫ enī ē vis ſenſibilis. vis autem ſenſibilis nō operat̉ niſi ī corꝑe. vt videt̉. que cū nōoꝑatur niſi ī corpore. determīat ſibi aliquā partē ī quaoperat̉. Reſtat ergo. ꝙ vnaquēqꝫ illaꝝ habebit organū.¶ Preterea. ſicut dicit Auicen. ledūtur aliquādo ī ſuisoꝑationibꝰ. ꝑ leſionē alicuiꝰ ꝑtis ī corpore. hoc autē nōeſſet niſi aliqua eſſet colligātia reſpectu illiꝰ ꝑtis. erivnaqueqꝫ habēs organū determinatū. vel ad minꝰ ꝑtdeterminatā in qua oꝑetur. Hoc etiā videt̉ ꝑ verba Iohānis Dam. diſtinguētis vires ſenſitiuas intrinſecꝰ cognitiuas. Ponit enī imaginatiuā cuiꝰ organū ē interiorvētriculus cerebri. ponit etiā excogitatiua cuiꝰ īſtrumētum. ſicut dicit ē mediꝰ vētriculus cerebri. ⁊ animal̓ ſpiritus ꝗ ē ī eo. Ponit etiā memoratiuā cuiꝰ organū ſicutdicit ē poſterior vētriculus cerebri. In idē cōſentit Remigius in lib. de anima. diſtinguēdo has vires. oſtēdēsdiuerſas egritudīes ī ꝗbus he ledunt̉. Reſtat ergo. ꝙ vnaqueqꝫ harū organū. ⁊ ꝑtem habet ſibi determīataꝫ īqua operat̉. ¶ Cōtra. bonitas ⁊ malicia. amicitia ⁊ inimicitia. ſunt intētiones. q̄ licet inueniant̉ ī rebus ſenſibilibus. inueniunt̉ extra res ſenſibiles. nec ex ſenſu extrahunt̉ apud eſtimatiuā. ergo ī eſtimatiua ẜꝫ ſe ſunt īnate. ſi ergo iudicat d̓ his. iudicat mediāte organo aliqͦ.ergo eſtimatiua exigit organū in ſua oꝑatione. ¶ Preterea. hoc iudiciū ẜm Auicē. exiſtit ẜm modū vt rationalem. ſꝫ modꝰ rōnalis ē iudicare p̄ter organū corꝑale. ergo hec vis iudicat p̄ter organū corꝑale. ¶ Preterea. nonē aliqua egritudo ꝓpria. in qua ledat̉ eſtimatīa nō leſa.alia vi ſenſibili extrinſeca. Si v̓o haberet ꝓpriū organūcōtingeret illā ledi alia vi nō leſa. Sꝫ nō ē ita ſicut dicitAuice. ſed ſi accidit ei aliqua leſio. illa ē ex imaginatīaſiue cogitatiua q̄ oꝑatur ī medio vētriculo cerebri. Reſtat ergo. ꝙ nō habeat determīatū organū. ¶ Preterea.diues ſicut habet̉ ī euāgelio ſenſit ī līgua pena. ſꝫ cōſtatꝙ ille nō fuit ſenſus exterior. cū ſenſus exterior fiat ꝑ organū corporeū. ergo fuit ſenſus īterior ꝗ oꝑatur abſentemater ia ſupra formas. aīa ergo oꝑabatur ibi ſupra formas ſenſibiles nō p̄ſente materia. gͦ vtebat̉ imagīatīe.ſꝫ ſeꝑata fuit a corꝑe. gͦ vti pōt imaginatione p̄ter organum corꝑis. multo fortiꝰ gͦ alie vires ſenſibiles. vt eſtīatiua memorialis. Reſtat ergo. ꝙ n̄ īdiget ī cōpletiōe ſuiactus organo corporeo. ¶ Ad qd̓ dicendū ē. ꝙ vnaq̄qꝫvis ſenſibilis īterior. determīat ſibi partē corꝑis in quaoꝑatur. vn̄ dicit Auic. d̓ eſtīatiua. ꝙ ē vis ordīata ī ſummo medie cōcauitatis cerebri. ſicut habet̉ in tractatu de
aīa. ¶ Ad obiectū autē reſpōdendū. ꝙ licet intētiōes qͣspprehēdit eſtīatiua. poſſint eſſe ẜm ſe extra naturā corpralē. tamē vt apprehēdit eſtīatiua ſenſibilis. ſunt ī materia corꝑali. ⁊ iō īdiget quadā colligatiōe cū corꝑe. vn̄dicit. ꝙ apprehēdit intētionē ligatā cū forma ſenſibili. etcū aliqua cōueniētia imaginis cū illa. nō tn̄ vtit̉ organoad cognoſcendū illā intentionē ī ſe. ſꝫ inqͣtū ē ī re imanatiua vel viſa. ¶ Ad ſcd̓m dicēdū. ꝙ aliud ē de iudicioeſtimatiōis rōnalis ⁊ eſtimatiōis ſenſibilis. ſicut dicitidē ph̓us. Nā eſtimatīa rōnalis apprehēdit etiā ītentiones abſtractas a materia. eſtimatio autē ſenſibilis apprehēdit eas cū colligatiōe forme ſenſibilis. q̄ nō ē p̄termateriā. ¶ Ad illud v̓o qd̓ obijcit̉ de leſione. dicendū.licet nō ledat̉ directe ꝑ ꝓpriā leſionē egritudīs. ledit̉ tamen ex cōſequēti. cū enī ledit̉ ex cogitatiua vel imaginatiua. ꝑ cōſequēs ledit̉. ⁊ illa in oꝑatione ſua debita. vnde cū ponit Dama. vel Remigiꝰ diuiſionē viriū. cōputat hanc cū excogitatiua. q̄ ē ī media ꝑte cerebri oꝑansnō diſtinguēdo eā ẜm ꝑtem corꝑis diuerſam. ¶ Ad illd̓v̓o qd̓ obijcitur de imaginatiōe. ꝙ poſſit oꝑari p̄ter organū corporeū. ⁊ memorialis ſimilit̓. dicendū ē. ꝙ illa operatio equocatur. cū iſta de qͣ nūc loꝗmur. nūc enim nointēdimus niſi de actibꝰ viriū exiſtentiū aīe. vt ē in corpore. deīceps v̓o aget̉ de inſe ꝑabilitate eius. vtrū ſit ſeꝑabilis. ⁊ ẜm ꝑtem ſenſibilē. ⁊ vtrū ipſa oꝑatur aliquomodo preter corpus.¶ Membruꝫ quartumIDquartū quo querit̉ de diſtinctiōe viriū. ⁊incidit h̓ duplex queſtio. ¶ Una de comꝑatiōe ſenſuū exteriorū. ꝗ̄ dicunt̉ ſenſus ꝑticulares. qualiter ſe hꝫ ſenſus cōis. ad illas.¶ Alia de diſtinctōe harū viriū interiorū inter ſe.¶ Articulus primusIrca primū oſtēdit̉. ꝙ ſenſus cōis nō ē cōisad modū vniuerſalis. vt d̓ oī ſenſu p̄dicet̉. Sieni ſic eēt. n̄ hr̄et actū ꝓpriū. ſꝫ eiꝰ actꝰ tm̄ eētī ſenſibꝰ ꝑticularibꝰ. ſꝫ ſenſus cōis hꝫ ꝓpriū actū ⁊ ſingularē .ſ. diſcerne̓ albū a dulci vel cōferre. gͦ nō ē cōis vnitate eſſentie vniuerſalis. ¶ Itē non dicitur cōis ꝓpter hocꝙ organū eiꝰ ſint organa ſenſuū ꝑticulariū. ⁊ nullū habeat organū ꝓpriū. Si enī diſcernit albū a dulci. ⁊ confert. neceſſe ē recipi formā vtriuſqꝫ ī vno organo. id nonerit organū guſtus. nec organū viſus. neceſſe ē ergo eſtorganū īteriꝰ differēs ab illis qd̓ ſit ſenſus cōis. ¶ Preterea. nō ſic ē organū ſenſus cōis vnū cōfuſione. queadmodū līgua tactus ⁊ guſtꝰ. ſic enī diceret̉ viſus eſſe qꝛdā ſenſus cōis. ⁊ auditꝰ ſimilit̓. ſic̄ dicit̉ ꝙ guſtꝰ ē quitactꝰ. ¶ Preterea. ſenſus cōis vnꝰ ē. habēs vnitatē organi. qꝛ omīa organa ſenſuū ꝑticulariū cōueniūt ad vniī quo terminātur. vbi cōplent̉ iudicia ⁊ id ē organū ſenſus cōis. ſꝫ nō ſic cōueniūt ꝑ cōfuſionē. vt illud organuẜm aliqd̓ eiꝰ ſit organū auditꝰ. ẜm aliꝗd viſus. ẜm altorū tactus. ⁊ ita de alijs. gͦ nō dicit̉ ſenſus cōis. qꝛ habeatorganū ꝑ cōfuſionē. ¶ Preterea. oſtēditur ꝙ ſenſus ꝑticularis ꝑficit̉ a ſenſu cōi. cū enī organa ſenſuū ꝑticulariū bipertita ſint. p̄terꝙͣ ī organo guſtꝰ vbi ſunt cōiuicta. vt ī duobꝰ oculis ⁊ duabꝰ auribꝰ. cū ſenſibile nō apparet duo ſꝫ vnū. neceſſe ē tūc deferri ad vnū organū ītꝭriꝰ. cū gͦ ſimul tēpore ꝑcipit̉ ſenſibile. ⁊ vt vnū ſimul tempore ſit ſpecies ī organo iteriore ⁊ exteriore. gͦ ꝑfectio ſiſus ꝑticularis ē a ſenſu cōi. cū ꝑficit̉ ī organo īteriori. hͦidē ē in omībꝰ ſenſibꝰ. Nā oīa organā ſenſuū ꝑticularitſcilicet nerui. ꝑueniūt ad vnā radicē ſiue originē in qucōueniūt. alit̓ nunꝙͣ eſſe collatio ſiue diſcretio ſenſibilitſenſuū diuerſorū. ⁊ ibi fit cōplementū. ¶ Preterea. n̄ differt cōis ſenſibilis ī ſuo ſenſibili a ꝑticularibꝰ. qn̄qꝫ eniꝫſenſibilia q̄ ſunt. magnitudo. motꝰ. numerꝰ. figura. ꝗesque ſūt cōia ſenſuū ꝑticulariū. ⁊ ſunt ꝓpria ſenſus colapprehēdunt̉ et̄ ſenſibilia ſenſuū ꝑticulariuꝫ a ſenſu col.